+ Trong những ngày ông Sáu nghỉ phép, ông càng cố gắng gần gũi, yêu thương con, mong một tiếng gọi ba, bé Thu càng xa lánh, càng tỏ thái độ phản ứng kịch liệt với ông: Nhìn ông Sáu với[r]
Trang 1PHÒNG GD-ĐT THẠCH HÀ
TRƯỜNG THCS HƯƠNG – ĐIỀN
NAM HƯƠNG
ĐỀ THI THỬ VÀO THPT LẦN 2-MÔN NGỮ VĂN
Năm học 2011 - 2012.
(Thời gian làm bài 120 phút không kể thời gian giao
đề)
Đề chẵn:
Câu 1: ( 1.0 điểm)
Nêu ngắn gọn ý nghĩa của yếu tố kì ảo trong tác phẩm: “Chuyện người con gái
Nam Xương” (Nguyễn Dữ).
Câu 2: ( 1.0 điểm)
Trong bài thơ Viếng lăng Bác, nhà thơ Viễn Phương có viết:
Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ
Em hãy chỉ ra và phân tích ngắn gọn tác dụng của biện pháp tu từ trong các câu thơ trên
Câu 3: (3 điểm)
Hãy viết một bài văn nghị luận ( khoảng 300 từ) trình bày suy nghĩ của em về
câu tục ngữ "Có chí thì nên"
Câu 4: (5.0 điểm)
Phân tích nhân vật bé Thu trong truyện ngắn Chiếc lược ngà của Nguyễn
Quang Sáng, để thấy được tình cảm cha con sâu nặng trong chiến tranh chống Mỹ ( Hết đề )
PHÒNG GD-ĐT THẠCH HÀ
TRƯỜNG THCS HƯƠNG – ĐIỀN
NAM HƯƠNG
ĐỀ THI THỬ VÀO THPT LẦN 2-MÔN NGỮ VĂN
Năm học 2011 - 2012.
(Thời gian làm bài 120 phút không kể thời gian giao
đề)
Đề lẻ:
Câu 1: ( 1.0 điểm)
Nêu ngắn gọn ý nghĩa của chi tiết cái bóng trong tác phẩm: “Chuyện người
con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ).
Câu 2: (1.0 điểm)
Trong bài thơ Mùa xuân nho nhỏ, nhà thơ Thanh Hải có viết:
Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc
Em hãy chỉ ra và phân tích ngắn gọn tác dụng của biện pháp tu từ trong các câu thơ trên
Câu 3: (3 điểm)
Hãy viết một bài văn nghị luận ( khoảng 300 từ) trình bày suy nghĩ của em về
câu tục ngữ "Có công mài sắt, có ngày nên kim"
Câu 4: (5.0 điểm)
Phân tích nhân vật bé Thu trong truyện ngắn Chiếc lược ngà của Nguyễn
Quang Sáng, để thấy được tình cảm cha con sâu nặng trong chiến tranh chống Mỹ .( Hết đề )
Trang 2HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN NGỮ VĂN- THI THỬ LẦN 2 VÀO THPT
I Phần riêng:
1 Đề chẵn:
Câu 1: * Hình thức: - Học sinh có thể triển khai thành đoạn văn hoặc bài văn
ngắn,không mắc lỗi chính tả,diễn đạt Có sử dụng được phép liên kết (0,5 điểm)
* Nội dung:
+ Tác giả: (1,5 điểm)
- Nguyễn Dữ (chưa rõ năm sinh,năm mất), quê ở Thanh Miện, tỉnh Hải Dương Là học trò xuất sắc của Tuyết Giang Phu Tử Nguyễn Bỉnh Khiêm
- Ông sống ở thế kỉ XVI, thời kì triều đình nhà Lê đã bắt đầu khủng
khoảng,các tập đoàn phong kiến tranh giành quyền binh, gây ra các cuộc chiến tranh phi nghĩa
- Ông học rộng, tài cao nhưng chỉ làm quan 1 năm rồi về quê nuôi mẹ già và viết sách ở ẩn như bao trí thức đương thời
+ Tác phẩm: (1 điểm)
- Chuyện người con gái Nam Xương là thiên truyện thứ 16 trong tổng số 20 thiên truyện của tập Truyền kì mạn lục.
- Là câu chuyện tiêu biểu,là áng văn hay của tập truyền kì Qua nhân vật
Vũ Nương, thể hiện niềm cảm thương sâu sắc đối với số phận oan nghiệt của người phụ nữ Việt Nam dưới chế độ phong kiến, đồng thời khẳng định vẻ đẹp truyền thống của họ
Câu 2: Học sinh đáp ứng được một số ý cơ bản sau:
- Đây là những câu thơ hay, đặc sắc nhất trong bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn
Phương (0,25 điểm)
- Câu thơ đã sử dụng thành công phép tu từ ẩn dụ (0,5 điểm)
- Tác giả đã ngầm ví Bác như mặt trời, đem lại sự sống, ánh sáng, niềm tin, hạnh phúc cho nhân dân Việt Nam, cho dân tộc Việt Nam (1 điểm)
- Câu thơ nói riêng và bài thơ nói chung đã thể hiện sâu sắc niềm tôn kính của tác giả,của nhân dân miền Nam, của dân tộc Việt Nam đối với Bác (0,25 điểm)
2.Đề lẻ:
Câu 1: * Hình thức: Học sinh có thể triển khai thành đoạn văn hoặc bài văn trong đó
có sử dụng được thành phần biệt lập (0,5 điểm)
* Nội dung:
+ Tác giả: (1,5 điểm)
- Nguyễn Du (1765- 1820) quê ở Tiên Điền, Nghi Xuân, Hà Tĩnh Sinh trưởng trong một gia đình đại quí tộc, nhiều đời làm quan Cuộc đời ông có những bất hạnh của tuổi thơ, đặc biệt gắn bó sâu sắc với những biến cố lịch sử của giai đoạn cuối thế
kỉ XVIII đầu thế kỉ XIX
- Ông là người có kiến thức sâu rộng, am hiểu văn hoá dân tộc và văn chương Trung Quốc Cuộc đời từng trải và vốn sống phong phú, thông cảm sâu sắc trước nỗi đau khổ của nhân thế
- Ông để lại sự nghiệp văn học có giá trị về cả chữ Hán và chữ Nôm, trong đó
có kiệt tác Truyện Kiều
=> Nguyễn Du- Đại Thi hào của dân tộc Việt Nam, nhà nhân đạo chủ nghĩa lớn, Danh nhân văn hoá
+ Tác phẩm: (1 điểm)
- Truyện Kiều là tác phẩm tiêu biểu nhất của Đại thi hào Nguyễn Du- đỉnh cao của Truyện Nôm Tác phẩm dựa theo cốt truyện của Thanh Tâm Tài Nhân (Trung
Trang 3Quốc) nhưng phần sáng tạo của Nguyễn Du là rất lớn Tác phẩm gồm 3254 câu lục bát, kết cấu gồm 3 phần: Gặp gỡ và đính ước; Gia biến và lưu lạc; Đoàn tụ
- Truyện Kiều là kiệt tác văn học, kết tinh giá trị hiện thực, giá trị nhân đạo và thành tựu nghệ thuật tiêu biểu của văn học dân tộc
Câu 2:
- Đây là những câu thơ hay, đặc sắc nhất của bài thơ (0,25 điểm)
- Câu thơ đã sử dụng thành công biện pháp tu từ ẩn dụ (0,5 diểm)
- Con như là mặt trời của mẹ; con là sự sống, là ánh sáng, niềm tin của cuộc đời mẹ.(1 điểm)
=> Câu thơ nói riêng và bài thơ nói chung đã thể hiện tình yêu thương con, lòng yêu nước và tinh thần kháng chiến của người mẹ Tà ôi.(0,25 điểm)
II Phần chung:
* Yêu cầu chung:
Học sinh biết cách làm bài văn nghị luận văn học Lập luận chặt chẽ, phù hợp, dùng từ, diễn đạt, hành văn trong sáng Phát huy cách cảm thụ riêng, sáng tạo của cá nhân
* Định hướng bài làm:
- Giới thiệu tác giả, tác phẩm và yêu cầu của đề ( 0,5 điểm)
- Giới thiệu khái quát về kết cấu và tình huống truyện hoặc có thể tóm tắt ngắn gọn tác phẩm để dẫn vào phân tích nhân vật bé Thu (0,5 điểm)
- Phân tích, cảm nhận về nhân vật bé Thu (3,5 điểm)
+ Thu chưa một lần được gặp ba, em chỉ biết mặt người cha qua tấm ảnh Em không chịu nhận ba khi ông Sáu về phép, chỉ vì ông không giống với người trong bức ảnh chụp chung với má, vì ông có vết thẹo dài, đỏ ửng trên mặt-> Ông Sáu vô cùng đau đớn và thất vọng khi con gái không nhận ra mình
+ Trong những ngày ông Sáu nghỉ phép, ông càng cố gắng gần gũi, yêu thương con, mong một tiếng gọi ba, bé Thu càng xa lánh, càng tỏ thái độ phản ứng kịch liệt với ông: Nhìn ông Sáu với cặp mắt cảnh giác và xa lạ; nhất định không chịu gọi ba; bé Thu tỏ ra gan lì mặc cho người thân khuyên nhủ; nó tỏ ra là đứa trẻ thơ ngây nhưng đầy cá tính; tình huống kịch tính diễn ra, bé Thu "hất đổ miếng trứng cá khỏi chén cơm" biểu hiện thái độ dứt khoát trước sự quan tâm của anh Sáu, khiến anh không kiềm chế được, nổi giận và đánh con Anh Sáu đau đớn và bất lực đến tột cùng, đó cũng là sự khát khao cháy bỏng về một tình cha con
+ Con bé tức giận, nó bỏ về nhà bà ngoại, đêm hôm đó được ngoạ giải thích
nó đã hiểu rằng ông Sáu chính là ba Chiến tranh đã cướp đi khuôn mặt lành lặn của
ba nó Nó trằn trọc, không sao ngủ được, nó ân hận vô cùng
+ Sáng ngày ông Sáu lên đường, chắc Thu cũng hiểu được nỗi buồn tê tái của ba, nó đứng yên ở góc nhà, nó không giám gọi ba vì đã trót làm ba giận Cao trào đến đầy bất ngờ, sau lời chào tạm biệt của người cha, một tiếng ''ba'' cất lên thảng thốt ,ngẩp tràn trong yêu thương, xúc động và thiêng liêng Đây là đoạn truyện hay nhất, đặc sắc và cảm động nhất, mang chiều sâu của giá trị nhân văn góp phần thể hiện tình phụ tử thiêng liêng trong hoàn cảnh éo le của chiến tranh
- ''Chiếc lược ngà'' là tác phẩm xuất sắc của Nguyễn Quang Sáng Với giọng văn mộc mạc, chân thành, đậm đà phong cách Nam Bộ, đặc biệt là ngòi bút miêu tả, phân tích tâm lí nhân vật tinh tế, sâu sắc, nghệ thuật tạo tình huống bất ngờ, hấp dẫn tác giả đã xây dựng thành công hình tượng nhân vật bé Thu để lại ấn tượng không thể phai mờ trong lòng độc giả Sức hấp dẫn của tác phẩm bắt nguồn từ tình phụ tử thiêng liêng trong hoàn cảnh éo le của chiến tranh chống Mỹ (0,5 điểm)
Trang 4* Lưu ý: Đây là một số định hướng gợi ý về hướng dẫn chấm Giáo viên có thể linh
động sao cho phù hợp nhất, đặc biệt phát huy tư duy sáng tạo, tích cực cử học sinh