CẤU TRÚC ĐỀ TÀI...4 Chương 1: Mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THỂ DỤC THỂ THAO
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
-
-CHUYÊN ĐỀ KẾT THÚC HỌC PHẦN Môn : Lý luận và Phương pháp thể dục thể thao
GVHD : PGS.TS Châu Vĩnh Huy
SVTH: Lê Đình Phúc
MSSV: 16520134
Lớp: D
Khóa: ĐH 11
TP Hồ Chí Minh, tháng 5 năm 2018
Trang 2LỜI CẢM ƠN Bài tiểu luận kết thúc học phần của em đã hoàn thành nhờ sự giúp đỡ và chỉ bảo tận tình về mặt nội dung của thầy
Mặc dù đã có nhiều cố gắng trong quá trình thực hiện nhưng do chưa có kinh nghiệm, thời gian nghiên cứu có hạn nên bài viết không thể tránh khỏi những sai sót, khuyết điểm nhất định Kính mong được sự đánh giá, góp ý của thầy để bài tiểu luận của em được hoàn thiện hơn
Em xin chân thành cảm ơn !
TP Hồ Chí Minh, tháng 5 năm 2018
Trang 3MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN 1
LỜI MỞ ĐẦU 3
1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 3
2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU 3
3 NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 4
4 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU 4
5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 4
6 CẤU TRÚC ĐỀ TÀI 4
Chương 1: Mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể thao Quá trình dạy học kỹ thuật chuyền bóng cao tay trong môn bóng chuyền 1.1 Mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể thao 5
1.2 Quá trình dạy học kỹ thuật chuyền bóng cao tay trong môn bóng chuyền 7
Chương 2: Chọn môn bóng chuyền, xác định tố chất thể lực chủ yếu để đáp ứng được yêu cầu kĩ thuật, phương pháp và hệ thống bài tập rèn luyện tố chất thể lực đã chọn 2.1 Lý do chọn môn bóng chuyền 9
2.2 Tố chất thể lực chủ yếu đáp ứng được yêu cầu kĩ thuật 10 2.3 Phương pháp và hệ thống bài tập rèn luyện 10
KẾT LUẬN 12
Trang 4LỜI MỞ ĐẦU
1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Từ xa xưa thể dục thể thao đã được xem như một bộ phận không thể thiếu của nền văn hóa nhân loại nhằm rèn luyện thân thể con người, mang lại sức khỏe tốt để xua đuổi bệnh tật Thể dục thể thao mang lại sự phát triển hài hòa về đạo đức, tinh thần, thể chất,… Nhận thức được vai trò to lớn của thể dục thể thao, Chủ tịch Hồ Chí Minh
đã đưa thể dục thể thao vào hang quốc sách trong chiến lược phát triển con người, bác kêu gọi toàn dân tập thể dục : “ Giữ gìn dân chủ xây dựng nước nhà gây đời sống mới, việc gì cũng cần có sức khỏe mới thành công Một người dân yếu ớt tức là cả nước yếu ớt, mỗi một người dân mạnh khỏe là cả nước mạnh khỏe”
Xuất phát từ quan điểm của đảng, nhà nước và Bác Hồ luôn xem sức khỏe là tài sản quý báu nhất và là quan trọng nhất đối với mọi tầng lớp xã hội, Việt Nam chúng
ta cũng không nằm ngoài xu thế đó, nguồn nhân lực tương lai của đất nước phải phát triển đầy đủ các tố chất
Thể dục là tất cả những hoạt động của cơ thể nhằm nâng cao hoặc duy trì sức khỏe nói chung Sức khỏe bao gồm cân nặng; chiều cao; sức mạnh cơ bắp; hệ miễn dịch;… Thể thao còn làm cho tinh thần phấn chấn, lạc quan, ngăn chặn các bệnh về hệ thần kinh như trầm cảm
Lợi ích của thể dục thể thao là thế nhưng những vấn đề trong việc thực hiện hoạt động vẫn thường xuyên xảy ra làm ảnh hưởng đến chất lượng của các buổi sinh hoạt thể dục thể thao Một trong những vấn đề đó chính là mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tính tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể thao Dưới đây tôi chọn quá trình dạy kỹ thuật chuyền bóng cao tay trong môn bóng chuyền để làm rõ vấn đề nói trên
Trong môn bóng chuyền, các tố chất thể lực đều nói lên được một ý nghĩa nhất định trong mỗi động tác Nhưng trong đó, tố chất thể lực về sức mạnh lại mang ý nghĩa quan trọng nhất Để hiểu rõ thêm về tầm quan trọng của tố chất sức mạnh trong môn bóng chuyền nên tôi đã chọn nghiên cứu về vấn đề đó
2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU:
Tìm hiểu về mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể thao Chọn môn bóng chuyền, xác định tố chất thể lực chủ yếu để đáp ứng được yêu cầu kĩ thuật, phương pháp và hệ thống bài tập rèn luyện tố chất thể lực đã chọn
Trang 53 NỘI DUNG NGHIÊN CỨU:
Tìm hiểu về lý do hình thành nên mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể thao
Tìm hiểu về tố chất sức mạnh trong môn bóng chuyền
4 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU:
Đối tượng nghiên cứu : “ giáo viên và học sinh”
Phạm vi nghiên cứu: Tất cả các bài học được đúc kết lại trong nghành Giáo dục thể chất
5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
Sử dụng phương pháp sưu tầm, phỏng vấn, thu thập tài liệu,tập hợp tài liệu, khảo cứu
6 CẤU TRÚC ĐỀ TÀI:
Ngoài phần mở đầu và kết luận bài tiểu luận được chia thành 2 phần lớn:
Chương 1: Mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể thao Quá trình dạy học kỹ thuật chuyền bóng cao tay trong môn bóng chuyền
Chương 2: Chọn môn bóng chuyền, xác định tố chất thể lực chủ yếu để đáp ứng được yêu cầu kĩ thuật, phương pháp và hệ thống bài tập rèn luyện tố chất thể lực đã chọn
Trang 6Chương 1 Mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể thao Quá trình dạy học kỹ thuật chuyền bóng cao tay trong môn
bóng chuyền.
1.1 Mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể thao:
Để phân tích mối quan hệ tương tác giữa vai trò chủ đạo của giáo viên và thái độ tự giác, tích cực, chủ động và hứng thú của học sinh trong quá trình dạy học thể dục thể thao Phải nắm được khái niệm về nguyên tác tự giác tích cực
+ Khái niệm tự giác: Tự mình hiểu mà làm, không cần nhắc nhở, đốc thúc Có ý thực quyền lời và vai trò của mình
+ Khái niệm tích cực: Tỏ ra chủ động, có những hoạt động nhằm tạo ra sự biến đổi theo chiều hướng phát triển
Nguyên tắc tự giác tích cực là chỉ người thầy trong quá trình giảng dạy cần giáo dục cho học sinh, sinh viên xác định rõ mục đích học tập đồng thời sử dụng các phương pháp dạy học có thể phát huy tính tích cực chủ động sang tạo và tự giác tích cực của người học
Trong quá trình giảng dạy và giáo dục, người thầy luôn giữ vai trò chủ đạo, muốn kết quả của dạy học đạt chất lượng cao thì thầy giáo phải biết động viên và khơi gợi tính tích cực và tự giác của học sinh Nói đến nguyên tắc tự giác và tích cực phải chú ý đến
3 điều:
+ Tự giác thực hiện nhiệm vụ để đạt mục đích giáo dục
+ Tự giác và tích cực tham gia trực tiếp trong quá trình dạy học, phát huy tính sang tạo và chủ động
+ Tự giác trong kiểm tra và đánh giá kết quả học tập
Ba điều trên trong quá trình dạy học thường xảy ra đồng thời người giáo viên, huấn luyện viên phải luôn kiểm tra nhắc nhở để học sinh thực hiện đầy đủ Khi một trong 3 điều kiện trên không được quan tâm thì kết quả dạy học sẽ giảm đi
Trang 7Khi một buôi học, buổi huấn luyện gây được hứng thú cho người tập thì kết quả luôn tốt hơn một buổi học khô khan, nặng nề và bắt buộc, muốn có hứng thú thì bản thân người tập phải nhận thức được ý nghĩa của nội dung mình học, học vì ai và học để làm gì? Các bài học phải vừa sức với khả năng của học sinh, luôn luôn đổi mới, nâng dần mức độ khó sao cho học sinh cảm nhận được mình có thể tiếp thu và đang dần tiến bộ
Tự giác trong học tập là cơ sở để phát huy tính tích cực, thể hiện được tính tích cực đòi hỏi người học không chỉ hoàn thành nhiệm vụ mà phải vượt qua, phải sáng tạo, phải có sáng kiến về bài tập để tăng thêm phần hiệu quả
Để đảm bảo nguyên tắc tự giác và tích cực, giáo viên cần thực hiện 4 điểm:
+ Giải thích rõ mục đích của từng nội dung học mới và phương pháp thực hiện + Dạy cách phát hiện những lỗi sai
+ Đánh giá kết quả thực hiện của học sinh
+ Ra bài tập và giao nhiệm vụ để học sinh tự thực hiện
Khi thực hiện tốt nguyên tắc trên sẽ tạo nên được cho học sinh, vận động viên sự hưng phấn Sự hưng phấn là một trạng thái tâm lý, tinh thần mang cảm giác hạnh phúc trào dâng Trạng thái này ít có được trong các hành vi bình thường của con người, được tạo ra bởi một tác nhân gây kích thích đến thần kinh Sự hưng phấn trong thể thao được chia làm 2 loại:
+ Hưng phấn tạm thời( hưng phấn không bền vững): Được tạo ra bởi một hoặc một số tác nhân kích thích thoáng qua sau đó biến mất khiến cho cơ thể vừa hưng phấn nhưng không được duy trì bởi tác nhân kích thích nên cảm giác hưng phấn dần giảm đi và biến mất
+ Hưng phấn bền vững: Được tạo ra bởi một hoặc một số tác nhân kích thích kéo dài trong một khoảng thời gian nhất định tạo nên sự hưng phấn sâu sắc đối với hệ thần kinh và rất khó phai nhạt theo thời gian
Sự hưng phấn rất quan trọng trong quá trình tập luyện cũng như thi đấu thể dục thể thao Nếu không có sự hưng phấn, các cảm xúc tiêu cực làm giảm khả năng duy trì các
tố chất thể lực, giảm trí nhơ, tăng sự thiếu chú ý, sai sót trong thực hiện kỹ thuật dẫn đến giảm thành tích hoặc thậm chí là chấm thương từ nhẹ đến nặng, học sinh hoặc vận động viên có thể có những hành vi sai lệch, từ bỏ mục tiêu đã xác định và nhanh chóng thất bại
Trang 8Hiểu được tầm quan trọng của sự hưng phấn, ta phải áp dụng nhiều phương pháp để tạo nên sự hưng phấn tạm thời làm tiền để để trở thành hưng phấn bền vững Sử dụng nhiều phương pháp:
+ Phương pháp đàm thoại: Phương pháp này làm giảm sự tập trung quá mức vào bài tập, trận đấu của học sinh, vận động viên Đưa tâm lý về trạng thái cân bằng, giúp học có những suy nghĩ tích cực Vì thể khi gặp một học sinh hay vận động viên có dấu hiệu không tốt về tâm lý, ta nên dùng phương pháp đàm thoại để giải tỏa tâm lý cho đối tượng
+ Phương pháp vận động đi kèm âm thanh - âm nhạc: Kích thích bằng vận động
đi kèm âm nhạc hoặc các âm thanh bắt tai trong các bài tập tạo sự tác động vào cơ quan vận động và thính giác, làm cho quá trình hưng phấn ở hệ thần kinh trung ương diễn ra mạnh mẽ từ đó làm nảy sinh các cảm xúc tích cực
+ Phương pháp hồi tưởng: Phương pháp nhớ lại những hình ảnh, trải nhiệm cảm xúc tích cực trước đây giúp cho học sinh hay vận động viên có được tâm trạng thoải mái, sự tự tin trong thi đấu Học sinh hay vận động viên cần tạo thói quen nhớ lại những hình ảnh tuyệt vời của mình trong luyện tập và thi đấu trước đây và kết nói với những cảm xúc tại thời điểm đó Thói quen này cần được luyện tập thường xuyên để thiết lập nó như là một phản ứng của cơ thể giúp họ tràn đầy sinh lực trước buổi tập luyện hoặc thi đấu
1.2 Quá trình dạy học kỹ thuật chuyền bóng cao tay trong môn bóng
chuyền.
Để minh chứng cho vấn đề được nêu ở 1.1 ta sẽ đến với quá trình dạy học kỹ thuật
chuyền bóng cao tay trong môn bóng chuyền
Quá trình dạy kỹ thuật được chia làm nhiều phần với nhiều mục đích khác nhau
+ Giới thiệu về kỹ thuật Nêu rõ tầm quan trọng của kỹ thuật chuyền bóng cao tay để tạo ấn tượng về kỹ thuật cho học sinh
+ Thị phạm kỹ thuật Nếu có thể thì thị phạm luôn cả những kỹ thuật nâng cao cho học sinh xem để tạo sự hứng thú như: chuyền bóng cao biên, chuyền bóng lao biên, chuyền bóng trung bình giữa, chuyền bóng cao sau đầu, chuyền bóng lao sau đầu,
…
+ Phân tích kỹ thuật:
Trang 91 Chỉ rõ kỹ thuật cần phải đạt được sau khi thị phạm để tránh nhầm lẫn các
kỹ thuật với nhau Bắt đầu phân tích từng thi tiết nhỏ trong kỹ thuật:
- Hình tay mở rộng ôm lấy một nửa quả bóng, tiếp xúc bằng phần ngón tay, không được tiếp xúc vào phần lòng bàn tay để không phạm lỗi dính bóng
- Hai cánh tay nâng cao, chú ý trỏ luôn cao hơn vai Hai bàn tay tiếp xúc bóng bắt đầu luôn giữ ở vị trí cao hơn trán khoảng một gang tay
- Khi thực hiện kỹ thuật, hai cánh tay từ vị trí cũ duỗi thẳng thoải mái theo hướng khoảng 45 độ để bóng đạt được độ cao và độ lao tới phía trước
2 Nêu rõ các lỗi thường mắc và cách phát hiện lỗi khi thực hiện kỹ thuật:
- Khi tiếp xúc bóng 2 ngón tay số 1 đưa thẳng về hướng bóng dẫn đến bóng tiếp xúc mạnh gây chấn thương khớp
- Tiếp xúc bóng ôm vào lòng gây lỗi dính bóng
- Trỏ thấp hơn vai khiến bóng khi bắt đầu chuyền bị thấp hơn trán
- Động tác duỗi tay không dứt khoát khiến cho đường banh đi quá cao hoặc quá thấp
+ Thực hiện tập luyện kỹ thuật
- Chia lớp thành nhiều nhóm cho tập luân phiên các bước của kỹ thuật
đã được chia nhỏ ra: bắt đầu đứng sát tường để tập hình tay, đứng cách xa khoảng 1.5m để tập duỗi cánh tay sau khi hình tay đã hoàn chỉnh
- Chú ý nhiều học sinh có khả năng vận động không tốt, thực hiện đàm thoại để biết lý do và giải quyết nhằm chỉnh sửa kỹ thuật tránh bị phạm lỗi và chấn thương
Trong quá trình giảng dạy tích cực khuyến khích tuyên dương học sinh mỗi khi thực hiện tốt để tăng sự hưng phấn tạm thời làm tiền để cho sự hưng phấn bền vững Hạn chế phê bình kỹ thuật của học sinh trong quá trình vừa bắt đầu tập luyện để tránh suy nghĩ tiêu cực ảnh hưởng kết quả
Chương 2
Trang 10Chọn môn bóng chuyền, xác định tố chất thể lực chủ yếu để đáp ứng được yêu cầu kĩ thuật, phương pháp và hệ thống bài tập rèn luyện tố chất thể lực
đã chọn.
2.1 Lý do chọn môn bóng chuyền.
Ở Việt Nam hiện nay, sau môn thể thao “Vua” là Bóng đá thì Bóng chuyền là môn thể thao được yêu thích và tập luyện rộng rãi, phổ biến nhất Đối tượng tham giá môn thể thao này rất đa dạng từ học sinh cho đến sinh viên, người đã đi làm thậm chí người cao tuổi
Chơi bóng chuyền hàng ngày là một hình thức tập thể dục giúp đem lại cho bạn một sức khỏe tốt Ngoài ra, tập luyện với bóng chuyền còn giúp người tập có một cơ thể cân đối do môn thể thao này phải hoạt động toàn thân, liên tục và ở tốc độ cao
Tập luyện bóng chuyền hàng ngày sẽ rèn cho bạn nhanh tay nhanh mắt Khi chơi bóng chuyền bạn phải nhanh mắt để xác định đường bóng, xác định vị trí bóng và nhanh tay để xử lý bóng, dứt điểm một cách chính xác về phần sân của đối phương Điều này còn giúp cho bạn có một trí óc minh mẫn hơn để phán đoán các tình huống linh hoạt
Với bóng chuyền thì người chơi phải di chuyển và hoạt động liên tục nên nó sẽ giúp bạn có được một cơ thể dẻo dai Các tư thế được thay đổi liên tục giúp các khớp xương của bạn được bôi trơn Bạn sẽ hạn chế được các bệnh về xương khớp
Một lợi ích mà hầu hết các bạn đều bết là chơi bóng chuyền tác động tích cực đến sự phát triển chiều cao của giới trẻ Chơi bóng chuyền với những pha bật nhảy sẽ kéo giãn xương khớp ở vùng lưng, hông và chân Sự kéo giãn này giúp trẻ sớm có được một chiều cao tối đa Ngoài ra, những cú dứt điểm mạnh sẽ giúp tay bạn rắn chắc hơn Một điều quan trọng nữa mà môn bóng chuyền mang lại cho người tập đó là sự gắn kết Chơi bóng chuyền sẽ giúp bạn có nhiều mối quan hệ hơn bởi muốn đạt kết quả cao với bộ môn này thì phải có tinh thần đồng đội và tính kỷ luật cao từ các thành viên Cuối cùng, bóng chuyền giúp bạn giải trí, xả stress sau những giờ làm việc mệt mỏi Hiện nay với quả bóng chuyền hơi thì đó là một hình thức giải trí và rèn luyện sức khỏe được rất nhiều người cao tuổi lựa chọn
2.2 Tố chất thể lực chủ yếu đáp ứng được yêu cầu kĩ thuật.
Cũng như nhiều môn thể thao khác như cầu long, bóng rổ, bóng đá, bóng bàn, bơi lội,
… Môn Bóng chuyền là môn thể thao yêu cầu sử dụng rất nhiều nhóm cơ cùng hoạt động trong một động tác kỹ thuật để đạt được hiệu quả cao nhất Trong Bóng chuyền cần sự nhanh nhạy để di chuyển phóng thủ bóng, cần sức bền trong những pha bóng