I.Nhu cầu biểu cảm và Bài tập 1: văn biểu cảm: Đoạn b là văn biểu cảm vì đoạn văn 1.Nhu cầu biểu cảm của tả hoa để bộc lộ cảm xúc con người: Bài tập 2: 2.Đặc điểm chung của Bài Nội dun[r]
Trang 1TIẾT 20 :
TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN
BIỂU CẢM
Trang 2I.Nhu cầu biểu cảm và
văn biểu cảm:
Mỗi bài
ca dao trên biểu
lộ tình cảm, cảm xúc gì?
TIẾT 20 : TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BIỂU CẢM
Hãy đọc các ví dụ
trong sgk trang71
Bài 1: Thương thay con cuốc giữa trời Dầu kêu ra máu có người nào nghe
Bài 2: Đứng bên ni đồng, ngó bên tê
đồng mênh mông bát ngát Đứng bên tê đồng, ngó bên ni đồng
bát ngát mênh mông Thân em như chẽn lúa đòng đòng
Phất phơ dưới ngọn nắng hồng ban mai
- Thương xót người lao động khổ đau,
phận hèn gặp nhiều oan trái.
- Thể hiện lòng yêu mến, tự hào, say đắm
vẻ đẹp của cảnh và người lao động.
=> Để giãi bày tình cảm của mình với
người khác và mong muốn ở người khác sự đồng cảm.
Người ta thổ lộ tình cảm làm gì?
1.Nhu cầu biểu cảm của
con người:
Trang 3I.Nhu cầu biểu cảm và
văn biểu cảm:
Những bài
ca dao trên
là văn biểu
cảm Vậy theo em khi
nào cần làm văn biểu cảm?
TIẾT 20 : TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BIỂU CẢM
- Khi con người nuốn giãi bày tâm tình,
khơi gợi sự đồng cảm của người khác.
Đối tượng
biểu cảm trong hai bài ca dao
trên là gì?
-> Đối tượng biểu cảm trong 2 bài ca dao:
Bài 1: mượn hình ảnh con chim cuốc để nói
về thân phận gặp nhiều oan trái, bất công Bài 2: cảnh đẹp cánh đồng quê và hình ảnh
người lao động.
- Con người thường biểu cảm về thế giới
xung quanh mình.
Vậy người ta
thường biểu cảm
về cái gì?
1.Nhu cầu biểu cảm
của con người:
Người ta biểu cảm bằng những phương tiện gì ? - Có nhiều cách biểu cảm: ca hát, sáng
tác tranh, nhạc, viết thư, làm thơ ….
Trang 4I.Nhu cầu biểu cảm và
văn biểu cảm:
Vậy theo
em, thế
nào là văn biểu
cảm?
TIẾT 20 : TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BIỂU CẢM
- Là văn bản viết ra nhằm biểu đạt tình cảm, cảm xúc, sự đánh giá của con người đối với thế giới xung quanh và khêu gợi lòng đồng cảm nơi người đọc.
Có những
thể loại văn biểu cảm nào
em biết?
1.Nhu cầu biểu cảm
của con người:
- bao gồm các thể loại văn học như thơ trữ tình, ca dao trữ tình, tùy bút… ( còn gọi là văn trữ tình)
*Kết luận 1:
Ghi nhớ 1 – 2 (Sgk)
Văn biểu cảm
Trang 5I.Nhu cầu biểu cảm và
văn biểu cảm:
Hai đoạn
văn trên
biểu đạt nội
dung gì ?
TIẾT 20 : TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BIỂU CẢM
1.Nhu cầu biểu cảm của con người:
2.Đặc điểm chung của
văn biểu cảm:
Hãy đọc các ví dụ
trong sgk trang72
Đoạn 1: biểu hiện nỗi nhớ và nhắc lại những kỷ niệm.
Đoạn 2: biểu hiện tình cảm gắn bó với quê hương,đất nước.
Nội dung của hai
đoạn văn trên có đặc
điểm gì khác so với nội
dung của văn bản tự
sự và văn bản miêu tả?
Điểm khác nhau:
Tự sự: kể một câu chuyện hoàn chỉnh Miêu tả: chỉ có miêu tả
Biểu cảm: không kể hoàn chỉnh câu chuyện hoặc có sử dụng miêu tả để so sánh liên tưởng và gợi cảm xúc
Ví dụ: (sgk – trang 72)
Hai đoạn văn
có 2 cách biểu
cảm khác
nhau Hãy chỉ
ra điểm khác
nhau đó?
-> biểu cảm trực tiếp kết hợp tự sự
-> biểu cảm gián tiếp kết hợp miêu tả
Trang 6I.Nhu cầu biểu cảm và
văn biểu cảm:
TIẾT 20 : TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BIỂU CẢM
1.Nhu cầu biểu cảm của con người:
2.Đặc điểm chung của
văn biểu cảm:
Ví dụ: (sgk – trang 72)
Kết luận 2:
Qua tìm hiểu Hãy
cho biết tình cảm
trong văn biểu cảm
thường có tính chất
như thế nào? Văn
biểu cảm có những
cách biểu hiện nào ?
- Tình cảm trong văn biểu cảm thường là
những tình cảm đẹp, thấm nhuần tư tưởng nhân văn (như yêu con người, yêu thiên nhiên, yêu tổ quốc, ghét những thói tầm thường, độc ác…)
- Ngoài cách biểu cảm trực tiếp như tiếng
kêu, lời than, văn biểu cảm còn sử dụng các biện pháp tự sự, miêu tả để khêu gợi tình cảm
Ghi nhớ 3-4 (sgk)
Trang 7I.Nhu cầu biểu cảm và
văn biểu cảm:
TIẾT 20 : TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BIỂU CẢM
2.Đặc điểm chung của văn biểu
cảm:
1.Nhu cầu biểu cảm của con
người:
II Luyện tập:
Bài tập 1:
Trang 8So sánh hai đoạn văn sau và cho biết đoạn nào là văn biểu cảm Vì sao? Hãy chỉ ra nội dung biểu cảm của đoạn văn ấy.
a Hải đường: loài cây nhỡ, họ chè, lá dày Mặt trên bóng, mép có nhiều răng, cưa Hoa mọc từ 1 đến 3 đoá ở gần ngọn cây, ngọn cành, có cuống dài, tràng hoa màu đỏ tía, nhị đực rất nhiều… làm cảnh
(Theo từ điển Bách Khoa nông nghiệp)
b Từ cổng vào, lần nào tôi cũng phải dừng lại ngắm những cây hải đường trong mùa hoa
của nó, hai cây đứng đối nhau trước tấm bình phong cổ, rộ lên hàng trăm đoá ở đầu cành phơi phới như một lời chào hạnh phúc Nhìn gần, hải đường có một màu đỏ thắm rất quý,
hân hoan, say đắm Tôi vốn không thích cái lối văn hoa của các nhà nho cứ muốn tôn xưng hoa hải đường bằng hình ảnh của những người đẹp vương giả sự thực ở nước ta hải đường đâu phải chỉ mọc nơi sân nhà quyền quý, nó sống khắp các vườn dân, cả đình, chùa, nhà thờ họ Dáng cây cũng vậy, lá to thật khỏe, sống lâu nên cội cành thường sần lên những lớp rêu da rắn màu gỉ đồng, trông dân dã như cây chè đất đỏ Hoa hải đường rạng rỡ, nồng nàn, nhưng không có vẻ gì là yểu điệu thục nữ, cánh hoa khum khum như muốn phong lại cái nụ cười má lúm đồng tiền Bỗng nhớ năm xưa, lần đầu từ miền Nam
ra Bắc lên Đền Hùng, tôi ngẩn ngơ đứng ngắm hoa hải đường nở đỏ núi Nghĩa Lĩnh
(Theo Hoàng Phủ Ngọc Tường, Hoa trái quanh tôi)
Trang 9I.Nhu cầu biểu cảm và
văn biểu cảm:
TIẾT 20 : TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BIỂU CẢM
2.Đặc điểm chung của
văn biểu cảm:
1.Nhu cầu biểu cảm của
con người:
II Luyện tập:
Bài tập 1:
Đoạn b là văn biểu cảm vì đoạn văn
tả hoa để bộc lộ cảm xúc
Bài tập 2:
Bài Nội dung biểu cảm
Sông núi nước
Nam
Khẳng định chủ quyền về lãnh thổ của đất nước Nêu cao ý chí quyết tâm bảo vệ tổ quốc trước mọi kẻ thù xâm lược
Phò giá
về kinh thể hiện hào khí chiến thắng của quân dân ta và khát vọng thái bình
thịnh trị của dân tộc
Hãy chỉ ra nội
dung biểu cảm
trong bài thơ
Sông núi nước
Nam và Phò
giá về kinh ?
Bài tập 3-4 : về nhà làm
Trang 10Bài tập củng cố
Bài tập 1: bài văn “ cổng trường mở ra” thuộc
phương thức biểu đạt nào?
Bài tập 2: vì sao em biết bài văn “ cổng trường mở
ra” thuộc phương thức biểu đạt mà em đã chọn?
A Vì truyện tái hiện trạng thái sự vật con người
B Vì truyện trình bày diễn biến sự việc
C Vì truyện nêu ý kiến đánh giá bàn luận
D Vì truyện bày tỏ tình cảm, cảm xúc
Trang 11Dặn dò
• Học thuộc lòng ghi nhớ làm bài tập 3 SGK/ 74
• Đọc văn bản “Bài ca Côn Sơn” Đọc chú thích
và trả lời các câu hỏi phần đọc- hiểu văn bản trang 78-79-80
• Đọc văn bản: “Buổi chiều đứng ở phủ Thiên Trường trông ra” Đọc phiên âm, dịch nghĩa, dịch thơ, chú thích và trả lời các câu hỏi phần đọc- hiểu văn bản trang 75-76-77