Câu hỏi: Phân tích các nguyên tắc xác định thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính theo quy định pháp luật hiện hành và chỉ ra các bất cập trong việc xác định thẩm quyền xử phạt. Anhchị hãy đưa ra các kiến nghị, đề xuất để tháo gỡ các bất cập nêu trên. Trả lời Nguyên tắc xác định thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính được quy định tại Điều 52 Luật xử lý vi phạm hành chính 2012 như sau: 1. Thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của những người được quy định tại các điều từ 38 đến 51 của Luật này là thẩm quyền áp dụng đối với một hành vi vi phạm hành chính của cá nhân; trong trường hợp phạt tiền, thẩm quyền xử phạt tổ chức gấp 02 lần thẩm quyền xử phạt cá nhân và được xác định theo tỉ lệ phần trăm quy định tại Luật này đối với chức danh đó.
Trang 1BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI
BÀI TẬP HỌC KỲ MÔN: LUẬT HÀNH CHÍNH
Câu hỏi: Phân tích các nguyên tắc xác định thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính theo quy định pháp luật hiện hành và chỉ ra các bất cập trong việc xác định thẩm quyền xử phạt Anh/chị hãy đưa ra các kiến nghị, đề xuất để tháo gỡ các bất cập nêu trên
Trang 2Câu hỏi: Phân tích các nguyên tắc xác định thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính theo quy định pháp luật hiện hành và chỉ ra các bất cập trong việc xác định thẩm quyền xử phạt Anh/chị hãy đưa ra các kiến nghị, đề xuất để tháo gỡ các bất cập nêu trên
Trả lời
Nguyên tắc xác định thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính được quy định tại Điều 52 Luật xử lý vi phạm hành chính 2012 như sau:
1 Thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của những người được quy định tại các điều từ 38 đến 51 của Luật này là thẩm quyền áp dụng đối với một hành vi
vi phạm hành chính của cá nhân; trong trường hợp phạt tiền, thẩm quyền xử phạt
tổ chức gấp 02 lần thẩm quyền xử phạt cá nhân và được xác định theo tỉ lệ phần trăm quy định tại Luật này đối với chức danh đó
Trong trường hợp phạt tiền đối với vi phạm hành chính trong khu vực nội thành thuộc các lĩnh vực quy định tại đoạn 2 khoản 1 Điều 23 của Luật này, thì các chức danh có thẩm quyền phạt tiền đối với các hành vi vi phạm hành chính do Chính phủ quy định cũng có thẩm quyền xử phạt tương ứng với mức tiền phạt cao hơn đối với các hành vi vi phạm hành chính do Hội đồng nhân dân thành phố trực thuộc trung ương quy định áp dụng trong nội thành
2 Thẩm quyền phạt tiền quy định tại khoản 1 Điều này được xác định căn
cứ vào mức tối đa của khung tiền phạt quy định đối với từng hành vi vi phạm cụ thể
3 Chủ tịch Uỷ ban nhân dân các cấp có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực quản lý nhà nước ở địa phương
Người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính quy định tại các điều từ
39 đến 51 của Luật này có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính thuộc lĩnh vực, ngành mình quản lý
Trong trường hợp vi phạm hành chính thuộc thẩm quyền xử phạt của nhiều người, thì việc xử phạt vi phạm hành chính do người thụ lý đầu tiên thực hiện
Trang 34 Trường hợp xử phạt một người thực hiện nhiều hành vi vi phạm hành chính thì thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính được xác định theo nguyên tắc sau đây:
a) Nếu hình thức, mức xử phạt, trị giá tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tịch thu, biện pháp khắc phục hậu quả được quy định đối với từng hành vi đều thuộc thẩm quyền của người xử phạt vi phạm hành chính thì thẩm quyền xử phạt vẫn thuộc người đó;
b) Nếu hình thức, mức xử phạt, trị giá tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tịch thu, biện pháp khắc phục hậu quả được quy định đối với một trong các hành vi vượt quá thẩm quyền của người xử phạt vi phạm hành chính thì người
đó phải chuyển vụ vi phạm đến cấp có thẩm quyền xử phạt;
c) Nếu hành vi thuộc thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của nhiều người thuộc các ngành khác nhau, thì thẩm quyền xử phạt thuộc Chủ tịch Uỷ ban nhân dân cấp có thẩm quyền xử phạt nơi xảy ra vi phạm
Trên đây là nội dung quy định về nguyên tắc xác định và phân định thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính Để hiểu rõ hơn về vấn đề này, bạn nên tham khảo thêm tại Luật xử lý vi phạm hành chính 2012
Bên cạnh đó, quá trình thực hiện còn có một số bất cập trong các quy định của pháp luật trong XLVPHC như:
- Một số hành vi vi phạm, ranh giới giữa XLVPHC hoặc để chuyển hóa xử
lý hình sự chưa thật rõ nét nên đôi lúc còn lúng túng trong thực hiện
- Việc quy định ban hành quyết định thời hạn xử phạt vi phạm hành chính đối với những hành vi được phát hiện và lập biên bản bởi UBND cấp xã nhưng thuộc thẩm quyền xử phạt của Chủ tịch UBND cấp huyện hoặc cấp tỉnh trong thời gian qua ngắn Do đó, để hoàn tất hồ sơ và chuyển cho người có thẩm quyền ra quyết định xử phạt phải mất một khoảng thời gian, nhất là đối với những xã ở miền núi, có điều kiện đi lại khó khăn nên khi nhận được hồ sơ người ra quyết định xử phạt sẽ gặp khó khăn trong việc đảm bảo về mặt thời gian
- Việc áp dụng các biện pháp ngăn chặn và đảm bảo XLVPHC như tạm giữ người vi phạm hành chính với thời hạn theo quy định còn quá ngắn nên nhiều
Trang 4trường hợp lực lượng thi hành công vụ không đủ thời gian xác minh các thông tin cần thiết để áp dụng các biện pháp khác hoặc để có hướng giải quyết, như tra cứu tiền án, tiền sự để quyết định XLVPHC hay chuyển hồ sơ đến Cơ quan điều tra đề nghị truy cứu trách nhiệm hình sự, nhất là đối với địa bàn các huyện miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới
- Việc quy định thời gian tạm giữ tang vật để xác định giá trị tối đa không quá 48 tiếng là quá ngắn, do phải thành lập Hội đồng định giá, nhất là những vụ vi phạm mà tang vật là hàng hóa nhập lậu, nhiều chủng loại thì thời gian không đủ để định giá theo quy định nên gặp nhiều khó khăn
- Việc chuyển giao tài sản tịch thu qua XLVPHC để bán đấu giá do không phân định thẩm quyền ra quyết định xử lý tang vật, phương tiện VPHC làm cơ sở
để chuyển giao nên việc giao toàn bộ tang vật, phương tiện VPHC bị tịch thu cho
tổ chức bán đấu giá là không phù hợp, nhất là đối với những tài sản có giá trị nhỏ, địa bàn xa trung tâm Luật cũng chưa quy định cụ thể lý do không thuê được tổ chức bán đấu giá chuyên nghiệp để thành lập Hội đồng bán đấu giá nên dễ dẫn đến tùy tiện trong thực hiện; chưa có tiêu chí cụ thể để xác định hàng hóa cồng kềnh hoặc có số lượng lớn nên còn lúng túng trong thực hiện
- Đối với việc tạm giữ tang vật, phương tiện, giấy phép, chứng chỉ hành nghề theo thủ tục hành chính, Luật quy định "Người ra quyết định tạm giữ tang vật, phương tiện vi phạm hành chính có trách nhiệm bảo quản tang vật, phương tiện đó Trong trường hợp tang vật, phương tiện bị mất, bán, đánh tráo hoặc hư hỏng, mất linh kiện, thay thế thì người ra quyết định tạm giữ tang vật, phương tiện phải chịu trách nhiệm bồi thường và bị xử lý theo quy định của pháp luật" Quy định này cũng tương đối khó khăn trong việc tổ chức để thực hiện, nhất là đối với một số ngành xử phạt vi phạm hành chính với số lượng lớn, các vụ vi phạm thường
có tang vật, phương tiện bị tam giữ hoặc tịch thu nhưng chưa được bố trí bến, bãi, nhân lực để tạm giữ phương tiện, tang vật
Để nâng cao hơn nữa hiệu quả công tác quản lý XLVPHC tại địa phương trong thời gian tới, đề nghị các cơ quan, đơn vị, địa phương cần tăng cường hơn nữa công tác thi hành pháp luật về XLVPHC; tiếp tục tuyên truyền, phổ biến các
Trang 5quy định của Luật XLVPHC và các văn bản pháp luật có liên quan bằng các hình thức, biện pháp thích hợp để nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân;
tổ chức các lớp tập huấn nghiệp vụ chuyên sâu về XLVPHC trong cơ quan, đơn vị, địa phương nhằm nâng cao kỹ năng nghiệp vụ XLVPHC cho các cá nhân có thẩm quyền XLVPHC, hạn chế các sai phạm về trình tự thủ tục và nội dung khi ban hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính
Đồng thời, đề nghị các cơ quan có thẩm quyền tăng cường đầu tư các phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ phục vụ cho công tác thi hành pháp luật
về XLVPHC, đặc biệt là đầu tư công nghệ thông tin trong công tác tuần tra, kiểm soát, xử lý người vi phạm cũng như công tác quản lý nhà nước trong thi hành pháp luật về XLVPHC Tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát, kịp thời phát hiện, xử
lý các hành vi vi phạm hành chính đảm bảo đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục theo luật định Quan tâm việc thi hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính nhằm đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước
Bên cạnh đó, đề nghị Chính phủ sớm quy định tỷ lệ điều tiết khoản thu từ xử phạt vi phạm hành chính cho các cơ quan có thẩm quyền XLVPHC nhằm bảo đảm cho hoạt động của lực lượng xử phạt vi phạm hành chính
Qua thực tiễn thi hành, tiếp tục phát hiện những điểm bất cập của hệ thống văn bản pháp luật về XLVPHC để kiến nghị cơ quan có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung nhằm bảo đảm hệ thống pháp luật về XLVPHC ngày càng hoàn thiện, thống nhất, có tính khả thi cao trong thực tiễn Các cơ quan có thẩm quyền tăng cường nguồn nhân lực, đầu tư các phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ phục vụ cho công tác thi hành pháp luật về XLVPHC, đặc biệt là đầu tư công nghệ thông tin trong công tác tuần tra, kiểm soát, xử lý người vi phạm cũng như công tác quản lý nhà nước trong thi hành pháp luật về XLVPHC