Phần 2: Thực trạng và giải pháp nhằm đảy mạnh hoạt động xuất khẩu gạo tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh.... Giải pháp nhằm thúc đẩy hoạt động xuất khẩu gạo tại Công ty Lương thực Th
Trang 1MỤC LỤC
Trang
Danh mục bảng, biếu, sơ đồ hình vẽ
Danh mục từ viết tắt
Lời mở đầu
Phần 1: Tổng quan về Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
1.1 Tổng quan về Công ty Lương thực thanh Nghệ Tĩnh
1.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của Công ty
1.1.2 Ngành nghề kinh doanh
1.2 Cơ cấu tổ chức và bộ máy quản lý của Công ty
1.2.2 Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của từng bộ phận phòng ban
1.3 Đặc điểm sản xuất kinh doanh của Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
1.3.1 Đặc điểm về tài chính
1.3.2 Đặc điểm về nhân sự
1.3.3 Đặc điểm về sản phẩm
1.3.4 Đặc điểm về cơ sở hạ tầng và dây chuyền công nghệ
1.4 Kết quả hoạt động kinh doanh tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh giai đoạn 2007-2010
Phần 2: Thực trạng và giải pháp nhằm đảy mạnh hoạt động xuất khẩu gạo tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
2.1 Thực trạng xuất khẩu gạo tại công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
2.1.1 Tổ chức thu mua, chế biến và phân phối
2.1.2 Thị trường xuất khẩu gạo chủ yếu của Công ty
2.1.3 Quy trình xuất khẩu gạo tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
2.1.4 Giá gạo xuất khẩu
2.1.5 Kết quả hoạt động xuất khẩu tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
2.2 Đánh giá thực trạng xuất khẩu gạo tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
2.2.1 Những kết quả đạt được
2.2.2 Những tồn tại và yếu kém
2.2.3 Nguyên nhân của những tồn tại, yếu kém
2.3 Giải pháp nhằm thúc đẩy hoạt động xuất khẩu gạo tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
2.3.1 Tăng cường nghiên cứu và mở rộng thị trường thị trường xuất khẩu
2.3.2 Tổ chức tốt mạng lưới thu mua, tạo nguồn hàng cho xuất khẩu
2.3.3 Đẩy mạnh chế biến, nâng cao chất lượng sản phẩm
Trang 22.3.4 Nâng cao hiệu quả thu thập thông tin và các nghiệp vụ xuất khẩu khác
2.3.5 Hoàn thiện hệ thống tổ chức và khuyến khích lợi ích vật chất, tăng cường đào tạo nâng cao trình độ cho đội ngũ cán bộ công nhân viên
2.3.6 Từng bước giảm chi phí giá thành sản phẩm, nâng cao khả năng cạnh tranh
2.3.7 Huy động và sử dụng vốn có hiệu quả
2.4 Một số kiến nghị đối với nhà nước
Kết luận
Danh mục tài liệu tham khảo
Trang 3DANH MỤC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Trang
Bảng 1.1 Cơ cấu vốn kinh doanh của công ty lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
thời kỳ 2006 – 2010
Bảng 1.2 Tình hình sử dụng lao động của công ty từ năm 2008 – 2010
Bảng 1.3 Số lượng và đặc điểm máy móc thiết bị của công ty
Bảng 1.4 Kết quả hoạt động kinh doanh của công ty thời kỳ 2007 – 2010
Bảng 2.1 Thị trường xuất khẩu gạo chủ yếu của công ty lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
Bảng 2.2 Giá gạo xuất khẩu của Công ty tại một số thị trường năm 2007-2010
Bảng 2.3 Số lượng và kinh ngạch gạo xuất khẩu 2007 – 2010
Bảng 2.4 Tỷ trọng sản lượng gạo xuất khẩu của công ty lương thực Thanh Nghệ Tĩnh so với cả nước
DANH MỤC SƠ ĐỒ HÌNH VẼ Sơ đồ 1.1 Sơ đồ tổ chức bộ máy hoạt động của công ty lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
5 Sơ đồ 2.1 Quy trình chế biến gạo của công ty lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
18 Sơ đồ 2.2 Sơ đồ quy trình xuất khẩu gạo của công ty lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
Trang 47 UBNN: Ủy ban nhân dân
8 LC (Letter of Credit): Thanh toán tín dụng thư
9 CIF ( Cost Insurance and Freigt): Giá thành, Bảo hiểm và Cước
10 FOB (Free On Board) : Miễn trách nhiệm Trên Boong tàu nơi đi
11 B/L (Bill of Lading): Vận đơn đường biển
12 DP (Document against payment): Thanh toán ngay khi nhận chứng từ
13 DA (Document against Acceptance): Chấp nhận thanh toán khi nhậnchứng từ
WTO (World Trade Organization): Tổ chức thương mại thế giới
Trang 5LỜI MỞ ĐẦU
Lý do chọn đề tài
Trong quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước, xuất khẩu làmột ngành nghề được đánh giá cao trong việc mang lại nguồn ngoại tệ khôngnhỏ cho quốc gia, góp phần to lớn vào sự nghiệp phát triển đất nước Bêncạnh đó, với khí hậu nhiệt đới gió mùa thích hợp cho cây lúa, cộng thêm đấtđai màu mỡ và giá nhân công rẻ, đã giúp gạo trở thành mặt hàng xuất khẩu cóthế mạnh của Việt Nam Từ đó đưa nước ta đứng thứ hai thế giới về xuất khẩumặt hàng này Việc phát triển nghề trồng lúa và có những biện pháp hỗ trợcho các doanh nghiệp xuất khẩu mà đặc biệt là các doanh nghiệp xuất khẩugạo, để nước ta giữ vững vị trí xuất khẩu trên thương trường quốc tế là vấn đềluôn được nhà nước xem trọng
Thêm vào đó, từ khi Việt Nam gia nhập WTO đến nay, tuy đã tạo ranhiều cơ hội nhưng cũng có không ít thách thức cho các doanh nghiệp trongnước Phải tự đổi mới để thích nghi với những thay đổi trong môi trường kinhdoanh là vấn đề đã và đang được các công ty hết sức quan tâm, Công tyLương thực Thanh Nghệ Tĩnh cũng không nằm ngoài xu thế đó Tuy nằmtrong ngành nghề xuất khẩu được nhà nước khuyến khích, giúp đỡ nhưngCông ty vẫn không chủ quan trước những khó khăn và thách thức Nâng caokhả năng cạnh tranh và tạo uy tín trên thương trường luôn là mục tiêu đượcCông ty chú trọng và từng bước thực hiện trong thời gian qua Vì những lý dotrên, cùng với thời gian thực tập tại Công ty, thiết nghĩ việc nghiên cứu đề tài
“Thực trạng và giải pháp nhằm đẩy mạnh xuất khẩu gạo tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh” đó có những giải pháp, kịp thời xây dựng
chiến lược phát triển Công ty tốt hơn trong tương lai Góp phần vào côngcuộc xây dựng đất nước giàu đẹp
Mục tiêu nghiên cứu
Phân tích thực trạng xuất khẩu mặt hàng gạo của Công ty Lương thựcThanh Nghệ TĨnh từ năm 2007 đến 2010, từ đó đưa ra các giải pháp nhằmđẩy mạnh xuất khẩu gạo của Công ty trong thời gian tới
Phạm vi nghiên cứu
Đề tài được tiến hành nghiên cứu tại Công Lương thực Thanh NghệTĩnh Các số liệu trong đề tài chủ yếu được cung cấp từ nội bộ Công ty
Trang 6Đối tượng nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Công ty xuất khẩu nhiều mặt hàng nông sản,
thực phẩm nhưng chiếm phần lớn và chủ đạo là gạo Nên đề tài chủ yếunghiên cứu sâu về thực trạng xuất khẩu mặt hàng gạo của Công ty
- Phương pháp nghiên cứu:
+ Thu thập số liệu:
(1) Các số liệu sơ cấp được thu thập bằng cách quan sát thực tế, phỏngvấn ban lãnh đạo, công nhân viên,… Riêng các số liệu về đối thủ cạnh tranhthì được thu thập bằng cách phỏng vấn trực tiếp thông qua bảng câu hỏi
(2) Các số liệu thứ cấp được tổng hợp thông qua các bảng kế toán, báocáo tài chính, những biên bản hợp đồng của nhà mới với công ty tham khảocác tài liệu liên quan trên Internet, sách, báo, tạp chí, cục thống kê,…
+ Phương pháp xử lý số liệu:
(1) Phương pháp so sánh, phân tích, tổng hợp: các số liệu từ các bảngbáo cáo tài chính, kế toán được so sánh qua các năm, phân tích tại sao và tổnghợp để đưa ra nhận xét
(2) Phương pháp thống kê: thống kê các bảng biểu, số liệu từ đó rút racác kết luận, các xu hướng để đánh giá tình hình hoạt động của nhà máy
(3) Phương pháp chuyên gia: tham khảo ý kiến chuyên gia để tìmhướng giải quyết
Bố cục đề tài
Kết cấu của bài báo cáo ngoài phần mở đầu và kết luận, được chia làm
2 chương chính:
Phần 1: Tổng quan về Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
Phần 2: Thực trạng và giải pháp nhằm đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu
gạo tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
Trang 7PHẦN 1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY LƯƠNG THỰC
THANH NGHỆ TĨNH
1.1 Tổng quan về Công ty Lương thực thanh Nghệ Tĩnh
1.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của Công ty
Công ty Lương Thực Thanh Nghệ Tĩnh là một doanh nghiệp nhà nước,trực thuộc Tổng công ty Lương thực Miền Bắc
Công ty Lương Thực Thanh Nghệ Tĩnh hoạt động theo cơ chế thitrường có sự quản lý của nhà nước, có đầy đủ tư cách pháp nhân Công ty cóvốn điều lệ hoạt động riêng, có bộ máy và điều hành được Tổng Công tyLương Thực Miền Bắc phê chuẩn công ty có con dấu và tài khoản riêng
Mã số thuế: 2900523461
Địa chỉ: Số 58 Lê Lợi-Tp Vinh-Tỉnh Nghệ An
Quá trình hình thành của công ty gắn liền với sự biến động về mặt tổchức của 3 tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh
Khoảng thời gian từ 1951 đến 1975 ở 3 tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, HàTĩnh tồn tại 3 Công ty Lương thực riêng đáp ứng nhu cầu lương thực cho3tỉnh
Khoảng thời gian từ 1976 đến 1991 thực hiện chủ trương sắp nhập tỉnhNghệ An, Hà Tĩnh thành tỉnh Nghệ Tĩnh Chi lương thực 2 tỉnh được sắp nhậpthành Sở Lương thực Nghệ Tĩnh
Đáp ứng nhu cầu đòi hỏi từ cơ chế bao cấp trước đây sang cơ chế tựhạch toán Từng bước tiến dàntừ cơ chế nhà nước đơn thuần về lương thựcsang cơ chế hạch toán kinh doanh, có sự quản lý của Nhà nước Từ năm 1987đến 1991 chuyển đổi Sở Lương thực Nghệ Tĩnh thành liên hiệp Công tyLương thực Nghệ Tĩnh Cùng thời điểm này ở thanh Hóa cũng chuyển đổi SởLương thực Thanh Hóa thành liên hiệp Công ty Lương thực Thanh Hóa
Khoảng thời gian từ 1991 đến 1994 thực hiện nghị định của Quốc hội
về việc chia Nghệ Tĩnh thành Nghệ An và Hà Tĩnh
Ngày 30-8-1991 UBND Tỉnh Nghệ Tĩnh ra quyết định số 1548/UB-QĐchia tách liên hiệp Công ty Lương thực Nghệ Tĩnh thành liên hiệp Công tyLương tực Nghệ An và liên hiệp Công ty Lương thục Hà Tĩnh
Đất nước chuyển đổi nền kinh tế từ kế hoạch hóa tập trung sang kinh tếthị trường có sự quản lý của Nhà nước Việc sắp xếp lại các DNNN nóichung, các DN kinh doanh nói riêng theo QĐ của Chính phủ là vấn đề cấp
Trang 8bách Từ Q2/1992 các liên hiệp Công ty Lương thực Thanh Hóa, Nghệ An,
Hà Tĩnh chuyển thành các Công ty Lương thực
Khoảng thời gian từ 1995 đến 2002 Ngày 24-5-1995 Thủ tướng Chínhphủ có quyết định số 322/TTg về việc thành lập Tổng Công ty Lương thựcMiền Bắc địa bàn từ Thừa Thiên Huế trở ra, như vậy Công ty Lương thực cáctỉnh Thanh Hóa , Nghệ An, Hà Tĩnh chuyển thành các cong ty Lương thực
Khoảng thời gian từ 2002 đến nay thưc hiện quyết định số TTg ngày 14-10-2002 Thủ tướng Chính phủ phê duyệt phương án tổng thểsắp xếp đổi mới DNNN thuộc tổng Công ty Lương thực Miền Bắc giai đoạn2002-2005 ngày 16-10-2002 Bộ trưởng bộ Nông nghiệp và phát triển nôngthôn ký quyết định số 4358/QĐ/BNN-TCCB thành lập Công ty Lương thựcThanh Nghệ Tĩnh trên cơ sở sát nhập các Công ty Lương thực Thanh Hóa,Nghệ An, Hà Tĩnh
895/QĐ-1.1.2 Ngành nghề kinh doanh
- Thu mua, bảo quản, chế biến, bán buôn bán lẻ, dự trữ lưu thông lươngthực, nông sản, thực phẩm
- Xuất nhập khẩu lương thực, nông sản và cung ứng các loại vật tư thiết
bị chuyên dùng cho sản xuất kinh doanh của ngành nông nghiệp và côngnghiệp thực phẩm
- Liên doanh liên kết với các tổ chức kinh tế trong và ngoài nước trongcác lĩnh vực sản xuất, kinh doanh dịch vụ
- Thiết kế và xây dựng, sản xuất vật liệu xây dựng
- Dịch vụ vận tải, khách sạn
- Xuất khẩu các mặt hàng nông phẩm, các mặt hàng tiêu dùng thiết yếu
- Nhập khẩu ngô, lúa mỳ, bột mỳ và các mặt hàng tiêu dùng Việt Nam chưa
có khả năng sản xuất đủ
- Xuất khẩu lao động
- Nuôi trồng thuỷ sản và các hoạt động dịch vụ liên quan
- Sản xuất, kinh doanh và xuất nhập khẩu các loại nguyên liệu, vật liệunhựa và các sản phẩm từ nhựa
- Cho thuê tài sản: nhà kho, văn phòng(trong và ngoài nước)
- Bán buôn, bán lẻ và đại lý xăng dầu, chất đốt
- Chế biến gỗ và sản xuất sản phẩm từ gỗ, tre, nứa
- Các ngành nghề khác theo quy định của pháp luật
Trang 9Trạm thu mua
Trung tâm kho Xưởng chế biến
Phòng
Tổ chức hành chính
Phòng
kỹ thuật đàu tư
Phòng tin học ứng dụng
Phòng tài chính
kế toán
Ban bảo vệ
1.2 Cơ cấu tổ chức và bộ máy quản lý của Công ty
Sơ đồ 1.1: Sơ đồ tổ chức bộ máy hoạt động của công ty Lương thực
- Giám đốc: Là người điều hành các hoạt động kinh doanh của Công ty,
chịu trách nhiệm về kết quả kinh doanh của Công ty, thực hiện cân đối vềlương thực do Nhà nước giao cho Công ty, bảo đảm cung cấp an toàn lươngthực; chịu trách nhiệm trước Hội đồng quản trị, trước Thủ tướng Chính phủ,trước pháp luật về việc bình ổn giá lương thực trong vùng, góp phần bình ổngiá lương thực
- Các phó Giám đốc: Là những người giúp Giám đốc điều hành những
lĩnh vực hoạt động của Công ty theo sự phân công
- Phòng kinh doanh: Tổ chức tham mưu cho giám đốc ký kết cá hợp
đồng kinh tế Chuyên khai thác các nguồn hàng, mở rộng thị trường, có nhiệm
vụ thông tin và phân tích tài liệu nghiên cứu, từ đó lập kế hoạch hoạt độngkinh doanh của Công ty và tham gia thực hiện kế hoạch đó
Trang 10- Phòng kinh tế đối ngoại:
- Trạm bán buôn bán lẻ: Là nơi chuyên bán cho các cá nhân, tổ chức
hay đại lý những sản phẩm của Công ty với số lượng mà họ yêu cầu
- Phòng tổ chức hành chính: Có nhiệm vụ giải quyết mọi việc liên quan
đến tổ chức nhân sự, tiền lương và công tác văn phòng Đề ra phương án chitrả lương cho cán bộ công nhân viên toàn công ty
- Phòng kỹ thuật đầu tư: giúp Giám đốc quản lý kỹ thuật chất lượng sản
phẩm, điện nước, đầu tư xây dựng, sửa chữa nâng cấp cơ sở vật chất, nhàxưởng, thiết bị
- Phòng tài chính kế toán: giúp Giám đốc quản lý, theo dõi, giám sát
hoạt động tài chính, thực hiện chế độ tài chính của Tổng Công ty và chế độ tàichính theo quy định của Nhà nước Thực hiện các hoạt động nghiệp vụ tàichinhsphats sinh tại doanh nghiệp, giúp Giám đốc quản lý hoạt động kinhdoanh dịch vụ
- Ban bảo vệ: Tổ chức thực hiện bảo đảo an ninh, phòng chống cháy
nổ, thực hiện công tác quản sự, dân quân tự vệ, quản lý và chỉ huy trực tiếpđơn vị tự vệ sẵn sàng chiến đấu của công ty, phối hợp với cơ quan Công an tạiđịa bàn về công tác quản lý nhân khẩu, hộ khẩu, quản lý vũ khí, khí tài, đượctrang bị dấu tranh chống các tệ nạ xã hội
- Xưởng chế biến: Là đơn vị sản xuất trực tiếp thực hiện nhiệm vụ gia
công chế biến gạo và các sản phẩm khác Tiếp cận thị trường Lương thực HàNội, đưa sản phẩm vào thị trường, đáp ứng yêu vầu kinh doanh của Công ty
- Trung tâm kho: Đây là nơi chuyên dự trữ, bảo quản, quản lý các thành
phẩm của Công ty Ngoài ra, còn quản lý và xử lý các phế phẩm, những sảnphẩm hư hỏng Nhằm mục đích đảm bảo và nâng cao chất lượng sản phẩm từ
đó giảm chi phí tăng doanh thu cho Công ty
- Trạm thu mua: Có nhiệm vụ thu mua các loại nguyên vật liệu, các loại
nông sản Đảm bảo tốt đầu vào cho Công ty bằng cách hợp tác, tạo mối quan
hệ với các Tỉnh miền Trung đặc biệt là đối với các Tỉnh đồng bằng Sông CửuLong
Trang 111.3 Đặc điểm sản xuất kinh doanh của Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
Nguồn:Phòng kinh doanh
Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh năm 2006 với tổng số vốn kinhdoanh là: 190.000 triệu đồng, trong đó vốn cố định là 105.000 triệu đồngchiếm 55,26%, vốn lưu động 85.000 triệu đồng chiếm 45,74% Qua 5 nămhoạt động, tổng vốn kinh doanh không ngừng tăng lên, năm 2007 là 219.875triệu đồng tăng 115,7% so với năm 2006, năm 2008 là 314.875 triệu đồngtăng 143,2%, năm 2009 là 353.282 triệu đồng tăng 112,2% Đến năm 2010tổng vốn kinh doanh lên tới 514.532 triệu đồng, tăng 145,6% so với năm 2009
và tăng gần 3 lần so với số vốn ban đầu của Công ty
Về cơ cấu vốn kinh doanh thì số vốn lưu động chiếm tỷ trọng lớn trongtổng vốn kinh doanh của Công ty: năm 2006 chỉ chiếm 44,74% nhưng đếnnăm 2010, tăng lên 66,48% Điều này thể hiện cơ cấu vốn kinh doanh củaCông ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh rất hợp lý và có hiệu quả bởi lẽ Công
ty là một đơn vị kinh doanh lương thực nên cần nhiều vốn lưu động để lưuchuyển hàng hóa, không cần thiết đầu tư nhiều vào tài sản cố định như những
đơn vị sản xuất
1.3.2 Đặc điểm về nhân sự
Do sự sáp nhập ba Công ty trực thuộc Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnhnên việc sắp xếp lao động của Công ty phải là quá trình đảm bảo yêu cầu tinhgọn, vừa đảm bảo quyền lợi của người lao động, không vì sự sắp xếp lại màgây xáo trộn, khó khăn trong công tác kinh doanh:
Trang 12Tình hình sử dụng lao động của Công ty thể hiện qua bảng sau:
Bảng 1.2: Tình sử dụng lao động của Công ty từ năm 2008-2010
Nhận xét: Trong 3 năm qua tình hình lao động của Công ty có sự thay
đổi rõ rệt, năm 2008 có 146 lao động sang năm 2009 còn lại 120 lao động.Năm 2010 Công ty còn cắt giảm bớt 2 lao động nhằm giảm chi phí nhưngvẫn đảm bảo hoạt động của Công ty diễn ra bình thường và hiệu quả
- Xét theo giới tính: Do đặc điểm của ngành nghề kinh doanh đó là cần
nhiều lao động nam phục vụ cho khuân vác nên lao động nam chiếm 53,5%vào năm 2008, 66% năm 2009 và 57,7% năm 2010 điều này là hoàn toàn hợplý
- Xét theo tính chất công việc: Lao động trực tiếp 65,7% năm 2008,
66,7% năm 2009, 68% năm 2010 Lao động gián tiếp 34,5% năm 2008,33,3% năm 2009, 32% năm 2010
- Xét theo trình độ: Lao động có trình độ Đại học và Cao đẳng tăng dần
qua các năm Lao động có trình độ trung cáp và lao động phổ thông giảm dầnqua các năm
Cơ cấu bộ máy quản lý của công ty tinh gọn, hoạt động khá linhhoạt và luôn hoàn thành các nhiệm vụ được giao Tuy nhiên, hiện nay công
ty vẫn chưa có phòng kế hoạch và phòng maketing - hai phòng ban quantrọng có nhiệm vụ nghiên cứu và tham mưu cho giám đốc trong việc xâydựng thương hiệu, tiếp cận thị trường, tìm hiểu khách hàng và xây dựng kế
Trang 13hoạch, định hướng phát triển công ty trong tương lai…Các nhiệm vụ cơ bảncủa hai phòng ban này, hiện tại, được phòng kinh doanh đảm nhận Do đó,các chức năng của hai phòng này không được chuyên sâu, ngoài ra còn ảnhhưởng đến việc hoàn thành nhiệm vụ của phòng kinh doanh.
1.3.3 Đặc điểm về sản phẩm
Gạo là một sản phẩm lương thực thu từ cây lúa Hạt gạo thường có màutrắng, nâu hoặc đỏ thẫm, chứa nhiều dinh dưỡng Hạt gạo chính là nhân củathóc sau khi xay để tách bỏ vỏ trấu Hạt gạo sau khi xay được gọi là gạo lứthay gạo lật, nếu tiếp tục xát để tách cám thì gọi là gạo xát hay gạo trắng Gạo
là lương thực phổ biển của gần một nửa dân số thế giới Sau đây là một số đặcđiểm chủ yếu của các loại gạo mà Công ty thường xuất khẩu:
Tạp chất: Gạo hỏng, sấy và mốc: 1% tối đa
Trong đó: gạo hỏng, cháy và mốc: 0,5% tối đa
0,5% tối đa tạp chất của gạo kể cả côn trùng chết
Trang 14Không lẫn thuỷ tinh và kim loại, không có trùng mọt sống.
Phù hợp cho người ăn tại nước xuất xứ
Ngoài ra các tiêu chuẩn khác theo tiêu chuẩn gạo xuất khẩu Việt Nam
Trang 15Hiện tại Công ty đang có 7 xí nghiệp thành viên với tổng năng lực sảnxuất gần 2 triệu tấn gạo mỗi năm.
Hệ thống cơ sở hạ tầng của công ty hiện có 21.810m2 bao gồm hệ thốngnhà xưởng, kho tàng, hệ thống văn phòng, nhà ăn và các công trì vui chơi giảitrí khác Hệ thống nhà xưởng của công ty đạt tiêu chuẩn SA 8000 Các tiêuchuẩn điều kiện sản xuất như ánh sáng, lượng bụi trong không khí và tiếng
ồn đều được công ty thực hiện tốt để đảm bảo sức khoẻ cho người lao động.Công ty cũng thường xuyên đầu tư nâng cấp và mở rộng cơ sở hạ tầng phục
vụ sản xuất nhằm đáp ứng tốt hơn điều kiện làm việc
1.3.3.2 Đặc điểm về dây chuyền công nghệ
Để phục vụ sản xuất kinh doanh Công ty đã đầu tư nhiều hệ thống trangthiết bị, dây truyền sản xuất hiện đại từ Nhật Bản, Đức, Ý…Với hệ thốngtrang thiết bị hiện đại đã giúp Công ty nâng cao năng suất lao động và chấtlượng sản phẩm Sản phẩm của công ty đã đáp ứng được những tiêu chuẩnkhắt khe của thị trường nước ngoài
Bảng 1.3 Số lượng và đặc điểm máy móc thiết bị của Công ty
Hiệu suất bóc vỏ cao
Năng suất 2 - 2.5 tấn/giờ.Điều khiển bóc vỏ bằng hệthống khí nén
Nâng cao tuổi thọ của rulôcao su
Hệ thống tách trấu kiểu hútkín
sàng
phân ly
PS25 –PS40B
2 77.000 5 - 6 Có khả năng tách thóc ra
khỏi gạo lức hoặc gạo trắngdựa trên sự khác biệt về tínhnổi –hình thể- và tỉ trọng củahạt thóc và hạt gạo Có 2loại:
- Kiểu PS dùng để phân lythóc lẫn trong gạo lức, đượcứng dụng trong các dâychuyền xay xát từ lúa
- Kiểu PS40B được dùng để
Trang 16phân ly thóc lẫn trong gạolau bóng, được ứng dụngtrong các dây chuyền laubóng gạo từ gạo lức hoặc gạo
xô Thóc được phân ly ngay
cả khi lẫn trong gạo ở ẩm độcao
Điện năng tiêu thụ thấp Hiệuchỉnh góc nghiêng và tốc độsàng để phù hợp với từngloại gạo ngắn hoặc dài mộtcách nhanh chóng và dễdàng
- Các phụ tùng chi tiết(đádao, đá lưới, lưới…) đượcthay thế nhanh và dễ dàng
và ma sát hạt gạo trong cùngmột buồng xát theo nguyên
lý mới Độ trắng được điềukhiển , kiểm tra dể dàng chophù hợp yêu cầu Tỷ lệ gạonguyên cao, điện năng tiêuthụ thấp
6 Máy RS 4 190.00 6 - 8 Gạo đạt độ bóng cao, tỷ lệ
Trang 17- Hệ thống phun nước tựđộng: nước sẽ tự động phunsau khi gạo vào trong buồngmáy từ 10 ÷20 giây, và tựđộng ngưng phun nếu mứcgạo trong thùng chứa gầnhết Khí nén được dùng đểđóng mở van cấp liệu vàphun sương.
Nguyên liệu sấy tự chảy liêntục qua buồng sấy và ủ thànhdòng lớn điền đầy dạng chữchi, vì thế không cần tiêu tốn
cơ điện năng hoạt động Tùytheo tỉ lệ giảm ẩm và năngsuất, phần xả liệu có thể điềuchỉnh nhờ biến tần thay đổitốc độ của trục trái khế Bảođảm hệ thống hoạt động liêntục: Nguyên liệu -> Sấy -> Ủ-> Thành phẩm
Trang 18bao gồm: máy bóc vỏ, thùngtách trấu,sàng phân ly vàmáy xát trắng ngang với sàngtách tấm thành phẩm…tạonên một module nhỏ, gọnnhưng đầy đủ các tính năngcho một nhà máy xay xátcông suất nhỏ Sử dụng, vậnchuyển linh hoạt, dễ dàng
Sử dụng duy nhất một động
cơ điện 25HP để hoạt độngcho toàn bộ dây chuyền Cóthể sử dụng động cơ diesel30HP ở những vùng không
có điện
Nguồn: Phòng kỹ thuật đầu tư
1.4 Kết quả hoạt động kinh doanh tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh giai đoạn 2007-2010
Từ năm 2007 trên cơ sở là Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh nhìnchung, toàn Công ty đã nỗ lực phấn đấu vượt qua nhiều khó khăn trở ngại đểhoàn thành về cơ bản các mục tiêu đề ra về kim ngạch và hiệu quả, ổn địnhkinh doanh, mở rộng sản xuất kinh doanh, bảo đảm việc làm và đời sống chocán bộ công nhân viên ở mức khá, bảo toàn và phát triển nguồn vốn của Nhànước, an toàn tài sản và con người Đây là thành tích lớn của Công ty trongđiều kiện nhiều doanh nghiệp Nhà nước thiếu việc làm, đời sống cán bộ côngnhân viên rất khó khăn Đây cũng là năm thứ năm Công ty đã hoàn thànhvượt mức kế hoạch, tuy rằng còn có những mặt Công ty còn phải tiếp tụcphấn đấu trong hoạt động kinh doanh nói chung và hoạt động xuất khẩu nóiriêng
Trang 19Bảng 1.4 Kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty thời kỳ (2007-2010)
Đơn vị tính:Ttriệu đồng
2007
Năm 2008
Năm 2009
Năm 2010
Chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp 1.053 12.378 2.071 5.510 11.326 1.076 (10.307) (83) 3.439 166Lợi nhuận sau thuế thu nhập DN 4.167 37.325 6.797 19.534 33.158 796 (30.528) (82) 12.737 187
Nguồn: Phòng tài chính kế toán
Trang 20N h ậ n x é t :
- Doanh thu: Nhìn chung, doanh thu của công ty qua bốn năm có xu
hướng tăng, đạt trên 162 tỷ năm 2007 đã tăng lên 181 tỷ năm 2010 Đặc biệt
có sự tăng vọt trong năm 2008, với doanh thu đạt gần 308 tỷ, tăng 90% sovới năm 2007 Tổng doanh thu tăng trước hết là doanh thu của hoạt độngkinh doanh xuất khẩu gạo tăng cao trong thời gian này Đến năm 2009, doanhthu của hoạt động xuất khẩu giảm mạnh trở lại nên tổng doanh thu cũng bịảnh hưởng và giảm 36% so với năm 2008 Song giá cả các mặt hàng kinhdoanh của công ty vẫn cao hơn năm 2007, nên doanh thu trong năm nàyvẫn cao hơn 162 tỷ đồng của năm 2007
- Lợi nhuận trước thuế: Do ảnh hưởng từ khủng hoảng của kinh tế thế
giới mà lợi nhuận công ty thu được trong thời gian này cũng bị ảnh hưởng.Năm 2007, lợi nhuận trước thuế chỉ đạt trên 5 tỷ đồng Sang đến năm 2008,tuy tình hình kinh tế vẫn chưa phục hồi nhưng do ảnh hưởng từ sự khan hiếmlương thực toàn cầu, mà giá thu mua lúa gạo trên thế giới tăng cao đột biến
so với năm 2007 Đem về lợi nhuận khá cao cho công ty trong năm đạt gần
50 tỷ đồng, tăng 8,5 lần so với năm trước Đến năm 2009, tình hình giá cả ổnđịnh trở lại, trong khi tình hình khủng hoảng kinh tế vẫn chưa phục hồi nênlợi nhuận trước thuế thu được vẫn thấp chỉ đạt gần 9 tỷ đồng, nhưng vẫn caohơn so với năm 2007 Năm 2010, tình hình xuất khẩu gạo của Công ty vẫnkhông khả quan, sản lượng xuất khẩu trong thời gian này giảm mạnh so vớicùng kỳ năm trước Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ đã giảm 30% sovới cùng kỳ năm 2009, lợi nhuận gộp cũng giảm 8% Tuy nhiên, thu nhập
từ các hoạt động khác của công ty đều tăng sau đợt khủng hoảng vừa qua,
đã kéo lợi nhuận sau thuế của công ty tăng lên 102% so với cùng kỳ nămtrước
Trang 21PHẦN 2: THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP NHẰM THÚC ĐẨY HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU GẠO TẠI CÔNG TY LƯƠNG THỰC
THANH NGHỆ TĨNH
2.1 Thực trạng xuất khẩu gạo tại công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
2.1.1 Tổ chức thu mua, chế biến và phân phối
2.1.1.1 Tổ chức thu mua và chế biến
Từ năm 1998 trở về trước, Công ty chỉ thu mua gạo thành phẩm từcác kênh sau đó xuất khẩu theo hợp đồng, mà không đảm nhận khâu chếbiến gạo Khu vực thu mua bao gồm các quận, huyện trong thành phố vàcác tỉnh lân cận Do thu mua từ nhiều kênh khác nhau nên chất lượng gạokhông đều, giá xuất khẩu thấp hơn so với các đối thủ cạnh tranh trong vàngoài nước Ngoài ra, còn phải chịu sự lệ thuộc vào nguồn cung gạo thànhphẩm của thị trường
Để khắc phục các nhược điểm này, Công ty đã quyết định xây dựnghai nhà máy chế biến gạo với dây chuyền lau bóng gạo đạt công suất 7tấn/giờ, trị giá 190.000 USD trong năm 2000 Từ đó đến nay, Công ty chủyếu thu mua gạo nguyên liệu qua hai xí nghiệp này để chế biến Nguồn cungcấp là các bạn hàng xáo trong tỉnh thành phố, và các tỉnh lân cận nữa
Hiện nay, Công ty chỉ thu mua gạo thành phẩm khi khối lượng hợpđồng xuất khẩu quá lớn Dự kiến trong năm 2011, Công ty sẽ bắt đầu xâydựng thêm 2 nhà máy xay xát, thu mua lúa trực tiếp từ nông dân, và mộtnhà máy chế biến gạo, để tăng sản lượng gạo đầu ra phục vụ xuất khẩu.Ngoài ra trong tương lai, Công ty cũng sẽ không thu mua gạo thành phẩm từcác kênh, và đẩy mạnh thu mua lúa trực tiếp từ nông dân nhằm giảm chíphí thu mua, giúp tăng lợi nhuận Việc này rất có lợi cho sự phát triển củaCông ty trong tương lai Vừa giảm sự lệ thuộc và nguồn cung gạo thànhphẩm trên thị trường, vừa tạo ra được sản phẩm có chất lượng cao, đồng đều,theo đúng yêu cầu từ phía khách hàng Từ đó, nâng cao sức cạnh tranh củaCông ty trên thị trường trong nước cũng như quốc tế Việc tiến hành thu muacủa công ty rất linh hoạt, thường là sau các vụ thu hoạch lúa hằng năm, hoặctheo tình hình của thị trường và hợp đồng xuất khẩu
Gạo nguyên liệu được mua là gạo xô, đã được bóc bỏ Sau đó, sẽđược đưa vào máy lau bóng để sản xuất ra gạo thành phẩm Quy trình chếbiến theo sơ đồ sau:
Trang 22Sơ đồ 2.1: Quy trình chế biến gạo của Công ty Lương thực
ổn định nhưng phải chịu sự lệ thuộc vào hoạt động của Hiệp hội
- Xuất khẩu trực tiếp: cho các doanh nghiệp tư nhân nước ngoài, giá cảphải cạnh tranh nên thông thường không cao bằng xuất khẩu theo hình thức
ủy thác Tuy nhiên, xuất khẩu với hình thức này, tạo được sự độc lập tronghoạt động kinh doanh, không lệ thuộc vào các tổ chức hay doanh nghiệpkhác trong Hiệp hội
Gạo nguyên liệu
Máy lau bóng gạo
Gạo thành phẩm
Đóng gói
Nhập kho
Trang 23Các doanh nghiệp xuất nhập khẩu tư nhân, hay chính phủ các nướcsau khi mua gạo từ Công ty sẽ phân phối lại cho các doanh nghiệp ở thịtrường nước ngoài, rồi mới đến tay người tiêu dùng Do đó, Công ty chỉ tạođược uy tín đối với các nhà xuất nhập khẩu Thương hiệu của công ty vẫnchưa được người tiêu dùng ở thị trường nước ngoài biết đến.
2.1.2 Thị trường xuất khẩu gạo chủ yếu của Công ty
Trong kinh doanh xuất khẩu nói chung và xuất khẩu gạo nói riêng, việctìm kiếm thị trường là vấn đề quan trọng, bảo đảm cho hoạt động kinh doanhdiễn ra đạt hiệu quả cao Thị trường xuất khẩu của Công ty tương đối hẹp, sốthị trường xuất khẩu dao động từ 3 đến 5 thị trường mỗi năm, bao gồm cácnước ở khu vực châu Á và châu Phi Nhìn chung các thị trường biến đổi quatừng năm Trong đó, có một số thị trường ở Châu Phi chỉ nhập khẩu đượcmột hoặc hai năm rồi dừng hẳn Tuy nhiên, thay vào đó là sự tiếp cận củacác khách hàng mới Chính vì vậy mà hoạt động kinh doanh xuất khẩu gạocủa Công ty vẫn được duy trì và phát triển trong các năm qua Các thị trườngđáng chú ý là Malaysia, Philippines, các thị trường này liên tục nhập khẩugạo từ Công ty trong giai đoạn 2007 – 2010
Bảng 2.1: Thị trường xuất khẩu gạo chủ yếu của công ty Lương thực
Năm 2009
Năm 2010
2007 Nhưng đến năm 2009, thị trường này bắt đầu suy giảm, khối lượngxuất khẩu chỉ đạt 685 tấn, giảm đến 90% so với năm trước Nguyên nhân chủyếu của sự suy giảm mạnh này là do trong năm 2009, Chính phủ nước ta
Trang 24đã ban hành chính sách buộc các doanh nghiệp phải giảm lượng gạo xuấtkhẩu sang thị trường này Để tập trung gạo vào hợp đồng xuất khẩu cấpchính phủ thông qua hình thức đấu thầu Mục mục tiêu nhằm tăng giá xuấtkhẩu sang Malaysia, tránh tình trạng một số doanh nghiệp muốn nâng caokhối lượng xuất khẩu mà giảm giá, gây ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanhcủa các doanh nghiệp xuất khẩu gạo khác trong Hiệp hội Tuy nhiên, đếnnăm 2010, lượng gạo được phép xuất khẩu sang thị trường này tăng lên.Tình hình bắt đầu có xu hướng phục hồi trở lại, khối lượng xuất khẩu đạt 800tấn, cao hơn 115 tấn so với năm 2009, tăng 17%.
Thị trường Philippines: Philippines là thị trường tập trung của chính
phủ Chủ yếu được xuất khẩu với hình thức ủy thác qua Hiệp hội Lươngthực Việt Nam Trực tiếp xuất khẩu sang thị trường này chiếm tỷ lệ nhỏ Đây
là thị trường có hợp đồng xuất khẩu với số lượng lớn nhất trong giai đoạnnày Đặc biệt năm 2008, đạt tăng trưởng rất cao với sản lượng 19.322 tấntăng 107% so với năm 2007 do nước này đẩy mạnh thu mua gạo để bù đắptình trạng thiếu lương thực trầm trọng xảy ra trong năm Sang năm 2009tình hình ở Philippines ổn định trở lại, sản lượng xuất khẩu trong năm từ đócũng giảm 63% chỉ còn 7.115 tấn, ứng với mức giảm 12.207 tấn Năm 2010,xuất khẩu sang thị trường này đạt 9.600 tấn, tăng 35% so với 7.115 tấn củanăm 2009
Thị trường Châu Phi: Thị trường Châu Phi bắt đầu nhập khẩu gạo của
Công ty từ năm 2007, sang các năm sau này càng có nhiều nước Châu Phi kýkết hợp đồng với công ty Tuy nhiên, thị trường này mới phát triển nên khốilượng hợp đồng ký kết chưa cao, do khách hàng cẩn thận trong việc giaodịch lần đầu với công ty Nhưng đây vẫn được xem là thị trường tiềm năng.Sản lượng xuất khẩu sang thị trường này tăng giảm không đều trong giaiđoạn từ năm 2007-2010 Trong năm 2007, sản lượng xuất sang thị trườngnày đạt 6.529 tấn, nhưng đến năm 2008 chỉ còn 2000 tấn, giảm 69% so vớinăm trước Sang năm 2009, tình hình khả quan hơn với sản lượng xuất sangđạt 4.779 tấn, cao hơn năm 2008 là 2.779 tấn, tăng 139% Cho thấy tiềmnăng phát triển của thị trường này trong tương lai Đến năm 2010, sản lượnglại tiếp tục tăng thêm 721 tấn tương ứng với lượng tăng 15% so với năm
2009, đạt mức 5500 tấn
Các thị trường còn lại: Thị trường Indonesia có khối lượng nhập khẩu
trong năm 2007 khá cao đạt gần 6 ngàn tấn, tuy nhiên đến năm 2008 đã sụtgiảm đáng kể, chỉ còn 250 tấn, giảm 96% so với năm trước Đến năm 2009thị trường này cũng đã ngừng nhập khẩu Do từ năm 2008, chính phủ nướcnày bắt đầu thực hiện chính sách thúc đẩy sản xuất gạo trong nước, đảmbảo an ninh lương thực quốc gia Đến năm 2009, Indonesia đã có thể tự
Trang 25cung cấp lương thực cho cả nước và trở thành nước xuất khẩu gạo, nênkhông còn nhập khẩu gạo từ Công ty.
Thị trường Singapore có hợp đồng xuất khẩu không liên tục và bị giánđoạn qua từng năm Trong đó năm 2007, có khối lượng xuất khẩu 1.680tấn, nhưng đến năm 2008 thì không có hợp đồng xuất khẩu Đến năm
2009, lại đạt khối lượng 11.800 tấn, cao nhất trong năm 2009 Nhưng trongnăm 2010, vẫn chưa có hợp đồng xuất khẩu với thị trường này Nguyênnhân là do thị trường này có khá nhiều nguồn cung cấp Chỉ tìm đến Công
ty, khi giá của các đối thủ cạnh tranh quá cao, hoặc không đủ nguồn hàngcung cấp
2.1.3 Quy trình xuất khẩu gạo tại Công ty Lương thực Thanh Nghệ Tĩnh
Quy trình hoạt động xuất khẩu của Công ty Lương thực Thanh NghệTĨnh được thể hiện qua sơ đồ sau:
Sơ đồ 2.2: Sơ đồ quy trình xuất khẩu của Công ty Lương thực
Ký hợp
đồng
XK
Kiểm tra L/C
Chuẩn
bị hàng hóa
Kiểm nghiệm hàng hóa
Làm thủ tục hải quan
Giao hàng lên tàu