=>GV cho HS quan sát các bức ảnh thể hiện biểu hiện của “chiến tranh lạnh” do Mĩ thiết lập để chống Liên Xô và các nước XHCN.. H: Trước tình hình bị đe doạ, Liên Xô làm gì?[r]
Trang 1Tuần 11: NS: 03/11/2012 Tiết 11: NG: 05 /11/2012
Chương IV: QUAN HỆ QUỐC TẾ TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY Bài 11: TRẬT TỰ THẾ GIỚI MỚI SAU CHIẾN TRANH
THẾ GIỚI THỨ HAI
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Kiến thức: HS hiểu:
- Biết được sự hình thành trật tự thế giới mới- Trật tự hai cực I-an-ta sau chiến tranh thế giới thứ hai
- Biết được sự hình thành, mục đích và vai trị của tổ chức Liên hợp quốc
- Trình bày được những biểu hiện của cuộc Chiến tranh lạnh và những hậu quả của nĩ
- Những đặc điểm trong quan hệ quốc tế sau Chiến tranh lạnh
2.Tư tưởng: HS thấy:
- Tồn cảnh thế giới trong nửa sau thế kỉ XX với những diễn biến phức tạp
- Cuộc đấu tranh gay gắt vì mục tiêu hồ bình – độc lập dân tộc và hợp tác phát triển
3 Kỹ năng: HS biết quan sát, sử dụng bản đồ thế giới, khái quát – phân tích và tổng hợp.
II CHUẨN BỊ:
1 GV: Bản đồ thế giới, tranh ảnh về hoạt động của các khối quân sự và vũ khí mới
2 HS: Tìm hiểu về tổ chức Liên hợp quốc.
III TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC:
1 Kiểm tra bài cũ:
- Trình bày tình hình kinh tế, chính trị của các nước Tây Âu sau CTTG II?
- Trình bày sự liên kết khu vực ở Tây Âu sau chiến tranh thế giới II?
2 Giới thiệu bài: Sau chiến tranh thế giới II, một trật tự thế giới mới đã được xác lập – “Trật
tự hai cực Ianta” do 2 siêu cường là Liên Xơ và Mĩ đứng đầu mỗi cực Vậy trật tự được hình thành trong bối cảnh nào? Hội nghị đã quyết định những vấn đề gì? Diễn biến cuộc chiến tranh lạnh và thế giới sau chiến tranh lạnh cĩ chuyển biến gì? Chúng ta cùng tìm hiểu bài học
3 Bài mới.
Hoạt động1: Tìm hiểu sự hình thành trật tự thế giới
mới sau chiến tranh thế giới II.
*GV yêu cầu HS dựa vào thơng tin mục I/44 và cho
biết:
H: Bối cảnh lịch sử dẫn đến việc triệu tập hội nghị
Ianta?
HS: Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào giai đoạn
cuối.
=>GV: Cuối 1944 – đầu 1945, chiến tranh thế giới thứ
hai ở giai đoạn chĩt, sự thất bại của CNPX là khơng
tránh khỏi, vì vậy việc kết thúc chiến tranh – phân chia
khu vực ảnh hưởng thế giới sau chiến tranh được đặt ra
và cần giải quyết
H: Cho biết thành phần tham gia hội nghị?
I Sự hình thành trật tự thế giới mới
1 Bối cảnh LS:
- Chiến tranh thế giới II bước vào giai đoạn cuối
2 Thành phần:
Trang 2HS: Nguyên thủ 3 cường quốc Liên Xô, Anh và Mĩ.
=>GV treo ảnh cho HS quan sát và giới thiệu về
nguyên thủ 3 cường quốc tại hội nghị
H: Hội nghị đã thông qua các quyết định nào?
HS: Phân chia khu vực ảnh hưởng giữa 2 cường quốc
Liên Xô và Mĩ.
=>GV dùng bản đồ thế giới xác định phạm vi ảnh
hưởng cụ thể của sự phân chia đó (theo thông tin đoạn
in nghiêng/45) (thủ đô Béc-lin cũng bị phân chia) …và
liên hệ đây chính là thời kì thực dân Pháp quay trở lại
xâm lược và đặt ách thống trị ở Đông Dương (có Việt
Nam)
H: Cho biết hệ quả của những quyết định đó?
HS: Trật tự 2 cực do Liên Xô và Mĩ đứng đầu mỗi cực.
=>GV giảng: Trật tự diễn ra tại Ianta (Liên Xô), do LX
và Mĩ đứng đầu mỗi cực thì gọi là trật tự 2 cực Ianta
Hoạt động 2: Tìm hiểu sự thành lập Liên Hợp
Quốc.
*GV yêu cầu HS dựa vào thông tin mục II/45 và cho
biết:
H: Hội nghị Ianta còn có quyết định nào quan trọng?
HS: Thành lập một tổ chức quốc tế mới là Liên hợp
quốc.
=>GV chuẩn xác và giới thiệu về thời gian và địa điểm
thành lập tổ chức mới này (tại Xan Phranxiscô (Mĩ))
*GV cho HS quan sát các bức ảnh nói về Liên hợp
quốc, sau đó cho HS trao đổi bàn (2’) theo 2 câu hỏi?
H: Những nhiệm vụ chính của Liên hợp quốc là gì?
H: Nêu những việc làm của LHQ giúp nhân dân Việt
Nam mà em biết?
HS: Xử lý chất độc da cam còn tồn tại ở VN, xử lý chất
thải gây ô nhiễm môi trường, các dự án phát triển kinh
tế - xã hội, chống hạn hán – lũ lụt, xây dựng cơ chế
cảnh báo bão nhanh và sớm nhất …
=>HS trình bày, GV chuẩn xác kiến thức và chốt lại
H: Những việc LHQ đã làm được từ khi thành lập đến
nay?
HS: trả lời theo thông tin cuối mục II/46
H: Việt Nam gia nhập Liên hợp quốc thời gian nào?
HS: 9.1977
=>GV bổ sung: 18h30’ – 20.9.1977, chủ tịch Đại hội
đồng LHQ – thứ trưởng ngoại giao Nam Tư
(Ladamôixốp) trịnh trọng nói “Tôi tuyên bố nước
CHXHCN VN được công nhận là thành viên chính
thức của LHQ”.
Hoạt động 3: Tìm hiểu về “chiến tranh lạnh”.
*GV yêu cầu HS dựa vào thông tin mục III/46 cho biết:
- Từ 04 – 11/02/1945, diễn ra cuộc gặp gỡ giữa nguyên thủ 3 cường quốc Liên Xô, Anh, Mĩ
3 Những quyết định:
- Phân chia khu vực ảnh hưởng ở châu Âu và châu Á giữa 2 cường quốc Liên Xô và Mĩ
4 Hệ quả:
- Trật tự thế giới mới hình thành: Trật
tự 2 cực I-an-ta, do Liên Xô và Mĩ đứng đầu mỗi cực
II Sự thành lập Liên hợp quốc
1 Sự hình thành:
- 10/1945, thành lập tổ chức Liên Hợp Quốc
2 Nhiệm vụ chính:
- Duy trì hoà bình và an ninh thế giới
- Hợp tác quốc tế về kinh tế, văn hoá,
xã hội
3 Vai trò của Liên Hiệp Quốc
- Giữ gìn hòa bình
- Đấu tranh chống CNTB và chế độ phân biệt chủng tộc
- Giúp các nước phát triển kinh tế
* 9.1977, VN gia nhập LHQ và là thành viên thứ 149
III “Chiến tranh lạnh”
Trang 3H: Tình hình Mĩ và Liên Xô sau chiến tranh thế giới II?
HS: Mâu thuẫn, từ liên minh chống phát xít sang đối
đầu
H: Đó là tình trạng nào?
HS: 2 phe (TBCN – Mĩ, XHCN – Liên Xô).
H: Em hiểu thế nào là “chiến tranh lạnh”?
HS: dựa vào thông tin đoạn in nghiêng/46 trả lời
H: Cho biết những biểu hiện của “chiến tranh lạnh”?
HS trả lời
=>GV cho HS quan sát các bức ảnh thể hiện biểu hiện
của “chiến tranh lạnh” do Mĩ thiết lập để chống Liên
Xô và các nước XHCN
H: Trước tình hình bị đe doạ, Liên Xô làm gì ?
HS: Liên Xô và các nước XHCN tăng cường ngân sách
quốc phòng và củng cố khả năng phòng thủ.
H: Nêu những hậu quả mà “chiến tranh lạnh” đưa lại?
HS: trả lời theo thông tin cuối SGK/46,
=>GV chốt lại: Nguy cơ bùng nổ cuộc chiến tranh thế
giới mới, sản xuất vũ khí huỷ diệt và xây dựng hàng
ngàn căn cứ quân sự
Hoạt động 4: Tìm hiểu thế giới sau chiến tranh
lạnh.
*GV yêu cầu HS dựa vào thông tin mục IV/47 cho
biết:
H: Chiến tranh lạnh kết thúc thời gian nào?
HS trả lời, GV cho HS quan sát ảnh chân dung 2 nhà
lãnh đạo Xô – Mĩ để thấy sự thay đổi trong quan hệ
(Tổng thống Mĩ – Bush cha và Tổng bí thư ĐCS LX –
Gioocbachốp)
H: Lúc này tình hình thế giới thay đổi theo những xu
hướng nào?
HS: Có chuyển biến và theo 4 xu hướng.
H: Biểu hiện của xu thế hoà hoãn và hoà dịu?
HS: trả lời theo đoạn in nghiêng /47
H: Cho biết xu hướng thứ hai là gì?
GV nhấn mạnh: nhưng Mĩ muốn thiết lập thế giới đơn
cực để dễ bề thống trị thế giới.
=>GV: Nhưng giữa tham vọng to lớn và khả năng thực
tế của Mĩ vẫn có khoảng cách không nhỏ
H: Chiến lược phát triển kinh tế được điều chỉnh ntn?
HS: Các nước tích cực tham gia các tổ chức (Liên
minh châu Âu – EU, Hiệp hội ĐNA – ASEAN, LHQ).
H: Nguyên nhân của những xung đột?
HS: trả lời theo đoạn in nghiêng cuối SGK/47
=>GV: Mặc dù tồn tại nhiều xu thế, song xu thế phát
triển chung của thế giới ngày nay là gì?
HS: Hoà bình – ổn định và hợp tác phát triển kinh tế.
1 Hoàn cảnh:
Mĩ mâu thuẫn Liên Xô “chiến tranh lạnh” giữa 2 phe TBCN và XHCN
2 Biểu hiện:
- Chạy đua vũ trang
- Thành lập các khối và căn cứ quân sự
- Tiến hành các cuộc chiến tranh cục bộ
3 Hậu quả:
- Thế giới luôn căng thẳng
- Tổn hại lớn về người và của
- Đói nghèo, dịch bệnh và thiên tai
IV Thế giới sau chiến tranh lạnh
* 12.1989: chấm dứt “chiến tranh lạnh”
* Các xu hướng:
- Xu thế hoà hoãn và hoà dịu
- Xác lập trật tự TG mới đa cực và nhiều trung tâm
- Điều chỉnh chiến lược phát triển, lấy kinh tế làm trọng điểm
- Nhiều KV xảy ra xung đột và nội chiến
Trang 4=>GV chốt lại: Đây vừa là thời cơ, vừa là thách thức
với các dân tộc khi bước vào thế kỉ XXI – trong đó có
Việt Nam * Xu thế chung: Hoà bình – ổn địnhvà hợp tác phát triển
4 Củng cố:* HS trao đổi bàn (2’): Tại sao xu thế hợp tác vừa là thời cơ vừa là thách thức với
các dân tộc?
=>HS trả lời theo hướng sau:
- Thời cơ vì có điều kiện hội nhập vào kinh tế TG và KV, có điều kiện rút ngắn khoảng cách phát triển và áp dụng thành tựu khoa học – kỹ thuật vào sản xuất
- Thách thức vì nếu không chớp thời cơ thì sẽ tụt hậu và hội nhập sẽ trở thành hoà tan
* GV kết luận: Xu thế phát triển của thế giới hiện nay là hoà bình, ổn định, hợp tác phát triển
và chuyển từ đối đầu sang đối thoại hợp tác
5 Hướng dẫn về nhà:
- Học bài theo các nội dung
- Chuẩn bị bài mới (Thành tựu KHKT)
*Rút kinh nghiệm: