Sau khi đã hướng dẫn tuần tự từng bước, GV cho HS tự xây dựng đoạn văn, thực hiện cá nhân trên film trong Gọi một vài HS đọc đoạn văn của mình trước lớp, cho HS khác nhận xét nội dun[r]
Trang 1Ngày soạn:
Tuần 8 – Tiết: 29
LUYỆN TẬP VIẾT ĐOẠN VĂN TỰ SỰ KẾT HỢP VỚI MIÊU TẢ VÀ BIỂU CẢM
I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
Vận dụng kiến thức về các yếu tố miêu tả, biểu cảm trong văn tự sự, thực hành viết đoạn văn tự sự có sử dụng các yếu tố miêu tả và biểu cảm
II TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KỸ NĂNG.
1) Kiến thức: sự kết hợp các yếu tố miêu tả, biểu lộ tình cảm trong văn tự sự
2) Kỹ năng:
Thực hành sử dụng kết hợp các yếu tố miêu tả, biểu cảm trong làm văn tự sự
Viết đoạn văn tự sự có kết hợp các yếu tố miêu tả, biểu cảm với độ dài khoảng 90 chữ (khoảng 10 dòng)
III CHUẨN BỊ
1) Giáo viên:
Soạn giáo án dựa trên cơ sở chuẩn kiến thức, tài liệu tham khảo, SGV, SGK
In film trong các đoạn văn của một trong ba đề và BT 2
2) Học sinh: Soạn bài (tập viết đoạn văn đề a, b, c, tìm yếu tố miêu tả và biểu cảm trong đoạn văn, thực hành viết đoạn văn BT1)
IV TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
1) Kiểm tra việc chuẩn bị bài của HS:
Yếu tố miêu tả có tác dụng như thế nào trong văn bản tự sự?
(Các yếu tố miêu tả: hình ảnh, hình dáng, kích thước, màu sắc, âm thanh, thứ tự đồ vật được sắp xếp…có tác dụng làm cho sự việc kể sinh động hơn)
Yếu tố biểu cảm có tác dụng như thế nào trong văn bản tự sự?
(Yếu tố biểu cảm: trực tiếp và gián tiếp có tác dụng làm cho lời văn tự sự trở nên gợi cảm hơn)
2) Giới thiệu bài mới: Bài học trước, chúng ta đã hiểu cách dùng và công dụng của các yếu tố miêu tả và biểu cảm trong văn tự sự Bài học hôm nay sẽ giúp các em thực hành nhuần nhuyễn cách viết đoạn văn tự sự có kết hợp các yếu tố miêu tả, biểu cảm một cách thích hợp
3) Tổ chức hoạt động dạy – học
Hoạt động 1:
GV cho HS đọc đề bài SGK tr.83 (film
trong)
Cho các sự việc và nhân vật sau:
a) Chẳng may em đánh vỡ một lọ hoa đẹp
b) Em giúp một bà cụ qua đường vào lúc
đông người và nhiều xe cộ đi lại
c) Em nhận được một món quà bất ngờ
nhân ngày sinh nhật hay ngày lễ, tết
? Hãy xây dựng một đoạn văn tự sự có các
yếu tố miêu tả và biểu cảm Có thể theo các
bước sau:
Bước 1: Lựa chọn sự việc chính (Một
trong ba sự việc trên)
1) Từ sự việc và nhân vật đến đoạn văn tự
sự có yếu tố miêu tả và biểu cảm
Chọn một trong ba bài tập đề (a), (b), (c), SGK tr.83
Trang 2 Bước 2: Lựa chọn ngôi kể.(Người kể ở
ngôi thứ mấy, xưng là gì?)
Bước 3: Xác định thứ tự kể.(Câu
chuyện bắt đầu từ đâu, diễn ra thế nào và
kết thúc ra sao?)
Bước 4: Xác định các yếu tố miêu tả và
biểu cảm dùng trong đoạn văn tự sự sẽ viết
Bước 5: Viết thành đoạn văn kể chuyện,
kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm sao
cho hợp lý
Sau khi đã hướng dẫn tuần tự từng bước,
GV cho HS tự xây dựng đoạn văn, thực
hiện cá nhân trên film trong
Gọi một vài HS đọc đoạn văn của mình
trước lớp, cho HS khác nhận xét (nội dung,
sử dụng yếu tố miêu tả và biểu cảm như thế
nào?) GV đúc kết cho điểm luyện tập
Hoạt động 2: Luyện tập viết đoạn văn
BT 1: Cho sự việc và nhân vật sau: Sau khi
bán chó, lão Hạc sang báo để ông giáo biết
Hãy đóng vai ông giáo và viết một
đoạn văn kể lại giây phút lão Hạc sang báo
tin bán chó với vẻ mặt và tâm trạng đau
khổ (hoạt động nhóm)
Gọi đại diện một vài nhóm HS đọc đoạn
văn của mình trước lớp, cho HS khác nhận
xét GV đúc kết cho điểm luyện tập
Đoạn văn tham khảo: (đề c)
Tôi run run mở hộp quà trong khi những ánh mắt lấp lánh niềm vui của bạn
bè vẫn đổ dồn vào nó Khi nắp hộp được
mở ra, tôi ngẩn người và thật ngạc nhiên, lòng tôi trào dâng một niềm sung sướng bởi trong hộp có bao nhiêu thứ mà tôi chưa bao giờ dám nghĩ tới: một chú gấu bông nhỏ xinh, trắng muốt, mấy quyển vở mới tinh thơm ngát và cả chiếc bút máy mà tôi hằng
mơ ước Hạnh phúc biết bao khi tôi được bạn bè tặng món quà sinh nhật thật bất ngờ
và đầy ý nghĩa
2) Luyện tập Bài tập 1 – SGK tr.84
Bán chó! Sự việc này dường như không còn xa lạ với tôi bởi tôi đã từng nghe lão tâm sự Thế nhưng lần này lại khác Lão Hạc sang nhà tôi với dáng vẻ đau khổ Bước vào nhà, vừa thấy tôi, lão báo ngay: “Cậu Vàng đi đời rồi ông giáo ạ!”
Lúc này, dù cố làm ra vui vẻ nhưng lão
cười như mếu và đôi mắt của lão ầng ậng nước Vừa ngạc nhiên vừa ái ngại và muốn
an ủi lão nên tôi hỏi cho có chuyện: “Thế
nó cho bắt à?” Chao ôi! Bao nhiêu nỗi niềm trong lòng lão bỗng chốc đã tuôn trào khiến
tôi áy náy vô cùng Mặt lão đột nhiên co
rúm lại, những vết nhăn xô lại với nhau
ép cho nước mắt chảy ra Cái đầu lão ngoẹo về một bên và cái miệng móm mém của lão mếu như con nít Lão hu hu khóc…Lão nói trong tiếng nấc:
Khốn nạn…Ông giáo ơi! Nó có biết
gì đâu! Nó thấy tôi gọi thì chạy ngay về,
vẫy đuôi mừng Tôi cho nó ăn cơm Nó đang ăn thì thằng Mục với thằng Xiên đã
tóm và trói chặt cả bốn chân nó lại Bấy giờ
cu cậu mới biết là cu cậu chết! Này! Ông giáo ạ! Cái giống nó cũng khôn! Nó
cứ nằm im như trách tôi; nó kêu ư ử, nhìn tôi, như muốn bảo tôi rằng: “A! Lão
Trang 3Hoạt động 3: H.dẫn học tập ở nhà
1) Học bài, xây dụng 2 đoạn văn còn lại
của đề a, b (phần I, SGK tr.83)
2) Làm bài tập 2 (phần II, SGK tr.84)
Hướng dẫn bài tập 2: So sánh và rút ra
nhận xét về đoạn văn của Nam Cao (film
trong)
? Đoạn văn của Nam Cao đã kết hợp yếu tố
miêu tả và biểu cảm ở những chỗ nào?
Miêu tả: Đặc tả chân dung đau khổ của
lão Hạc
Biểu cảm: Suy nghĩ, tình cảm của ông
giáo
? Những yếu tố miêu tả và biểu cảm đã
giúp Nam Cao thể hiện được điều gì?
Đã khắc sâu vào lòng người đọc sự đau
đớn về mặt tinh thần của một người già khi
ân hận
3) Đọc văn bản “Chiếc lá cuối cùng” và trả
lời vào vở bài soạn những câu hỏi trong
phần “Đọc – hiểu văn bản”, SGK tr.86
già tệ lắm! Tôi ăn ở với lão như thế mà lão xử với tôi như thế này à?” Thì ra tôi già bằng này tuổi đầu rồi còn đánh lừa một con chó, nó không ngờ tôi nỡ tâm lừa nó!
Lúc này đây, trông lão khắc khổ thật đáng thương Tôi lại an ủi lão rằng bán hay giết thịt chính là hóa kiếp cho nó để cho nó làm kiếp khác Trầm ngâm giây lát, lão chua chát bảo: “Ông giáo nói phải! Kiếp con chó là kiếp khổ thì ta hóa kiếp cho nó
để nó làm kiếp người, may ra có sung sướng hơn một chút…kiếp người như kiếp tôi chẳng hạn! ” Câu nói của lão khiến lòng tôi đau thắt, tôi muốn nói nhiều điều
để an ủi lão nhưng có lẽ phải chờ dịp khác Lão Hạc chào tôi và lủi thủi ra về Nhìn dáng vẻ gầy guộc, từng bước chậm rãi liêu xiêu của lão trong buổi chiều tà, tôi chạnh lòng nghĩ về số phận và nỗi đau khổ của lão
RÚT KINH NGHIỆM
_ _