CHUYÊN đề kết THÚC học PHẦN LỊCH sử THỂ THAO

LỊCH SỬ THỂ DỤC THỂ THAO THỜI KÌ CHIẾM HỮU NÔ LỆ Trong giai đoạn cuối của chế độ công xã nguyên thủy, sự xuất hiện củalực lượng sản xuất đã tăng lên nhiều.. Các tầng lớp quý tộc, tầng lớ

TRIỂN Sinh viên : LÊ QUỐC DŨNG

Khóa đào tạo : ĐẠI HỌC LIÊN THÔNG LỚP 12A3

TP.HỒ CHÍ MINH, NĂM 2018.

I LỊCH SỬ THỂ DỤC THỂ THAO THỜI KÌ XÃ HỘI NGUYÊN THỦY

Nguồn gốc ra đời của thể dục thể thao

Thể dục thể thao như một bộ phận của nền văn hóa chung của loài người ,bắt nguồn từ đời sống của xã hội nguyên thủy Quá trình phát sinh đó diễn ra

do tác động qua lại của các nhân tố khách quan chủ quan: Tác động qua lạicủa tính chất và trình độ của hoạt động sản xuất nguyên thủy như săn thú, háilượm…, là nhân tố khách quan, còn có ý thức của con người là nhân tố chủquan

Săn bắt các động vật lớn được gắn với thời kỳ sớm nhất của quá trình hìnhthành xã hội loài người Săn bắt tập thể là một hiện tượng có nguyên nhân xãhội: Những ngưởi săn đuổi cần phải có sự phối hợp ăn khớp hành vi của mìnhvới hành vi của những người khác Trong đó cần phải biết biểu hiện cao độ sứckhỏe, khéo léo, nhanh nhẹn, bền bỉ, có tinh thần dũng cảm, tập trung chú ý vàkhôn ngoan

Trong suốt quá trình hàng ngàn năm, con người đã sống trong điều kiện

“ đấu tranh” về sức mạnh, sức nhanh, sức bền và khéo léo với nhiều loại côngviệc như săn bắt, hái lượm, bắt cá, đã tạo nên sự bền bỉ về thể lực Việc chế tạo

và sử dụng các loại công cụ săn bắt cũng đòi hỏi ở con người sự phát triển nhấtđịnh về thể lực, kỹ năng vận động

Trong quá trình tồn tại, con người không chỉ biết sáng tạo, sử dụng công cụ màcòn biết bảo tồn, truyền thụ kỹ năng chế tạo, sử dụng các công cụ này cho thế

hệ sau Chính vỉ thế, trong quá trình lao động con người cổ xưa đã phải chú tớihiện tượng tập luyện

Dựa vào năng lực tư duy đã cho phép con người xác lập được mối quan

hệ giữa việc chuẩn bị từ trước với kết quả săn bắt Chính từ đó nhiều hành vivận động được tách ra khỏi nguồn gốc sản xuất Hình thành nội dung, phươngpháp tập luyện Sự xuất hiện của các bài tập Thể dục thể thao được xếp vàothời kỷ sớm nhất

Kinh nghiệm sử dụng công cụ hàng ngày đã cho con người nhận thức thấy tácdụng của việc chuẩn bị trước thông qua tập luyện các bài tập Từ đó các bài tậpchuẩn bị cho lao động dần dần được “tách khỏi” cơ sở ban đầu là lao động vàđược khái quát , trừu tượng hóa để trở thành các môn thể thao

Trong xã hội thị tộc xuất hiện một hình thức xã hội mới là làm ăn chung,

có sự phân công lao động rõ ràng ở các giới và cả tâp thể Giáo dục thể chất đãđạt được một trình độ cao trong trong tất cả các bộ tộc

Do xã hội thị tộc tan rã, có sự xung đột giữa các bộ lạc mang tính chấtthường xuyên và chiến tranh trở thành một ‘nghề” ổn định để cướp bóc Do đó

đã xuấi hiện tập luyện và thi đấu các bài tập có vũ khí

II LỊCH SỬ THỂ DỤC THỂ THAO THỜI KÌ CHIẾM HỮU NÔ LỆ

Trong giai đoạn cuối của chế độ công xã nguyên thủy, sự xuất hiện củalực lượng sản xuất đã tăng lên nhiều Một trong những nguyên nhân của hiệntượng đó là sự xuất hiện của các công cụ sản xuất mới và cùng sự phân cônglao động đã đem lại năng xuất lao động cao hơn Con người đã sản xuất đượcnhiều sản phẩm so với sự cần thiết để sống, khả năng bóc lột lao động đã xuấthiện Việc biến các tù binh bắt được thành nô lệ đã trở nên có lợi

Sau này xã hội phát triển đã phân chia thành chủ nô và nô lệ, giai cấpthống trị và giai cấp bị trị

Mặc dù xã hội nô lệ bất công và tàn ác, song nó cũng tiến bộ hơn xã hộicông xã nguyên thủy Bởi nó đã giải phóng một số người khỏi lao động chân

- Thể dục thể thao ở các quốc gia phương Đông cổ đại

Các xã hội có sư phân chia giai cấp sớm nhất là ở các quôc gia phươngĐông cổ đại, các nước chiếm hữu nô lệ ở Ai Cập, , Babilon, Ba Tư, Ấn Độ.Khuynh hương quân sự là nét đặc trưng của TDTT ở các nước phương Đông

cổ đại Các bài tập quân sự cũng như tâp vật, bơi, săn bắt và các bài tập gầngũi với quân sự dược áp dụng rộng rãi

Các tầng lớp quý tộc, tầng lớp thống trị và con em của họ được đếntrường để học cách cưỡi ngựa và kỹ năng sử dụng vũ khí, luyện thể chất…

- Thể dục thể thao ở Hy Lạp cổ đại

TDTT ở Hy Lạp cổ đại được phát triển như là một bộ phận của văn hóa cổđại, bắt đàu từ những thời kỳ lớm nhất của lịch sử Hy Lạp Ở Hy Lạp cổ đại,người ta chú ý đến giáo dục thể chất và các cuộc thi đấu khác nhau.Sức manh,sức nhanh, bền bỉ và long dũng cảm được đanh giá rất cao

- Hệ thống giáo dục thể chất ở Xpéctơ và Athens

Ở Hy Lạp cổ đại có nhiều bang , nhiều quốc gia và không thống nhất thànhquốc gia chung Vì vậy người Hy Lạp quan tân đến giáo duc và huấn luyênquân sự , thể lự cho từng người

+ Hệ thống giáo dục Xpéctơ

Ở Xpéctơ, người ta rất chú ý rèn luyện thể chất cho trẻ em từ thời kỳ thơ

ấu, trẻ khỏe mạnh cứng cáp thì được nuôi, con trai được giáo dục trong giađình đến năm 7 tuổi, từ 7 tuổi phải tập trung vào các trương để nuôi dạy Từ 14tuổi chúng được tập luyện sử dung các loại vũ khí và bắt đầu làm nghĩa vụquân sự để trở thành những chiến binh giỏi Phụ nữ chưa chồng cũng phảiluyện tập như con trai, mục đích là khỏe mạnh để sinh những đứa con khỏemạnh

- Thể dục ở Hy Lạp cổ đại

Trong hệ thống giáo dục thể chất ở Hy Lạp cổ đại có sử dung nhiều phươngtiện dưới dạng các bài tập thân thề và gọi chung là “ Thể dục” Về nội dung thểdục ở Hy Lạp được chia thành 3 loại :

- Palextorica : Các bài tập năm môn phối hợp gồm có chạy 200m, nhảy xa,ném đĩa, lao, vật Các bài tập này phù hợp với thao tác chiến đấu của các chiếnbinh, thể hiện được sức mạnh, sức bền và sự khéo léo

- Orkhextorica: các bài tập vũ đạo gồm múa cổ điển, múa dân gian,có nhạcđệm, đàn trống

- Trò chơi: được sử dụng trong tập luyện cho trẻ em gồm nhiều loại trò chơivới bóng, kéo co, thăng bằng, trò chơi kết hợp với chạy

- Thể dục thể thao ở La Mã cổ đại.

La Ma cổ đại là một nhà nước có chế độ nô lệ phát triển cao và phát triển nhưmột nhà nước tập quyền Lịch sử La Mã cổ đại gồm có 3 thời kỳ chính

Người Hy Lạp cổ đại tính thời gian 4 năm 1 lần để tiền hành đại hộiOlympic Các đại hội Olympic được tổ chức tại thành phố Olympic nằm ở tâybắc bán đảo Pelopoen, trên lưu vực sông An phây, dưới chân núi Cronoc vàbắt đầu từ năm 776 trước công nguyên Các đại hội có ý nghĩa chinh trị xã hộirất to lớn vì trong thời gian tiến hành đại hội Olympic phải ngừng tất cả cáccuộc chiến tranh Các nhà lãnh đạo các thành bang phải đến dự đại hội, họ cóthể ký kết các hiệp ước quan hệ thương mại, văn hóa

III LỊCH SỬ THỂ DỤC THỂ THAO THỜI KÌ XÃ HỘI PHONG KIẾN

Sau khi chế độ chiếm hữu nô lệ tan rã, phần lớn các nước chế độ phongkiến đã thay đổi chế độ chiếm hữu nô lệ

Các nước mạnh đã bắt đầu thực hiện các cuộc xâm lược Xã hội phânthành nhiều cấp bậc với quyền lợi khác nhau

Từ đó việc đào tạo quân sự là việc bắt buộc đối với các chúa phong kiến.song mâu thuẫn giũa các chúa phong kiến thường xảy ra như nội chiến của cácchúa phong kiến phải luôn luôn sằn sàng chiến đấu và huấn luyện quân sự chobinh sĩ, sau này tổ chức các cuộc thi đấu hiệp sĩ (để thể hiện uy lực)

Đối với nông dân, ngay từ ngày đầu sơ kỳ họ cũng phải chu ý tới các tròchơi giải trí và các bài tập phát triển sức mạnh sức bền khéo léo và các bài tậpmang tính quân sự vì họ phải thường xuyên chống kẻ thù để bảo vệ mình

Đến khoảng thế kỷ IX, các quan hệ phong kiến đã thiết lập hoàn toàn ở Tây

Âu Hệ thống huấn luyện quân sự và thể lực cho các đẳng cấp quý tộc đượcphát triển gọi là hệ thống giáo dục hiếp sĩ

Trong thời gian nay, các cuộc thi đấu có ý nghĩa lớn trong việc pháttriển TDTT.Các môn nén đá, đẩy tạ, chạy vượt chướng ngại vật hay các tròchơi đã hình thành quy tắc trong thi đấu dần dần được mọi người thừa nhận

Trong thời kỳ trung cổ, hoc thuyết cua các nhà nhân đạo chủ nghĩa ra đời

và phát triển.Trong lĩnh vực giáo dục thể chất và tinh thần, những nhà chuyền

bá ý thức thế hệ mới này là các nhà nhân đạo chủ nghĩa, họ hết sức chú ý đếnlợi ích bản thân con người

Tư tưởng cơ bản của các nhà nhân đạo thời kỳ này là sử dụng giáo dụcthể chất không chỉ để huấn luyện quân sự mà còn để tăng cường sức khỏe vàphát triển sức mạnh thể chất Đó là một tư tưởng mới, tiến bộ Tuy nhiên, quanđiểm của các nhà nhân đạo chủ nghĩa còn hạn chế khuynh hướng chỉ nhằmđảm bảo hạnh phúc cá nhân con người

IV LỊCH SỬ THỂ DỤC THỂ THAO THỜI KỲ XÃ HỘI TƯ BẢN

Trong thời kỳ này nền kinh tế văn hóa của chế độ xã hội mới đã đượcphát triển, đã diễn ra cuộc đấu tranh giữa cái mới, tiến bộ và cái cũ phảnđộng Đồng thời, trong lí luận và thực tiễn của giáo dục chung và giáo dục thểchất ,của y học và một số ngành văn hóa khác có quan hệ với tăng cường sứckhỏe, phát triển và hoàn thiện con người đã đạt được những thành tựu đáng

kể

Vào đầu thế kỉ XIX hầu hết các nước tư bản, các hệ thống giáo dục thể chấtquốc gia bắt đầu được xây dựng ở Đức, Thụy Điển, Pháp Tất cả các hệ thống

ấy đều là những hệ thống thể dục, bởi thể dục đã tạo khả năng huấn luyện các

bộ phận khác nhau của thân thể huấn luyện các động tác và kĩ xảo cụ thể vàcũng đáp ứng tốt hơn với phương thức tiến hành chiến tranh trong thời gian ấy

* Hệ thống giáo dục thể chất ở Đức

- Các động tác đơn giản của từng bộ phậ cơ thể

- Lao động chân tay

* Hệ thống giáo dục thể chất ở Thụy Điển

Dấu hiệu chủ yếu của bải tập thể dục Thụy Điển là tính đối xứng và thẳnghàng , tư thế đúng của tay , chân được đặc biệt chú ý Trong thời gian tập cónhiều lần nghỉ giữa giờ Thể dục Thụy Điển đã đặt cơ sở cho sự phát triển thểdục chung

Đến nay hệ thống thể dục Thụy Điển vẫn được áp dung rộng rãi trong nhàtrường

Sự xuất hiện các tổ chức thể dục đầu tiên của công nhân

Trong quá trình đấu trang bảo vệ lợi ích, giai cấp công nhân đã xây dựng các

tổ chức của mình Liên đoàn những nhà cộng sản đã lãnh đạo hoạt động củacác hội quần chúng khac nhau của giai cấp công nhân

Những người cộng sản đã tham gia các tổ chức thể dục khác nhau và xây dựngtrong quần chúng các nhóm thể dục và ca hát mới Về sau trở thành một tổchức quần chúng tự lập của những người lao động

Sự phát triển tiếp tục của thể thao và hệ thống giáo dục thể chất

+Các tổ chức thể thao tư sản

Giai cấp tư sản cố gẳng mở rộng ảnh hưởng của chúng bằng cách thành lậpcác hội và các câu lạc bộ thể thao mới , khuyến khích hoạt động thể thao trongcác tổ chức khác nhau

+ Sự xuất hiện các hình thức mới trong giáo dục thể chất

Trong lĩnh vực thể thao có những nhà hoạt động tiến bộ , họ nhìn thấy thểthao là phương tiện tốt nhất để giáo duc đạo đức và thể chất cho thanh niên ,tăng cường hữu nghị giữa các dân tộc

Trong thời kỳ này có hệ thống thể dục của người Pháp Gioocgiơ Đêmêni –Phương pháp tự nhiên của Gooc-Ebe

V.LỊCH SỬ THỂ DỤC THỂ THAO THỜI KỲ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Những quan điểm giáo dục thể chất tiến bộ ở nước Nga trước cách mạng

xã hội chủ nghĩa tháng mười

- Giáo dục trí tuệ và giáo dục thể chất phải chuẩn bị cho con người laođộng có năng suất cao , vì hạnh phúc của toàn xã hội

- Nhiệm vụ quan trọng của giáo dục thể chất là trau dồi kỹ năng lĩnh hộicác kết quả thu được từ các bài tập cũng như kỹ năng phân tích chung

- Chỉ có giáo dục phát triển con người hài hòa mới có thể có năng suất vàhiệu quả cao

* Các quan điểm của các nhà nhân đạo chủ nghĩa và xã hội chủ nghĩa không tưởng bàn về giáo dục thể chất cho con người.

* Về mặt mạnh

- Tư tưởng cơ bản của các nhà nhân đạo chủ nghĩa: Sử dụng giáo dục thểchất không những để huấn luyện quân sự mà còn để tăng cường sức khỏe, pháttriển sức mạnh thể chất cho con người Đây là tư tưởng mới và tiến bộ hơntrước

- Nhà nhân đạo chủ nghĩa người Italia V.D.Phentro(1378-1446) thành lậptrường học có dạy thể dục, giáo dục thể chất được đưa vào kế hoạch giảng dạytrong trường, dạy các bài tập cưỡi ngựa, đấu kiếm, bơi, đua thuyền

- Nhà nhân đạo chủ nghĩa người Pháp Phơrangxoa Rappolo (1494-1553) vìcoi trọng giáo dục thể chất nên ông đề nghị luân phiên giờ học văn hóa và giờtập thể dục Ông sử dụng các bài tập của giới quý tộc và của cả người nghèovào mục đích giáo dục con người

- Các nhà xã hội chủ nghĩa không tưởng Tomatmo (1478-1535) người Anh

và Tômado Campalena (1568-1639) người Italia là đỉnh cao của sự phát triển

về giáo dục của các tư tưởng theo trường phái nhân đạo chủ nghĩa Các ôngmiêu tả về xã hội tương lai và đời sống hạnh phúc con người.Theo các ông,mục đích của giáo dục là chuẩn bị kiến thức cho trẻ em phục vụ xã hội, tăngcường giáo dục thể chất là điều cần thiết để phát triển hài hòa tinh thần và thểchất của con người, trong đó có người lao động

đề ra phương pháp hướng dẫn thực hành Thể dục trên toàn quốc Ngày

01/03/1946 Nha Thể dục Thanh Niên tổ chức khóa học huấn luyện đầu tiên cho 62 Nam, Nữ Thanh Niên trong toàn quốc, tại trường Huấn luyện Hồ Chí Minh (nay thuộc Trường Đại học Bách khoa Hà Nội) Các học viên đều là hạt giống để gây dựng phong trào, đặc biệt là phong trào “Khỏe vì nước Tuyên truyền cổ động, ra ấn phẩm Việt Nam khỏe Phong trào đã được phát động rộng khắp trong phạm vi cả nước Mọi người đều tham gia rèn luyện thân thể

từ thành thị tới vùng nông thôn sâu, thông qua bài “khỏe vì nước - kiến thiết

quốc gia” đã góp phần cổ vũ cho phong trào quần chúng

Ngày 26/03/1946 trong lời kêu gọi toàn dân tập luyện Thể Dục Có 6 câu

148 chữ Bác viết:

“Hỡi đồng bào toàn quốc Giữ gìn dân chủ xây dựng nước nhà, gây đời sống mới, việc gì củng cầncó sức khỏe mới thành công (khẳng định) Mỗi một người dân yếu ớt tức là làm cho cả nước yếu ớt một phần; Mỗimột người dân mạnh khoẻ, tức là góp phần cho cả nước mạnh khoẻ (vận mệnh đất nước gắng với sức khoẻ).Vậy nên tập luyện Thể dục, bồi bổ sức khỏe là bổn phận của mỗi người dân yêu nước (trách nhiệm).Việc đó không tốn kém khó khăn gì, gái trai, già trẻ, ai cũng nên làm và ai cũng làm được Mỗi người lúc ngủ dậy tập ít phút thể dục, ngày nào cũng tập thì khí huyết lưu thông, tinh thần đầy đủ Như vậy thì sức khỏe Dân cường thì nước thịnh Tôi mong đồng bào ta ai cũng gắng tập thể dục Tự tôi ngày nào cũng tập”.

(Hình ảnh Bác Hồ kêu gọi toàn dân tập luyện Thể Dục)

Thông qua lời kêu gọi đó, mọi người, mọi nhà, mọi giới đều tham gia phong trào TDTT Đó cũng là thời khắc lịch sử, tạo dấu ấn cho ngành TDTT, một nềnTDTT mới ra đời, TDTT của nhân dân lao động trên đất nước Việt Nam

Sắc lệnh số 33 văn bản 2, được Chính phủ nước Việt Nam dân chủ cộng hòa thông qua ngày 27/03/1946 Về việc thiết lập tại Bộ Quốc Gia Giáo dục, một Nha Thanh Niên và Thể dục Đây là văn kiện đặc biệt quan trọng luôn sống

mãi với thời gian.Đến ngày 29/01/1991 theo quyết định của Hội Đồng Bộ trưởng chọn ngày 27/03 hằng năm là “Ngày Thể Thao Việt Nam”

Chủ tịch Hồ Chí Minh Người khai sinh nền TDTT Cách Mạng

Sau cách mạng tháng 08/1945 Bác Hồ đã khai sinh nền thể thao mới Đây là một sự kiện chưa từng có trong lịch sử nước ta thể hiện sự quan tâm lớn lao của Đảng, Nhà nước đối với công tác TDTT Tháng 03/1941, trong cương lĩnh của Mặt trận Việt Minh nêu “Cần phải khuyến khích và giúp đỡ nền TDTT quốc dân làm cho nòi giống ngày thêm khỏe mạnh”

Trong những năm kháng chiến ở khu Việt Bắc Bác Hồ là người tập luyện TDTT đều đặn, người còn động viên chiến sĩ quân đội trong nhân dân cần gìn giữ sức khỏe, tăng cường thể lực phục vụ cho công tác và chiến đấu để giành độc lập tự do cho dân tộc Với lời thề “Quyết tử cho tổ quốc quyết sinh” Nhândân Việt Nam thà hy sinh tất cả chứ không chịu mất nước, không chịu làm nô lệ ” Bác luôn luôn sống lạc quan yêu đời thường xuyên tập luyện TDTT Mộttrong những bài tập sử dụng rộng rãi là bài tập quân sự gồm 32 động tác với súng gậy và một số môn như việt dã, chạy vũ trang, bóng chuyền, bơi Ở cả 3 miền đất nước, trong các chiến khu, TDTT đã trở thành một động lực lớn cho cuộc chiến đấu chống Thực dân Pháp xâm lược

Sự phát triển TDTT Việt Nam thời kỳ đấu tranh thống nhất đất nước

và xây dựng CNXH 1955 - 1975

Đặc điểm tình hình chung

- Thắng lợi của cuộc chiến Điện Biên Phủ, mở ra thời kỳ mới cho lịch sử

Cách Mạng Việt Nam (không trọn vẹn), hòa bình được lập lại Miền Bắc đượcgiải phóng và tiến lên xây dựng CNXH, trong khi Miền Nam, đế quốc Mỹ tìmcách hất cẳng thực dân Pháp, lập căn cứ quân sự dưới sự chỉ đạo của các cố vấn

Mỹ (Thuộc địa kiểu mới)

- Trước tình hình đó Chủ tịch Hồ Chí Minh và Trung Ương Đảng đề ra 2

nhiệm vụ chiến lược để thực hiện:

 Xây dựng Miền Bắc tiến lên XHCN

 Tiếp tục cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân trong cả nước, thực

hiện thống nhất nước nhà

- Thể dục, thể thao là một bộ phận góp phần xây dựng CNXH

 Thể dục, thể thao là biện pháp cơ bản để phát triển con người toàn diện

 Giáo dục tính tổ chức kỷ luật xây dựng nếp sống mới lề lối làm việc theoCNXH

Thể dục thể thao ở Miền Nam

- Dưới chế độ thực dân kiểu mới ở miền Nam sử dụng TDTT như một công

cụ nhằm làm giảm ý chí đấu tranh của nhân, nâng cao sức chiến đấu của lựclượng quân sự dùng để đàn áp các cuộc đấu tranh của nhân dân lao động, lôi kéo

bộ phận thanh niên Công sở Trường học về phía mình để chống lại dân tộc Việt

Nam

- Về TDTT cho mọi người: Chủ yếu là tự phát theo sở thích và điều kiện củatừng đối tượng tham gia Chú trọng việc phát triển TDTT trong lực lượng quânđội, Cảnh sát Nhằm phục vụ cho các cuộc đàn áp của giai cấp thống trị, pháttriển TDTT trong lực lượng Hướng đạo sinh, thí sinh quân và các Lực lượng tôn

giáo khác (Cao đài, Hòa hảo ) Riêng các hoạt động thể thao dân tộc vẫn đượcduy trì trong các Lễ hội, Đình làng Song TDTT quần chúng ở thời kỳ này chỉphát triển trong phạm vi thành thị… Riêng ở vùng nông thôn sâu, người dânnghèo khổ cùng cực do ảnh hưởng trực tiếp từ các cuộc hành quân càn quét ởtận các vùng sâu, vùng xa, lập ấp chiến lược, bình định nông thôn Vì vậy không

thể nói đến một phong trào tập luyện TDTT tự giác và rộng khắp được