- Rèn KNS : Giao tiếp lắng nghe/ phản hồi về tình huống truyện cuộc giao tranh giữa Đôn ki-hô-tê với những chiếc cối xay gió, những quan niệm đầy sách vở; suy nghĩ sáng tạo: Phân tích gi[r]
Trang 1Ngày soạn: ………
Văn bản
ĐÁNH NHAU VỚI CỐI XAY GIÓ
< Trích Đôn Ki- hô- tê, M Xéc Van -téc >
I Mục tiêu :
1.Kiến thức: - Đặc điểm thể loại truyện với nhân vật, sự kiện,diễn biến truyện
qua một đoạn trích trong tác phẩm Đôn Ki-hô-tê.
- Ý nghĩa của cặp nhân vật bất hủ mà Xéc-van –téc đã góp vào văn học nhân loại : Đôn Ki-hô-tê và Xan-chô Pan –xa
2.Kỹ năng : - Nắm bắt diễn biến của các sự kiện trong đoạn trích.Chỉ ra những
chi tiết tiêu biểu cho tính cách mỗi nhân vật (Đôn Ki-hô-tê và Xan-chô Pan-xa) được miêu tả trong đoạn trích.Tiếp tục rèn kĩ năng đọc, kể, tóm tắt, phân tích, so sánh nhân vật
- Rèn KNS : Giao tiếp lắng nghe/ phản hồi về tình huống truyện
cuộc giao tranh giữa Đôn ki-hô-tê với những chiếc cối xay gió,
những quan niệm đầy sách vở; suy nghĩ sáng tạo: Phân tích giá trị của đoạn trích vẻ đẹp của ước mơ, khát vọng mà Đôn-ki-hô-tê mong muốn; xác định nhận thức của bản thân
3 Thái độ : - Giáo dục khát vọng lý tưởng cao đẹp vì cộng đồng, sống có tình
yêu thương và trách nhiệm với mọi người xung quanh => giáo dục về các giá trị TRÁCH NHIỆM, YÊU THƯƠNG, ĐOÀN KẾT…
GD bảo vệ môi trường: Môi trường sống chỉ vùi đầu vào sách
vở tầm thường là những cuốn kiếm hiệp đã sản sinh ra một con người hoang tưởng thiếu thực tế (sống với thế giới ảo) sẽ dẫn đến
hệ lụy như Đôn –ki –hô- tê; từ đó cần biết nhận thức để xây dựng một môi trường sống của mình và xã hội tốt đẹp, nhân văn để bảo
vệ nhân cách con người
4.Phát triển năng lực: Rèn HS năng lực tự học ( Lựa chọn các nguồn tài liệu có
liên quan ở sách tham khảo, internet, thực hiện soạn bài ở nhà có chất lượng hình thành cách ghi nhớ kiến thức, ghi nhớ được bài giảng của GV theo các kiến thức
đã học), năng lực giải quyết vấn đề (phát hiện và phân tích được vẻ đẹp tác phẩm ), năng lực sáng tạo ( có hứng thú, chủ động nêu ý kiến), năng lực sử dụng ngôn ngữ khi nói; năng lực hợp tác khi thực hiện nhiệm vụ được giao trong nhóm; năng lực giao tiếp trong việc lắng nghe tích cực, thể hiện sự tự tin chủ động trong việc
chiếm lĩnh vẻ đẹp tác phẩm văn chương
*Tích hợp:
Trang 2- GD Đạo đức: Giáo dục khát vọng lý tưởng cao đẹp vì cộng đồng sống có tình
yêu thương và trách nhiệm với mọi người xung quanh
II Chuẩn bị
- GV: Nghiên cứu chuẩn kiến thức,SGK, TLTK, giáo án, máy chiếu
- HS : Chuẩn bị bài Tìm đọc truyện – Tóm tắt đoạn trích – trả lời các câu hỏi mục
hướng dẫn chuẩn bị bài
III Phương pháp
- Phương pháp đàm thoại, thuyết trình, thảo luận nhóm, nêu vấn đề/ động não
IV Tiến trình giờ dạy và giáo dục – tiết 1
1 Ổn định tổ chức (1’)
2.Kiểm tra bài cũ (5’)
? Cảm nhận của em về nhân vật cô bé bán diêm
3 Bài mới (34’)
Hoạt động 1: Khởi động (1’)
- Mục tiêu: Đặt vấn đề tiếp cận bài học.
- Hình thức: Hoạt động cá nhân.
- PP:Thuyết trình
GV: Nhắc đến đất nước Tây Ban Nha thời kì Phục Hưng là chúng ta nhớ đến hình ảnh chiếc cối xay gió và các nhân vật cưỡi lừa, cưỡi ngựa, mặc áo giáp, vác thuổng, vác giáo rong ruổi trên đường Đôn Ki- hô- tê của Xéc- van – téc là một tác phẩm văn học bất hủ viết về hình ảnh một hiệp sĩ như thế.
Hđ 2 : Hướng dẫn HS tìm hiểu về thể loại (7’)
- Mục tiêu: Học sinh nắm được những hiểu biết cơ
bản về thể loại
- Phương pháp: Vấn đáp
- Hình thức:Hoạt động các nhân
- Kĩ thuật: Động não.
- Cách thức tiến hành:
?) Nêu hiểu biết của em về tác giả?
HS phát biểu - GV trình chiếu chân dung tác giả và
giới thiệu
G: Mi- Ghe Đơ Xéc-van-tét (1547-1616) là nhà văn
nổi tiếng của Tây Ban Nha thời phục hưng Cha ông
là một thầy thuốc nghèo đông con Thủơ ấu thơ,
Xéc- van -téc chịu nhiều khổ cực, cùng gia đình di
chuyển qua nhiều thành phố để kiếm sống
- Khi trưởng thành, ông gia nhập quân đội Tây Ban
Nha, chiến đấu dũng cảm ở I-ta-li-a và được thưởng
I Giới thiệu chung
1 Tác giả ( 1547 - 1616)
- Là nhà văn nổi tiếng của
TBN và thế giới
Trang 3huy chương
-Trên đường trở về nước, ông bị bọn cướp biển Bắc
phi bắt làm tù binh 5 năm Sau đó ông được gia đình
chuộc ra, trở về Tây- Ban- Nha làm đủ nghề trước
khi kiếm sống bằng ngòi bút
-Xéc-van- tét làm thơ, viết kịch, sáng tác truyện
ngắn, ông thực sự nổi tiếng với tiểu thuyết
Đôn-ki-hô-tê nhà quí tộc tài ba xứ Man- Tra, tác phẩm đã
đưa ông lên hàng các nhà văn vĩ đại thời kì Phục
hưng
Tác phẩm:
- Đôn Ki Hô Tê là một kiệt tác gồm 2 phần:
+ P1: 52 chương - xuất bản 1605
+ P2: 74 chương - xuất bản 1615
- đoạn trích nằm ở phần I
? VB thuộc loại gì ?
G: Cuốn tiểu thuyết Đôn-ki-hô-tê nhà quí tộc tài ba
xứ Man- Tra của Xéc-van-tét là một trong những
tác phẩm vĩ đại nhất của thời đại Phục Hưng, nó đã
làm cho tên tuổi của ông trở thành bất hủ Đặt trong
sự phát triển chung của tiểu thuyết thế giới,
Đôn-ki-hô-tê nhà quí tộc tài ba xứ Man- Tra được coi là
một kiệt tác Xéc-van-tét đã viết cuốn tiểu thuyết
này trong vòng 10 năm (1605-1615) ông viết trong
nghèo khổ và nghiệt ngã của cuộc đời Khi tập 2 ra
đời, cuốn tiểu thuyết trọn bộ thì chỉ một năm sau
nhà văn qua đời
Hđ 3( 26’) : Hướng dẫn HS đọc – hiểu văn bản
- Mục tiêu: Hướng dẫn học sinh đọc và tìm hiểu giá
trị của văn bản
- Phương pháp: Đọc diễn cảm, nêu vấn đề, phát
vấn, khái quát, nhóm.
- Hình thức: Hoạt động cá nhân.
- Kĩ thuật: Động não
- Cách thức tiến hành:
*`GV hướng dẫn đọc: Chú ý các câu đối thoại giọng
Đôn Ki- hô- tê nói với cối xay gió: ngây thơ, tự tin
2 Tác phẩm
- VB trích ở phần I
tp “Đôn Ki Hô Tê” ,Là bộ tiểu thuyết nổi tiếng nhất của Xéc – van – téc
II.Đọc - hiểu văn bản:
1 Đọc, tìm hiểu chú thích
Trang 4xen lẫn hài hước
- 3 HS đọc - nhận xét
- Hãy tóm tắt đoạn truyện theo chuỗi sự việc chính?
- Một Hs tóm tắt - nhận xét
+ Lần này Đôn gặp những chiếc cối xay gió giữa
đồng và chàng liền nghĩ đó là những tên khổng lồ
xấu xa Mặc cho Xan - chô can ngăn song Đôn 1
mình xông tới và cả người lẫn ngựa bị trọng
thương Trên đường đi tiếp Đôn vì danh dự của hiệp
sỹ và nhớ tới nàng Đuyn - xi - nê - a nên không rên
rỉ, không ăn, không ngủ trong khi Xan - chô cứ ăn
no ngủ kỹ.
- Giải thích một số từ khó1,2,5,7,12
?) Đoạn trích có bố cục như thế nào?
- 3 phần
+ P1: Từ đầu -> không cân sức: Thầy trò Đôn Ki hô
tê trước khi đánh nhau với cối xay gió ( những
chiếc cối xay gió hay là những tên khổng lồ ghê
ghớm)
+ P2: Tiếp -> bị toạc nửa vai: Đánh nhau với cối
xay gió( một trận giao chiến không cân sức)
+P3: Còn lại: 2 thầy trò tiếp tục cuộc phiêu lưu.
?) Văn bản có những nhân vật nào? Ai là nhân
vật chính?
- Đôn Ki -hô -tê và Xan -chô pan- xa
? Dựa vào chú thích, em thấy NV Đôn -ki – hô -tê
được khắc hoạ ra sao ?
+ Nguồn gốc, xuất xứ nhân vật ? Ngoại hình ?
- Nguồn gốc: Quý tộc nghèo
- Ngoại hình: Gầy, cao lênh khênh ngồi trên lưng
ngựa còm, mình mặc áo giáp, đầu đội mũ sắt, vai
vác giáo dài toàn những thứ đã han gỉ
? Em có nhận xét gì về hành trang của hiệp sĩ
này?
- Đủ món, đủ nghề, đúng mốt của một trang hiệp sĩ
nhưng thật nhếch nhác, lỉnh kỉnh, manh dáng vẻ của
một anh hề hơn một trang hiệp sĩ
?Tất cả những trang bị của đôn- Ki- Hô- tê mục
đích làm gì ?
- Mục đích : Làm hiệp sĩ lang thang trừ gian tà,
2.Kết cấu – bố cụ 3 phần
3.Phân tích:
3.1.Nhân vật Đôn – ki –
hô -tê
Trang 5giúp đỡ người lương thiện
?) Theo dõi phần đầu của đoạn trích, hãy nêu lí do
vì sao Đôn Ki hô tê lại đánh nhau với cối xay gió?
- Tưởng đó là bọn khổng lồ gian ác
- Thấy đây là vận may (1 cuộc chiến đấu chính đáng
và quét sạch cái giống xấu xa này khỏi mặt đất)
?) Em nhận xét gì về động cơ của Đôn Ki hô tê khi đánh cối xay gió?
- Động cơ trong sáng, hồn nhiên, tốt đẹp: tiêu diệt lũ tàn ác, trừ hại cho dân
?) Để thể hiện động cơ tốt đẹp đó, Đôn Ki hô tê đã đánh cối xay gió như thế nào?
- Dù biết đây là “ cuộc giao tranh điên cuồng và không cân sức”
-> Bỏ mặc lời can ngăn của Xan chô
- Phóng ngựa dũng cảm xông lên
- Quát mắng lũ quỉ khổng lồ
- Nguyện cầu người tình lý tưởng
?) Nhận xét về hành động của Đôn Ki hô tê lúc này?
- Dũng cảm như 1 anh hùng -> đáng kính phục
* GV: Trong giây phút tấn công kẻ thù đó, hình ảnh chàng hiệp sĩ sáng chói lên, đẹp như 1 anh hùng, rất đáng kính phục
?) Hành động của Đôn Ki hô tê có gì đáng buồn cười? Vì sao?Điều đó thể hiện suy nghĩ gì ?
- Hành động tốt đẹp nhưng đối tượng quyết đấu lại
là những chiếc cối xay gió hiền lành vô tội -> hoang tưởng, hão huyền, mang tính phá phách
?) Kết quả của trận đánh đó? Thái độ lúc này của Đôn Ki hô tê thể hiện đặc điểm gì trong tính cách của lão?
- Ngọn giáo bị gãy tan tành ( mất bao thời gian để đánh bóng )
- Người và ngựa ngã văng ra xa, nằm không cựa quậy
- Con ngựa bị toạc nửa vai
-> thất bại một cách đau đớn
-> Dũng cảm, kiên cường (không hề rên la, coi thất bại chẳng vào đâu) nhưng hoang tưởng nên giải
Trang 6thích mê muội, điên rồ
*GV: Thất bại đau đớn như thế nhưng không một
tiếng rên la, trái lại vẫn cháy bỏng 1 niềm tin, 1
quyết tâm hành động vì nghĩa lớn Một bản lĩnh làm
người như thế thật đáng khâm phục biết bao! Chỉ
tiếc bản lĩnh ấy không bắt nguồn từ thực tế cuộc
sống
?) Sau đó Đôn Ki hô tê đã có hành động gì và suy
nghĩ gì? Nhận xét?
- Bẻ một cành cây khô lắp thành ngọn giáo
- Thức trắng đêm nghĩ tới tình như hiệp sĩ
- Không ăn sáng : như hiệp sĩ
-> Đôn Ki hô tê vừa đáng trân trọng vừa nực cười,
vừa đáng thương vừa đáng trách
?) Qua phân tíchtrận chiến đấu với những chiếc
cối xay gió, em thấy Đôn Ki hô tê là người như thế
nào? Có điều gì đáng khen, điều gì đáng chê ở
nhân vật này?
- Khen : Nhân cách cao thượng
- Chê: Điên rồ, hoang tưởng
*GV: Đôn Ki hô tê luôn là một con người cao
thượng, trong sạch, dũng cảm, trong sạch, sống hết
mình vì lý tưởng nhưng hoang tưởng, điên rồ, thiếu
thực té, mù quáng, trở thành trò cười cho thiên hạ
GV: Đây là một con người có lý tưởng, tốt đẹp, có
lòng nhân ái, tinh thần dũng cảm nhưng hành động
lại điên rồ, mù quáng, phi thực tế, mơ mộng làm
theo sách vở, máy móc, buồn cười do ngốn quá
nhiều sách kiếm hiệp nên Đôn- ki- hô tê trở thành 1
nhân vật nực cười, đáng trách mà cũng đáng thương
?) Từ Đôn Ki hô tê,em rút ra bài học gì cho mình?
- Tránh xa truyện kiếm hiệp
*GV: Đôn Ki hô tê gàn dở, nhưng biết yêu thương
nhân loại,yêu tự do, bình đẳng, ghét thói xa hoa, ăn
bám, quí trọng danh dự, đạo người Đôn Ki hô tê
chết là vì lý tưởng hiệp sĩ chết.Vậy thời đại mới
(TBCN) đem lại cái gì cho Đôn Ki hô tê? Đó là câu
hỏi phản ánh sự khủng hoảng của lý tưởng nhân văn
chủ nghĩa Tây Ban Nha TK 16, 17
?Vì sao nói nhân vật Đôn-ki-hô-tê là nhân vật
Hiệp sĩ Đôn Ki hô tê là người có lí tưởng tốt đẹp, hành động dũng cảm nhưng nhận thức mù quáng, điên rồ nên đã chuốc lấy thất bại thảm hại.
Trang 7điên- tỉnh ?
- HS thảo luận :
Đó là nghệ thuật lưỡng hóa vì trong con người
Đôn-ki-hô-tê có cả phần điên và phần tỉnh
-Điên vì nghĩ cối xay gió là khổng lồ
-tỉnh là vì khao khát cho con người có cuộc sống tốt
đẹp hơn
4 Củng cố: (2’)
- Mục tiêu: Củng cố kiến thức đã học, học sinh tự đánh giá về mức độ đạt được những mục tiêu của bài học.
- Hình thức: Hoạt động cá nhân.
- Phương pháp: Phát vấn, kĩ thuật: Sử dụng KT hỏi chuyên gia
2 HS lên bảng – HS dưới lớp hỏi 6 câu liên quan đến tiết 1 – HS nào trả lời được nhiều câu thắng cuộc được bầu làm chuyên gia
5 HDVN (3 phút)
- Học bài và soạn tiết 2:
+ Tóm tắt văn bản
+ Nhận xét về nhân vật Đôn Ki-hô – tê
+ Phân tích hình ảnh Xan – chô Pan xa PT nghệ thuật tương phản của văn bản Rút được ra ý nghĩa giáo dục của văn bản
V Rút kinh nghiệm: