- Truyện: Cốt truyện, nhân vật, tình huống truyện…… - Chính luận: Bố cục, luận điểm, phương pháp lập luận… * Kết luận: Tác dụng của hình thức thể loại đối với việc thể hiện chủ đề... nội[r]
Trang 1TUẦN 1-2
HÌNH ẢNH TRẺ THƠ TRONG “ TÔI ĐI HỌC” ( Thanh Tịnh) VÀ
“TRONG LÒNG MẸ” (Nguyên Hồng)
I Hình ảnh nhân vật “ tôi” trong truyện ngắn “ Tôi đi học”.
- Nắm vững vài nét về tác giả, sự nghiệp sáng tác cuả ThanhTịnh
- Nêu những nét tiêu biểu của truyện ngắn “ Tôi đi học” về nghệthuật
+ Truyện kết hợp phương thức biểu đạt: Tự sự, miêu tả, biểucảm
- Mẹ nắm tay dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp
- Mẹ giúp cầm cả bút và thước
- Mẹ luôn ở bên cạnh động viên khích lệ:
+ Bàn tay dịu dàng đẩy lên trước, vuốt mái tóc
- Ông đốc đón chúng tôi bằng con măt hiền từ cảm động
- Thầy giáo trẻ tươi cười đón chúng tôi vào lớp
2 Tâm trạng của nhân vật “tôi”.
- Đây là truyện ngắn xuất sắc, thể hiện tâm trạng bỡ ngỡ, hồihộp của nhân vật “tôi”
- Tâm trạng diễn biến theo trình tự thời gian, không gian
- Thời điểm cuối thu, cảnh vật thiên nhiên, hình ảnh mấy em nhỏrụt rè núp dưới nón mẹ đã gợi lại tâm trạng buâng khuâng , xao xuyến
về những kỉ niệm buổi tựu trường đầu tiên
2.1 Khi trên đường đến trường
- Cảm nhận con đường thấy lạ => Chính lòng tôi đang có sựthay đổi => con đường vẫn thế song “ tôi” đã có sự thay đổi lớn vềnhận thức về tình cảm
- Mặc chiếc áo mới cảm thấy trang trọng, đứng đắn => Tự hàomình đã khôn lớn
- Mặc dù quyển vở khá nặng nhưng “tôi” vẫn cố gắng “ xóc lên
và nắm lại cẩn thận”.-> không những thế còn muốn thử mang cả bútthước nữa => Ham muốn học tập
Trang 2- Cảm nghĩ ngây thơ, hồn nhiên đáng yêu.
2.2 Tâm trạng ở sân trường
- Cảm nhận không khí đông vui phấn khởi của ngày khai trườngkhi nhìn tháy mọi người: dày đặc, quần áo sạch sẽ, gương mặt vuitươi và sáng sủa
- Cảm nhận về ngôi trường vừa xinh xắn vừa oai nghiêm
- Tâm trạng vừa lo sợ vẩn vơ, bỡ ngỡ, ngập ngừng e sợ vừathèm muốn ước ao
- Cảm giác chơ vơ lạc lõng khi tiếng trống trường cất lên
2.3.Tâm trạng khi gọi tên vào lớp
- Khi được gọi tên vào lớp : Xúc động hồi hộp => như quả timngừng đập => Hồi hộp lần đầu tiên được chú ý
- Cảm giác lẻ loi cô đơn : cúi đầu vào lòng mẹ khóc nức nở, cảm
thấy sợ khi phải xa mẹ => cảm giác rất thật vì cậu bé phải một mìnhbước vào 1 thế giới khác
2.4 Vào lớp và bắt đầu giờ học đầu tiên
- Cảm nhận thấy lớp học lạ lạ, hay hay
- Lạm nhận chỗ ngồi của riêng mình, người bạn nhỏ chưa baogiờ quen biết nhưng không hề cảm thấy xa lạ chút nào => Cảm nhậnchỗ ngồi này, người bạn kia sẽ gắn bó suốt năm học
II Hình ảnh nhân vật bé Hồng trong đoạn trích : Trong lòng mẹ.
- Nắm vững vài nét về tác giả, tác phẩm :
+ Nguyên Hồng ( 1918 - 1982), tên thật là Nguyễn Nguyên Hồng.+ Ông được mệnh danh là nhà văn của lớp người lao động cùng khổ.+ Tác phẩm : Thể hiện niềm cảm thương mãnh liệt sâu sắc đối với
người dân lao độốngống dưới đáy của xã hội.
- Lưu ý 1 số đặc điểm cơ bản của đoạn trích :
+ Thể loại : Hồi kí ( Ghi lại chuyện đã xảy ra trong cuộc đời 1 conngười thường là chính tác giả)
+ Phương thức biểu đạt : Tự sự, miêu tả và biểu cảm
+ Chuyện về bé Hồng là đứa trẻ mồ côi cha bị hắt hủi vẫn 1 lòng yêuthương, kính mến người mẹ đáng thương của mình
1 Cảnh ngộ của bé Hồng.
- Gia cảnh sa sút, cha nghiện ngập mất sớm
- Mẹ Hồng : Một người phụ nữ trẻ, khao khát yêu đương phảichôn vùi tuổi xuân của mình trong cuộc hôn nhân không hạnh phúc.Sau khi chồng mất 1 năm, mẹ bé Hồng đã có con với người đàn ôngkhác => Cùng túng quá phải bỏ con đi tha phương cầu thực
Trang 3- Hồng trở thành đứa trẻ côi cút, sống lang thang, thiếu tìnhthương ấp ủ, bị ghẻ lạnh hắt hủi của những người họ hàng bên nội.
Tuổi thơ của Nguyên Hồng có quá ít những kỉ niệm êm đềm ngọtngào Chủ yếu là những kỉ niệm đau buồn, tủi cực của một đứa trẻ côicút, cùng khổ
2 Tâm trạng của bé Hồng khi đối thoại với bà cô.
- Kìm nén khi bà cô hỏi : Có muốn vào Thanh Hoá chơi với mợ mày không ? : Bé Hồng đã kìm nén xúc động, kìm nén nỗi đau, nhẫn
nhục chịu đựng( cúi đầu không đáp, lòng thắt lại, khoé mắt cay cay)
- Khi bà cô nhắc dến em bé : nước mắt ròng ròng, chan hoà, đầm
đìa ở cằm và ở cổ, hai tiếng em bé xoắn chặt lấy tâm can em và bé Hồng đã đau đớn : cười dài trong tiếng khóc Nỗi đau đớn , sự phẫn uất không kìm nén lại được khiến Hồng : cười dài trong tiếng khóc
- Khi nghe kể về tình cảnh của mẹ : ăn vận rách rưới, mặt mày xanh bủng, người gầy rạc đi… : cổ họng nghẹn ứ, khóc không ra
tiếng
=> Diễn tả tình yêu thương mẹ, sự nhạy cảm và lòng tự trọng cao độcủa chú bé Hồng, sự uất ức, căm giận với hủ tục phong kiến
3 Tâm trạng của bé Hồng khi ở trong lòng mẹ.
- Khi thoáng thấy bòng người ngồi tren xe giống mẹ: vội vã,đuổi theo, gọi rối rít => Lòng khắc khoải mong chờ, sự khao khát
được gặp mẹ : “ khác gì cái ảo ảnh….sa mạc
- Khi ngồi trên xe : oà khóc nức nở => khóc vì hờn dỗi, vì sung
sướng, hạnh phúc, vì mãn nguyện
- Khi trong lòng mẹ : Được ngắm gương mặt mẹ, được cảmnhận hơi thở thơm tho phả ra từ khuôn miẹng xinh xắn nhai trầu của
mẹ => Hồng vô cùng sung sướng hạnh phúc, bé đã cảm nhận được :
những cảm giác ấm áp đã bao lâu mất đi bỗng mơn man khắp da thịt
Những rung động cực điểm của tâm hồn cực kì đa cảm, cảm xúc
chân thành của 1 chú bé khao khát tình mẫu tử : phải bé lại……… mới thấy người mẹ có một êm dịu vô cùng.
- ảo(không có thực): ảo ảnh, ảo giác…
- đoạn(đứt, dứt): đoạn tuyệt, đoạn trường…
Trang 42 Bài tập 2 Viết 1 đoạn văn nêu suy nghĩ của em về niềm hạnh phúc,
cảm giác sung sướng, niềm hạnh phúc đến cực điểm của bé Hồng khiđược ở trong lòng mẹ
3 Bài tập 3 Hình ảnh nhân vật “ tôi” trong văn bản : “ Tôi đi học”
gợi cho em suy nghĩ gì về ngày khai giảng năm học mới của mình?
Chuyện: một nội dung sự việc tác giả kể lại
VD: Văn bản: “ Tôi đi học”
Chuyện: Nhân vật “ tôi” ghi lại những hoài niệm, kỉ niệm đẹpcủa mình trong buổi tựu trường
Chủ đề: Tâm trạng hồi hộp, cảm giác ngỡ ngàng và niềm hạnh phúccủa nhân vạt “ tôi” trong ngày đầu tiên đi học
+ Chủ đề với đại ý:
Đại ý: Là ý lớn trong một đoạn thơ, một tình tiết, một đoạn,một phần của truyện
VD: Bài thơ “ Qua Đèo Ngang”
Đại ý: - 4 câu thơ đầu: Cảnh Đèo Ngang lúc bóng xế tà
Trang 5- 4 câu thơ cuối: Nỗi buồn cô đơn của nữ sĩ.
Chủ đề: Tâm trạng buồn, cô đơn cuả li khách khi bước tới ĐèoNgang trong ngày tàn
+ Chủ đề với đề tài: Đề tài là tài liệu mà nhà văn lấy từ hiện thực
cuộc sống đưa vào trong tác phẩm Nếu dề tài giúp ta xác định: Tácphẩm viết về cái gì? Thì chủ đề lại giải đáp câu hỏi : Vấn đề cơ bảncủa tác phẩm là gì ?
2 Tính thống nhất về chủ đề của văn bản.
- Là văn bản đó mọi chi tiết (các câu, các đoạn, các phần) trongvăn bản đều phải tập trung làm rõ chủ đề, không xa rời hoặc lạc sangchủ đề khác
- Để hiểu một văn bản phải nắm được chủ đề của nó dựa vàonhan đề, bố cục, mối quan hệ giữa các phần của văn bản , các từ ngữthen chốt lặp đi lặp lại
II Bố cục.
1 Khái niệm: Bố cục văn bản là sự tổ chức các đoạn văn thể hiện chủ
đề
2 Bố cục thông thường:
a Mở bài: Giới thiệu chủ đề
b Thân bài:Triển khai các chủ đề ( qua các đoạn văn)
c Kết luận: Tổng kết chủ đề
* Lưu ý: Trình tự phần thân bài theo một số trình tự sau: Không gian,
thời gian, mạch cảm xúc hoặc sự phát triển của sự việc
* Bài tập:
Bài tập 1: Có một bạn được phân công báo cáo kinh nghiệm học tập
tại hội nghị học tốt của trường Bạn ấy dự định theo bố cục sau:
a Mở bài: chào mừng các đại biểu, các thầy cô và các bạn dự hội nghị
b Thân bài:
- Nêu rõ bản thân đã học như thế nào ở lớp
- Nêu thành tích hoạt động Đội và thành tích văn nghệ của bản thân
- Nêu rõ bản thân học ở nhà thế nào
- Nêu rõ bản thân học trong cuộc sống
c Kết bài: Chúc sức khoẻ mọi người, chúc các bạn học tốt
Bố cục trên đã rành mạch và hợp lí chưa? Vì sao? Theo em có thể bổsung thêm điều gì?
Gợi ý:
Bố cục trên chưa rành mạch vì:
- Mở bài: Chưa nêu ra chủ đề mà văn bản đề cập
- Thân bài: Trình bày chưa dày đủ, rõ ràng
Trang 6- Kết luận chưa tổng kết chủ đề.
Bố cục trên chưa rành mạch hợp lí vì bố cục chưa có sự thốngnhất về chủ đề, ý thứ 2 không nói về học tập ( lạc chủ đề)
Phần mở bài chưa giới thiệu phần mình định báo cáo
Bổ sung ý 2: Nêu thành tích, kinh nghiệm học tập
Bài tập 2: Hãy tìm chủ đề cho đề bài sau:
“ Phân tích lòng thương mẹ của chú bé Hồng trong đoạn trích :
- Nỗi nhớ nhung và sự khát khao gặp mẹ
- Phản ứng quyết liệt của chú trước bà cô, hủ tục PK nghiệtngã
- Niềm vui sướng tột cùng của cậu bé Hồng khi đang tronglòng mẹ
KL: Khái quát lại tình mẫu tử thiêng liêng và nêu cảm nghĩ củabản thân
III Xây dựng đoạn văn trong văn bản.
1 Đoạn văn: Là phần văn bản được bắt đầu từ chỗ viết hoa lùi đầu
dòng cho đến chỗ chấm xuống dòng, diễn đạt một nội dung tương đốihoàn chỉnh
2 Trong đoạn văn:
+ Từ ngữ chủ đề:
+ Câu chủ đề:
3 Cách trình bày nội dung đoạn văn: 4 cách
a Trình bày nội dung đoạn văn theo cách song hành
Trang 7TRƯỜNG TỪ VỰNG - TỪ TƯỢNG THANH, TỪ TƯỢNG HÌNH – TỪ ĐỊA PHƯƠNG, BIỆT NGỮ XÃ HỘI
1.Cho các đoạn văn sau :
a Nước mắt tôi ròng ròng rớt xuống hai bên mép rồi chan hoà đầmđìa ở cằm và ở cổ Nhưng không phải vì thấy mợ tôi chưa đoạn tangthầy tôi mà chữa đẻ với người khác mà tôi có cản giác đau đớn ấy.Chỉ vì tôi thương mẹ, tôi căm tức sao mẹ tôi lại vì sợ hãi những thànhkiến tàn ác mà xa lìa anh em tôi để sinh nở một cách dấu diếm
Tìm các từ cùng trường nghiã với từ đau đớn Gọi tên cho những từnày
b Cuộc sống quê tôi gắn bó với cây cọ Cha làm cho tôi chiếc chổi
cọ để quét nhà quét sân Mẹ lại đựng hạt giống đầy nón lá cọ treo lêngác bếp để gieo cấy mùa sau Chị tôi đan nón lá cọ, lại đan cả mành
cọ và bán cọ xuất khẩu Chiều chiều chăn trâu chúng tôi rủ nhau đinhặt những trái cọ rơi đầy quanh gốc cọ về om
Tìm các từ ngữ thuộc hai trường nghĩa : cây cọ và vật dụng làm từcây cọ
Trang 8c Càng đến gần, những đàn chim đen bay kín trời, cuốn theo saunhững luồng gió buốt làm tôi rối lên hoa cả mắt Mỗi lúc lại nghe rõtừng tiếng chim kêu náo động như tiếng xóc những rổ tiền đồng.Chim đậu chen nhau trắng xoá trên những cây chà là chim cồng cộcđứng trong tổ vươn cánh, chim gà đẩy đầu hói như những ông thầy tutrầm tư rụt cổ nhìn xuống chân nhiều con chim lạ rất to đậu đến quằnnhánh cây
Tìm các từ thuộc trường nghĩa chỉ hoạt động của chim
2 Đặt tên cho các trường từ vựng sau:
- sách, vở, bút, giấy, mực, thước, com-pa, êke,
- hiền, lành, hiền lanh, độ lượng, tốt, tốt bụng, ác, ác độc, hẹp hòi, ích
3.Cho các từ sau xếp chúng vào các trường từ vựng thích hợp?
- nghĩ, nhìn, suy nghĩ, ngẫm, nghiền ngẫm, trông, thấy, túm, nắm,húc, đá, đạp, đi, chạy, đứng, ngồi, cúi,suy, phán đoán, phân tích, ngó,ngửi, xé, chặt, cắt đội, xéo, giẫm,
* Các từ đều nằm trong TTV chỉ hoạt động của con người Chia racác TTV nhỏ:
- Hoạt động trí tuệ: nghĩ, suy nghĩ,phán đoán, ngẫm, nghiềnngẫm,phân tích, tổng hợp, suy,
- Hoạt động của các giác quan để cảm giác: nhìn, trông, thấy, ngó,ngửi,
- Hoạt động của con người tác động đến đối tượng:
+ Hoạt động của tay: túm, nắm, xé, cắt, chặt,
+Hoạt động của đầu: húc, đội,
Trang 9+ Hoạt động của chân: đá, đạp, xéo, giẫm,
- Hoạt động dời chỗ: đi, chạy, nhảy, trườn, di chuyển,
- Hoạt động thay đổi tư thế: đứng, ngồi, cúi, lom khom,
B Từ tượng thanh – Tượng hình.
I Kiến thức cơ bản cần nhớ.
1 Từ tượng thanh
- Là từ mô phỏng âm thanh của người và tự nhiện
VD: ầm, ào ào, the thé
2 Từ tượng hình
- Là từ gợi hình ảnh, dáng vẻ, trạng thái SV, con người
VD: lom khom: gợi dáng đi chậm, cúi đầu ( gù lưng)
sừng sững: gợi hình ảnh sự vật rất to lớn ở trạng thái đứng im
II Bài tập.
Bài tập 1 Hãy miêu tả hình ảnh, âm thanh cụ thể do các từ tượng
thanh, tượng hình sau đây gợi ra
- mấp mô: chỉ sự không bằng phẳng ( tượng hình )
miêu tả âm thanh tiếng ho cụ già
- lụ khụ :
gợi tả hình ảnh yếu ớt, tiều tuỵ
- réo rắt : âm thanh trầm bổng ngân xa
- ú ớ : Chỉ âm thanh giọng nói không rõ ràng, đứt quãng
- thườn thướt: chỉ vật dài
- gập ghềnh : chỉ sự bằng phẳng, lúc xuống lúc lên khó đi
- lanh lảnh : âm thanh trong, kéo dài, sắc
- the thé : âm thanh cao, chói tai
- gâu gâu: âm thanh tiếng chó sủa
Bài tập 2 Tìm từ tượng hình thích hợp gợi tả dáng đi của người dựa
vào những gợi ý sau:
GV hướng dẫn HS làm bài tập 2,4 Sách kiến thức cơ bản nâng caoNgữ văn 8
C Từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội.
- keo ( Miền Nam ) => lớn
- hỉm ( Thanh Hoá ) => bé gái
* Các kiểu các từ địa phương :
Trang 10+ Từ địa phương chỉ sự vật hiện tượng chỉ riêng địa phương đó ( khiđược phổ biến rộng sẽ nhập vào vốn từ toàn dân )
VD:
- sầu riêng, măng cụt ( Nam Bộ )
- chẻo: nước mắm trộn với vừng , mật ( Nghệ Tĩnh)
- nhút: thường là mít non băm trộn với hoa chuối, cà, măng, cuacáy
+ Từ ngữ địa phương tương ứng với từ ngữ toàn dân
VD:
- Nghệ Tĩnh: bọ- cha; hòm – quan tài; mô - đâu…
- Nam Bộ : ghe- thuyền; chén - - bát; heo – lợn…
2 Biệt ngữ xã hội.
- Là những từ ngữ chỉ dùng trong một tầng lớp xã hội nhất định.VD:
- Tầng lớp thượng lưu, thị dân Tư sản thời Pháp thuộc: gọi cha
mẹ là cậu, mợ
- Thời phongkiến : vua => trẫm; phụ nữ => thiếp…
- HS, SV : xơi gậy, lệch tủ, trúng tủ…
3 Sử dụng từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội.
- Sử dụng từ ngữ địa phương, biệt ngữ XH phải thực sự phù hợp vớitình huống giao tiếp => biểu cảm
VD: O du kích nhỏ dương cao súng
- Trong sáng tác văn học : Không nên lãm dụng quá mức = khóhiểu
- Sử dụng tạo màu sắc địa phương, biệt ngữ XH
II Bài tập (Tìm các từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội ở dạngtiếng lóng Việt)
Tắt đèn – một bức tranh xã hội chân thực, một bản án đanh thép
- Lên án chính sách sưu thuế bất công, phi lí của nhà nước thựcdân, phong kiến trước CMT 8 : tiền nộp quá nặng, thúe dánh vào đờisống, đánh cả vào người đã chết
Trang 11- Vạch trần bản chất độc ác, tham lam, dâm ô, đểu cáng, truỵ lạccủa bọn cường hào, tay sai và quan lại từ cấp xã lên cấp huyện, cấptỉnh
vẫn túng quẫn : lên đến bậc nhất nhì trong hạng cùng đinh của làng
, đến sự sưu thuế, chồng lại ốm, con còn nhỏ, trong nhà không cònthứ tài sản gì đáng giá
- Trong gian truân, hoạn nạn, chị Dậu vẫn gìn giữ được nhữngphẩm chất tốt đẹp của người nông dân lao động : đảm đang, tháo vát,thương chồng, thương con luôn giữ gìn phẩm chất ngay thẳng,trong sạch của người phụ nữ tiềm tàng một sức sống và một tinhthần phản kháng mạnh mẽ
III Hình ảnh chị Dậu qua đoạn trích : Tức nước vỡ bờ
1 Tình thế của gia đình chị Dậu.
- Tình thế của chị Dậu trong buổi sáng hôm ấy thật thê thảm,đáng thương, nguy cấp:
+ Anh Dậu vừa tỉnh lại, chị Dởu vừa thương xót vừa lo lắng,vừa hồi hộp chờ đợi bọn người nhà lí trưởng đến thúc sưu ( câuchuyện vừa tạm chùng xuống thì lại đã bắt đàu có dấu hiệu căng lên:chị Dởu đang hối hả múc cháo, quạt, bà lão hàng xóm lật đật chạysang hỏi thăm và phút chốc lại trở về với vẻ mặt băn khoăn Anh Dởu
cố ngồi dậy húp bát cháo để chiều lòng người vợ hiền.)
+ Không khí buổi sáng thật căng thẳng ỷtong âm vang giục giã,hối thúc đầy đe doạ cua tiếng trống, tiếng tù và thủng thẳng đua nhauvọng từ đầu làng đến đình
2 Những phẩm chất đáng quý của chị Dậu.
a Chị là người phụ nữ hết lòng yêu thương chăm sóc chồng.
- Anh Dậu bị chúng đánh đập ngất xỉu và trả về cho chị, đượchàng xóm cứu giúp anh Dậu tỉnh lại
- Chị nấu cháo, dỗ dành chồng ăn cho lại sức: cử chỉ, lời nói auyếm thiết tha
=> Người vợ hiền dịu, sống rất tình nghĩa, thương chồng, thương con
Nét đẹp trong tính cách của người phụ nữ Việt Nam
b Tư thế hiên ngang bất khuất trước bọn người độc ác.
Trang 12- Chính vì lòng yêu chồng, thương con, bảo vệ chồng, bảo vệcon, bảo vệ gia đình chị đã phải vùng lên chông slại cường quyền bạolực.
+ Lúc đầu: Chị bình tĩnh cố giảng giải, van xin có tình có lí.+ chị cái lại bằng lí lẽ, bình đẳng -> thể hiện sự hiểu biết, nganghàng với chúng
+ Chị xông vào cự lại chúng
Lòng căm giận của chị Dậu như trào sôi, thể hiện trong ngôn ngữ,thái độ, hành động: Hình ảnh của chị Dậu đã thay đổi: Một người đàn
bà nhà quê bị nhiều oan ức, đè nén ấy trong nháy mắt đã thay đổihành động
Sự vùng lên của chị Dậu không phải là bột phát, không phải là sự liềulĩnh vô ý thức mà bắt nguồn từ trong ý thức rõ ràng, mạnh bạo và thậtdứt khoát Bởi vì, sau khi “ chiến thắng” nghe chồng vừa trách, vừathan thở: “ U nó không được thế……… Mình đánh người ta thì mìnhphải ngồi tù, phải tội”, chị đã trả lời: “ Thà ngồi tù… Để cho chúng
nó làm tình làm tội mãi thế tôi không chịu được” -> Thể hiện thái độhiên ngang, thách thức trước tất cả mọi kẻ cầm quyền, từ những tênquan to nhất đến mấy kẻ tay sai nhỏ nhất lúc bấy giờ
Chị Dậu hiện rõ vẻ đẹp của một người phụ nữ nông dân giàu tìnhthương, có tư thế hiên ngang, bất khuất, dũng cảm vùng lên chống lạicường quyền bạo lực Chị xứng đáng là người phụ nữ nông dân tiêubiểu cho thế hệ phụ nữ Việt Nam trong văn học giai đoạn mới, xứngđáng là con cháu của bà Trưng, bà Triệu
B Nam Cao với truyện ngắn: “ Lão Hạc”.
I Hình ảnh lão Hạc
1 Người nông dân nghèo khổ, bất hạnh, chân thực.
- Người nông dân nghèo khổ:
+ Lão nghèo, nghèo lắm: Không có tài sản gì cả, nghèo đến nỗikhông có tiền để cưới vợ cho con
+ Quanh năm đi làm thuê để kiếm sống
+ Ăn uống tạm bợ: kiếm được gì ăn nấy: ăn cả củ chuối, rau má,sung luộc, củ ráy, bữa cua, bữa ốc……
+ Khi ốm không có tiền mua thuốc
+ Không còn cách để có thể tự sống được thì lão tự tử chết
- Con người bất hạnh :
+ Vợ mất sớm, một mình gà trống nuôi con khôn lớn Khi contrưởng thành vì không có tiền lấy vợ nên bỏ đi đồn điền cao su
Trang 13+ Lão sống thui thủi một mình không người thân thích, khi ốmđau không ai hỏi han, quan tâm, chăm sóc.
+ Chỉ có con chó ( cậu Vàng) để làm bạn nhưng cuối cùng cũngphải bán đi
+ Chết một cách đau đớn vật vã
- Gửi tiền, gửi vườn nhờ ông giáo giữ hộ cho con -> Tin tưởngvào người khác => Hiện thực về cuộc sống của người nông dân ViệtNam trước CMT8/1945
2 Một con người nhân hậu, thương con :
- Đối với con :
+ Lão vô cùng ân hận, dằn vặt khi không có tiền cho con cưới
vợ -> Trách nhiệm của một người cha chưa hoàn thành
+ Rất nhớ con, mong mỏi ngày trở về của con
+ Sống tằn tiệm để giữ gìn cho con
+ Sẵn sàng chết đi để mang lại tương lai cho con
+ Không để cho con xấu hổ khi về làng lại mang tiếng là cóngười cha thiếu tự trọng
- Đối với con chó (cậu Vàng):
+ Coi như vật báu, là sợi dây nối giữa lão và đứa con trai
+ Đối xử như với con người
+ Coi như người bạn tri kỉ
+ Khi bán rất băn khoăn, day dứt Khi bán rồi lại ân hận, xót xa, tựtrách mình
Phẩm chất hiếm có của con người trong hoàn cảnh khó khăn bế tắc
Cách đi riêng của Nam Cao để tạo nên phong cách của mình
3 Một con người tự trọng:
- Sống không quỵ luỵ, không tựa nhờ lợi dụng vào người khác
- Từ chối mọi sự giúp đỡ của người khác
- Gửi tiền lo ma chay cho mình khi chết
=> Lão là con người đáng kính trọng, con người không máy khi gặp trong lúc bấy giờ
=> Biệt tài của Nam Cao : Không miêu tả những xung đột giai cấp mà
đi sâu vào khai thác chiều sâu nội tâm của con người -> Cách tân, hướng đi mới để dẫn Nam Cao đến với thành công
II Nhân vật ông giáo :
- Đóng vai trò là người dẫn chuyện
- Là con người thấu hiểu cuộc sống khổ cực bần hàn của người nôngdân lao động
- Cảm thông chia sẻ với nỗi đau, mất mát của người nông dân
Trang 14- Cũng là con người có cuộc sống vất vả khó khăn.
=> Tác giả đã gửi vào nhân vật này tất cả những suy nghĩ, tâm huyết
và cái nhìn nhân đạo của mình về cuộc sống người nông dân Việt Nam trước CMT8/1945
C Nghệ thuật :
- Nghệ thuật xây dựng tình huống truyện dộc đáo
- Nghệ thuật miêu tả diễn biến tâm lí nhân vật
- Cách xây dựng nhân vật điển hình
TUẦN 9-10:
LIÊN KẾT CÁC ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN VIẾT VĂN TỰ SỰ KẾT HỢP VỚI MIÊU TẢ VÀ BIỂU CẢM.
A LIÊN KẾT CÁC ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN.
I Liên kết và tác dụng của liên kết các đoạn văn trong văn bản
1 Khái niệm liên kết đoạn văn
- Là tạo cho văn bản đảm bảo tính chỉnh thể về hình thức và tínhthống nhất, trọn vẹn về nội dung
II Cách liên kết các doạn văn trong văn bản
1 Dùng từ ngữ liên kết
* Vị trí: Các từ liên kết đoạn thường được đặt đầu đoạn văn
* Các từ liên kết đoạn văn:
+ Quan hệ từ: và, nhưng……
+ Đại từ, chỉ từ: đó, thế, này, đây, vậy,……
+ Các cụm từ thể hiện ý liệt kê : một là, hai là, ba là, thứ nhất, saucùng, trước hết,,
+ Từ ngữ có ý nghĩa tổng kết, khái quát : Tóm lại, nhìn chung, tổngkết lại