- Học sinh chỉ rõ được đặc điểm cấu tạo của sán lá gan thích nghi với đời sống kí sinh.. Kĩ năng:2[r]
Trang 1Ngày soạn: 11/ 08/ 2012.
.
CHƯƠNG III: CÁC NGÀNH GIUN
A NGÀNH GIUN DẸP
Tiết 11 Bài 11: SÁN LÁ GAN
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Kiến thức:
- Học sinh nắm được đặc điểm nổi bật của ngành giun dẹp là cơ thể đối xứng 2 bên
- Học sinh chỉ rõ được đặc điểm cấu tạo của sán lá gan thích nghi với đời sống kí sinh
2 Kĩ năng:
- Rèn kĩ năng quan sát, so sánh, thu thập kiến thức, kỹ năng trình bày 1 phút, kỹ năng động não, kỹ thuyết trình
- Kĩ năng hoạt động nhóm
3 Thái độ:
- Giáo dục ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường, bảo vệ cơ thể phòng chống giun sán kí sinh cho vật nuôi
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
1 Giáo viên: H11.1, 11.2 sgk, tranh cấu tạo sán lông.
2 Học sinh: - Nghiên cứu trước bài mới.
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
Hoạt động 1 Ổn định lớp – Kiểm tra bài củ
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ:
? Nêu cấu tạo trong của thuỷ tức Vì sao thuỷ tức có khả năng tái sinh?
Hoạt động 2 Bài mới:
- Khác với ruột khoang, giun dẹp có đối xứng 2 bên và cơ thể dẹp theo chiều lưng bụng Một số đại diện của ngành giun dẹp gồm: sán lông, sán lá, sán dây… Hôm nay chúng ta sẽ nghiên cứu về sán lông, sán lá gan
Trang 2I, CẤU TẠO VÀ DI CHUYỂN CỦA SÁN LÁ GAN
- GV: yêu cầu HS quan sát hình trong sgk
trang 40; 41, đọc thông tin trong sgk, thảo luận
nhóm trả lời các câu hỏi:
Trang 3? Nơi sống của sán lá gan?
? Khi sán lá gan ký sinh ở trâu bò nó sẽ ảnh
hưởng như thế nào đến trâu bò?
? Sán lá gan có cấu tạo như thế nào?
- HS: hoạt động nhóm
- GV: quan sát hoạt động của các nhóm, giúp
đỡ các nhóm yếu
- HS: Đại diện các nhóm trình bày kết quả, các
nhóm khác theo dõi, nhận xét và và bổ sung
- GV: ghi ý kiến bổ sung lên bảng để HS nhận
xét (Nếu ý kiến chưa đúng, GV gợi ý để HS
nhận biết kiến thức)
- GV chốt đáp án cho học sinh
? Sán lá gan di chuyển bằng cách nào?
*Nơi sống:
- Ký sinh ở gan, mật trâu bò
* Cấu tạo:
- Hình lá, dẹp dài, màu đỏ máu
- Mắt, lông bơi tiêu giảm, 2 giác bám phát triển
* Di chuyển: Nhờ bao bì cơ => Chun giãn, phồng dẹp = chui rúc luồn lách
= thích nghi lối sống ký sinh
- GV: yêu cầu HS nhắc lại:
Trang 4? Sán lá gan thích nghi với đời sống kí
sinh trong gan, mật như thế nào?
HS: Một vài HS nhắc lại và rút ra kết
luận
- Sán lá gan thich nghi với đời sống: + Kí sinh
+ Bám chặt vào gan, mật + Luồn lách trong môi trường kí sinh
II, CÁCH DINH DƯƠNG
- Cho học sinh đọc thông tin sgk:
? Sán lá gan có cách dinh dưỡng như thế nào?
? Sán lá gan hô hấp bằng cách nào?
- Cho học sinh trả lời = hoàn thiện kiến thức
cho học sinh
III, VONG ĐƠI C A SAN LA GANU
Hoạt động của GV và HS Nội dung bài học
-? Nêu cấu tạo cơ quan sinh sản của sán lá
gan?
- GV yêu cầu HS nghiên cứu sgk, quan sát
hình 11.2 sgk/42, lên bảng xác định vòng
đời của sán lá gan
1 Cơ quan sinh dục
- Sinh sản lưỡng tính
- Cơ quan sunh dục:
+ Đực + Cái – tuyến noãn hoàng phát triển
- Đẻ nhiều trứng
2 Vòng đời
Trang 5- HS lên bảng trình bày, các HS khác nhận
xét, bổ sung
- GV yêu cầu HS thảo luận nhóm, trả lời
câu hỏi :
? Vòng đời sán lá gan ảnh hưởng như thế
nào nếu trong thiên nhiên xảy ra tình
huống sau:
+ Trứng sán không gặp nước
+ Ấu trùng nở không gặp cơ thể ốc thích
hợp
+ Ốc chứa ấu trùng bị động vật khác ăn
mất
+ Kén bám vào rau bèo nhưng trâu bò
không ăn phải
? Sán lá gan thích nghi với phát tán nòi
giống như thế nào?
- HS: Thảo luận nhóm thống nhất ý kiến
và hoàn thành bài tập
- Đáp án: Vòng đời sán lá gan bị ảnh hưởng như sau:
+ Trứng sán không gặp nước à Trứng không nở thành ấu trùng có lông bơi + Ấu trùng nở không gặp cơ thể ốc thích hợp à Ấu trùng sẻ chết
+ Ốc chứa ấu trùng bị động vật khác
ăn mất à Ấu trùng không phát triển + Kén bám vào rau bèo nhưng trâu bò không ăn phải à Kén hỏng và không
nở thành sán được
Trang 6- GV: gọi đại diện nhóm trả lời, các nhóm
khác bổ sung nhận xét
? Viết sơ đồ biểu diễn vòng đời của sán lá
gan
nước Trâu bò trứng sán ấu trùng (Nhiễm sán lá gan) có lông bơ
ăn Ký sinh
sinh sản Kết kén ấu trùng ốc ruộng (Bám vào rau bèo) có đuôi
? Sán lá gan thích nghi với sự phát tán nòi
giống như thế nào
- HS trứng phát triển ngoài môi trường thông
qua vật chủ
- GV củng cố: sán lá gan thích nghi với sự
phát tán nòi giống bằng cách thay đổi vật
chủ qua nhiều giai đoạn ấu trùng
? Muốn tiêu diệt sán lá gan ta phải làm gì?
- HS: diệt ốc, xử lí phân diệt trứng, xử lí rau
diệt kén
? Nêu những biện pháp đề phòng bệnh sán lá
gan ở vật nuôi?
? Em đã, đang và sẽ làm gì đẻ góp phần hạn
chế sự phát triển của sán lá gan?
- HS: giữ gìn vệ sinh môi trường sống cho
vật nuôi, xử lý cây cỏ trước khi cho vật nuôi
ăn
Trang 7Hoạt động 3 KIỂM TRA – ĐÁNH GIÁ:
*Câu hỏi?
1 Cấu tạo sán lá gan thích nghi với đời sống kí sinh như thế nào?
2 Vì sao trâu, bò nước ta mắc bệnh sán lá gan nhiều?
Hoạt động 4 DẶN DÒ:
- Học bài và trả lời câu hỏi SGK
- Đọc mục “Em có biết?”
- Tìm hiểu các bệnh do sán gây nên ở người và động vật
- Kẻ bảng trang 45 vào vở
* RÚT KINH NGHIỆM SAU GIỜ DẠY: