Để viết được bài nghị luận về sự việc hiện tượng đời sống cần thực hiện những việc nào sau đây.. A .Chép đề, tìm hiểu đề, lập dàn bài, viết bài, đọc lại bài.[r]
Trang 1Ngày soạn: 15/3/2012
Tập làm văn :Tiết 100 CÁCH LÀM BÀI NGHỊ LUẬN VỀ MỘT SỰ VIỆC,
HIỆN TƯỢNG ĐỜI SỐNG.
A Mục tiêu cần đạt
Rèn kĩ năng làm bài nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống
1 Kiến thức
- Đối tượng của kiểu bài nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống
- Yêu cầu cụ thể khi làm bài nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống
2 Kỹ năng:
- Nắm bắt được bố cục của kiểu bài nghị luận này
- Quan sát các hiện tượng của đời sống
- Làm bài nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống
3 Tích hợp: BVMT: liên hệ ra đề về đề tài môi trường
B Chuẩn bị :
- Gv sưu tầm tư liệu; soạn bài; thiết kế giáo án powerpoint
- Hs đọc tìm hiểu các đề bài và cách làm bài
C Tiến trình các hoạt động
1 Ổn định: Điểm diện, hướng dẫn cách thức hoạt động nhóm.
2 Kiểm tra:
- Thế nào là nghị luận về một sự việc hiện tượng đời sống?
- Yêu cầu của bài nghị luận này?
3.Bài mới:
- Giới thiệu bài:
-Ti n hành các ho t đ ng: ế ạ ộ
Hoạt động của giáo viên - học sinh Nội dung cần đạt
Hoạt động 1 Tìm hiểu các đề bài
- Đọc các đề bài trong SGK
-Thảo luận trả lời các câu hỏi dựa theo bảng
mẫu trong phần gợi ý?
- Các đề bài trên có điểm gì giống nhau? Chỉ
ra những điểm giống nhau đó?
- Qua 4 đề bài đó, em thấy đề bài nghị luận
về một sự việc, hiện tượng đời sống thường
có mấy phần ?
- So sánh điểm giống nhau và khác nhau
giữa các đề?
- Giáo viên chốt ý Lưu ý dạng đề mở.
A Bài học:
I Đề nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống:
1 Ví dụ : đề 1 2 3 4 sgk
2 Kết luận:
- Đề thường có cấu tạo 2 phần:
+ Phần nêu sự việc, hiện tượng +Phần nêu mệnh lệnh làm bài: nêu
Trang 2- Học sinh quan sát 2 bức ảnh, dựa vào cấu
tạo các đề mẫu ra 1 đề bài?( Chủ đề hai bức
ảnh: Học sinh với vấn đề an toàn giao thông ;
vấn đề bảo vệ môi trường.)
THBVMT:Liên hệ ra đề về đề tài môi
trường
Hoạt động 2 Tìm hiểu cách làm bài
Hs đọc đề bài sgk
? Muốn làm bài văn nghị luận về sự việc,
hiện tượng đời sống phải thực hiện những
bước nào?
*Tìm hiểu đề :
- Đề thuộc loại gì? - Thể loại : Nghị luận.
? Sự việc, hiện tượng nào được nêu trong đề?
- Nội dung sự việc : Phong trào học tập
Phạm Văn Nghĩa.
- Yêu cầu của đề là gì? Suy nghĩ về hiện
tượng Phạm Văn Nghĩa.
* Tìm ý:
? Những việc làm của Nghĩa nói lên điều gì?
+ Nghĩa là người biết thương mẹ giúp đỡ mẹ
trong việc đồng áng.
+ Nghĩa là người biết kết hợp học với hành.
+ Nghĩa là con người biết sáng tạo.
? Vì sao thành đoàn thành phố HCM phát
động phong trào học tập bạn Nghĩa?
+ Học tập Nghĩa là học tập yêu cha mẹ, học
yêu lao động, học kết hợp học với hành, học
sáng tạo, làm những việc nhỏ mà có ý nghĩa
lớn.
? Nếu mỗi HS đều làm được như bạn Nghĩa
thì có tác dụng gì?
Nếu mọi HS đều làm được như bạn Nghĩa
thì đời sống vô cùng tốt đẹp bởi sẽ không còn
HS lười biếng, hư hỏng
* Lập dàn bài:
- Ở phần mở bài cần nêu những ý gì?
- Giới thiệu hiện tượng Phạm Văn Nghĩa
- Nêu tóm tắt ý nghĩa của tấm gương Phạm
Văn Nghĩa
suy nghĩ, ý kiến, nhận xét
* Có đề chỉ nêu sự việc, hiện tượng ( đề mở)
- Cách nêu sự việc, hiện tượng trong
đề bài:
+ Sự việc hiện tượng nêu trực tiếp + Sự việc hiện tượng được kể bằng một câu chuyện, một mẩu tin
II Cách làm bài nghị luận về một
sự việc, hiện tượng đời sống.
* Đề bài : sgk
1 Tìm hiểu để, tìm ý.
2 Lập dàn bài
Trang 3
-Thân bài cần sắp xếp như thế nào? Sắp xếp
lại các ý đã tìm theo trình tự: nêu biểu hiện,
ý nghĩa
-Nêu các ý kết bài?
- Nêu ý nghĩa giáo dục của tấm gương
Phạm Văn Nghĩa
-Rút ra bài học cho bản thân
Gv giới thiệu khung dàn ý trong sgk và yêu
cầu lựa chọn, sắp xếp các ý thành dàn ý chi
tiết
- Từ dàn ý cụ thể hướng dẫn học sinh rút ra
dàn ý chung của kiểu bài
* Viết bài:
- Gv hướng dẫn viết đoạn phần mở bài và
triển khai ý thành đoạn văn phần thân bài
- Yêu cầu học sinh viết – kiểm tra kết quả -
sửa chữa, bổ sung
* Đọc lại bài viết và sửa chữa:
-Bước này có cần thiết phải thực hiện không?
vì sao? Em sẽ làm gì trong bước này?
-GV chốt ý Hs đọc ghi nhớ
Hoạt động 3 hướng dẫn luyện tập
- Hướng dẫn HS làm dàn ý cho đề bài số 4
( sgk) theo nhóm
1 Nguyễn Hiền có hoàn cảnh đặc biệt gì?
2 Tinh thần ham học và chủ động học tập
của Nguyễn Hiền như thế nào?
3 Ý thức tự trọng của Nguyễn Hiền biểu
hiện ra sao
4 Em có thể học tập ở Nguyễn Hiền những
đức tính nào?
- Hướng dẫn Hs thực hiện tìm ý và lập dàn ý,
triển khai ý khái quát, không yêu cầu đi vào
chi tiết
- Đại diện các nhóm trình bày và nhận xét
- GV nhận xét tiết luyện tập
Dàn bài chung:
a.Mở bài: Giới thiệu sự việc, hiện
tượng có vấn đề
b.Thân bài: Liên hệ thực tế, phân
tích các mặt, đánh giá, nhận định
c.Kết bài: Kết luận, khẳng định,
phủ định, lời khuyên
3 Viết bài.
4 Đọc lại bài viết và sửa chữa:
*Ghi nhớ (SGK/24)
B
Luyện tập Bài tập: Lập dàn bài cho đề 4 mục I.
Mở bài:
- Giới thiệu về nhân vật Nguyễn Hiền
- Giới thiệu sơ lược về hoàn cảnh, ý chí và lòng tự trọng của nhân vật này
Thân bài:
- Hoàn cảnh của Nguyễn Hiền:
-Tinh thần ham học và chủ động học tập của Nguyễn Hiền:
-Ý thức tự trọng của Nguyễn Hiền:
Kết bài:
- Khái quát ý nghĩa của tấm gương Nguyễn Hiền
- Rút ra bài học cho bản thân
Trang 44 Củng cố: Bài tập trắc nghiệm
1 Để viết được bài nghị luận về sự việc hiện tượng đời sống cần thực hiện những việc nào sau đây?
A Chép đề, tìm hiểu đề, lập dàn bài, viết bài, đọc lại bài
B Tìm hiểu đề, lập dàn bài, viết bài, đọc lại bài
C Tìm hiểu đề và tìm ý, lập dàn bài, viết bài, đọc lại bài và sửa chữa
D Tìm hiểu đề và tìm ý, lập dàn bài, viết bài, đọc lại bài
2 Phần thân bài, bài nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống bao gồm các nội dung nào ?
A Liên hệ thực tế, đánh giá nhận định sự việc, hiện tượng
B Liên hệ thực tế, phân tích các mặt, đánh giá, nhận định sự việc hiện tượng
C Liên hệ thực tế, phân tích các mặt sự việc, hiện tượng
D Liên hệ thực tế, nhận định sự việc, hiện tượng
5 Dặn dò :
-Tiếp tục lập dàn ý cho những đề còn lại.
- Học thuộc và nắm chắc kiến thức về kiểu bài nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống
- Chuẩn bị chương trình địa phương ( phần TLV)
***************************************************
Cẩm Mỹ, ngày 15 tháng 3 năm 2012
Người soạn: