Tiểu luận Môn quản lý chất lượng xây dựng

Quản lý chất lượng công trình xây dựng là hoạt động quản lý của các chủ thể tham gia các hoạt động xây dựng theo quy định của Nghị định Số: 462015NĐCP và pháp luật khác có liên quan trong quá trình chuẩn bị, thực hiện đầu tư xây dựng công trình và khai thác, sử dụng công trình nhằm đảm bảo các yêu cầu về chất lượng ...

KHOA: QUẢN LÝ XÂY DỰNG

- -TIÓU LUËN qu¶n lý chÊt lîng X¢Y DùNG

GV hướng dẫn : GS.TS Vũ Đình Phụng

Mã số học viên : 1582850302018

Hà Nội, tháng 6 năm 2016

LỜI NÓI ĐẦU

Ngành xây dựng nói chung và Công trình xây dựng nói riêng đóng vai trò to lớn trong sự phát triển và đánh giá kinh tế của một quốc gia

Công trình xây dựng không chỉ mang tính chất đơn thuần là một sản phẩm trong lĩnh vực xây dựng mà nó còn mang tính thẩm mỹ, mỹ quan làm đẹp cho một quốc gia, một đất nước đã và đang trong quá trình phát triển

Ngoài các tiêu chí về thẩm mỹ của các công trình thì tiêu chí về chất lượng được đặt lên hàng đầu vì chất lượng các công trình có ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn sinh mạng của con người trước trong và sau khi công trình hoàn thành đưa vào

sử dụng

Xuất phát từ đòi hỏi trên, bằng kinh nghiệm và kiến thức của bản thân, được

sự giảng dạy nhiệt tình về môn “quản lý chất xây dựng” của thầy GS.TS Vũ Đình Phụng, tác giả xin được trình bày tiểu luận với hai câu hỏi:

Câu 1: Hãy phân tích những nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng các

công trình xây dựng Liên hệ trong công việc thực tế (Tập trung vào giai đoạn xây dựng công trình ngoài thực địa)

Câu 2: Anh (chị) hiểu như thế nào là đủ năng lực và điều kiện của chủ đầu tư

để thực hiện công tác thiết kế, giám sát, thi công? Nêu ý kiến cá nhân

Qua đây em xin chân thành gửi lời cảm ơn sâu sắc đến thầy giáo GS.TS Vũ Đình Phụng đã tận tình giảng dạy và truyền đạt kiến thức quý báu đến chúng em Kính chúc thầy luôn mạnh khỏe, hạnh phúc để luôn duy trì và thành công trong sự nghiệp giảng dạy./

Học viên

Trương Văn Hân

ĐỀ BÀI:

Câu 1: Hãy phân tích những nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng các

công trình xây dựng Liên hệ trong công việc thực tế (Tập trung vào giai đoạn xây dựng công trình ngoài thực địa)

Câu 2: Anh (chị) hiểu như thế nào là đủ năng lực và điều kiện của chủ đầu tư

để thực hiện công tác thiết kế, giám sát, thi công? Nêu ý kiến cá nhân

BÀI LÀM:

Câu 1: Hãy phân tích những nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng các

công trình xây dựng Liên hệ trong công việc thực tế ( Tập trung vào giai đoạn xây dựng công trình ngoài thực địa)

Trả lời:

Công trình xây dựng và Chất lượng công trình xây dựng không những có liên quan trực tiếp đến nguồn vốn tài chính, an toàn sinh mạng, an toàn cộng đồng, hiệu quả của dự án đầu tư xây dựng công trình mà còn là yếu tố quan trọng đảm bảo sự phát triển bền vững, lâu dài và ổn định của mỗi quốc gia

1 Khái niệm về chất lượng công trình xây dựng

Chất lượng công trình xây dựng là những yêu cầu về an toàn, bền vững, kỹ thuật và mỹ thuật của công trình nhưng phải phù hợp với quy chuẩn và tiêu chuẩn xây dựng, các quy định trong văn bản quy phạm pháp luật có liên quan và hợp đồng kinh tế

Sơ đồ hóa các yếu tố cơ bản tạo nên chất lượng công trình xây dựng

2 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng công trình xây dựng

2.1Sản phẩm xây dựng

Sản phẩm đầu tư xây dựng là các công trình xây dựng đã hoàn thành (bao gồm cả việc lắp đặt thiết bị công nghệ ở bên trong) Sản phẩm xây dựng là kết tinh của các thành quả khoa học – công nghệ và tổ chức sản xuất của toàn xã hội ở một thời kỳ nhất định Nó là một sản phẩm có tính chất liên ngành, trong đó những lực lượng tham gia chế tạo sản phẩm chủ yếu: các chủ đầu tư; các doanh nghiệp nhận thầu xây lắp; các doanh nghiệp tư vấn xây dựng; các doanh nghiệp sản xuất thiết bị công nghệ, vật tư thiết bị xây dựng; các doanh nghiệp cung ứng; các tổ chức dịch

vụ ngân hàng và tài chính; các cơ quan quản lý Nhà nước có liên quan

2.2 Những đặc điểm của sản phẩm xây dựng.

+ Sản phẩm xây dựng có tính đơn chiếc riêng lẻ.

Sản phẩm xây dựng đa dạng, phức tạp, có tính cá biệt cao về công dụng và chế tạo Mỗi sản phẩm khi thiết kế đều có nét đặc thù riêng không thể sản xuất hàng loạt theo dây chuyền tương tự cho toàn bộ sản phẩm, tùy theo yêu cầu cả về kinh tế lẫn kỹ thuật Do đó khối lượng chất lượng và chi phí xây dựng của mỗi công trình đều khác nhau Đặc điểm này làm cho sản xuất xây dựng có tính lưu động, thiếu ổn định và khó kiểm soát về chất lượng

+ Sản phẩm xây dựng thường có quy mô lớn kết cấu phức tạp.

Với đặc điểm quy mô lớn và kết cấu phức tạp của sản phẩm xây dựng dẫn đến chu kỳ sản xuất lâu dài Vì vậy, cần phải có kế hoạch, lập tiến độ thi công, có biện pháp kỹ thuật thi công hợp lý để đảm bảo chất lượng công trình Ngoài ra nhu cầu về vốn, lao động, vật tư, máy móc thiết bị thi công rất lớn, nếu có những sai sót trong quá trình xây dựng gây nên lãng phí lớn

+ Sản phẩm xây dựng được đặt tại một vị trí cố định, nơi sản xuất gắn liền với tiêu thụ sản phẩm, phụ thuộc trực tiếp vào điều kiện địa chất, thủy văn, khí hậu nơi đặt công trình.

Đặc điểm này cho thấy nơi tiêu thụ sản phẩm cố định, nơi sản xuất thay đổi nên lực lượng sản xuất thi công luôn phải lưu động Chất lượng sản phẩm xây dựng chịu ảnh hưởng trực tiếp của điều kiện tự nhiên tại nơi xây dựng công trình, do vậy công tác điều tra khảo sát, đo đạc, quan trắc không chính xác sẽ làm cho việc thiết

kế công trình không đảm bảo đúng yêu cầu kỹ thuật, kết cấu không phù hợp với điều kiện và đặc điểm tự nhiên dẫn đến công trình chất lượng kém

+ Sản phẩm xây dựng có thời gian sử dụng lâu dài, chất lượng của sản phẩm

có ý nghĩa quyết định đến hiệu quả hoạt động của các ngành khác.

Sản phẩm xây dựng đã hoàn thành có thời gian sử dụng lâu dài và tham gia vào nhiều chu kỳ sản xuất, sử dụng nhưng vẫn giữ nguyên hình thái ban đầu cho tới khi thanh lý Từ đặc điểm này đòi hỏi chất lượng công trình phải tốt để các ngành khác ít bị ảnh hưởng Ví dụ: ngành dệt may đặt hệ thống máy móc thiết bị trong một cụm công trình, nếu cụm công trình chất lượng kém thậm chí bị hư hỏng thì chi phí tái cấu trúc của xưởng dệt may là vô cùng lớn, đó là chưa kể đến chất lượng sản phẩm dệt may bị ảnh hưởng

+ Sản phẩm xây dựng liên quan đến nhiều ngành cả về phương diện cung cấp các yếu tố đầu vào, thiết kế và chế tạo sản phẩm lẫn phương diện sử dụng sản phẩm của xây dựng làm ra.

Các ngành các đơn vị phải nâng cao chất lượng xây dựng ở trong tất cả các khâu: Điều tra, khảo sát, lập dự án đầu tư, thiết kế, giao nhận thầu, thi công xây dựng, giám sát chất lượng công trình, nghiệm thu và các chế độ bảo hành, bảo trì công trình

+ Sản phẩm xây dựng mang tính tổng hợp về kỹ thuật, kinh tế, xã hội, văn

hóa nghệ thuật và quốc phòng.

Đặc điểm này có thể dẫn đến phát sinh các mâu thuẫn, mất cân đối trong quan hệ phối hợp đồng bộ giữa các khâu từ quá trình chuẩn bị đầu tư, chuẩn bị xây dựng cũng như quá trình thi công Đặc điểm này đòi hỏi phải có trình độ tổ chức, phối hợp các khâu từ công tác thẩm định dự án, thẩm định đấu thầu xây dựng, đấu thầu mua sắm thiết bị, kiểm tra chất lượng từng loại công tác theo kết cấu công trình trong quá trình thi công đến khi nghiệm thu từng phần, tổng nghiệm thu và quyết toán dự án hoàn chỉnh đưa vào khai thác sử dụng

3 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng công trình xây dựng

* Đối với giai đoạn đầu tư xây dựng:

Hoạt động đảm bảo chất lượng công trình xây dựng phụ thuộc vào quá trình đầu tư xây dựng, từ bước chuẩn bị đầu tư (lập dự án đầu tư) đến thực hiện đầu tư, công tác khảo sát thiết kế, thẩm định, phê duyệt và thi công xây dựng công trình

- Các yếu tố kỹ thuật: Quy mô, tiêu chuẩn kỹ thuật của công trình (tiêu chuẩn thiết kế, tiêu chuẩn và công nghệ thi công) Vị trí địa điểm xây dựng công trình, đặc điểm địa hình, địa chất, thủy văn

- Các chủ thể tham gia vào dự án: Tư vấn lập, thẩm định dự án; Thẩm tra Thiết kế kỹ thuật Các cơ quan quản lý nhà nước, Chủ đầu tư, Ban QLDA, Tư vấn giám sát xây dựng, kiểm định dự án và đặc biệt là nhà thầu thi công

- Các chế độ chính sách trong công tác quản lý xây dựng, tiền vốn và các yếu

tố xã hội tác động đến dự án

* Đối với giai đoạn quản lý khai thác và bảo trì cũng phụ thuộc vào nhiều yếu tố:

- Công tác tổ chức quản lý khai thác, bảo trì công trình xây dựng

- Các điều kiện xã hội, ý thức của người và phương tiện tham gia giao thông

- Các quy định trong quản lý khai thác (Quy định bảo trì, duy tu sửa chữa).

- Nguồn vốn đảm bảo cho công tác bảo trì, duy tu sửa chữa

- Các hoạt động quan trắc, kiểm định đánh giá chất lượng, khả năng chịu lực của công trình trong quá trình khai thác

4 Liên hệ thực tế trong công việc:

Chất lượng công trình xây dựng không đảm bảo là sự tổng hợp của rất nhiều yếu tố Do khâu giám sát thiếu chặt chẽ, dẫn đến tình trạng thất thoát vật tư, nguyên liệu, khiến chất lượng công trình không bảo đảm Nhiều công trình chưa đủ điều kiện về kết cấu, tính toán độ lún, khảo sát địa chất chưa chặt chẽ, cũng làm cho công trình nhanh xuống cấp, hư hỏng Như vậy, nguyên nhân từ đâu?

Một số nguyên nhân có thể kể đến dẫn đến việc ảnh hưởng chất lượng công trình như sau:

1 Công tác chuẩn bị đầu tư, tư vấn thiết kế chưa tốt, chưa đầy đủ, nên khi chuyển sang thiết kế phải khảo sát lại Không chỉ kém ở tư vấn mà đến khi thiết kế lại tiếp tục mắc khiếm khuyết

2 Thuộc về nhà thầu công trình Nhiều nhà thầu có năng lực tài chính kém, công tác quản lý cũng như giám sát còn nhiều hạn chế

3 Về cơ quan Nhà nước, Quản lý Nhà nước lĩnh vực này đã có nhiều văn bản quy định, nhưng việc triển khai còn thiếu đồng bộ, chưa kiên quyết Hiện nay, vấn

đề quản lý chất lượng công trình xây dựng nói chung đang là vấn đề cần quan tâm

Ví một số công trình kém chất lượng công trình xây dựng như: trường THPT

Mỹ Đức C (lún => nứt trần nhà lớp học bộ môm), Sập công trình xây dựng cây xăng

ở xã Sơn Kim 1 (Hương Sơn, Hà Tĩnh)

*Ảnh hưởng của các hoạt động trước thi công đến chất lượng công trình xây dựng

Mức độ ảnh hưởng của các hoạt động xây dựng đến chất lượng công trình xây dựng giảm dần theo thời gian tính từ khi mới thành ý tưởng dự án đến khi công trình xây dựng hoàn thành, được bàn giao vào khai thác, sử dụng Muốn có công trình xây dựng có chất lượng tốt thì trước hết thiết kế phải tốt

Muốn có thiết kế đạt chất lượng thì trước hết khảo sát phải đúng Khảo sát sai sót dẫn đến thiết kế không đúng, nếu phát hiện sai sót kịp thời sẽ phải chỉnh sửa thiết kế, thay đổi biện pháp thi công, kéo dài thời gian xây dựng, phát sinh chi phí

Trường hợp không phát hiện kịp thời thì hạu quả sẽ còn lớn hơn, thậm chí có thể dẫn đến các thảm hoạ không thể lường trước

Đối với các công trình đó vấn đề thường là bị kéo dài thời gian xây dựng/hoặc các tiêu chuẩn kỹ thuật không đảm bảo và cuối cùng là phát sinh chi phí Một số trường hợp chi phí phát sinh là tương đối lớn ( dự án đường sắt trên cao tại Hà Nội…)

Tóm lại, ý tưởng đầu tư ban đầu, và tiếp theo đó là các bước nghiên cứu đầu tiên như lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi (Báo cáo đầu tư xây dựng công trình) cần được chú ý đặc biệt Sự chú ý đặc biệt đó có thể thể hiện bằng cơ chế khuyến khích, thi tuyển, hoặc/và thảo luận những ý tưởng đầu tư, bằng cách tăng định mức chi phí cho công tác lập dự án

* Công tác lựa chọn nhà thầu

Trong thời gian qua, công tác quản lý chất lượng các công trình xây dựng đã được thực hiện tương đối tốt Trong đó, công tác lựa chọn nhà thầu thực hiện các hạng mục như: khảo sát, thiết kế, thi công, kiểm định chất lượng và chứng nhận sự phù hợp của công trình tuân thủ các quy định của Luật Xây dựng, Luật Đấu thầu số

43 và Nghị định số 63/2014/NĐ-CP ngày 26 tháng 06 năm 2014 của Chính phủ về

quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà thầu

Tuy nhiên, bên cạnh các kết quả đã đạt được, công tác lựa chọn các nhà thầu vẫn còn tồn tại các điểm hạn chế nhất định ảnh hưởng đến chất lượng, tiến độ và giá thành của công trình Để các công trình xây dựng được triển khai đáp ứng các yêu cầu về chất lượng và tiến độ, các Chủ đầu tư lưu ý các vấn đề sau đây:

- Hồ sơ mời thầu cần nêu rõ yêu cầu cam kết huy động đầy đủ thiết bị thi công để thực hiện gói thầu, yêu cầu nhân sự (ngoài nhân sự đảm nhận chức danh Giám đốc điều hành) phải đáp ứng về số lượng, trình độ năng lực, kinh nghiệm thực hiện các hợp đồng tương tự với gói thầu sẽ triển khai để có thể xử lý hoặc đề xuất

xử lý kịp thời các vướng mắc phát sinh trong quá trình thi công; doanh thu đảm bảo thực hiện theo gói thầu

- Sau khi có quyết định công nhận Nhà thầu thi công của Cấp có thẩm quyền, Chủ đầu tư phải tập hợp, cung cấp đầy đủ 01 bộ hồ sơ dự thầu của Nhà thầu trúng thầu cho Sở quản lý chuyên ngành để theo dõi, quản lý;

- Trong quá trình thi công, phải thường xuyên rà soát đối chiếu các đề xuất kỹ thuật trong hồ sơ dự thầu với quá trình triển khai (đặc biệt là các biện pháp tổ chức thi công, tiến độ thi công), kiểm tra sự phù hợp về huy động nhân sự, máy móc giữa thực tế hiện trường và với hồ sơ dự thầu, đề xuất giải pháp xử lý kịp thời đối các Nhà thầu không đủ điều kiện năng lực thực hiện hợp đồng

* Công tác Tư vấn xây dựng công trình

Lực lượng tư vấn đầu tư xây dựng công trình hiện nay được đánh giá là đã có những bước trưởng thành vượt bậc, trong mức độ nhất định đã đáp ứng được nhu cầu, góp phần đắc lực vào công cuộc phát triển cơ sở hạ tầng Tư vấn đầu tư xây dựng tham gia vào các dự án trong suốt các giai đoạn: từ khi lập quy hoạch, lập báo cáo đầu tư, dự án đầu tư các giai đoạn: đề xuất - khởi xướng và chuẩn bị đầu tư, khảo sát, thiết kế, lập đồ án thiết kế kĩ thuật, thiết kế bản vẽ thi công, thẩm tra, kiểm định, tư vấn giám sát, tư vấn quản lý dự án

Với một khối lượng công việc đồ sộ, các doanh nghiệp tư vấn đầu tư chỉ sau một thời gian đã nhanh chóng nắm bắt, năng động, đổi mới và sáng tạo để trở thành các đối tác tin cậy Một số doanh nghiệp đã hoạch định và kiên trì thực hiện chiến lược phát triển nguồn nhân lực, phát triển khoa học công nghệ trong nhiều năm, đã xây dựng được thương hiệu và uy tín của mình Bên cạnh những ưu điểm, vài năm gần đây, không ít những vấn đề về chất lượng dịch vụ tư vấn đã xuất hiện, thậm chí

có khi cả về chất lượng dịch vụ, đạo đức tư vấn

Công tác lập dự án và quy hoạch còn yếu, tư vấn chưa có tầm nhìn tổng thể, dài hạn, nên các dự án luôn bị rơi vào tình trạng phải điều chỉnh, bổ sung trong quá trình thực hiện, nhiều dự án mới lập xong quy hoạch các số liệu dự báo đã lạc hậu, không sử dụng được Chất lượng đồ án chưa cao, tính sáng tạo còn kém, hiện tượng sao chép đồ án khá phổ biến, “thiếu tính tư vấn ngay trong sản phẩm tư vấn” Nhiều sai sót xuất hiện trong các đồ án, từ khâu khảo sát, điều tra, đến thiết kế kĩ thuật, giám sát thi công dẫn đến đồ án phải chỉnh sửa nhiều lần, kéo dài thời gian thi công, phát sinh khối lượng, tăng kinh phí dự án Tư vấn giám sát nói chung yếu, một

số cán bộ không đủ năng lực thực hiện các nhiệm vụ tư vấn khi phát sinh sự cố, một

số người có hành vi tiêu cực

* Công tác thí nghiệm

Công tác thí nghiệm kiểm tra chất lượng vật liệu, kiểm định máy thi công vẫn chưa được kiểm soát một cách chawth chẽ, các tiêu chuẩn áp dụng còn chồng chéo chưa rõ dàng, cụ thể và chỉ thí nghiệm kiểm tra được một số phép thử cơ bản như thi nghiệm (bê tông, xi măng, vữa, kính xây dựng, gốm sứ xây dựng, vật liệu hữu cơ, thiết bị cơ điện hay thí nghiệm và quan trắc kết cấu công trình…), trong khi các phép thử liên quan tới đánh giá tác động của gió, động đất, cháy hầu như chưa được thực hiện

Những tồn tại bất cập trong hoạt động kiểm định chất lượng công trình

Nhu cầu thực tế đối với hoạt động kiểm định là rất lớn, nhưng số lượng các tổ chức hoạt động có kinh nghiệm trong lĩnh vực này chưa nhiều, chưa có chuyên gia được đào tạo chuyên nghiệp Ngành kiểm định đang thiếu các tiêu chuẩn kỹ thuật, cũng như quy trình kỹ thuật hướng dẫn phương pháp kiểm định Công tác kiểm định chất lượng công trình hiện còn tồn tại một số bất cập như: Chưa phân định rõ ranh giới công việc thực hiện giữa tổ chức kiểm tra, chứng nhận với tổ chức tư vấn giám sát; quy trình thực hiện chưa có sự thống nhất… Nguyên nhân là do thiếu quy định về công nhận các tổ chức kiểm định, nên không thể thống kê chính xác số lượng, cũng như quản lý năng lực của các tổ chức hoạt động trong lĩnh vực này Thực tế cho thấy, cần bổ sung các quy định công nhận các tổ chức kiểm định chất lượng công trình, sửa đổi quy định về điều kiện năng lực của tổ chức cho phù hợp Ngoài ra, cần mở rộng hoạt động sang các lĩnh vực chứng nhận vật liệu, sản phẩm xây dựng

* Công tác quản lý chất lượng vật liệu thi công

Công trình xây dựng là sản phẩm được tạo thành bởi sức lao động của con người, vật liệu xây dựng, thiết bị lắp đặt vào công trình, được liên kết định vị với đất, có thể bao gồm phần dưới mặt đất, phần trên mặt đất, phần dưới mặt nước và phần trên mặt nước, được xây dựng theo thiết kế Chính vì vậy, chất lượng công trình xây dựng phụ thuộc vào chất lượng của vật liệu xây dựng Vật liệu xây dựng lại rất đa dạng về chủng loại Để đảm bảo được chất lượng công trình xây dựng, cần kiểm tra, giám sát chất lượng chúng khi đưa vào sử dụng

Công tác quản lý chất lượng vật liệu trong thi công xây dựng là một trong các công tác chính của công tác quản lý chất lượng công trình xây dựng Công tác quản

lý chất lượng công trình xây dựng nói chung và vật liệu xây dựng nói riêng phải