Trong đó: Phần Cơ học bao gồm những kiến thức cơ bản về các định luật của cơ học chất điểm, các khái niệm công, năng lượng, các định luật bảo toàn; cơ học chất lưu; Phần Nhiệt học bao gồ[r]
Trang 1TRƯỜNG ĐHSP THÁI NGUYÊN
Khoa: Vật Lý
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC
- -VẬT LÝ ĐẠI CƯƠNG (GENERAL PHYSICS)
Mã số môn học: GPH241
Số tín chỉ: 4
Tổng số tiết: 60 Lý thuyết: 44 Bài tập: 28 Kiểm tra: 3
Đánh giá: Điểm thứ 1: 30% (Kiểm tra viết 02 bài, 50 phút/bài)
Điểm thứ 2: 70% (Thi cuối kỳ, thi viết 90 phút) Môn học trước: Giải tích 1 (ANA241)
Môn học tiên quyết: Không
Nội dung tóm tắt môn học
Nội dung bao gồm những kiến thức cơ bản về vật lý đại cương (Cơ học, Nhiệt học, Điện học, Quang học, và Vật lý lượng tử Trong đó: Phần Cơ học bao gồm những kiến thức cơ bản về các định luật của cơ học chất điểm, các khái niệm công, năng lượng, các định luật bảo toàn; cơ học chất lưu; Phần Nhiệt học bao gồm những cơ sở của thuyết động học phân tử khí lý tưởng, những nguyên lý cơ bản của nhiệt động lực học, các hiện tượng vật lý đối với chất lỏng; Phần Điện học bao gồm các kiến thức cơ bản về quy luật của các hiện tượng điện và từ; khái niệm điện trường, từ trường và các tính chất vật lý của trường điện từ; các ứng dụng trong khoa học kỹ thuật; vận dụng để giải thích các hiện tượng điện từ trong tự nhiên và đời sống Phần Quang học bao gồm các hiện tượng đặc trưng cho tính chất sóng của ánh sáng: giao thoa, nhiễu xạ, phân cực Phần Vật lý lượng
tử bao gồm các hiện tượng và ĐL của quang học lượng tử; lưỡng tính sóng hạt của vật chất, lý thuyết Plank, Einstein, hệ thức bất định Heisenberg, giả thuyết DeBroglie, phương trình Schrodinger và một số đại lượng đặc trưng cho điện tử trong nguyên tử
Tài liệu tham khảo:
[1] Lương Duyên Bình, Vật lý đại cương tập 1 - 3, NXBGD, 1996.
[2] Lương Duyên Bình (chủ biên), …, Bài tập vật lý đại cương tập 1 - 3, NXBGD, 1997 [3] Trần Văn Quảng, Nguyễn Công Toản, Nguyễn Bảo Chung, Phương pháp giải bài tập vật lý, NXB Thế giới, 2007.
[4] ĐàoVăn Phúc, Phạm Viết Trinh, Cơ học, NXBGD, 1990.
[5] Lê Văn, Vật lý phân tử và Nhiệt học, NXBGD, 1978.
[6] Đàm Trung Đồn, Nguyễn Trọng Phú, Vật lý phân tử và nhiệt học, NXBGD, 1994 [7] Vũ Thanh Khiết, Nguyễn Thế Khôi, Vũ Ngọc Hồng, Giáo trình Điện đại cương, NXBGD,
1979
[8] Vũ Thanh Khiết, Nguyễn Phúc thuần, Điện học, NXBGD,1992.
[9] Vũ Quang, Vũ Đào Chỉnh, Bài giảng quang học, NXBGD, 1972.
[10] Huỳnh Huệ, Quang học, NXBGD, 1992.
[11] D Halliday, R.Resmick & J Walker, Cơ sở vật lý tập 1 - 6, NXBGD, 1998 (Sách dịch) [12] Phạm Văn Thích, Vật lý nguyên tử, NXBGD, 1991.
[13] Phạm Duy Hiển, Giáo trình Vật lý nguyên tử và hạt nhân, NXBGD, 1994.
[14] Phan Đình Kiển, Giáo trình cơ học lượng tử, NXB ĐHSP Hà Nội, 2005.
[15] Phạm Quý Tư, Đỗ Đình Thanh, Cơ học lượng tử, NXB ĐHQG Hà Nội, 2003.
[16] Nguyễn Văn Ẩn, Nguyễn Bảo Ngọc, Phạm Viết Trinh, Bài tập vật lý đại cương tập 1,
2, NXBGD,1996
[17] Vũ Thanh Khiết (chủ biên), , Bài tập vật lý đại cương tập 1, 2, NXBGD, 2006.
[18] Lương Duyên Bình, Nguyễn Quang Hậu, Giải bài tập và bài toán Cơ sở vật lý tập 1-3,
NXBGD, 2001
Cán bộ tham gia giảng dạy
Nội dung chi tiết
Trang 2Tuần Nội dung Tài liệu Ghi chú
Chương 1
1.1
1.2
1.3
1.4
1.5
1.6
1.7
1.8
1.9
Cơ học chất điểm
Chất điểm và hệ qui chiếu Vận tốc và gia tốc
Lực, các định luật Newton Nguyên lý tương đối Galile Động lượng, các định lý về động lượng Mômen lực, mômen động lượng và các định lý về mômen động lượng
Năng lượng, công và công suất Định luật bảo toàn và biến thiên cơ năng Nguyên lý tương đối hẹp Einstein
14-17
BT 4
3-4 Chương 2
2.1
2.2
2.3
2.4
Cơ học chất lưu
Một số khái niệm cơ bản Phương trình liên tục Phương trình cân bằng của chất lưu Định luật Pascan
Định luật Acsimet Định luật Becnuli
Độ nhớt Định luật Poazơi
1, 8, 9 14-17
LT 2
BT 2
3.1
3.2
3.3
Sóng cơ
Sóng cơ Phương trình sóng Các đặc trưng của sóng Giao thoa sóng
Sóng âm Hiệu ứng Doppler
1, 8, 9 14-17
LT 3
BT 1
5-6
Phần II
Chương 4
4.1
4.2
4.3
4.4
4.5
4.6
4.7
4.8
4.9
Nhiệt học (9 tiết) Các vấn đề cơ bản của nhiệt học (LT 5, BT 2)
Thuyết cấu tạo phân tử của vật chất Mẫu khí lý tưởng Áp suất và nhiệt độ
Phương trình trạng thái của khí lý tưởng Các định luật cơ bản của khí lý tưởng Trạng thái cân bằng và quá trình nhiệt động lực học Năng lượng chuyển động nhiệt và nội năng của khí lý tưởng
Định luật phân bố đều động năng theo các bậc tự do Nguyên lý thứ nhất nhiệt động lực học
Nguyên lý thứ hai nhiệt động lực học Bất đẳng thức Claudiut Khái niệm Entropy
Các thế nhiệt động
2, 3,
8, 9 14-17
LT 5
BT 3
6,7 Chương 5
5.1
5.2
5.3
5.4
Trạng thái lỏng và sự biến đổi pha (LT 2, BT 0)
Tính chất chung và cấu trúc phân tử chất lỏng Các hiện tượng mặt ngoài của chất lỏng Hiện tượng mao dẫn Dung dịch Áp suất thẩm thấu Các trạng thái của vật chất Sự biến đổi pha
2, 3,
8, 9 14-17
LT 2
BT 1
7 Kiểm tra bài số 1 (50 phút), nội dung chương 1-5
7-9 Phần III
Chương 6
6.1
6.2
6.3
6.4
6.5
6.6
6.7
6.8
6.9
Điện học Tĩnh điện học
Điện tích Định luật Coulomb Điện trường Lưỡng cực điện Điện cảm, điện thông Định lý Ostrogradsky - Gauss Điện thế và hiệu điện thế
Mặt đẳng thế Liên hệ giữa điện trường và điện thế Vật vẫn trong trạng thái cân bằng tĩnh điện
Hưởng ứng tĩnh điện Điện dung Tụ điện Năng lượng điện trường
Sự phân cực điện môi Vectơ phân cực
4, 5
8, 9 14-17
LT 7
BT 4
Trang 3Tuần Nội dung Tài liệu Ghi chú
6.10 Điện trường trong chất điện môi
9,10 Chương 7
7.1
7.2
7.3
Dòng điện
Dòng điện Các đại lượng đặc trưng của dòng điện Định luật Ohm Nguồn điện Suất điện động Định luật Kirchoff
4, 5
8, 9 14-17
LT 2
BT 3
10,11 Chương 8
8.1
8.2
8.3
8.4
8.5
8.6
8.7
8.8
Từ trường - Cảm ứng điện từ
Tương tác từ Định luật Ampere
Từ trường Vectơ cảm ứng từ Định luật Bio – Savar -Laplace
Một số tính chất của vectơ cảm ứng từ Tác dụng của từ trường lên dòng điện.Công của lực từ Lực Lorentz Hiệu ứng Hall
Cảm ứng điện từ Hiện tượng tự cảm và hỗ cảm
Lý thuyết Maxwell về điện từ trường
4, 5
8, 9 14-17
LT 4
BT 2
11-13 Phần IV
Chương 9
9.1
9.2
9.3
9.4
9.5
9.6
9.7
9.8
9.9
9.10
Quang học (9 tiết) Quang học sóng
Bản chất sóng điện từ của ánh sáng Cơ sở của quang học sóng
Giao thoa ánh sáng cho bởi hai nguồn kết hợp Giao thoa ánh sáng cho bởi bản mỏng
Nhiễu xạ ánh sáng Nguyên lý Huyghen - Fresnel Nhiễu xạ của sóng cầu
Nhiễu xạ của sóng phẳng qua khe hẹp Ánh sáng tự nhiên và ánh sáng phân cực Phân cực do phản xạ và khúc xạ
Phân cực do lưỡng chiết
Sự quay mặt phẳng phân cực
6 – 9 14-16
LT 7
BT 2
13 Kiểm tra bài số 2 (50 phút), nội dung chương 6-9
13,14 Phần V
Chương 10
10.1
10.2
10.3
10.4
Vật lý lượng tử (9 tiết) Quang học lượng tử (LT 3, BT 1)
Bức xạ nhiệt Định luật Kirchhoff Khảo sát thực nghiệm sự phân bố năng lượng bức xạ của vật đen tuyệt đối Thuyết lượng tử Planck Các định luật bức xạ của vật đen tuyệt đối
Hiện tượng quang điện Thuyết photon Hiệu ứng Compton
6 – 9 14-16
LT 3
BT 1
14 Chương 11
11.1
11.2
11.3
11.4
11.5
Lưỡng tính sóng-hạt của vi hạt (LT 2, BT 0)
Hàm sóng và giả thiết De Broglie Xác suất, giá trị trung bình Mô tả các đại lượng vật lý Phương trình Schrodinger
Hệ thức bất định Heisenberg Hạt ở trong hố thế sâu vô hạn
12, 13 LT 2
BT 0
15 Chương 12
12.1
12.2
12.3
12.4
Nguyên tử (LT 3, BT 0)
Nguyên tử hydro Trạng thái và năng lượng của điện
tử Quang phổ Moment động lượng và moment từ qũy đạo Các số lượng tử Trạng thái của electron trong nguyên
tử Nguyên lý loại trừ Pauli
Hệ thống tuần hoàn Mendeleev
8, 10, 11
LT 3 BT1
15 Kiểm tra bài số 3 (50 phút), nội dung các chương
Trang 4Tuần Nội dung Tài liệu Ghi chú
50% chương 1-9 + 50% chương 10-12 “có thể làm tiểu luận”