Nghiên cứu kỹ thuật chăm sóc cây mô đồng tiền (gerbera jamesonii) ở giai đoạn vườn ươm

Nghiên cứu ảnh hưởng của giá thể đến khả năng sinh trưởng và phát triển của cây mô Đồng tiền tại giai đoạn vườn ươm.. Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón đến khả năng sinh trưởng và phát t

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LÂM NGHIỆP VIỆN CÔNG NGHỆ SINH HỌC LÂM NGHIỆP

-

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

NGHIÊN CỨU KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC CÂY MÔ ĐỒNG

TIỀN (Gerbera Jamesonii) Ở GIAI ĐOẠN VƯỜN ƯƠM

NGÀNH : CÔNG NGHỆ SINH HỌC

MÃ SỐ : 7420201

Giáo viên hướng dẫn : TS Khuất Thị Hải Ninh

Sinh viên thực hiện : Trần Đình Vinh

Mã sinh viên : 1453072059

Hà Nội, 2018

Sau thời gian làm việc với tinh thần nghiêm túc và tích cực đến nay đề tài

về cơ bản đã hoàn thành Để có được kết quả này trước hết chúng tôi xin chân thành bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới TS.Khất Thị Hải Ninh – Viện Công nghệ sinh học Lâm nghiệp – Trường Đại học Lâm nghiệp người đã tận tình hướng dẫn trong suốt quá trình tôi thực hiện đề tài này

Tôi xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu Trường Đại học Lâm nghiệp, ban lãnh đạo và cán bộ nhân viên Viện Công nghệ Sinh học Lâm nghiệp đã tạo điều kiện thuận lợi đểtôi thực hiện đề tài này

Mặc dù đã cố gắng để hoàn thành đề tài xong do hạn chế về mặt thời gian, kinh nghiệm bản thân và điều kiện nghiên cứu nên không thể tránh khỏi những thiếu sót và tồn tại nhất định Tôi kính mong nhận được những lời nhận xét, đóng góp ý kiến của các thầy cô

Tôi xin chân thành cảm ơn

Ngày 11 tháng 05 năm 2018

Sinh viên thực hiện

Trần Đình Vinh

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN i

MỤC LỤC iii

DANH MỤC BẢNG iv

DANH MỤC HÌNH v

DANH MỤC BIỂU ĐỒ vi

ĐẶT VẤN ĐỀ 1

PHẦN 1 TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 2

1.1 Giới thiệu chung về cây Hoa Đồng tiền 2

1.1.1 Phân bố 2

1.1.2 Đặc điểm thực vật học của cây hoa Đồng tiền 2

1.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của cây hoa Đồng tiền (Gerbera jamesonii) 3

1.2.1 Nhà che 3

1.2.2 Độ thông gió 4

1.2.3 Giá thể trồng cây hoa Đồng tiền 4

1.2.4 Yếu tố ngoại cảnh ảnh hưởng đến sinh trưởng cây Hoa Đồng tiền 5

1.2.5 Tình hình Sâu bệnh hại trên cây Hoa Đồng tiền 8

1.3 Các nghiên cứu về cây Đồng tiền ở Việt Nam 8

PHẦN 2 NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 10

2.1 Mục tiêu nghiên cứu 10

2.2 Nội dung nghiên cứu 10

2.3 Vật liệu nghiên cứu 10

2.4 Địa diểm nghiên cứu 10

2.5 Phương pháp nghiên cứu 10

2.5.1 Phương pháp bố trí thí nghiệm và thu thập số liệu 10

2.5.2 Phương pháp xử lý số liệu 13

PHẦN 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 16

3.1 Nghiên cứu ảnh hưởng của giá thể đến khả năng sinh trưởng và phát triển của cây mô Đồng tiền tại giai đoạn vườn ươm 16

3.2 Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón đến khả năng sinh trưởng và phát triển của cây Đồng tiềngiai đoạn vườn ươm 18

3.3 Đánh giá ảnh hưởng sâu bệnh hại đến khả năng sinh trưởng và phát triển của cây mô Đồng tiền giai đoạn vườn ươm 23

PHẦN 4 KẾT LUẬN, TỒN TẠI, KIẾN NGHỊ 28 TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ BIỂU

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.1 Phương pháp bố trí thí nghiệm và thu thập số liều về ảnh hưởng của loại giá thể đến sinh trưởng của cây mô Đồng tiền giai đoạn vườn ươm 11 Bảng 2.2 Phương pháp bố trí thí nghiệm và thu thập số liều về ảnh hưởng phân bón thúc đến sinh trưởng của cây mô Đồng tiền giai đoạn vườn ươm 12 Bảng 3.1 Ảnh hưởng của giá thể đến khả năng sinh rưởng và phát triển của cây

mô Đồng tièn ở giai đoạn vườn ươm (sau 1 tháng trồng ) 16 Bảng 3.2 Giá trị trung bình các chỉ tiêu sinh trưởng của cây Đồng tiến sau 2 tuần sử dụng phân bón 19 Bảng 3.3 Giá trị trung bình các chỉ tiêu sinh trưởng của cây Đồng tiền sau 4 tuần thí nghiệm công thức phân bón 20 Bảng 3.4 Đánh giá tình hình sâu bệnh hại cây mô Đồng tiền giai đoạn vườn 24 ươm 24

DANH MỤC HÌNH

Hình 2.1 Trấu hun 11

Hình 2.2 Xơ dừa 11

Hình 2.3 Phân bón NPK(13.13.13 + TE) 12

Hình 2.4 Phân bón NPK ( 15.15.15 + TE) 12

Hình 2.5 Phân bón NPK( 20.0.20 + TE ) 13

Hình 3.1 Cây mô Đồng tiền phát triển ở các công thức GT 18

Hình 3.2 Thí nghiệm phân bón tuần 1 21

Hình 3.3 Thí nghiệm phân bón tuần 4 21

Hình 3.4 Tuần 4 sử dụng PB3 22

Hình 3.5 Đo chỉ tiêu phát triển tuần 1 22

Hình 3.6 Bệnh đốm lá cây Đồng tiền 26

Hình 3.7 Bệnh thối rễ cây 26

Hình 3.8 Lá biến dạng do rệp 26

Hình 3.9 Cây Đồng tiền đã phun thuốc bảo vệ thực vật 27

DANH MỤC BIỂU ĐỒ

Biểu đồ 3.1 Tỷ lệ sống của cây Đồng tiền trên các loại giá thể khác nhau 17 Biểu đồ 3.2 Chỉ tiêu sinh trưởng của cây Đồng tiền sau 2 tuần sử dụng phân bón 19 Biểu đồ 3.3 Chỉ tiêu sinh trưởng của cây Đồng tiền sau 4 tuần sử dụng phân bón 20 Biểu đồ 3.4 Biến động chiều cao cây Đồng tiền sau tuần 4 so với tuần 2 thí

nghiệm công thức phân bón Error! Bookmark not defined

Biểu đồ 3.5 Biến động số lá mới cây Đồng tiền tuần 4 so với tuần 2 thí nghiệm công thức phân bón 22 Biểu đồ 3.6 Biến động đường kính tán cây Đồng tiền tuần 4 so với tuần 2 thí nghiệm công thức phân 23

ĐẶT VẤN ĐỀ

Cây Đồng tiền (Gerbera Jamesonii), còn gọi là hoa mặt trời hay hoa Phu

Lăng, có nguồn gốc từ Nam Phi Đến nay Đồng tiền được trồng ở nhiều nước trên thế giới điển hình là: Hà Lan, Mỹ, Đức, Nhật Bản, Trung Quốc

Đồng tiền rất phong phú đa dạng với nhiều màu sắc khác nhau như: đỏ, cam, vàng, trắng, phấn hồng, tím, Trên một bông hoa có thể có một màu đơn hoặc nhiều màu xen kẽ Hoa Đồng tiền có cuống hoa to, là hoa lý tưởng để làm

bó hoa, lẵng hoa và cắm nghệ thuật rất được ưa chuộng Ngoài ra, Đồng tiền có thể được trồng vào chậu để chơi cả chậu hoa trong suốt một thời gian dài, đặt trong phòng làm việc, phòng khách rất phù hợp

Ở nước ta Đồng tiền được nhập nội từ những năm 1940 và đến nay đã phát triển ra nhiều tỉnh thành trong cả nước Tuy nhiên diện tích trồng hoa Đồng tiền trong cả nước còn ít, chất lượng hoa của một số vùng còn kém, chủ yếu được trồng ở một số địa phương có điều kiện thuận lợi như: Đà Lạt, Hà Nội, Hải Phòng, Thành Phố Hồ Chí Minh

Thực tế sản xuất hoa ở khu vực Miền Bắc hiện nay còn mang tính chất manh mún nhỏ lẻ, trình độ canh tác lạc hậu, sản lượng hoa thấp, chủng loại hoa đơn điệu chưa đáp ứng được nhu cầu của người tiêu dùng Nguyên nhân chủ yếu

là chưa chủ động được nguồn giống, chủ yếu phải nhập nội từ Hà Lan và Trung Quốc với giá thành cao Ở khu vực miền bắc người trồng hoa chủ yếu nhập cây giống được nhân bằng nuôi cấy mô từ Đà Lạt với giá thành cao

Hiện nay, Viện công nghệ sinh học – Đại học Lâm nghiệp đã nhân giống

in vitro thành công cây Hoa Đồng tiền, tuy nhiên giai đoạn đưa cây mô ra vườn

ươm có tỉ lệ sống chưa cao Để giải quyết vần đề này tôi thực hiện đề tài:

“Nghiên cứu kỹ thuật trồng và chăm sóc cây mô Đồng tiền ở giai đoạn vườn ươm” Nhằm đáp ứng nhu cầu cây giống Đồng tiền nuôi cấy mô cho người trồng

hoa ở khu vực phía Bắc với giá thành cây giống hạ

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1.1 Giới thiệu chung về cây Hoa Đồng tiền

Cây hoa Đồng tiền có tên khoa học là Gerbera jameanii Bolexaclam có

nguồn gốc từ Nam Phi Theo hệ thống học thực vật mới nhất, cây hoa Đồng tiền được phân loại như sau:

1.1.2 Đặc điểm thực vật học của cây hoa Đồng tiền

- Rễ: Thuộc dạng rễ chùm, hình ống, phát triển khoẻ, ăn ngang và nổi một phần

trên mặt đất, rễ thường vươn dài tương ứng với diện tích lá toả ra (Nguyễn Văn Hồng, 2009)

- Thân: Theo nguồn thông tin từ Sở NN & PTNN Lâm Đồng: Cây hoa

Đồng tiền thuộc loại thân thảo Thân ngầm, không phân cành mà chỉ đẻ nhánh,

có chiều cao từ 45 – 63cm, lá và hoa phát triển từ thân

- Lá: dài khoảng 15-25cm, rộng 5- 8cm, xẻ thuỳ nông hoặc sâu (tuỳ thuộc từng loại giống), mặt dưới lá được bao phủ lớp lông mịn, có khoảng 10 lá trên một cây Lá mọc chếch so với mặt đất một góc 15 – 450 Lá có hình lông chim, mặt lưng lá có lớp lông nhung (Nguyễn Xuân Linh, 1998)

Hoa Đồng tiền do hai loại hoa nhỏ hình lưỡi và hình ống tạo thành, là loại hoa tự đơn hình đầu Hoa hình lưỡi tương đối lớn mọc ở phía ngoài xếp thành một vòng hoặc vài vòng nhỏ, do sự thay đổi hình thái và màu sắc nên được gọi

là mắt hoa hoặc tâm hoa rất được chú trọng Trong quá trình hoa nở, hoa hình lưỡi nở trước, hoa hình ống nở theo thứ tự từ ngoài vào trong, theo từng vòng một (Hà Tiểu Đệ và CS, 2000) Hoa Đồng tiền thuộc loại hoa lưu niên, ra hoa quanh năm, hoa đẹp, có rất nhiều hoa Cây hoa có thể trồng ở vườn, ngoài ruộng, trong chậu, sử dụng để cắm lọ hoa, cắm châm trên bát, đĩa… Hoa Đồng tiền được chia ra các nhóm sau:

Hoa kép: cánh hoa gồm nhiều tầng, cánh dày, bông to, đường kính có thể đạt tới 12-15cm, hoa tụ lại thành bông nằm ở đầu trục chính, cuống hoa dài từ 20-60cm (tùy theo giống và điều kiện trồng trọt), hoa bền, màu sắc phong phú vì vậy hoa Đồng tiền kép được ưa chuộng hơn cả Điển hình là các chủng loại: kép

đỏ, kép trắng, kép tím, kép hồng, kép vàng gạch, kép vàng

Hoa đơn: cánh hoa có một tầng hoặc 2 tầng xếp xen kẽ, mỏng và yếu, yếu hơn so với hoa kép Điển hình là các loại đơn: đơn trắng, đơn đỏ, đơn tím, đơn hồng, đơn nhựa (màu xám sẫm, nâu như màu nhựa)

- Hoa đơn nhị kép: bên ngoài cùng, vành cánh hoa đơn, bên trong cánh kép dày đặc, thông thường màu trắng, trong lớp kép màu cánh sen (Nguyễn Thị Vân, 2008)

1.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của cây hoa Đồng

tiền (Gerbera jamesonii)

1.2.1 Nhà che

Đồng tiền không chịu được mưa nhiều, sương muối và cường độ ánh sáng cao do vậy khi trồng cần phải làm nhà che để tránh mưa, sương muối và hạn chế ánh sáng trực xạ Nhà che phải đảm bảo các yêu cầu kỹ thuật: chiều cao mái 2,5

- 4,0m, kết cấu mái hở, lợp bằng tấm nhựa hoặc màng nilon màu trắng, chắn lưới xung quanh chống côn trùng, có hệ thống che nắng bằng lưới cản quang, xung quanh phải có rãnh để thoát nước (Võ Hiếu Nghĩa, 2013)

1.2.2 Độ thông gió

Mùa Hè trồng Đồng tiền trong nhà che cần thông gió bằng cách hạ lưới xung quanh để hạ thấp nhiệt độ, tránh nhiệt độ cao cây sẽ trở về trạng thái ngủ nghỉ Về mùa Đông tùy điều kiện thời tiết mà đóng cửa giảm bớt sâu bệnh, nâng cao nhiệt độ, nồng độ CO2 không những có lợi cho quang hợp mà làm cho màu sắc hoa tươi hơn (Võ Hiếu Nghĩa, 2013)

1.2.3 Giá thể trồng cây hoa Đồng tiền

a) Trấu hun

Trong vỏ tro trấu, bên cạnh thành phần chính là cellulose và lignin thì nó còn chứa một lượng đáng kể các oxit kim loại Thành phần của các oxit chỉ chiếm khoảng 9,92%, trong khi đó một lượng lớn chất hữu cơ chiếm đến 90,08% Trong thành phần các oxit kim loại thì SiO2 chiếm 99,17% về khối lượng Nhờ vào các thành phần trên mà tro trấu có nhiều ưu điểm nhất định: có thể dùng làm phân bón rất tốt, dùng làm giá thể cho cây trồng, khi phối trộn giá thể tro trấu vào đất sẽ tạo được độ thông thoáng trong đất, làm cho đất tơi xốp, giúp thoát nước tốt, thoáng khí chính vì thế làm tăng khả năng tiếp xúc giữa diện tích đất, giá thể và rễ cây, giúp rễ cây ăn sâu và lan nhanh trên tầng đất mặt một cách dễ dàng (Ngô Bảo Khuyên, 2011)

b) Xơ dừa

Theo Nguyễn Ngọc Cao Thư, (2010) mụn dừa có nhiều ưu điểm: Tơi xốp, thoáng khí, dễ thấm nước, giữ ẩm cao, không mang mầm bệnh, chứa nhiều vi sinh vật có lợi cho đất, không có kim loại nặng, có thể dùng để sản xuất phân hữu cơ sinh hóa và là nguyên liệu thể không thiếu trong việc trồng hoa Đồng tiền Tuy nhiên nó cũng không ít những khuyết điểm cần khắc phục: là dễ mọc rêu, dễ mục nên phải phun thuốc ngừa sâu bệnh hay thuốc trừ nấm thường xuyên

Một trong những thuộc tính của mụn dừa là tính năng giữ ẩm, không giống với than bùn khi điều kiện khô hạn thì khó khôi phục lại ẩm độ Mụn dừa

có tính ưa nước ngay cả khi không khí khô hạn, đặc điểm này ảnh hưởng đến việc sử dụng nước và phân bón một cách có hiệu quả Đồng thời tính ưa nước

của mụn dừa cũng ảnh hưởng đến chất lượng và phẩm chất của cây (Nguyễn Thanh Tùng, 2011)

Việc bổ sung mụn dừa vào môi trường còn góp phần giúp cho sự phát triển của cây con Ta có thể sử dụng mụn dừa phối trộn chung với đất thịt và tro trấu, nhưng phải qua xử lí bằng cách ngâm nước và xả cho hết độ mặn và giảm nồng độ của các độc tố, sẽ không ảnh hưởng đến sự phát triển của bộ rễ sau này (Đỗ Lãng, 2004)

1.2.4 Yếu tố ngoại cảnh ảnh hưởng đến sinh trưởng cây Hoa Đồng tiền

a) Nhiệt độ

Nhiệt độ là một trong những yếu tố quan trọng nhất quyết định đến sự sinh trưởng, phát triển, nở hoa và chất lượng hoa Đồng tiền Đa số các giống Đồng tiền được trồng hiện nay đều ưa khí hậu mát mẻ, nhiệt độ dao động từ 15 –

250C, tuy nhiên một số giống chịu nhiệt độ cao hơn 30 – 40OC nếu nhiệt độ <

12OC hoặc >350C cây sẽ phát triển kém, màu sắc hoa nhợt nhạt, dẫn đến chất lượng hoa xấu (Ngô Hoài Nam, 2011)

c) Ánh sáng

Đồng tiền là cây phản ứng mạnh với cường độ ánh sáng (Điền Viên, 1994) Ánh sáng là yếu tố cần thiết cho sự sinh trưởng, phát triển của cây Ánh sáng cung cấp năng lượng cho phản ứng quang hợp tạo ra chất hữu cơ cho cây, chính nhờ phản ứng quang hợp, cây hoa tạo ra hợp chất Carbohydrat (C6H12O6) cho quá trình sinh trưởng Quang hợp phụ thuộc vào thành phần quang phổ của ánh

sáng, cường độ chiếu sáng và chất lượng ánh sáng Song khi cường độ ánh sáng vượt quá chỉ số tới hạn thì cường độ quang hợp bắt đầu giảm, nắm bắt được đặc điểm trên, trong trồng trọt người ta có thể trồng đồng tiền vào mùa nằng nóng bằng cách che lưới đen để giảm bớt cường độ ánh sáng, giúp cho Đồng tiền sinh trưởng, phát triển tốt phục vụ mục đích thương mại (Mai Thu Hương 2006)

d) Đất

Đồng tiền không đòi hỏi khắt khe về đất, thích hợp với đất tơi xốp, màu mỡ, nhiều mùn, thoáng khí, độ pH từ 6 - 6,5 phù hợp với đất thịt pha cát Đất trồng cần thoát nước tốt, mực nước ngầm thấp và ổn định, hết sức tránh trồng Đồng tiền ở những nơi đất trũng (Đặng Văn Đông và CS, 2003)

e) Nước tưới

Quá trình sinh trưởng của thực vật đặc biệt nhạy cảm với sự thiếu nước Giảm hàm lượng nước cung cấp, tất yếu sẽ làm giảm lượng nước trong cây và điều đó lại gây ức chế quá trình sinh trưởng Sự phân bào và đặc biệt pha sinh trưởng kéo dài bị ngừng trệ Các quá trình sinh lí khác nhau cần có độ no nước cũng khác nhau Quá trình sinh trưởng đòi hỏi có độ no nước lớn nhất Tế bào chỉ có thể sinh trưởng được trong trường hợp nếu độ no nước không thấp hơn 95% Để duy trì độ no nước ở các điểm sinh trưởng của các cơ quan trên mặt đất của cây phải được các lớp lá có lớp cutin dày bảo vệ Điểm sinh trưởng của rễ không có sự bảo vệ tương tự vì vậy đòi hỏi độ ẩm đất cao để sinh trưởng (Mai Thu Hương, 2006)

Theo Đặng Văn Đông và CS (2000) và Phạm Thị Lịnh (2011)

Đối với Đồng tiền không nên tưới phun mạnh lên khắp mặt đất vì vi sinh vật hại bắn lên cây, gây hại cho cây Nên lắp hệ thống tưới nhỏ giọt vào từng gốc cây hoặc tưới rãnh cho ngấm lên trên Nếu không có các điều kiện đó thì tưới nhẹ vào giữa hai hàng cây tránh làm đất bắn lên lá Đồng tiền không ưa ẩm quá, chúng dễ bị ngập úng vì vậy 2-3 ngày tưới một lần tuỳ theo điều kiện thời tiết

f) Phân bón

Theo Phạm Thị Mai Chinh (2005) và Nguyễn Thị Vân (2008): Các loại phân hữu cơ: phân bắc, phân chuồng, phân vi sinh, phân vô cơ: đạm (N), lân (P), kali (K) và phân vi lượng: Cu, Fe, Zn, B, Co…có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với sinh trưởng, phát triển, năng suất và chất lượng của hoa Đồng tiền

- Phân vô cơ:

Nitơ: Có tác dụng thúc đẩy quá trình sinh trưởng phát triển của cây: Thiếu N cây sinh trưởng kém, phát dục nhanh, cây nhỏ, ra hoa nhanh, chất lượng hoa kém, lá bị vàng, cuống hoa nhỏ, cây có thể ngừng sinh trưởng, dễ bị đen và khô chết Thừa N cây sinh trưởng thân lá mạnh nhưng mềm, yếu, dễ bị ngã, ra hoa muộn cũng có thể không ra hoa, mất cân đối giữa thân lá và hoa, tạo điều kiện cho sâu bệnh phát triển

Photpho: Tất cả các bộ phận của cây hoa Đồng tiền đều cần lân: Thiếu lân lá già, lá xanh tím, màu tím từ mép lá lan dần vào phía trong mặt lá, hoa nhỏ, cuống hoa ngắn, ít hoa, chóng tàn, màu sắc nhợt nhạt, khả năng chống chịu kém Hoa Đồng tiền cần lân nhiều vào thời kỳ hình thành nụ và hoa Do lân phân giải chậm nên chủ yếu dùng để bón lót ¾ còn ¼ dùng bón thúc cùng N, K Tuỳ theo từng loại đất mà sử dụng các loại phân khác nhau, đất trung tính nhiều mùn dùng super lân, đất chua sử dụng phân lân nung chảy, đất chua mặn dùng Apatit Kali: Có rất nhiều trong cây Đồng tiền non, trước lúc ra hoa Đồng tiền cần kali vào thời kỳ kết nụ và nở hoa Nếu thiếu kali đầu chóp lá già vàng và chết khô, sau đó cả phần thịt lá giữa các gân lá cũng như vậy, lúc đầu xuất hiện các đốm, cuống hoa mềm ra không đứng lên được, màu sắc hoa nhợt nhạt, cánh mềm, hoa chóng tàn Kali cũng giúp cho cây tăng cường tính chịu rét, chịu hạn, chịu sâu bệnh Có thể sử dụng kali ở các dạng khác nhau (chú ý nếu dùng sulfat kali phải bón thêm vôi bột để khắc phục đất chua

Canxi: Thiếu canxi trên lá non xuất hiện những đốm màu xanh nhạt, nghiêm trọng hơn lá non và đỉnh sinh trưởng bị chết khô nhưng lá già vẫn duy trì được trạng thái bình thường; thiếu canxi cuống hoa mềm không đứng thẳng lên được

Canxi giúp cho cây tăng khả năng chịu nhiệt, hạn chế được tác dụng độc của các axit hữu cơ Ngoài ra canxi còn có tác dụng giảm chua

- Phân hữu cơ: Chứa hầu hết các nguyên tố đa lượng và vi lượng mà cây hoa Đồng tiền cần, nó tạo sự cân đối về dinh dưỡng cho cây, đồng thời cải tạo đất (tăng độ mùn và độ tơi xốp) Phân hữu cơ thường được bón lót (phân phải được

+ Thiếu Cu: Lá non cong, cây bắt đầu khô từ đỉnh ngọn, sau đó cả cây bị chết

1.2.5 Tình hình Sâu bệnh hại trên cây Hoa Đồng tiền

- Sâu hại

Sâu bệnh là một trong những yếu tố gây hại quan trọng ảnh hưởng rất lớn đến quá trình sinh trưởng cũng như sự phát triển của cây hoa Đồng tiền.Sâu hại hoa Đồng tiền chủ yếu bao gồm bọ phấn trắng, rệp nhảy, nhện chân tơ, nhện đỏ,

bọ trĩ, song đối tượng nghiêm trọng nhất là nhện chân tơ (Đặng Văn Đông và

CS, 2003)

- Bệnh hại

Nguồn bệnh là mối nguy hại lớn nhất với tất cả các loại cây trồng trong đó có cây hoa Đồng tiền, nguồn bệnh chủ yếu do nấm gây ra các bệnh như: mốc tro, bệnh khuẩn hạch, bệnh thối gốc, trong đó thối gốc là loại bệnh chủ yếu

1.3 Các nghiên cứu về cây Đồng tiền ở Việt Nam

Võ Hiếu Nghĩa (2013), đã nghiên cứu ảnh hưởng của liều lượng phân NPK (16-16-8) và (20-20-15) đến sự sinh trưởng và phát triển của hoa Đồng tiền

(Gerbera jamesonii) màu cam ĐT03 kết quả cho thấy: Tỷ lệ sống của hoa Đồng

tiền đạt 100% khi bón NPK 16-16-8 với 1g/chậu và NPK 20-20-15 1g/chậu Khi

sử dụng công thức phân NPK 16-16-8 với 1g/chậu Qua thời gian 90 ngày khảo sát sau khi cho đồng tiền vào chậu chăm sóc, nhìn chung giữa các nghiệm thức

có sự khác biệt qua phân tích thống kê ở mức ý nghĩa 5% và 1% Chỉ tiêu về số

lá có các giá trị trung bình biến động từ 8,847-19,90 lá

Nguyễn Văn Hồng (2009), nghiên cứu biện pháp kỹ thuật nhân giống hoa Đồng tiền bằng phương pháp nuôi cấy mô tại Thái Nguyên, Đại học Nông lâm Thái Nguyên

Nghiên cứu ảnh hưởng của giá thể đến sinh trưởng phát triển của cây Đồng tiền nuối cấy mô

Giá thể ở công thức 4 (1Cát+1đất+1trấu hun) và công thức 5 (1Cát + 1đất + 1trấu hun + 1/4vi sinh SG) có tỷ lệ sống cao nhất (công thức 5 là 98,33) và cao thứ 2 (công thức 4 đạt 76,11 ) Cây xuất hiện lá mới và tăng trưởng về chiều cao tốt

Trong đó, giá thể thể tốt nhất là giá thể ở công thức 5 (1Cát+1đất+1trấu hun +1/4vi sinh SG), cho tỷ lệ mẫu sống đạt 98,33% Giá thể này cung cấp đầy

đủ dinh dưỡng cho cây con, có khả năng giữ và thoát nước tốt vì sau 30 ngày cây trồng trên giá thể này cho cây phát triển khỏe mạnh, cứng cáp, bản lá mở rộng, màu xanh thẫm

- Một số nhận định:

Hiện nay trên Thế Giới cũng như trong nước đã và đang có nhiều đề tài nghiên cứu về ảnh hưởng của giá thể và phân bón đến khả năng sinh trưởng và phát triển của cây Đồng tiền Trong nước cây Đồng tiền đang được quan tâm chú trọng về mặt lợi ích kinh tế phát triển nông nghiệp Nhu cầu sử dụng cây Đồng tiền ngày càng gia tăng về số lượng và chất lượng hoa Nguồn giống tốt chưa đáp ứng đủ nhu cầu của thị trường Vậy nên ngoài việc thành công trong

nhân giống in vitro để đưa cây với số lượng lớn từ phòng mô ra ngoài thì viêc

nghiên cứu kỹ thuật chăm sóc cây mô ở giai đoạn vườn ươm là cần thiết

NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2.1 Mục tiêu nghiên cứu

- Xác định được loại giá thể phù hợp nhất để ra cây mô Đồng tiền giai

đoạn vườn ươm

- Xác định được loại phân bón tốt nhất cho sinh trưởng và phát triển cây

mô Đồng tiền giai đoạn vườn ươm

- Đánh giá được tình hình sâu bệnh hại trên cây Đồng tiền và biện pháp

phòng trừ

2.2 Nội dung nghiên cứu

- Nghiên cứu ảnh hưởng một số loại giá thể đến sinh trưởng phát triển của

cây nuôi cấy mô ở giai đoạn vườn ươm

- Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón đến sinh trưởng phát triển của cây

nuôi cấy mô ở giai đoạn vườn ươm

- Đánh giá tình hình sâu bệnh hại đến khả năng sinh trưởng phát triển cây

Đồng tiền và biện pháp phòng trừ

2.3 Vật liệu nghiên cứu

Cây mô Đồng tiền do giáo viên hướng dẫn TS Khất Thị Hải Ninh, Viện

Công Nghệ Sinh Học, Đại học Lâm nghiệp cung cấp

2.4 Địa diểm nghiên cứu

Trồng và chăm sóc cây mô Đồng tiền được thực hiện tại nhà lưới Viện Công nghệ Sinh Học - Trường Đại học Lâm nghiệp Việt Nam

2.5 Phương pháp nghiên cứu

2.5.1 Phương pháp bố trí thí nghiệm và thu thập số liệu

2.5.1.1 Thí nghiệm ảnh hưởng giá thể đến khả năng sinh trưởng và phát triển của cây mô Đồng tiền

- Cây Đồng tiền được huấn luyện dưới ánh sáng tán xạ 2 tuần, sau đó

được rửa sạch thạch bám ở rễ rồi cấy vào các loại giá thể khác nhau (bảng 2.1)

- Mỗi công thức thí nghiệm được bố trí 3 lần lặp, mỗi lần lặp 30 mẫu

- Các bước tiến hành như sau:

của loại giá thể đến sinh trưởng của cây mô Đồng tiền giai đoạn vườn ươm

TN

Bố trí thí nghiệm

Thu thập số liệu sau 1 tháng

Tỷ lệ loại giá thể (%) Đất Cát Sơ

dừa

Trấu hun Trấu

Cây sống (%)

Cây chết (%)

Chất lượng cây(%)

GT1 100 - - - -

GT2 30,0 - - - 70,0

GT3 33,3 33,3 33,3 - -

GT4 33,3 - 33,3 33,3 -

GT5 - 100 - - -

Hình 2.1 Trấu hun Hình 2.2 Xơ dừa

2.5.1.2 Thí nghiệm ảnh hưởng của phân bón NPK đến khả năng sinh trưởng và phát triển của cây Đồng tiền sau khi chuyển sang bầu lớn

Sau một tháng cây được cấy chuyển sang bầu có kích thước to hơn

(13×21), giá thể vào bầu là loại giá thể tốt nhất ở thí nghiệm 1 Sau khi cây bén

rễ khoảng 2 tuần bắt đầu thí nghiệm bón phân 2 tuần/lần

bón thúc đến sinh trưởng của cây mô Đồng tiền giai đoạn vườn ươm

TN

Bố trí thí nghiệm Thu thập số liệu

Loại phân bón Chiều cao

(cm)

Số lá (cái)

Đườngkính tán (cm)

Hình 2.5 Phân bón NPK( 20.0.20 + TE )

2.5.1.3 Đánh giá tình hình sâu bệnh hại tới khả năng sinh trưởng và phát triển của cây Đồng tiền ở giai đoạn vườn ươm

Theo dõi thường xuyên để phát hiện tình hình sâu bệnh hại trên cây mô Đồng tiền Phương pháp điều tra sâu bệnh hại thực vật được tiến hành như sau:

a) Xác định tỷ lệ cây có bệnh (chỉ số P%)

P% = × 100 Trong đó: n số cây bị bệnh, N tổng số cây điều tra

Mức độ gây hại của bệnh: Tỷ lệ phần trăm của cây bị bệnh gây hại

b) Mức độ bị bệnh

- P% < 5% phân bố cá thể

- 5% ≤ P% ≤ 25% phân bố cụm

- 25%<P%< 50% phân bố đám

- P%> 50% phân bố đều

2.5.2 Phương pháp xử lý số liệu

* Xử lý số liệu qua các công thức sau:

• Tỷ lệ cây sống =

× 100%

• Tỷ lệ chết =

×100%

• Số lá (lá): Đếm tất cả các lá trên cây Lá được tính phải nhìn thấy rõ,

đầy đủ các bộ phận của lá, dài 1cm trở lên

tj: tổng tần số quan sát của các công thức đối với cấp j

ni: dung lƣợng mẫu của công thức thứ i

- Nếu (sig) (xác suất của X2) lớn hơn 0.05 các chỉ tiêu nghiên cứu không

có sự sai khác giữa các công thức thí nghiệm

- Biến động giữa các trị số quan sát ở các mẫu mà đại biểu là các biến động giữa các số trung bình mẫu (trung bình các cấp của nhân tố A)

Ta gọi biến động này là VA và do tính chất cộng của biến động nên

Số liệu đƣợc xử lý bằng phần mềm SPSS (15.0), kết quả kiểm tra sai dị đƣợc thể hiện bằng trị số (sig)

+ Nếu sig ( xác suất của F) nhỏ hơn 0,05 các chỉ tiêu nghiên cứu có sự sai khác giữa các công thức thức thí nghiệm