a Dùng bút chì tô dọc theo các đờng mạt sắt nối từ cực nọ sang cực kia của nam châm trên tấm nhựa, ta sẽ đợc các đờng liền nét biểu diễn đờng sức của từ trờnggọi là đườngưsứcưtừ b Dùng c[r]
Trang 1Năm học: 2012-2013
Tỉnh Thỏi Nguyờn
Phòng GD Huyện đồng Hỷ
Tr ờng THCS Hợp Tiến
Trang 2Từ tr ờng tồn tại ở đâu ?
Làm thế nào để phát hiện ra từ tr ờng ?
Xung quanh nam chõm, xung quanh dũng điện tồn tại một từ tr ờng có khả năng tác dụng lực từ lên kim nam châm đặt gần nó Nên ng ời ta dùng kim nam châm để nhận biết từ tr ờng.
Làm thế nào để hỡnh dung ra từ trường, biểu diễn được từ trường và nghiờn cứu
từ tớnh của nú một cỏch dễ dàng và
thuận lợi ?
Trang 3Cho biết các mạt sắt xung quanh nam châm đ ợc sắp xếp nh thế nào?
1 Thớ nghiệm
Các đ ờng mạt sắt đ ợc sắp xếp thành những đ ờng cong nối từ
cực này sang cực kia của nam châm
C1.
Càng gần thanh nam châm thì các đ ờng mạt sắt càng dày, càng xa thanh nam châm thì các đ ờng này càng th a dần
Em hãy nêu mục đích thí nghiệm, các dụng cụ thí nghiệm và các
b ớc tiến hành thí nghiệm?
Rắc đều một lớp mạt sắt lờn tấm nhựa trong, phẳng Đặt một thanh nam chõm lờn trờn tấm nhựa rồi gừ nhẹ Quan sỏt hỡnh ảnh mạt sắt vừa được tạo thành trờn tấm nhựa!
Em có nhận xét gỡ về mật độ các đ ờng mạt sắt ở gần thanh nam châm
và ở xa thanh nam châm?
Từ phổ
Từ phổ
Tại sao càng gần thanh nam châm thỡ các đ ờng mạt sắt càng dày? Nơi nào các đ ờng mạt sắt dày thỡ nơi đó có từ tr ờng mạnh
Mục đích: Quan sát hỡnh ảnh các mạt sắt sắp sếp quanh nam châm.
Cách tiến hành
Trang 4Kết luận
• Từ phổ là hỡnh ảnh trực quan của từ tr ờng
• Có thể thu đ ợc từ phổ bằng cách rắc mạt sắt lên tấm nhựa đặt trong từ tr ờng và gõ nhẹ
Trang 5a) Dùng bút chì tô dọc theo các đ ờng mạt sắt nối từ cực nọ
sang cực kia của nam châm trên tấm nhựa, ta sẽ đ ợc các đ ờng
liền nét biểu diễn đ ờng sức của từ tr ờng(gọi là đườngưsứcưtừ)
1 Vẽ và xác định chiều đ ờng sức từ.
b) Dùng các kim nam châm nhỏ đặt nối tiếp nhau trên một
đ ờng sức từ vừa vẽ đ ợc
Trang 61 Vẽ và xác định chiều đ ờng sức từ.
Trên đ ờng sức từ của thanh nam châm, kim nam châm sắp xếp theo một trật tự nhất định, các kim nam châm nối đuôi nhau dọc theo một đ ờng sức từ, cực bắc của kim này nối với cực nam của kim kia.
C2: Nhận xét về sự sắp xếp của các kim nam châm dọc
theo một đ ờng sức từ?
Trang 7Quy ớc chiều đ ờng sức:
Chiềuưđườngưsứcưtừưlàưchiềuưđiưtừưcựcưnamưđếnưcựcưbắcưxuyênưdọcư kimưnamưchâmưđượcưđặtưcânưbằngưtrênưđườngưsứcưđó.ưư
Trênưthanhưnamưchâmưcácưđườngưsứcưtừưcóưhướngưđiưvàoưởư cựcưnamưraưcựcưbắc.ưư
C3: Đ ờng sức từ có chiều đi vào cực nào và đi ra từ cực nào của thanh nam châm?
1 Vẽ và xác định chiều đ ờng sức từ.
Trang 82 Kết luận.
a)ưCácưkimưnamưchâmưnốiưđuôiưnhauưdọcưtheoưmộtưđườngư sứcư từ,ư cựcư bắcư củaư kimư nàyư nốiư vớiư cựcư namư củaư kimư kia.
b)ư Mỗiư đườngư sứcư từư cóư mộtư chiềuư xácư định.ư Bênư ngoàiư namưchâmưcácưđườngưsứcưcóưchiềuưđiưraưởưcựcưbắcưvàưđiư vàoưởưcựcưnamưcủaưnamưchâm.
c)ưNơiưnàoưtừưtrườngưmạnhưthìưđườngưsứcưtừưdàyưnơiưnàoưđư ờngưsứcưtừưthưaưthìưtừưtrườngưyếu.
Trang 9 Từ phổ là hình ảnh cụ thể về các đ ờng sức từ Có thể thu
đ ợc hình ảnh từ phổ bằng cách rắc mặt sắt lên tấm bìa đặt trong từ tr ờng và gõ nhẹ.
Các đ ờng sức từ có chiều nhất định ở bên ngoài của
thanh nam châm, chúng là những đ ờng cong đi ra từ cực bắc,
đi vào cực nam của nam châm.
Lưuưý: Quaưmỗiưđiểmưtaưchỉưvẽưđượcưmộtưđườngưsứcưhayưcácưđườngưsứcư từưkhôngưbaoưgiờưcắtưnhau.
Trang 10III.VẬN DỤNG
C4: Hình bên cho biết từ phổ của nam châm
chữ U Dựa vào đó hãy vẽ các đ ờng sức từ
của nó Nhận xét về dạng các đ ờng sức từ ở
khoảng giữa hai cực từ.
H 23.1
N S
ởưgiữa hai từ cực của nam châm các đ ờng sức từ có dạng các đoạn thẳng song song.
Trang 11III VẬN DỤNG
Biết chiều của đ ờng sức từ của thanh nam châm thẳng nh hình vẽ Hãy xác định tên các từ cực của nam châm
C5:
H 23.2
Trang 12C5:
Trang 13C6: Hình bên cho biết từ phổ của hai nam châm đặt gần nhau Hãy vẽ một số đ ờng sức từ và chỉ rõ chiều của chúng.
H 23.3
S N
Trang 14III.VẬN DỤNG
C6:
Trang 15III.VẬN DỤNG
Trong các hình sau đây hình nào biểu diễn đúng
c)
đ
Trang 16- Đọc phần có thể em chưa biết
- Làm bài tập 23.1 đến 23.14
- Đọc trước bài : TỪ TRƯỜNG CỦA DÒNG ĐIỆN trong ống dây.
- Đọc phần có thể em chưa biết
- Làm bài tập 23.1 đến 23.14
- Đọc trước bài : TỪ TRƯỜNG CỦA DÒNG ĐIỆN trong ống dây.