Nước non lận đận một mình Thân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay... Nước non lận đận một mình Thân cò gian nan, vất vả, gặp nhiều nguy hiểm bấy nay..[r]
Trang 1Môn : Ngữ văn
GV : Bùi Văn Thạnh
Trang 2Kiểm tra bài cũ:
Trang 4Nêu nghĩa của cụm từ lên thác xuống ghềnh?
Nước non lận đận một mình Thân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay
Lên thác xuống ghềnh
Lên xuống ghềnh.
Lên xuống
Lên thác xuống ghềnh.
Lên xuống
Không thể thay thế bằng từ khác.
Không thể thêm bớt từ ngữ.
Không thể hoán đổi
Trang 5Đứng núi này trông núi nọ
Tìm những biến thể của các thành ngữ sau :
Đứng núi này trông núi khác
Thành ngữ có cấu tạo cố định nhưng một số ít
thành ngữ vẫn có thể có những biến đổi nhất định.
Lưu ý:
Đứng núi này trông núi kia
Nước đổ lá khoai Nước đổ lá môn
Nước đổ đầu vịt
I Thế nào là thành ngữ?
Trang 6Nghĩa 1 được hiểu theo nghĩa
đen hay thông qua phép chuyển nghĩa? Còn nghĩa thứ hai được hiểu như thế nào ?
Nước non lận đận một mình Thân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay.
Lên thác xuống ghềnh Chỉ sự lên xuống ở hai địa thế
hết sức khó khăn
Chỉ sự gian lao, vất vả, khó khăn, nguy hiểm
Trang 7Nhanh như chớp
Rất nhanh , chỉ trong khoảnh khắc.
(
Như ánh chớp loé lên rồi tắt ngay)
Được hiểu thông qua phép chuyển nghĩa( So sánh)
Em hiểu nhanh như chớp
có nghĩa là gì? Tại sao
nói nhanh như chớp?
So sánh
Thành ngữ trên được hiểu theo nghĩa đen hay thông qua phép chuyển nghĩa ?
Thành ngữ trên được hiểu theo nghĩa đen hay thông qua phép chuyển nghĩa ?
I Thế nào là thành ngữ?
Trang 8Nghĩa của thành ngữ Được hiểu thông qua
Bắt nguồn từ nghĩa đen của các từ tạo nên nó
I Thế nào là thành ngữ?
Trang 9Thảo luận nhóm:
Thảo luận nhóm:
I Thế nào là thành ngữ?
Sắp xếp các thành ngữ sau theo hai cột cho hợp lí
Sắp xếp các thành ngữ sau theo hai cột cho hợp lí
2.Ếch ngồi đáy giếng
2.Ếch ngồi đáy giếng
3.Lòng lang dạ thú
3.Lòng lang dạ thú
4.Lên thác xuống ghềnh
4.Lên thác xuống ghềnh
a Hiểu theo nghĩa đen
a Hiểu theo nghĩa đen b Hiểu theo nghĩa chuyển b Hiểu theo nghĩa chuyển
1.Tham sống sợ chết
1.Tham sống sợ chết
5.Mưa to, gió lớn
5.Mưa to, gió lớn
6 Mẹ goá, con côi
6 Mẹ goá, con côi
Trang 10Hãy giải thích nghĩa của thành ngữ: Bán tín, bán nghi.
I Thế nào là thành ngữ?
Trang 11Ghi nhớ 1: SGK/ 144.
Trang 12II Sử dụng thành ngữ:
b là câu thành ngữ nói lên lòng kính trọng và sự
tôn vinh nghề giáo viên
a.Thân em vừa trắng lại vừa tròn
với nước non
“Tôn sư trọng đạo”
“Tôn sư trọng đạo”
(Tô Hoài)
tắt lửa, tối đèn
tắt lửa, tối đèn
I Thế nào là thành ngữ?
Trang 13So sánh hai cách nói sau, cách nói nào ngắn gọn, hàm súc, có tính hình tượng, tính biểu cảm cao ?
Câu có sử dụng thành ngữ Câu không sử dụng thành ngữ
Thân em vừa trắng lại vừa tròn
với nước non Bảy nổi ba chìm
Thân em vừa trắng lại vừa tròn
Lênh đênh, trôi nổi, bấp bênh với nước non.
Nước non lận đận một mình
Thân cò lên thác xuống ghềnh
bấy nay.
Nước non lận đận một mình Thân cò gian nan, vất vả, gặp nhiều
nguy hiểm bấy nay.
Trang 14Ghi nhớ 2: SGK/ 144.
Trang 15II Sử dụng thành ngữ:
I Thế nào là thành ngữ?
III Luyện tập :
III Luyện tập :
Trang 16Bài tập 1
Những món ăn ngon, quý hiếm được lấy trên rừng, dưới biển.
Những món ăn ngon, quý được trình bày đẹp.
( Những món ăn của vua chuá ngày xưa )
a Sơn hào hải vị:
Nem công chả phượng:
b Khoẻ như voi:
Tứ cố vô thân:
Rất khoẻ.
Mồ côi, không anh em họ hàng thân thích, nghèo khổ.
c Da mồi tóc sương: Chỉ người già, tóc đã bạc, da đã nổi đồi mồi.
Trang 17Bài tập 2
Trang 18Điền thêm yếu tố để thành ngữ được trọn vẹn
Điền thêm yếu tố để thành ngữ được trọn vẹn
- Lời …… tiếng nói
sương sương
tốt tốt ấm
ấm cơ
cơ
Bài tập 3 :
Bài tập 3 :
Trang 20Nước mắt cá sấu
Sự gian xảo, giả tạo, giả vờ tốt bụng, nhân từ của những kẻ xấu.
Trang 23ĐEM CON BỎ CHƠ
Nói về những kẻ vô trách nhiệm trước những việc làm của mình.
Nói về những kẻ vô trách nhiệm trước những việc làm của mình.
Trang 25Xin cảm ơn quý thầy cô
và các em học sinh