Tr¸nh hiÖn tîng giê sinh ho¹t líp GVCN lµ quan tßa xÐt xö, ph¸n téi, ph¹t lçi häc sinh (tuy nhiªn kh«ng thÓ bá qua néi dung tæng kÕt tuÇn, phª b×nh kiÓm ®iÓm nh÷ng häc sinh vi ph¹m)... -[r]
Trang 1Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức
học sinh lớp 9 bậc trung học cơ sở
Chủ tịch Hồ Chí Minh lúc sinh thời Ngời đã dạy:
Vì lợi ích mời năm trồng cây Vì lợi ích trăm năm trồng ngời
Từ xa tới nay, nghề dạy học đã đợc cả xã hội tôn vinh: “ Nghề dạy học là nghề cao quí nhất trong các nghề cao quí”.ở Việt Nam, giáo dục đợc coi là quốc sách hàng đầu Chính vì vậy nhiệm vụ của những ngời làm công tác giáo dục vô cùng vẻ vang song cũng rất nặng nề
Đáp ứng yêu cầu của xã hội thì con ngời phải phát triển toàn diện về: đức, trí, thể, mĩ Trong
đó cái đức là gốc của con ngời.
Theo t tởng Hồ Chí Minh về đạo đức của con ngời thì đạo đức cũng nh gốc của cây, ngọn nguồn của sông, của suối
Đối với công tác giáo dục trong nhà trờng, việc giáo dục đạo đức cho học sinh là một vấn
đề hết sức quan trọng, đợc nhiều ngời quan tâm Để làm tốt điều này thì giáo viên chủ nhiệm( GVCN) có vai trò rất lớn
GVCN ở bậc THCS không chỉ là ngời truyền thụ kiến thức văn hóa mà còn là nhà giáo dục đạo cho học sinh GVCN còn có thêm một thiên chức nữa đó là tổng chỉ huy một đội quân, là ngời mẹ thứ 2 của học sinh
Là một giáo viên có tuổi nghề 20 năm, có tới 19 năm làm công tác chủ nhiệm , tôi rất quan tâm tới việc giáo dục đạo đức cho học sinh Tôi xin trình bày một sốý kiến về Giáo viên chủ nhiệm trong công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 9 – Trung học cơ sở
1/ Giáo viên chủ nhiệm phải xây dựng đ ợc một đội ngũ cốt cán vững mạnh.
- Ngay từ đầu năm học, GVCN cho học sinh tự bầu đội ngũ cán bộ cốt cán (đội ngũ tự quản) lớp Việc bầu này phải tôn trọng quyền tự do dân chủ của các em Tuy nhiên nếu cần thiết vẫn phải có sự định hớng của giáo viên
- Lựa chọn những học sinh nhiệt tình, có năng lực công tác, có uy tín trong tập thể và phải hoàn thành nhiệm vụ học tập ở mức khá trở lên
- Trang bị cho đội ngũ cốt cán về cả sổ sách ghi chép và bồi dỡng nghiệp vụ, t vấn về kinh nghiệp công tác
- Phát huy vai trò cán bộ lớp một cách triệt để trong các tiết sinh hoạt, 15 phút đầu giờ…
- Thờng xuyên có sự trao đổi thông tin (có tính chất giao ban) giữa GVCN với đội ngũ cán bộ lớp
- GVCN phải tin tởng, động viên các em cán bộ lớp hoàn thành tốt nhiệp vụ
2/ GVCN phải nắm đ ợc đặc điểm tâm sinh lý của lứa tuổi học sinh lớp 9.
- Học sinh lớp 9 thuộc lứa tuổi 14, 15 Đây là lứa tuổi “ăn cha no, lo cha tới”, bắt đầu có
sự trởng thành biến đổi về tâm sinh lý Các em rất thích khám phá cái mới lạ, thích tò mò, thích tìm hiểu và mạo hiểm, cha đủ độ chín chắn để ý thức sâu sắc đợc những việc mình làm
- Dễ bị lôi cuốn bởi tính hiếu kỳ và thích thể hiện mình
Trang 2- Học sinh nữ: đã thực sự bớc vào tuổi dậy thì nên gặp nhiều khó khăn ban đầu: tâm tính thay đổi, đôi lúc hồi hộp, nóng nảy, liều lĩnh vô cớ, nghĩ vẩn vơ, lúng túng, e ngại…
- Học sinh nam tuy trởng thành chậm hơn song đã xuất hiện tính “anh hùng” thích đợc thể hiện mình trớc tập thể - đặc biệt là trớc bạn gái
- Tuy cùng một độ tuổi song sự phát triển tâm sinh lý của các em trong một tập thể không đồng đều
- Học sinh lớp 9 có lòng tự trọng cao hơn học sinh lớp dới Hơn nữa đây là năm học cuối cấp bậc THCS – các em muốn làm đợc cái gì đó ấn tợng để khắc ghi kỷ niệm dới mái trờng
về tình thầy trò, bè bạn…
3/ GVCN phải có uy tín với học sinh.
* ở bất cứ lĩnh vực nào, ngời làm công tác giáo dục cũng phải là tấm gơng sáng cho học sinh noi theo GVCN là cha mẹ của đàn con nhỏ Vậy GVCN phải là ngời có uy tín với học sinh.
* Trớc hết GVCN phải là ngời có phẩm chất đạo đức tốt, có chuyên môn vững vàng, có sức cuốn hút học sinh.
* GVCN là trung tâm tập hợp các mối đoàn kết trong tập thể Nếu trong lớp gợn lên vấn
đề mất đoàn kết thì GVCN phải có trách nhiệm tìm hiểu nguyên nhân, phân tích tình hình, giải tỏa một cách thỏa đáng về tâm lý để các em hàn gắn lại tình cảm GVCN phải tạo đợc mối đoàn kết tơng thân tơng ái giữa học sinh, giáo dục học sinh có ý thức tập thể, lấy động viên khuyến khích là chính
* Tạo cho học sinh hứng thú khi đến trờng.
- GVCN phải hiểu đợc hoàn cảnh gia đình, tâm lý, điều kiện sức khỏe của từng em Từ
đó có phơng pháp giáo dục phù hợp Có thể là tâm sự, chia sẻ, giúp đỡ, cùng tháo gỡ hoặc t vấn
- GVCN nhất nhất phải tuân thủ nguyên tắc tôn trọng nhân cách học sinh; lắng nghe ý kiến, đón bắt nguyện vọng của học sinh
- Tạo đợc niềm tin và giữ đợc niềm tin với học sinh
- Không có hành vi, thái độ miệt thị hoặc trù dập học sinh
- Phong phú hóa, đa dạng hóa nội dung giờ sinh hoạt Coi giờ sinh hoạt là một tiết học ngoại khóa giao lu, trao đổi phơng pháp học tập, tổ chức câu lạc bộ… hoặc trò chuyện tâm sự Tránh hiện tợng giờ sinh hoạt lớp GVCN là quan tòa xét xử, phán tội, phạt lỗi học sinh (tuy nhiên không thể bỏ qua nội dung tổng kết tuần, phê bình kiểm điểm những học sinh vi phạm)
- Hoạt động nào của tập thể lớp thì GVCN cũng phải vào cuộc Tùy từng hoạt động mà mức độ vào cuộc khác nhau
- Gần gũi học sinh, hiểu về hoàn cảnh, tính nết của từng em T vấn cho học sinh về sức khỏe - đặc biệt là sức khỏe sinh sản vị thành niên
- Tạo đợc không khí tình cảm trong lớp nh tình cảm gia đình: chân tình, cởi mở, gần gũi, yêu thơng…
- Không để trong lớp xảy ra tình trạng học sinh bị kỳ thị (về hoàn cảnh gia đình, về ngoại hình )
- Có động viên khen thởng kịp thời tạo niềm tin để học sinh phấn đấu
Trang 3- Mọi khoản chi tiêu quỹ lớp phải công khai minh bạch.
* GVCN thờng xuyên giữ mối quan hệ chặt chẽ với phụ huynh học sinh.
- Thờng xuyên có thông tin hai chiều: GVCN với phụ huynh và ngợc lại
- Trao đổi thông tin với phụ huynh phải chính xác, có tính chất xây dựng, tránh cả nể, chung chung hoặc né tránh
- Phát huy một cách có hiệu quả cao nhất vai trò của hội cha mẹ học sinh trong nhà tr-ờng
* GVCN giữ mối quan hệ chặt chẽ với giáo viên bộ môn (GVBM)
- GVCN trao đổi tình hình học sinh với GVBM một cách kịp thời, cập nhật Đặc biệt có
sự tham mu về sức khỏe với giáo viên thể dục về tình hình sức khỏe học sinh
- Mỗi khi có học sinh của lớp vi phạm trong giờ học, ảnh hởng xấu đến giờ học, GVCN phải nắm bắt đợc thông tin, gặp gỡ GVBM để trao đổi, có biện pháp uốn nắn học sinh…
* Phải có sự chỉ đạo thờng xuyên của nhà trờng.
- Mọi hoạt động của lớp phải đợc sự chỉ đạo của nhà trờng, đoàn thể, không thể nằm ngoài quỹ đạo hoạt động đó
- Hởng ứng nhiệt tình các hoạt động của nhà trờng và đoàn thể Mạnh dạn, thẳng thắn góp ý kiến của lớp với nhà trờng, đoàn thể (bằng văn bản)
* Giáo dục học sinh cá biệt.
- GVCN phải lắng nghe ý kiến từ nhiều phía, nhiều nguồn thông tin để có đợc những
đánh giá, nhận xét chính xác, cụ thể về từng hành vi vi phạm của học sinh
- Động viên trò chuyện bằng tình cảm để giáo dục học sinh là chính
- Tôn trọng nhân cách của học sinh, luôn nhìn các em với “góc mở” của tâm hồn
- Tạo đợc niềm tin, chỗ dựa tin cậy cho học sinh
Qua nhiều năm tham gia công tác chủ nhiệm tôi đã rút ra một số giải pháp trong việc giáo dục đạo đức cho học sinh lớp 9 bậc THCS Sự trải nghiệm nhiều năm và sự thành công trong công tác chủ nhiệm đã khiến tôi mạnh dạn chắp bút bàn tới vấn đề này
Tuy nhiên trên đây là những vấn đề chủ quan của cá nhân, rất có thể còn nhiều điều phải bàn Tôi rất mong đợc các đồng nghiệp góp ý kiến chân thành để cùng có đợc những giải pháp tốt nhất trong công tác giáo dục đạo đức học sinh
Tôi xin chân thành cảm ơn
Quỳnh Hng ngày 25 tháng 12 năm 2006
Trần Thị Toan