[r]
Trang 1Phũng GD& ĐT Kim Sơn Cộng Hũa Xó Hội Chủ Nghĩa Việt Nam Trường THCS Lai Thành Độc Lập – Tự Do – Hạnh Phỳc
Sinh hoạt chuyên đề tháng 2
Năm học: 2012-2016
Chuyên đề: 6
Phơng pháp giảng dạy vật lý 9
Phát huy tính tích cực chủ động của học sinh trong giờ dạy học
Tên bài dạy: hiện tợng khúc xạ ánh sáng
I Mục đích yêu cầu chung.
Qua tiết dạy chuyên đề, giáo viên đợc trao đổi, học tập kinh nghiệm về phơng pháp dạy học, cách thức tổ chức cho học sinh học tập, cách sử dụng giáo cụ, phơng tiện dạy học một cách hợp lí, có hiệu quả Từ đó, góp phần nâng cao trình độ chuyên môn cũng
nh nghiệp vụ s phạm cho giáo viên
II Mục đích, yêu cầu cụ thể của bài dạy.
1 Kiến thức:
- Giáo viên cần truyền đạt đợc đẩy đủ, chính xác, hệ thống đơn vị kiến thức cơ bản trong SGK, cần làm rõ đơn vị kiến thức trọng tâm bài dạy
- Nắm đợc khái niệm hiện tợng khúc xạ ánh sáng là hiện tợng ánh sáng truyền từ môi trờng trong suốt này sang môi trờng trong suốt khác bị gẫy khúc tại bề mặt phân cách giữa hai môi trờng
- Phân biết các khái niệm: tia tới, tia khúc xạ, pháp tuyến, điểm tới, mặt phẳng tới
2 Kĩ năng :
- Phân biết các khái niệm: tia tới, tia khúc xạ, pháp tuyến, điểm tới, mặt phẳng tới
3 GD :
- Vận dụng giải thích một số hiện tợng trong đời sống hàng ngày
III Phân công nhiệm vụ cụ thể.
1 Người dạy: Nguyễn thị Thu Phương
2 Nhóm giáo viên soạn, chuẩn bị bài: Phơng, Bùi Tùng
3 Chuẩn bị về phơng tiện máy chiếu đa năng, tài liệu…: đ/c Bốn, Trịnh.: đ/c Bốn, Trịnh
4 Kế hoạch dạy thử 28/ 2 Yêu cầu mọi GV đều dự giờ để rút kinh nghiệm, xây dựng bài
Giáo án tiết dạy chuyên đề Chơng III : Quang học
Tiết 44: hiện tợng khúc xạ ánh sáng
I / Mục tiêu:
- Nắm đợc khái niệm hiện tợng khúc xạ ánh sáng là hiện tợng ánh sáng truyền từ môi trờng trong suốt này sang môi trờng trong suốt khác bị gẫy khúc tại bề mặt phân cách giữa hai môi trờng
- Phân biết các khái niệm: tia tới, tia khúc xạ, pháp tuyến, điểm tới, mặt phẳng tới
- Vận dụng giải thích một số hiện tợng trong đời sống hàng ngày
II/ Chuẩn bị:
- Giáo viên:
+ Một chiếc đũa
+ Một cái bát có nớc
+ Nguồn sáng
+ Bộ TN hình 40.2
- Học sinh:
Sách giáo khoa; vở ghi
III Tiến trình lên lớp :
1 ổ n định tổ chức:
2 / Kiểm tra bài cũ: ( Kết hợp trong giờ )
III Các hoạt động dạy – học học
Trang 23/ Tổ chức các hoạt động dạy học :
Hoạt động 1 : Tạo tình huống học tập:
Đặt mắt nhìn dọc theo một chiếc đũa thẳng từ đầu trên Ta không thấy đầu dới của
đũa Giữ nguyên vị trí của đũa ta đổ đầy nớc vào bát liệu ta có nhìn thấy đầu dới của
đũa không ?
Hoạt động 2: Tìm hiểu hiện tợng khúc xạ ánh sáng:
I Hiện t ợng khúc xạ ánh sáng :
1 Quan sát:
Cá nhân HS quan sát hình 40.2 và rút ra nhận xét về:
+ Tia sáng từ S đến I : Là đờng thẳng
Yêu cầu HS quan sát hình 40.1 đa ra
nhận xét
Thế nào là hiện tợng khúc xạ ánh sáng?
Yêu cầu cá nhân HS tìm hiểu các khái
niệm: tia tới, tia khúc xạ, góc tới, góc
khúc xạ, pháp tuyến, mặt phẳng tới
Làm thí nghiệm cho cả lớp quan sát
Yêu cầu cá nhân HS trả lời các câu hỏi:
C1 và C2
Qua thí nghiệm trên hãy rút ra kết luận về
sự khúc xạ ánh sáng từ không khí vào
nớc?
+ Tia sáng từ I đến K: Là đờng thẳng + Tia sáng từ S đến mặt phân cách rồi
đến K: Là đờng gấp khúc
2 Kết luận
Cá nhân HS rút ra kết luận:
Hiện tợng tia sáng bị gãy khúc tại mặt phân cách giữa hai môi trờng gọi là hiện tợng khúc xạ ánh sáng
3 Một vài khái niệm :
Cá nhân HS tìm hiểu SGK các khái niệm: + Tia tới: SI
+ Tia khúc xạ: IK + Đờng pháp tuyến: NN’
+ Góc tới: i = SIN
+ Góc khúc xạ: i’ = KIN'
+ Mặt phẳng tới
2 Thí nghiệm : Quan sát thí nghiệm của GV và trả lời các câu hỏi:
C1: Tia khúc xạ nằm trong mặt phẳng tới Góc tới lớn hơn góc khúc xạ
C2: Cá nhân HS đề xuất phơng án kiểm tra mối quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ
3 Kết luận : Cá nhân HS rút ra kết luận:
Khi ánh sáng truyền từ không khí sang nớc thì:
+ Tia khúc xạ nằm trong mặt phẳng tới + Góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới
C3: Cá nhân HS vẽ hình thể hiện nội dung kết luận
Hoạt động 3: Tìm hiểu sự khúc xạ tia sáng khi truyền từ nớc sang không khí
II/ Sự khúc xạ tia sáng khi truyền từ n
ớc sang không khí :
C4 : Cá nhân HS đa ra dự đoán về sự khúc xạ ánh sáng khi truyền từ nớc sang
Trang 3- Yêu cầu HS đa ra dự đoán
- Tiến hành TN theo cá bớc trong SGK
và yêu cầu cá nhân HS trả lời các câu hỏi
C5, C6
không khí
1 Thí nghiệm kiểm tra : Quan sát GV làm thí nghiệm Suy nghĩ trả lời các câu hỏi:
C5: HS tự chứng minh
C6: HS tự trả lời
3 Kết luận : Thông qua TN em có rút ra kết luận gì ? Khi tia sáng truyền từ nớc sang không
khí thì:
+ Tia khúc xạ nằm trong mặt phẳng tới + Góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới
Hoạt động 4: Vận dụng
GV yêu cầu HS suy nghĩ trả lời câu hỏi
C7 và câu C8
III/ Vận dụng:
Cá nhân HS suy nghĩ trả lời các câu hỏi:
C7: Hiện tợng phản xạ ánh sáng là hiện tợng ánh sáng phản xạ lại khi gặp một
bề mặt phẳng và nhẵn Hiện tợng khúc xạ ánh sáng là hiện tợng ánh sáng bị gãy khúc khi truyền qua mặt phân cách giữa hai môi trờng
C8: Cá nhân HS tự trả lời
4 - Củng cố
- Giáo viên khái quát nội dung bài học
- Đọc phần “ Có thể em cha biết ''
- Khắc sâu kiến thức để giải các bài tập trong SBT
5 – học H ớng dẫn về nhà :
- Nắm đợc phần ghi nhớ
- Làm bài tập số 40 -41.1 SBT
- Giờ sau học bài '' Quan hệ giữa gọc tới và góc khúc xạ '' yêu cầu các em đọc trớc bài này
IV Rút kinh nghiệm giờ dạy chuyên đề.
1 Ưu điểm
* Nội dung kiến thức : Bài dạy đã truyền đạt cho học sinh những đơn vị kiến thức cơ bản một cách hệ thống, bài dạy đã làm rõ đợc kiến thức trọng tâm, đã liên hệ thực tế
* Phơng pháp dạy học : Sử dụng và phối hợp hài hoà giữa các phương pháp, biện pháp dạy học phù hợp với đặc trng bộ môn và kiểu bài lên lớp Cụ thể đã có sự phối hợp giữa thuyết trình, đàm thoại, nêu vấn đề, thảo luận nhóm…: đ/c Bốn, Trịnh.một cách hiệu quả
* Phơng tiện dạy học :
- Sử dụng và phối hợp tốt các phơng tiện dạy học Máy chiếu đa năng đợc xem
nh một công cụ hỗ trợ cho phần minh hoạ với tài liệu phong phú bài dạy làm cho bài dạy thêm sinh động
- Trình bày bảng hợp lí, khoa học, chữ viết rõ ràng, ngôn ngữ rõ ràng trong sáng
* Tổ chức :
- Thực hiện linh hoạt các khâu lên lớp : Không kiểm tra bài cũ mà dẫn dắt đến bài mới phân chia thời gian hợp lí ở các phần bài học
- Tổ chức học sinh học tập chủ động tích cực học tập, không khí lớp sôi nổi, học sinh phát biểu xây dựng bài hăng hái, tạo hững thú học tập cho học sinh
* Kết quả : HS hiểu bài và biết vận dụng kiến thức trong việc giải quyết các tình huống thực tiễn và giải đợc các bài tập trong sách giáo khoa
2 Hạn chế
Trang 4- Tổ chức dạy học : GV đã cho HS thảo luận nhóm, tuy nhiên trong quá trình học sinh hoạt động, giáo viên cần chú ý , quan sát tới các nhóm để tạo không khí lớp sôi nổi hơn
Lai thành ngày 28 tháng 02 năm 2013
Th ký tổ Tổ trởng
Bùi thanh tùng trung văn đức