cao cña c¸i “ng«ng”: võa mang ý Cã bÇu cã b¹n can chi tñi, nghÜa tho¶ m·n kh¸t väng võa mØa Cïngkhinh giã, cïng nhau thÕ míi vui.. mai, bØ câi trÇn..[r]
Trang 1TiÕt 62: MUèN LµM TH»NG CUéI
Trang 2Nêu giá trị nội dung và nghệ thuật của bài thơ “Đập
đá ở Côn Lôn”?
Trang 3Ti t: 62-Văn bản ế
Tản Đà (H ớng dẫn đọc thêm)
Trang 4- Quê h ơng: Núi Tản- Sông Đà
- Là con ng ời của hai thế kỉ:
+ Xã hội : Phong kiến Thực dân nửa PK– + Học chữ Hán - sáng tác chữ quốc ngữ + Cá tính: Tự do- phóng khoáng: Ngông
- Thơ văn Tản Đà là cái gạch nối giữa hai thời đại văn học Trung đại và Hiện đại
+ Dấu hiệu đổi mới: cảm xúc, hình thức nghệ thuật
+ Hiện diện cái tôi cá nhân lãng mạn, ngông nghênh
1 Tác giả: (1889 -1939)
I Đọc hiểu chú thích.
Tản Đà Nguyễn Khắc Hiếu
Dựa vào chú thích SGK và những điều đã
biết, hãy giới thiệu đôi nét về nhà thơ Tản Đà ?
Dựa vào chú thích SGK và những điều đã
biết, hãy giới thiệu đôi nét về nhà thơ Tản Đà ?
Trang 62.Tác phẩm
Trình bày những hiểu biết của em về hoàn cảnh ra đời, thể thơ, ph ơng thức biểu
đạt?
- Bài thơ ra đời năm 1917
- Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đ ờng luật
- Ph ơng thức biểu đạt: biểu cảm kết hợp với tự sự
Hóy cho biết bố cục
của bài thơ?
Phần 1 ( Câu 1;2 ): Tâm trạng tr ớc cuộc sống thực tại.
Phần 2 ( Câu 3;4 và 5;6 ): Ước muốn của nhà thơ.
Phần 3 ( Câu 7, 8 ) : Cảm xúc khi nhìn xuống thế gian.
Bố cục:
gồm 3 phần
Mạch cảm xúc:
Tâm trạng tr ớc cuộc sống thực tại ớc muốn thái độ với cuộc đời
Trang 7Muốn làm thằng Cuội
Đêm thu buồn lắm chị Hằng ơi!
Trần thế em nay chán nửa rồi, Cung quế đã ai ngồi đó chửa?
Cành đa xin chị nhấc lên chơi
Có bầu có bạn can chi tủi, Cùng gió, cùng mây thế mới vui Rồi cứ mỗi năm rằm tháng tám, Tựa nhau trông xuống thế gian c ời
II Đọc - hiểu văn bản.
Trang 8Đêm thu buồn lắm chị Hằng ơi! Trần thế em nay chán nửa rồi,
Em có suy nghĩ gì về nghệ thuật sử dụng ngôn từ trong hai câu đề?
(từ ngữ x ng hô, đối t ợng x ng hô, giọng điệu câu thơ?)
gọi “chị”
X ng hô: =>Tình tứ,
x ng “em” thân mật
Câu cảm thán -> Lời than
1 Tâm trạng của nhà thơ tr ớc cuộc sống thực tại
II Đọc - hiểu văn bản.
Trang 9=> Nỗi buồn chán thất vọng.
Buồn vì trần thế, vì xã hội thực dân phong kiến Đó là nỗi buồn tồn
vong của đất n ớc, nỗi đau nhân tình, nỗi cô đơn bế tắc của một kiếp ng ời “Tài cao phận thấp, chí khí uất”
Những hình thức nghệ thuật đó
có tác dụng gì trong việc thể hiện tâm sự của nhà thơ? Vì sao nhà thơ lại có tâm sự ấy?
1 Tâm trạng của nhà thơ tr ớc cuộc sống thực tại
II Đọc - hiểu văn bản.
Trang 10Cung quế đ ai ã ngồi đó chửa ? Cành đa xin chị nhắc lên chơi.
Có bầu có bạn can chi tủi ,
Cùng gió, cùng mây thế mới vui.
2 Ước muốn của nhà thơ
- Tự nhận mỡnh là chi õn, chi kỉ, xem chị Hầng là người bạn tõm tỡnh để gió bầy mọi nỗi niềm sõu kớn.
Hóy phõn tớch cái “ngông”
của nhà thơ Tản Đà?
=>Cái ngông là luôn làm
những việc khác lẽ th ờng
Cái ngông của Tản Đà
chính là ớc muốn đ ợc làm
thằng Cuội ngồi trên cung
quế với chị Hằng Ngông
trong bài thơ đ ợc thể hiện
qua cách x ng hô, qua ớc
nguyện thoát li bằng mộng
t ởng với tâm hồn lãng mạn
để có đ ợc cuộc sống đích
thực,tràn đầy niềm vui.
- Tản Đà cũng rất “ngụng” trong ước nguyện “Muốn làm thằng Cuội”.
II Đọc - hiểu văn bản.
Trang 11Có thể nói ớc nguyện đó của nhà thơ là
không thực hiện đ ợc, song nó rất đáng
quý, vì sao?
Vì đây chính là tình yêu thiên nhiên, yêu cái đẹp Gửi gắm nỗi vui phiêu lãng của mình Chất phong tình lãng mạn thấm đẫm qua từng lời thơ.
Trang 123 Cảm xúc, thái độ của nhà thơ đối với cuộc đời.
Rồi cứ mỗi năm rằm tháng tám.
Tựa nhau trông xuống thế gian c ời.
Trong hai câu cuối, nhà
thơ vẽ lên cảnh t ợng nh
thế nào? =>Đó là cảnh tựa vai nhau nhìn
xuống; c ời thế gian
Hãy nêu cảm nhận của
em về cảnh t ợng đó?
=>Đây là cảnh thật tình tứ, lãng mạn Thể hiện một hồn thơ vừa sầu, vừa mộng vừa ngông nh ng lại rất đa tình
II Đọc - hiểu văn bản.
Trang 13Theo em, nhà thơ Tản
Đà c ời ai? C ời cái gì?
Vì sao lại c ời? Em hiểu
ý nghĩa của cái c ời đó
thế nào?
- Thi sĩ c ời không chỉ vì mình đã thoát khỏi trần thế tù túng, chật hẹp, tầm th ờng mà trong cái c ời ấy còn pha chút mỉa mai, chế giễu cuộc sống Ân sau là nỗi đau đớn tr ớc thực tại
- Tâm hồn yêu n ớc thầm kín - đỉnh cao hồn thơ lãng mạn và chất “ngông”
Trang 14Muốn làm thằng Cuội
Đêm thu buồn lắm chị Hằng ơi!
Trần thế em nay chán nửa rồi, Cung quế đã ai ngồi đó chửa?
Cành đa xin chị nhấc lên chơi.
Có bầu có bạn can chi tủi, Cùng gió, cùng nhau thế mới vui.
Rồi cứ mỗi năm rằm tháng tám, Tựa nhau trông xuống thế gian c ời.
3 Cảm xúc, thái độ của nhà thơ đối với cuộc đời
Hai câu kết của bài thơ có ý nghĩa gì?
=>Hai câu thơ kết chính là đỉnh cao của cái “ngông”: vừa mang ý nghĩa thoả mãn khát vọng vừa mỉa mai, khinh bỉ cõi trần
Trang 15IV Tổng kết.
Theo em, những yếu tố nghệ thuật nào
đã tạo nên sức hấp dẫn của bài thơ?
- Với thể thơ Đ ờng luật phá cách
- Lời thơ giản dị, m ợt mà, ý nhị rất đa dạng trong cách biểu hiện
- Trí t ởng t ợng phong phú, táo bạo
Bài thơ giúp em hiểu gì về tâm
sự của tác giả?
- Bài thơ thể hiện thái độ chỏn ghột
thực tại đầy rẫy những thất vọng và buồn chán đồng thời thể hiện khát khao đ ợc sống trong sạch và thanh cao hơn, chân thật và gần gũi nhau hơn chính ở nơi trần thế
*) Ghi nhớ: SGK
1 Nghệ thuật.
2 í nghĩa văn bản.
Trang 16V Luyện tập.
Bài 1
Ai đúng, ai sai
Có ý kiến cho rằng: “Tản Đà có một hồn thơ vừa sầu, vừa mộng vừa ngông nh ng lại rất đa tình” Theo em đúng hay sai? Hãy giải thích?
A Đúng
B Sai
Đ
- Sầu: buồn vì đời - Mộng: không thực tế
- Ngông: táo bạo, khác th ờng
- Đa tình: giàu tình cảm
Trang 17Các em đ ợc học bài thơ “ Qua Đèo Ngang ” của Bà Huyện Thanh Quan và bài thơ “ Muốn làm thằng Cuội ” của Tản
Đà Em thấy nghệ thuật của hai bài thơ có gì khác nhau?
Ngang
Muốn làm thằng Cuội
Giọng
điệu
Thể
thơ
Biện
pháp
tu từ
Ngôn
ngữ
A Trầm lắng, thiết tha
B Nhẹ nhàng, hóm hỉnh
A.TNBC Đ ờng luật phá cách
B.TNBC Đ ờng luật chuẩn mực
A.Chơi chữ, đảo trật tự cú pháp
B.Câu hỏi tu từ, điệp từ, nhân hoá
A Dân dã, đời th ờng
Bài 2
Trang 18Bài 3 Trò chơi ô chữ
1.Ô chữ gồm 6 chữ cái: Đây là thời điểm mà
nhà thơ bày tỏ nỗi buồn chán với chị Hằng ?
1 2 3 4 5
Đ e m t h u
2.Ô chữ gồm 7 chữ cái: Đây là ng ời ngồi tựa vai cùng với thi sĩ Tản Đà trong bài thơ?
C h i h a n g
3.Ô chữ gồm 5 chữ cái: Chỉ sự khác biệt nhất
trong phong cách thơ Tản Đà với các nhà thơ
khác?
4.Ô chữ gồm 6 chữ cái: Giàu tình cảm còn đ ợc gọi
là gì?
5.Ô chữ gồm 7 chữ cái: Cùng với chất
“ngông”, chất “đa tình”, hồn thơ Tản Đà còn
đ ợc đánh giá là gì?
N g o n g
Đ a t i n h
S a u m o n g
Trang 19HS cÇn n¾m:
+ CÇn n¾m v÷ng gi¸ trÞ néi dung vµ nghÖ thuËt cña bµi th¬.
+ HiÓu ® îc phong c¸ch th¬ T¶n §µ.
BTVN: 1 ViÕt mét ®o¹n v¨n ng¾n tr×nh bµy
c¶m nhËn cña em vÒ c¸i “ng«ng” trong bµi
th¬.
2 Lµm bµi tËp 1 SGK trang phÇn luyÖn tËp.
3 ChuÈn bÞ bµi: “Hai ch÷ n íc nhµ”
Trang 20trung thµnh