Hiện nay tình trạng học tập chạy theo thành tích, không chú ý thực chất là một vấn đề phổ biến trong xã hội, nhất là vấn đề thi cử của học sinh. Cuộc vận động nói không với tiêu cực tron[r]
Trang 1PHẦN LÝ THUYẾT 2 ĐIỂM
Câu 1:Nêu chủ đề (thông điệp) bao trùm vở kịch “Hồn Trương Ba, da hàng thịt”- Lưu Quang Vũ
-Qua tác phẩm “Hồn Trương Ba da hàng thịt”, tác giả muốn gửi đến người đọc thông điệp: được sống làm ngườiquý giá thật, nhưng được sống đúng là mình, sống trọn vẹn những giá trị mình vốn có và theo đuổi càng quýhơn
-Sự sống chỉ thực sự có ý nghĩa khi con người được sống tự nhiên với sự hài hòa giữa thể xác và tâm hồn.-Con người phải luôn biết đấu tranh với nghịch cảnh, với chính bản thân, chống lại sự dung tục, để hoàn thiệnnhân cách và vươn tới những giá trị tinh thần cao quý
Câu 2: Nhận xét cách xây dựng cốt truyện độc đáo ( tình huống truyện ) trong tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa” của Nguyễn Minh Châu ?
-Trong tác phẩm, đó là sự kiện Phùng chứng kiến lão đàn ông đánh vợ một cách tàn bạo Trước đó, anh nhìn đời
bằng con mắt của người nghệ sĩ rung động, say mê trước vẻ đẹp huyền ảo- thơ mộng của thuyền biển Tronggiây phút tâm hồn thăng hoa những cảm xúc lãng mạn, Phùng phát hiện ra hiện thực nghiệt ngã của đôi vợchồng bước ra từ con thuyền “thơ mộng” đó
-Tình huống đó được lặp lại lần nữa: bên cạnh hình ảnh người đàn bà nhẫn nhục chịu đựng “đòn của ông
chồng”, Phùng còn được chứng kiến phản ứng của chị em thằng Phác trước sự hung bạo của cha đối với mẹ Từ
đó, trong người nghệ sĩ đã có sự thay đổi cách nhìn đời Anh thấy rõ những cái ngang trái trong gia đình thuyềnchài, hiểu sâu thêm tính chất người đàn bà, chị em thằng Phác, hiểu thêm người đồng đội (Đầu) và hiểu thêmchính mình
-Ý nghĩa : Nguyễn Minh Châu đã xây dựng được tình huống mà ở đó bộc lộ mọi mối quan hệ, bộc lộ khả năngứng xử, thử thách phẩm chất, tính cách, tạo ra những bước ngoặt trong tư tưởng, tình cảm và cả trong cuộc đờinhân vật Tình huống truyện mang ý nghĩa khám phá, phát hiện đời sống
Câu 3: Trình bày cuộc đời và sự nghiệp của tác giả Lỗ Tấn ?
-Lỗ Tấn (1881-1936) tên thật là Chu Thụ Nhân
-Quê ở phủ Thiệu Hưng, tỉnh Chiết Giang, miền Đông Nam Trung Quốc
-Ông là nhà văn cách mạng lỗi lạc của Trung Quốc thế kỉ XX “Trước Lỗ tấn chưa hề có Lỗ Tấn; sau Lỗ Tấn có
vô vàn Lỗ Tấn” (Quách Mạt Nhược)
-Mồ côi cha lúc 13 tuổi
-Học giỏi,nhận học bổng sang Nhật học nghành y ở Tiên Đài
-Tuổi trẻ của Lỗ Tấn đã nhiều lần đổi nghề để tìm một con đường cống hiến cho dân tộc: từ nghề khai mỏ đếnhàng hải rồi nghề y, cuối cùng làm văn nghệ để thức tỉnh quốc dân đồng bào
-Con đường gian nan để chọn ngành nghề của Lỗ Tấn vừa mang đậm dấu ấn lịch sử Trung Hoa thời cận hiệnđại, vừa nói lên tâm huyết của một người con ưu tú của dân tộc
-Ông quan niệm rất tích cực:chữa bệnh thể xác không quan trọng bằng chữa bệnh tinh thần
-Mục đích viết văn của Lỗ Tấn: ông muốn dùng ngòi bút của mình để phanh phui các căn bệnh tinh thần củaquốc dân, lưu ý mọi người tìm phương thuốc chạy chữa.ông đã hát cho đồng bào mình nghe bài hát lạc điệu củachính họ, chỉ cho họ thấy những bước đi sai nhịp trên con đường tiến về tương lai
-Quan điểm sáng tác văn nghệ của Lỗ Tấn được thể hiện nhất quán trong toàn bộ sáng tác của ông: phê phánnhững căn bệnh tinh thần khiến cho quốc dân mê muội, tự thoả mãn “ngủ say trong một cái nhà hộp bằng sắtkhông có cửa sổ”
- Tác phẩm chính: AQ chính truyện (Kiệt tác của văn học hiện đại Trung Quốc và thế giới), các tập Gào thét,Bàng hoàng, Truyện cũ viết theo lối mới, hơn chục tập tạp văn có giá trị phê phán, tính chiến đấu cao
Trang 2+ Là phương thuốc truyền thống chữa bệnh lao Một phương thuốc phản khoa học.
+Thấy được tình trạng tê liệt, u mê, lạc hậu, vv của người dân Trung Quốc lúc bấy giờ
+Mối quan hệ giữa quần chúng nhân dân và cách mạng chưa thật sự gắn bó sâu sắc
+Tác giả mong muốn tìm ra một phương thuốc hữu hiệu để chữa căn bệnh tinh thần này, nhằm đưa nhân dânTrung Quốc thoát khỏi tình trạng lạc hậu,để tiến lên phía trước
Hình tượng chiếc bánh bao tẩm máu
+ “Bánh bao tẩm máu người”, nghe như chuyện thời trung cổ nhưng vẫn xảy ra ở nước Trung Hoa trì trệ Tầng
nghĩa thứ nhất - nghĩa đen của tên truyện là: thuốc chữa bệnh lao Thứ mà ông bà Hoa Thuyên xem là “tiêndược” để cứu mạng thằng con “mười đời độc đinh” đã không cứu được nó mà ngược lại đã giết chết nó - đó làthứ thuốc mê tín
+ Trong truyện, bố mẹ thằng Thuyên đã áp đặt cho nó một phương thuốc quái gở Và cả đám người trong quántrà cũng cho rằng đó là thứ thuốc tiên Như vậy, tên truyện còn hàm nghĩa sâu xa hơn, mang tính khai sáng: đây
là thứ thuốc độc, mọi người cần phải giác ngộ ra rằng cái gọi là thuốc chữa bệnh lao được sùng bái là một thứthuốc độc
+Người Trung Quốc cần phải tỉnh giấc, không được ngủ mê trong cái nhà hộp bằng sắt không có sửa sổ.
+ Chiếc bánh bao - liều thuốc độc lại được pha chế bằng máu của người cách mạng - một người xả thân vìnghĩa, đổ máu cho sự nghiệp giải phóng nông dân Những người dân ấy (bố mẹ thằng Thuyên, ông Ba, cảKhang ) lại dửng dưng, mua máu người cách mạng để chữa bệnh Với hiện tượng chiếc bánh bao tẩm máu
Hạ Du, Lỗ Tấn đã đặt ra một vấn đề hết sức hệ trọng là ý nghĩa của hi sinh
+Tên truyện vì thế mang tầng nghĩa thứ ba: Phải tìm một phương thuốc làm cho quần chúng giác ngộ cáchmạng và làm cho cách mạng gắn bó với quần chúng
Câu 5: Nhận xét về ý nghĩa của chi tiết về nghĩa địa và con đường mòn ?
-Nghĩa địa của những người chết chém hoặc chết tù ở phía bên tay trái ,còn nghĩa địa của những người chếtnghèo ở phía tay phải Như vậy,những người chết chém,chết tù chôn chung một khu.Nghĩa là người ta khôngphân biệt người làm cách mạng,làm chính trị vì nhân dân với kẻ trộm cướp,giết người.Họ cho rằng tất cả đều làgiặc
-Nghĩa địa của người chết chém và chết nghèo chỉ cách nhau một con đường mòn.Hình ảnh con đường mònđược nhắc đến trong văn của Lỗ Tấn, để diễn tả một thói quen, nếp nghĩ,một kiểu ứng xử.Như vậy,con đườngmòn không chỉ là ranh giới tự nhiên mà còn là ranh giới của lòng người, định kiến lâu đời trong xã hội
-Bà mẹ của Hạ Du và mẹ của bé Thuyên,cả hai cùng chung nỗi đau mất con, nhưng giữa họ dường như bị ngăncách bởi một không gian vô hình, dù rằng đến cuối truyện,họ dần vượt qua khoảng ngăn cách đó
Câu 6: Nhận xét về không gian, thời gian nghệ thuật và ý nghĩa của chi tiết vòng hoa trên mộ Hạ Du ?
+ Câu chuyện xảy ra trong 2 buổi sớm vào hai mùa thu, mua xuân có ý nghĩa không tượng trưng Buổi sáng đầutiên có 3 cảnh: cảnh sáng tinh mơ đi mua bánh bao chấm máu người, cảnh pháp trường và cảnh cho con ănbánh, cảnh quán trà Ba cảnh gần như liên tục, diễn ra trong mùa thu lạnh lẽo Bối cảnh quán trà và đường phố
là nơi tụ tập của nhiều loại người do đó hình dung được dư luận và ý thức xã hội Buổi sáng cuối cùng là vàodịp tết Thanh minh - mùa xuân tảo mộ Mùa thu lá rụng, mùa xuân đâm chồi nảy lộc, gieo mầm, hi vọng vềmộtcuộc sống mới tốt hơn,tươi sáng hơn trong tương lai
+ Vòng hoa trên mộ Hạ Du: Có thể xem vòng hoa là cực đối lập của “chiếc bánh bao tẩm máu” Phủ định vịthuốc là bằng chiếc bánh bao tẩm máu, tác giả mơ ước tìm kiếm một vị thuốc mới- chữa được cả những bệnh tật
về tinh thần cho toàn xã hội với điều kiện tiên quyết là mọi người phải giác ngộ cách mạng, phải hiểu rõ “ýnghĩa của sự hi sinh” của những người cách mạng
+ Chi tiết vòng hoa trên mộ Hạ Du chủ đề tư tưởng tác phẩm mới được thể hiện trọn vẹn, nhờ đó mà không khícủa truyện vốn rất u buồn tăm tối song điều mà tác giả đưa đến cho người đọc không phải là tư tưởng bi quan
Câu 7: Trình bày tiểu sử và sự nghiệp của Mikhain SôlôKhôp
-SôlôKhôp là nhà văn Nga lỗi lạc, sinh(1905 – 1984), xuất thân trong một gia đình nông dân, thuộc tỉnh Rôxtốptrên vùng thảo nguyên sông Đông
-Ông tham gia cách mạng sớm như thư kí ủy ban trấn,trưng thu lương thực
-Cuối năm 1922,ông lên Mát-xcơ-va làm nhiều nghề để kiếm sống và thực hiện ước mơ viết văn của mình-Ham mê đọc sách và tự tìm tòi,học hỏi
Trang 3-Năm 1925,ông trở về quê,bắt tay vào viết tiểu thuyết “Sông Đông êm đềm”-cuốn tiểu thuyết tâm huyết của nhàvăn
-Năm 1926,ông đã có một số truyện ngắn được xuất bản
-Năm 1932,được bầu vào đảng viên đảng cộng sản Liên Xô
-Năm 1939,được bầu làm viện sĩ viện hàn lâm khoa học Liên Xô
-Những năm chiến tranh vệ quốc, ông tham gia vào Hồng Quân với tư cách là phóng viên báo Sự Thật
-Ông rất gắn bó với con người và cảnh vật quê hương trong những bước chuyển mình đau đớn và phức tạp củalịch sử Chính vì thế tác phẩm của ông thấm đẫm hơi thở và linh hồn của cuộc sống vùng sông Đông
-Sôlô Khốp là người trực tiếp tham gia cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại, ông thấu hiểu được những nỗi khổ đau
và số phận con người trong cuộc chiến tranh Chính điều này đã tạo ra một bước ngoặc trong các sáng tác củaông
-Ông coi sứ mệnh cao cả nhất của nghệ thuật là ca ngợi nhân dân-người lao động, nhân dân-người xây dựng,nhân dân anh hùng
-Sôlô Khôp được trao tặng giải thưởng nô ben về văn học năm 1965
-Các tác phẩm tiêu biểu:Những truyện ngắn sông Đông, Sông Đông êm đềm(tác phẩm được viết năm 1940,gồm 4 quyển-8 phần) , Số phận con người ,Thảo nguyên xanh
1925-Câu 7: Ý nghĩa bao trùm tác phẩm “SỐ PHẬN CON NGƯỜI”
- Nhân vật chính trong tác phẩm là Xôcôlôp có cuộc đời gặp nhiều bất hạnh Nhưng anh vẫn thể hiện được néttính cách Nga kiên cường và nhân hậu:
* Tính cách kiên cường :
+ Trong chiến tranh, anh chịu quá nhiều bất hạnh Sau chiến tranh, anh lại sống trong cô đơn, đau khổ, phiêu bạtnhiều nơi để kiếm sống Nhưng anh vẫn không thốt một lời than vãn, không suy sụp tinh thần, không sa ngã,không rơi vào bế tắc, tuyệt vọng
+ Với bản lĩnh cao đẹp, với tấm lòng nhân hậu thắm thiết, anh trở thành chỗ dựa vững chắc cho bé Vania (bố
mẹ đã chết trong chiến tranh)
Tấm lòng nhân hậu :
+ Xôcôlôp nhận nuôi bé Vania từ tính thương “Với niềm vui không lời tả xiết” không tính toán, vụ lợi
+ Yêu thương, chăm sóc chu đáo cho Vania hơn cả người cha đối với con
+ Những mất mát, đau thương, anh âm thầm chịu đựng “nhiều đêm thức giấc thì gối ướt đẫm nước mắt”, khôngcho bé Vania biết, vì sợ em buồn
- Hai số phận bất hạnh đặt cạnh nhau, đã kết hợp với nhau, biết nương tựa vào nhau để vươn lên và khôngngừng hi vọng vào cuộc sống là phẩm chất tuyệt vời của những con người chân chính
Câu 8: Nội dung tác phẩm “Thuốc” của Lỗ Tấn:
- Phản ánh sự u mê ,tê liệt của nhân dân TQ trước cách mạng Tân Hợi, sự lạc hậu về chính trị của quầnchúng đối với người làm cách mạng và bi kịch của người cách mạng tiên phong Hạ Du
- Mối quan hệ giữa quần chúng và nhân dân chưa thực sự gắn bó
- Tác giả mong muốn tìm ra một phương thuốc hữu hiệu để chữa căn bệnh tinh thần này, nhằm đưa nhândân Trung Quốc thoát khỏi tình trạng lạc hậu,để tiến lên phía trước
Câu 9: Trước khi trở thành nhà văn, Lỗ Tấn đã học những nghề nào? Tại sao cuối cùng ông chuyển sang làm văn nghệ ? Nêu tên 3 tác phẩm của ông.
- Trước khi trở thành nhà văn Lỗ Tấn đã học những nghề: Hàng hải với ước mong mở rộng tầm mắt – học nghềkhai thác mỏ với nguyện vọng làm giàu cho tổ quốc – học nghề y để chữa bệnh cho dân nghèo như bố ông
- Đang học y khoa ở Tiên Đài (Nhật), ông đột ngột đổi nghề Vì: Một lần xem phim, ông thấy người TQ khỏemạnh hăm hở đi xem người Nhật chém người TQ làm gián điệp cho Nga (chiến tranh Nga –Nhật), ông giậtmình, nghĩ rằng chữa bệnh thể xác không bằng chữa bệnh tinh thần cho quốc dân Dân chủ trương dùng ngòibút để phanh phui căn bệnh tinh thần của quốc dân và lưu ý mọi người tìm phương chữa trị
Câu 10: Trình bày vắn tắt cuộc đời và sự nghiệp HÊMINGUÊ
-Hêminguê là nhà văn Mĩ nổi tiếng, sinh(1899-1961), trong gia đình trí thức khá giả, là người từng đoạt giảiNobel về văn học
-Ông yêu thích thiên nhiên hoang dại, thích phiêu lưu mạo hiểm, sống giản dị, gần gũi quần chúng và từng thamgia nhiều cuộc chiến tranh
Trang 4-Hêminguê là một cây bút xông xáo không mệt mỏi.Từng làm báo và phóng viên mặt trận
-Ông là người đề xướng ra nguyên lí “Tảng băng trôi” (Đại thể là nhà văn không trực tiếp phát ngôn cho ýtưởng của mình mà xây dựng hình tượng có nhiều sức gợi để người đọc có thể rút ra phần ẩn ý, nghệ thuật độcthoại nội tâm, kết hợp biểu tượng, ẩn dụ)
-Sáng tác của ông để lại dấu ấn sâu sắc trong văn xuôi hiện đại phương Tây và góp phần đổi mới lối viết truyện,tiểu thuyết của nhiều thế hệ nhà văn trên thế giới
-Ông viết nhiều đề tài:chiến tranh, những trận đấu bò,săn thú dữ,đấu quyền Anh, dù viết về Châu Phi hay ChâuMĩ,ông đều nhằm ý đồ: “viết một áng văn xuôi đơn giản và trung thực về con người”
-Năm 1954,ông nhận giải thưởng Noben về văn học
-Năm 1961,ông tự sát
-Các tác phẩm tiêu biểu: Giã từ vũ khí ,Mặt trời vẫn mọc, Ông già và biển cả, Chuông nguyện hồn ai
Câu 11: Em hiểu như thế nào về nguyên lí “Tảng băng trôi”
-Hêminguê lấy hình ảnh tảng băng trôi phần nổi ít, phần chìm nhiều đặt ra yêu cầu đối với tác phẩm văn chương
phải tạo ra “ ý tại ngôn ngoại”
- Nhà văn không trực tiếp công khai phát ngôn cho ý tưởng của mình mà xây dựng hình tượng có nhiều sức gợi
để người đọc tự rút ra phần ẩn ý
-một trong những biện pháp chủ yếu thể hiện nguyên lí “Tảng băng trôi” là độc thoại nội tâm kết hợp dùng ẩn
dụ, biểu tượng
Câu 12: Nêu ý nghĩa hình tượng con cá kiếm
-Hình tượng con cá kiếm được phát biểu trực tiếp qua ngôn từ của người kể chuyện, đặc biệt là qua những lờitrò chuyện của ông lão với con cá ta thấy ông lão coi nó như một con người Chính thái độ đặc biệt, khác thườngnày đã biến con cá thành “nhân vật” chính thứ hai bên cạnh ông lão, ngang hàng với ông Con cá kiếm mang ýnghĩa biểu tượng
-Nó là đại diện cho hình ảnh thiên nhiên tiêu biểu cho vẻ đẹp , tính chất kiên hùng vĩ đại của tự nhiên Trongmối quan hệ phức tạp của thiên nhiên với con người không phải lúc nào thiên nhiên cũng là kẻ thù Con người
và thiên nhiên có thể vừa là bạn vừa là đối thủ
-Con cá kiếm là biểu tượng của ước mơ vừa bình thường giản dị nhưng đồng thời cũng rất khác thường, cao cả
mà con người ít nhất từng theo đuổi một lần trong đời
Câu 13: Nhan đề truyện Vợ Nhặt
-Tên truyện kích thích sự chú ý của người đọc.Đây không phải là cảnh lấy vợ đàng hoàng, có ăn hỏi,có cưới xintheo phong tục truyền thống của người Việt, mà là nhặt được vợ
-Tên truyện gợi lên số phận , cảnh ngộ của con người.Số phận nghèo khó của gia đình Tràng,Thị, dân trong xómNgụ Cư.Anh Tràng nhặt vợ như người ta nhặt được rơm rác ngoài đường
-Gía trị rẻ rúng, tình cảnh tủi nhục của người nghèo trong nạn đói năm 1945
-Sự cưu mang , đùm bộc,giúp đỡ nhau của những người cùng chung cảnh ngộ Tình cảm nhân đạo sâu sắc trongtác phẩm
Câu 14: Ý nghĩa nhan đề truyện ngắn Rừng xà nu
-Những cánh rừng xà nu bạt ngàn ở Tây Nguyên là hình ảnh gắn bó máu thịt giữa tác giả với những kỉ niệm sâusắc trong cuộc đời chiến đấu và viết văn tại chiến trường Tây Nguyện.Mang đậm đà khí vị không khí TâyNguyên thời chống Mĩ
-Rừng xà nu là hình ảnh mang ý nghĩa biểu tượng cho con người Tây Nguyên anh hùng, cụ thể là dân làngXôman với những con người ưu tú như cụ Mết, Tnú,Dít,Mai, vv
-Bức tranh thiên nhiên rừng xà nu thật hùng vĩ, với sức sống mãnh liệt,sự sinh sôi nảy nở không ngừng,bất chấpđạn đại bác của giặc bắn phá mõi ngày.Qua đó,nó biểu tượng cho tinh thần quật khởi của nhân dân Tây Nguyênquyết vượt lên đau thương,theo đảng làm cách mạng
-Nhan đề rừng xà nu còn gợi lên chủ đề tác phẩm, cũng như cảm hứng sử thi, bi tráng của thiên truyện đặc sắcnày
Câu 16: Ý nghĩa nhan đề truyện ngắn “Chiếc thuyền ngoài xa”
-Tác phẩm in đậm phong cách tự sự-triết lí của tác giả Nguyễn Minh Châu.Với ngôn từ giản dị của đờithường.Truyện kể lại chuyến đi thực tế của một nghệ sĩ nhiếp ảnh và những chiêm nghiệm sâu sắc về nghệ thuật
và cuộc đời
Trang 5-Tác phẩm mang lại cách nhìn nhận đúng đắn về cuộc sống và con người Một cách nhìn đa diện , nhiều chiều,phát hiện ra bản chất thực sau vẻ ngoài đẹp đẽ của hiện tượng
-Nội dung truyện mở ra những nghịch lí của đời thường.Một trưởng phòng muốn có một tấm lịch có cảnhthuyền và biển vào buổi sớm có sương mờ.Một nghệ sĩ nhiếp ảnh tài năng chụp được một bức ảnh như ý,cảnhthuyền và biển thật đẹp, có lẫn hình ảnh con người ngồi trên thuyền đang từ ngoài xa tiến vào bờ vào buổi sáng
có sương mờ.Bên cạnh bức ảnh tuyệt đẹp đó là cảnh người đàn ông vũ phu đánh vợ
-Truyên mang đến cho người đọc suy nghĩ về nhiều mặt của cuộc sống: Đó là vấn đề miếng cơm, manh áo, vấn
đề đông con, vấn đề bạo hành trong gia đình
Câu 17: Nêu ý nghĩa nhan đề của tác phẩm Ai đã đặt tên cho dòng sông?
- Ai đã đặt tên cho dòng sông là một câu hỏi gợi sự chú ý của mọi người về cái tên đẹp của con sông: sôngHương, sông thơm
- Là cái cớ để nhà văn tìm hiểu, lí giải vẻ đẹp của con sông:
+Bằng huyền thoại: Người làng Thành Chung có nghề trồng rau thơm.Vì yêu quý con sông xinh đẹp, nhân dânhai bên bờ sông đã nấu 100 loài hoa đổ xuống sông cho làn nước thơm mãi mãi Huyền thoại ấy đã trả lời chocâu hỏi ai đã đặt tên cho dòng sông Cách lí giải gợi niềm biết ơn đối với những người có công khai phá ramiền đất này
+Bằng chính nội dung bài kí: chất thơ của con sông rất phù hợp với tên gọi của nó
-Tình yêu, lòng tự hào về vẻ đẹp của quê hương, đất nước
Câu 18: Nêu ý nghĩa tình huống truyện trong tác phẩm Vợ nhặt?
- Tóm tắt tình huống: Trong tác phẩm Vợ nhặt, Kim Lân xây dựng một tình huống truyện độc đáo, tình huốngnằm ngay trong nhan đề của truyện - tình huống nhặt vợ của anh cu Tràng Anh cu Tràng - một người dân xómngụ cư nghèo, xấu nhặt được vợ qua 2 lần quen biết Lần thứ nhấtTràng đang gò lưng kéo xe thóc cho Liên đoànlên Tỉnh, hắn hò một câu cho đỡ nhọc Chủ ý của hắn không muốn ghẹo cô nào Nhưng mấy cô ả cứ đẩy thị ra,thế là thị ra đẩy xe bò cho Tràng Lần thứ 2, khi Tràng dang uống nước ở cổng chợ Tỉnh, thị chạy lại mắng sưngsỉa vào mặt Tràng Tràng không nhận ra người quen vì hôm nay thị rách quá Sau đó Tràng mời thị ăn bánh đúc,thị ăn một chặp 4 bát bánh đúc…rồi theo Tràng về làm vợ
- Đây là một tình huống éo le, vừa vui lại vừa buồn Nó có ý nghĩa làm nổi bật nội dung tư tưởng của truyện: +Tố cáo tội ác của Thực dân Pháp và Phát Xít Nhật gây ra nạn đói năm 1945 làm cho hơn 2 triệu người chếtđói, phơi bày số phận bi thảm của con người
+Đồng thời ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn của người lao động nghèo: đói gần kề cái chết người ta vẫn luôn cưu mang
và giúp đỡ lẫn nhau,vẫn luôn hướng tới hạnh phúc
Câu 19: Nêu ý nghĩa của tình huống truyện trong tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa ?
- Tình huống truyện trong Chiếc thuyền ngoài xa là tình huống nhận thức của Phùng Có ba lần Phùngnhận thức
+Lần thứ nhất: Phùng phát hiện ra một bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp - bức tranh chiếc thuyền vó bè trên biểntrong sương sớm Lúc ấy Phùng nhận thức một điều: bản thân cái đẹp chính là đạo đức
+Lần thứ hai: Phùng phát hiện ra cảnh bạo lực trong gia đình người phụ nữ hàng chài Phùng nhận thức: nguyênnhân của bạo lực gia đình chính là cái đói nghèo, bạo lực gia đình là nguyên nhân gây ra nỗi bất hạnh cho ngườiphụ nữ và sự mặc cảm cho những đứa trẻ
+Lần thứ ba: Phùng chứng kiến cách giải quyết của Đẩu - khuyên người đàn bà hàng chài li hôn, điều nàykhông hợp lý Phùng nhận thức: pháp luật phải gắn liền với cuộc sống
- Qua đó, tác giả muốn gửi thông điệp cho người đọc bài học đúng đắn về cách nhìn nhận cuộc sống và conngười: một cách nhìn đa diện, nhiều chiều, phát hiện ra bản chất thật sau vẻ đẹp bên ngoài của hiện tượng, cuộcsống
Câu 21:Trình bày ngắn gọn các tập thơ của Tố Hữu ?
Thơ Tố Hữu gắn bó chặt chẽ với cuộc đấu tranh cách mạng Việt Nam từ những năm 1940 cho đến sau này
a Tập thơ Từ ấy(1937 – 1946) gồm 71 bài sáng tác trong 10 năm (1937 – 1946) Tác phẩm được chia làm ba
phần:
- Máu lửa (27 bài) được viết trong thời kì đấu tranh của Mặt trận dân chủ Đông Dương, chống phát xít, phongkiến, đòi cơm áo, hòa bình…
Trang 6- Xiềng xớch (30 bài) được viết trong nhà giam thể hiện nỗi buồn đau và ý chớ, khớ phỏch của người chiến sĩcỏch mạng.
- Giải phúng (14 bài) viết từ lỳc vượt ngục đến 1 năm sau ngày độc lập nhằm ngợi ca lớ tưởng, quyết tõm đuổigiặc cứu nước và thể hiện niềm vui chiến thắng
-Những bài thơ tiờu biểu: Mồ cụi, Hai đứa bộ, Từ ấy,…
b Tập thơ Việt Bắc (1947-1954)
- Gồm 24 bài sỏng tỏc trong thời kỡ khỏng chiến chống Phỏp
- Việt Bắc là bức tranh tõm tỡnh của con người VN trong khỏng chiến với những cung bậc cảm xỳc tiờu biểu:tỡnh yờu quờ hương đất nước, tỡnh đồng chớ đồng đội, tỡnh quõn dõn, lũng thủy chung cỏch mạng Đồng thời thểhiện quyết tõm bảo vệ sự toàn vẹn của đất nước
- Những bài thơ tiờu biểu: Phỏ đường, Việt Bắc, Bà mẹ Việt Bắc, Bầm ơi, Ta đi tới,…
c Giú lộng (1955-1961):
+ Cụng cuộc xõy dựng chủ nghĩa xó hội ở miền Bắc
+ Phong trào đấu tranh chống Mĩ - Ngụy ở miền Nam
- Tỏc phẩm thể hiện niềm vui chiến thắng, cuộc sống mới với những quan hệ xó hội tốt đẹp Cũn là lũng tri õnnghĩa tỡnh đối với Đảng, Bỏc Hồ và nhõn dõn
- Những bài thơ tiờu biểu: Trờn miền Bắc mựa xuõn, Thự muụn đời muụn kiếp khụng tan, Mẹ Tơm, bài ca mựaxuõn 1961,…
d Ra trận (1962-1971), Mỏu và Hoa (1972-1977)
Phản ỏnh cuộc đấu tranh của dõn tộc kờu gọi cổ vũ tinh thần chiến đấu của dõn tộc Ca ngợi Bỏc Hồ, tổng kếtlịch sử đấu tranh
Cõu 22: Nờu những đặc điểm cơ bản của văn học Việt Nam từ 1945 đến 1975
- Một nền văn học thống nhất chặt chẽ dưới sự lónh đạo của Đảng, phục vụ chớnh trị và cổ vũ chiến đấu.
- Một nền văn học hướng về đại chỳng trước hết là cụng nụng binh.
+ Cụng nụng binh (nhõn dõn lao động) là động lực của cỏch mạng và khỏng chiến, trong sản xuất và chiến đấu.+Một nền văn học núi về họ và vỡ họ, phản ỏnh tõm tư, tỡnh cảm, ước mơ, nguyện vọng của họ
+Hỡnh ảnh con người mới, cuộc sống mới trong thơ văn.
-Một nền văn học đậm đặc khuynh hướng sử thi và cảm hứng lóng mạn.
+ Đề cập những đề tài cú ý nghĩa lịch sử và cú tớnh chất toàn dõn.
+ Những hỡnh tượng anh hựng, những tớnh cỏch, sự tớch anh hựng mang tầm vúc thời đại Giọng điệu anh hựng
ca
+Lạc quan trong mỏu lửa, tin tưởng mónh liệt vào tương lai tươi sỏng và chiến thắng.
Cõu 23: Nờu những đặc điểm cơ bản của văn học Việt Nam từ 1975 đến hết thế kỉ XX
1 Quá trình phát triển và những thành tựu
- Hai chặng đờng phát triển
+1975 – 1986 : Chuyển tiếp (trăn trở, tìm đờng)
+Từ 1986 trở đi : Đổi mới
* Những dấu hi ệu ( đặc điểm) chính của sự đổi mới
-Thiên về tính thế sự và hớng nội ; từ cao rộng đi vào chiều sâu cá nhân chủ thể sáng tạo.
-Chất nhân văn, nhân bản bộc lộ và thể hiện trong thân phận nhân vật
-Cá thể hoá hơn về phơng pháp, đa dạng hơn phong cách, mở rộng cách thức, thủ pháp nghệ thuật, tạo lập ngôn
từ
-Có sự đổi mới, sự trở lại trong đổi mới của các tác giả trớc 1975 Đã xuất hiện một lực lợng nhà văn sau 1975
mà xu hớng nổi trội là cố gắng tìm tòi đổi mới, đến nỗi có trờng hợp có tính quyết liệt
-Xuất hiện xu hớng thị trờng, ngoại lai.
2 Một số thành tựu b ớc đầu
-Về nội dung văn học, thành tựu đáng ghi nhận là sự đổi mới cách nhìn, phản ánh, cảm nhận ; lấy cá nhân (cuộc
sống, số phận) và bối cảnh gắn với nhu cầu cá nhân làm trục xoay chính Về nghệ thuật là sự đa dạng trong
ph-ơng pháp, thủ pháp
- Đã có những tác giả, tác phẩm đợc ghi nhận (thơ/trờng ca, văn xuôi, kịch Là những trờng hợp vừa truyền thống
vừa đổi mới ; gắn với dân tộc, hội nhập với quốc tế, tiếng lòng nhà văn hòa với tiếng nói xã hội Thanh Thảo,Hữu Thỉnh, Xuân Quỳnh, Nguyễn Duy, Trần Nhuận Minh, Y Phơng, (thơ) Nguyễn Minh Châu, Lê Lựu,Nguyễn Khải, Nguyễn Khắc Trờng, Nguyễn Huy Thiệp, Bảo Ninh, (văn xuôi), Lu Quang Vũ (kịch)
Cõu 24: Nờu hoàn cảnh sỏng tỏc bài TÂY TIẾN – Quang Dũng
Trang 7-“Tây Tiến” là bài thơ hay của Quang Dũng và cũng là bài thơ hay của thơ ca thời chống Pháp.
-“Tây Tiến” là đơn vị bộ đội được thành lập đầu năm 1947 có nhiệm vụ phối hợp với bộ đội Lào bảo vệ biên
giới Việt – Lào, tiêu hao lực lượng địch ở thượng Lào cũng như miền Tây Bắc bộ VN
-Địa bàn hoạt động khá rộng từ Châu Mai, Châu Mộc sang Sầm Nứa rồi vòng về Thanh Hóa
-Lính Tây Tiến phần đông là sinh viện, học sinh Hà Nội.
-Quang Dũng từng làm đại đội trưởng ở đó từ khi mới thành lập đến cuối năm 1948, sau khi rời đơn vị, chuyển
sang đơn vị khác Nhớ đơn vị cũ, ông viết bài thơ “NHỚ TÂY TIẾN” Bài thơ in lần đầu năm 1949 – đến năm
1957 được in lại và đổi tên “TÂY TIẾN”
Câu 25: Trình bày phong cách nghệ thuật thơ Tố Hữu ?
- Tố Hữu là nhà thơ trữ tình chính trị thể hiện nồng nhiệt tự hào lý tưởng cách mạng, đời sống cách mạng củanhân dân ta
- Tố Hữu là nhà thơ của lẽ sống lớn, tình cảm lớn, niềm vui lớn Khuynh hướng sử thi, cái tôi trữ tình – cái tôichiến sĩ mang tầm vóc hoành tráng, màu sắc lịch sử được diễn tả bằng bút pháp lãng mạn, hình tưởng thơ kì vĩ,tráng lệ
- Nét đặc sắc trong thơ Tố Hữu là có giọng điệu riêng Thơ liền mạch, nhất khí tự nhiên, giọng tâm tình, ngọtngào tha thiết
- Nghệ thuật thơ Tố Hữu giàu tính dân tộc Phối hợp tài tình ca dao, dân cam các thể thơ dân tộc và “thơ mới”.Vận dụng biến hoá cách nói, cách cảm, cách so sánh ví von rất gần gũi với tâm hồn người Phong phú vần điệu,câu thơ mượt mà, dễ thuộc dễ ngâm
Câu 26: Nêu hoàn cảnh sáng tác bài thơ VIỆT BẮC –của Tố Hữu ? :
- Việt Bắc là quê hương cách mạng, là căn cứ địa vững chắc của cuộc kháng chiến, nơi đã che chở đùm bọc choĐảng, Chính Phủ, bộ đội trong suốt những năm kháng chiến chống Pháp gian khổ
- Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, tháng 7 năm 1954, Hiệp định Giơnevơ về Đông Dương được kí kết, hòa bìnhtrở lại, miền Bắc nước ta được giải phóng
- Tháng 10 năm 1954, các cơ quan Trung ương của Đảng và Chính phủ rời chiến khu Việt Bắc về thủ đô HàNội
- Một trang sử mới của đất nước và một giai đoạn mới của cách mạng được mở ra Nhân sự kiện trọng đại này,
Tố Hữu viết bài thơ Việt Bắc
- Bài thơ được trích trong tập Việt Bắc (1947 - 1954)
Câu 27: Trình bày về Sự nghiệp văn chương Nguyễn Tuân ?
Hơn nửa thế kỉ cầm bút, Nguyễn Tuân đã để lại cho nền văn học nước nhà một sự nghiệp văn chương khá lớn 1.Trước cách mạng tháng 8: Chủ yếu xoay quanh 3 đề tài:
-Chủ nghĩa xê dịch: Một chuyến đi, Thiếu quê hương
-Vẻ đẹp của vang bóng một thời: Vang bóng một thời, Tóc chị Hoài
-Đời sống trụy lạc: Chiếc lư đồng mắt cua, đem đến cho ông những cảm giác mới lạ, mãnh liệt “ tôi muốn mỗi
ngày trong cuộc sống của tôi, phải cho tôi cái say của rượu tối tân hôn”–Một lá thư không gở
2 Sau cách mạng tháng 8:
-Lòng yêu nước, tinh thần dân tộc là động lực khiến ông nhiệt tình chào đón cách mạng và đem ngòi bút phục
vụ cho 2 cuộc kháng chiến chống Pháp, Mỹ và xây dựng CNXH qua hàng loạt tác phẩm: Đường vui (1949), Tình chiến dịch (1950) Tùy bút kháng chiến (1955), Sông Đà (1960), Hà Nội ta đánh Mỹ giỏi (1972) -Nguồn cảm hứng sáng tác của ông vẫn là cái đẹp của non sông gấm vóc, những phẩm chất tinh thần cao quí
của nhân dân ta trong chiến đấu, lao động và xây dựng đất nước
Câu 28: Trình bày phong cách nghệ thuật Nguyễn Tuân ?
Nguyễn Tuân là nhà văn có phong cách độc đáo, rõ nét:
a.Trước cách mạng tháng 8 /19 45:
-Phong cách nghệ thuật là lối chơi ngông bằng văn chương: Cố ý làm khác người, thích cái độc đáo, cái duy
nhất không giống ai… từ đề tài, lối kết cấu, hành văn, cách dùng từ, đặt câu
-Tính uyên bác, tài hoa của Nguyễn Tuân được thể hiện ở:
+Tiếp cận mọi sự vật ở phương diện văn hóa thẩm mỹ của nó để khám phá, phát hiện khen hay chê.
Trang 8+Vận dụng tri thức của nhiều ngành văn húa nghệ thuật khỏc nhau để quan sỏt hiện thực, sỏng tạo hỡnh tượng + Luụn nhỡn người ở phương diện tài hoa, nghệ sĩ và sỏng tạo nờn những nhõn vật tài hoa nghệ sĩ
+Tụ đậm cỏi phi thường xuất chỳng, gõy cảm giỏc mónh liệt, dữ dội đến mức khủng khiếp – Đẹp đến tuyệt vời b.Sau cỏch mạng thỏng 8/ 1945:
-Phong cỏch nghệ thuật của Nguyễn Tuõn cú sự chuyển biến quan trọng: Giọng văn trở nờn tin yờu, đụn hậu.ễng vẫn tụ đậm cỏ tớnh, phong cỏch độc đỏo trờn mọi trang viết
-Thiờn nhiờn là những cụng trỡnh mỹ thuật thiờn tạo tuyệt vời (Sụng, nước, cõy ,cỏ…) Con người bỡnh
thường(nhõn dõn lao động và chiến sĩ) dưới ngũi bỳt ụng cũng là những con người tài hoa
Cõu 29: Đặc điểm con người Nguyễn Tuõn
+ Giàu lũng yờu nước và tinh thần dõn tộc
+ Cú ý thức cỏ nhõn phỏt triển cao
+ Rất mực tài hoa
+ Quý trọng nghề văn
Cõu 30: Nờu hoàn cảnh ra đời Bản tuyờn ngụn độc lập của Hồ Chớ Minh - 19/8/1945 chớnh quyền ở thủ đụ
Hà Nội đó về tay nhõn dõn ta
-Cuối thỏng 8/1945, tại căn nhà số 48 phố Hàng Ngang, Hà Nội, lónh tụ Hồ Chớ Minh soạn thảo bản Tuyờnngụn Độc lập
-2/9/1945, tại quảng trường Ba Đỡnh, Hà Nội, Người thay mặt Chớnh phủ Lõm thời nước Việt Nam Dõn chủCộng hoà, đọc bản Tuyờn ngụn Độc lập trước hàng chục vạn đồng bào ta, khai sinh ra nước Việt Nam Dõn chủCộng hũa, mở ra một kỷ nguyờn mới Độc lập, Tự do
Đề 31: Trong bài thơ Đất Nước của Nguyễn Khoa Điềm cú sử dụng nhiều chất liệu của văn học dõn gian Hóy nờu một số vớ dụ cụ thể và nhận xột về cỏch sử dụng chất liệu dõn gian của tỏc giả
-Đoạn thơ đó sử dụng đậm đặc chất liệu văn húa dõn gian trong đú cú văn học dõn gian Từ cỏc truyền thuyếtvào loại xa xưa nhất của dõn tộc ta như Lạc Long Quõn và Âu Cơ, Thỏnh Giúng, Hựng Vương đến truyện cổtớch, Trầu Cau, đặc biệt là nhiều cõu ca dao, dõn ca, của nhiều miền đất nước:
Vớ dụ: “Cha mẹ thương nhau bằng gừng cay muối mặn” Là từ cõu ca dao:
Tay bưng chộn muối đĩa gừng
Gừng cay muối mặn xin đừng quờn nhau
“Dạy anh biết yờu em từ thuở trong nụi” gợi nhớ đến cõu ca dao:
“Yờu em từ thuở trong nụi
Em nằm em khúc anh ngồi anh ru”
“Biết quớ trọng cụng cầm vàng những ngày lặn lội” là được rỳt từ cõu ca dao:
Cầm vàng mà lội qua sụng
Vàng rơi chẳng tiếc, tiếc cụng cầm vàn
-Chất liệu văn học dõn gian đó được tỏc giả sử dụng vào đoạn thơ một cỏch linh hoạt và sỏng tạo Khụng lặp lạihoàn toàn cỏc cõu ca dao, dõn ca, nhà thơ thờng chỉ dựng một hỡnh ảnh hoặc một phần của cỏc cõu ca đú để đavào tạo nờn cõu thơ của mỡnh Cỏc truyền thuyết và truyện cổ tớch cũng được sử dụng theo cỏch gợi nhắc tớibằng một hỡnh ảnh hoặc tờn gọi Tỏc giả vừa đa người đọc nhập cả vào mụi trường văn húa, văn học dõn gianđồng thời lại thể hiện được sự đỏnh giỏ, cảm nhận được phỏt hiện của tỏc giả về kho tàng văn hoỏ tinh thần ấycủa dõn tộc
Cõu 32: Nờu vài nét về tiểu sử c ủa Hồ Chớ Minh
- Hồ Chí Minh tên khai sinh là Nguyễn Sinh Cung, lớn lên lấy tên là Nguyễn Tất Thành, khi hoạt động cáchmạng lấy tên là Nguyễn ái Quốc – Hồ Chí Minh, sinh ngày 19 – 5 – 1890 trong một gia đình nhà Nho nghèoyêu nớc , quê ở Kim Liên, Nam Đàn, Nghệ An
- Ngời sớm có lòng yêu nớc, chống sự xâm lợc của thực dân Pháp Năm 1911, xuất dơng tìm đờng cứu nớc
Ng-ời đã đến nhiều nớc châu Âu, châu á, châu Phi, châu Mĩ, làm nhiều nghề khác nhau để kiếm sống, chủ yếu NgNg-ờisống và hoạt động ở Pháp
- Năm 1918, tham gia Đảng xã hội Pháp, thành lập Hội những ngời Việt Nam yêu nớc Năm 1919 gửi bản yêusách về quyền của các dân tộc đến hội nghị hòa bình ở Vecxây
- Năm 1920 Ngời tham gia sáng lập Đảng cộng sản Pháp
Trang 9- Từ năm 1923 đến 1941 Ngời hoạt động chủ yếu ở Liên Xô, Trung Quốc và Thái Lan, thành lập các tổ chứcchính trị, tuyên truyền chủ nghĩa Mác – Lênin vào trong nớc Tổ chức và lãnh đạo các phong trào cách mạngViệt Nam
- Ngày 3 – 2 – 1930 Ngời chủ tọa hội nghị hợp nhất ba tổ chức cộng sản Đông Dơng, thành lập Đảng cộng sảnViệt Nam
- Tháng 2 – 1941 Ngời về nớc trực tiếp chỉ đạo phong trào đấu tranh cách mạng Thành lập mặt trận ViệtMinh, chuẩn bị lực lợng và dành thắng lợi quyết định trong cuộc cách mạng tháng Tám năm 1945
- Ngày 2 – 9 – 1945 Ngời đọc Tuyên ngôn độc lập , khai sinh nớc Việt Nam dân chủ cộng hòa
- Sau cuộc tổng tuyển cử lần thứ nhất ngày 06 – 1 – 1946 Ngời đợc bầu làm Chủ tịch nớc và từ đó luôn đảmnhận chức vụ cao nhất của Đảng và Nhà nớc cho đến khi qua đời ngày 2 tháng 9 năm 1969
- Năm 1990 nhân kỉ niệm 100 năm ngày sinh của Ngời , UNESCO đã suy tôn Ngời là “Anh hùng giải phóng dântộc, nhà văn hóa lớn”
- Cuộc đời hoạt động của Nguyễn ái Quốc – Hồ Chí Minh là cuộc đời của một con ngời hết lòng vì nớc , vìdân , trung thành tuyệt đối với lợi ích của nhân dân lao động Bên cạnh sự nghiệp cách mạng vĩ đại , Ngời còn
để lại một sự nghiệp văn hóa lớn
Cõu 33: Quan điểm sáng tác văn học của Hồ Chớ Minh ?
- Ngời xem văn nghệ là một hoạt động tinh thần phong phú, phục vụ có hiệu quả cho sự nghiệp cách mạng
- Ngời đặc biệt coi trọng đối tợng thởng thức Văn chơng trong thời đại cỏch mạng phải coi quảng đại quầnchỳng là đối tợng phục vụ Bởi vậy khi viết, Ngời thờng đặt ra những câu hỏi: Viết cho ai? Viết để làm gì? Viếtcái gì? Viết nh thế nào?
- HCM luôn quan niệm văn chơng phải có tính chân thật và dõn tộc Nhà văn phải tránh lối viết cầu kì xa lạ.Hình thức tỏc phẩm phải trong sáng, hấp dẫn, ngôn từ phải chọn lọc
Cõu 34 Sự nghiệp văn học của Hồ Chớ Minh ?
-HCM ủaừ ủeồ laùi cho nhaõn daõn ta moọt sửù nghieọp vaờn chửụng voõ cuứng lụựn lao veà taàm voực, phong phuự ủa daùng veà theồ loaùi, ủaởc saộc veà phong caựch, vieỏt baống tieỏng : Phaựp , Haựn , Vieọt
*Vaờn chớnh luaọn : Vieỏt tửứ nhửừng naờm ủaàu TK XX, vụựi buựt danh Nguyeón Aựi Quoỏc – Muùc ủớch ẹaỏu tranh
chớnh trũ tieỏn coõng trửùc dieọn keỷ thuứ –Khaỳng ủũnh yự chớ chieỏn ủaỏu, tinh thaàn ủoọc laọp daõn toọc – taực phaồm tieõu
bieồu : Baỷn aựn cheỏ ủoọ thửùc daõn Phaựp, Tuyeõn ngoõn ủoọc laọp, Lụứi keõu goùi toaứn quoỏc khaựng chieỏn…
*Truyeọn – kớ : Vieỏt khoaỷng 1922 – 1925 , baống tieỏng Phaựp - Vaùch traàn baỷn chaỏt ủen toỏi cuỷa thực dõn
phỏp ,ca ngụùi loứng yeõu nửụực, tinh thaàn cỏch mạng cuỷa daõn toọc – truyeọn ngaộn Nguyễn Aớ Quốc coõ ủoọng, coỏt
truyeọn saựng taùo, yự tửụỷng thaõm thuựy, giaứu chaỏt trớ tueọ - Taực phaồm tieõu bieồu : Paris , Lụứi than vaỷn cuỷa baứ Trửng Traộc, Vi Haứnh
*Thụ ca: Laứ lúnh vửùc noồi baọt trong sửù nghieọp vaờn chửụng cuỷa HCM Thụ Ngửụứi theồ hieọn moọt taõm hoàn
ngheọ sú tinh teỏ, taứi hoa , moọt taỏm gửụng nghũ lửùc phi thửụứng, nhaõn caựch cao ủeùp cuỷa ngửụứi chieỏn sú cỏch
mạng vú ủaùi – Coự treõn 250 baứi coự giaự trũ : Thụ HCM (86 baứi) baống tieỏng Vieọt , Thụ chửừ Haựn ( 36 baứi ) laứ nhửừng baứi coồ thi thaõm thuựy , Nhaọt kớ trong tuứ ( 133 baứi)
Cõu 35.Đặc điểm phong cách nghệ thuật trong văn ch ơng của _HCM ?
-Phong cách đa dạng mà thống nhất, kết hợp sâu sắc giữa chớnh trị và văn chơng, giữa t tởng và nghệ thuật, giữatruyền thống và hiện đại ở mỗi loại lại có phong cách riêng, độc đáo hấp dẫn
- Văn chính luận: bộc lộ t duy sắc sảo, giàu tri thức văn hoá, gắn lí luận với thực tiễn
- Truyện kí rất chủ động và sáng tạo lối kể chân thực, tạo không khí gần gũi,có khi giọng điệu châm biếm,sắc sảo, thâm thuý và tinh tế Truyện ngắn của Ngời rất giàu chất trí tuệ và tính hiện đại
- Thơ ca có phong cách đa dạng: nhiều bài cổ thi hàm súc, uyên thâm đạt chuẩn mực cao về nghệ thuật, cónhững bài là lời kêu gọi dễ hiểu
Cõu 38: Haừy cho bieỏt taực phaồm Tuyeõn ngoõn ủoọc laọp cuỷa chuỷ tũch Hoà Chớ Minh ra ủụứi trong hoaứn caỷnh naứo? Nhaốm muùc ủớch gỡ?
*Hoaứn caỷnh ra ủụứi:
-Ngaứy 19/8/1945, chớnh quyeàn ụỷ Haứ Noọi veà tay nhaõn daõn Ngaứy 26/8/1945, chuỷ tũch Hoà Chớ Minh tửứ chieỏnkhu caựch maùng Vieọt Baộc veà tụựi Haứ Noọi Taùi caờn nhaứ soỏ 48 phoỏ Haứng Ngang, Ngửụứi soaùn thaỷo baỷn Tuyeõnngoõn ủoọc laọp Ngaứy 2/9/1945, taùi quaỷng trửụứng Ba ẹỡnh, Haứ Noọi, Ngửụứi thay maởt chớnh phuỷ laõm thụứi nửụựcVieọt Nam Daõn Chuỷ Coọng Hoaứ, ủoùc baỷn Tuyeõn ngoõn ủoọc laọp trửụực haứng chuùc vaùn ủoàng baứo
-Baõy giụứ laứ luực ủaỏt nửụực ủang coự nguy cụ bũ xaõm chieỏm trụỷ laùi: ụỷ mieàn Nam, quaõn Phaựp ủửụùc sửù giuựp ủụừ cuỷaquaõn Anh ủang tieỏn vaứo ẹoõng Dửụng, ụỷ mieàn Baộc boùn Taứu Tửụỷng tay sai cuỷa Myừ cuừng ủang ngaỏp ngheự
Trang 10ngoaứi bieõn giụựi Hoà Chuỷ tũch bieỏt roừ hụn ai heỏt laứ moọt soỏ nửụực ủeỏ quoỏc seừ nhaõn nhửụùng cho Phaựp trụỷ laùiẹoõng Dửụng Hụn nửừa ủeồ chuaồn bũ cho cuoọc xaõm lửụùc naứy, Phaựp ủaừ tung ra theỏ giụựi dử luaọn xaỷo traự: ẹoõngDửụng (trong ủoự coự Vieọt Nam) laứ thuoọc ủũa cuỷa Phaựp , Phaựp ủaừ coự coõng khai hoaự vaứ baỷo hoọ xửự naứy, bụỷi theỏphaựt xớt Nhaọt bũ ẹoàng Minh ủaựnh baùi thỡ Phaựp quay trụỷ laùi laứ ủieàu ủửụng nhieõn.
-TNẹL baực boỷ hoaứn toaứn luaọn ủieọu ẹoõng Dửụng thuoọc quyeàn baỷo hoọ cuỷa Phaựp
*ẹoỏi tửụùng maứ baỷn Tuyeõn ngoõn ủoọc laọp hửụựng tụựi khoõng nhửừng laứ ủoàng baứo caỷ nửụực, maứ coứn laứ nhaõn daõntheỏ giụựi – caỷ boùn thửùc daõn ủeỏ quoỏc Phaựp, Anh, Myừ Caàn thaỏy baỷn Tuyeõn ngoõn ủoọc laọp khoõng chổ khaỳng ủũnhquyeàn tửù do ủoọc laọp cuỷa daõn toọc maứ coứn bao haứm cuoọc tranh luaọn ngaàm vaùch traàn luaọn ủieọu xaỷo quyeọt cuỷakeỷ thuứ trửụực dử luaọn quoỏc teỏ
Cõu 39: Haừy cho bieỏt ý nghĩa lịch sử văn học của bản tuyên ngôn
* ý nghĩa lịch sử
Bản tuyên ngôn đánh dấu một sự kiện lịch sử trọng đại của đất nớc Tuyên bố chấm dứt chế độ thực dân ,
đánh đổ chế độ quân chủ lập hiến, lập nên nớc Việt Nam dân chủ cộng hòa
Tuyên ngôn độc lập còn đập tan những luận điệu xảo trá của bọn đế quốc Mĩ, Anh, Pháp về việc khai hóa, bảo hộ để nhằm tái chiếm Đông Dơng
Tuyên ngôn độc lập vừa giải quyết đợc nhiệm vụ độc lập dân tộc,lại vừa giải quyết đợc nhiệm vụ dân chủcho nhân dân (“Dân ta lại đánh đổ chế độ quân chủ mấy mơi thế kỉ mà lập nên chế độ cộng hoà”), tức là bêncạnh chữ Độc lập lại có thêm chữ Tự do, mở ra một kỉ nguyên mới cho đất n ớc : kỉ nguyên độc lập, tự do Đó là
t tởng lớn , chân lí của thời đại mà sau này Bác đã đúc kết trong câu nói nổi tiếng : “Không có gì quí hơn Độclập, Tự do”
Tuyên ngôn độc lập là kết quả của bao nhiêu máu đã đổ, bao nhiêu tính mệnh đã hi sinh, và là kết quảcủa bao nhiêu hi vọng Tuyên ngôn là sự tiếp nối lời thơ sang sảng hào hùng của Lí Thờng Kiệt Ta nghe trongTuyên ngôn độc lập âm vang của hồi kèn xung trận , của khúc ca khải hoàn trong Bình Ngô đại cáo của NguyễnTrãi
*Vị trí của bản Tuyên ngôn trong tiến trình phát triển của lịch sử văn học
Tuyên ngôn độc lập là áng văn chính luận ngắn gọn, súc tích, lập luận chặt chẽ,lí lẽ đanh thép, lời lẽhùng hồn đầy sức thuyết phục, đạt đến độ mẫu mực của văn chính luận
CÂU 40: Phân tích: Ngheọ thuaọt ủaởc saộc cuỷa “Vụù Nhaởt” :
+ Caựch dửùng truyeọn : tửù nhieõn, ủụn giaỷn nhửng chaởt cheừ Kim Laõn kheựo laứm noồi baọt sửù ủoỏi laọp giửừa hoaứncaỷnh vaứ tớnh caựch
+ Gioùng Vaờn ; moọc maùc, giaỷn dũ Ngoõn ngửừ gaàn vụựi khaồu ngửừ, nhửng coự sửù chaột loùc kú lửụừng , coự sửực gụùiủaựng keồ : bửụực “ngaọt ngửụừng”, ủửụứng “khaỳng khiu, nhaỏp nhổnh”, veỷ maởt “ phụựn phụỷ”, daừy phoỏ “uựp suựp, daọtdụứ “… Caựch vieỏt nhử theỏ taùo neõn moọt phong vũ vaứ sửực loõi cuoỏn rieõng
+ Nhaõn vaọt : Kim Laõn khaộc hoùa ủửụùc hỡnh tửụùng sinh ủoọng Baứ cuù Tửự, Traứng tieõu bieồu cho nhửừng ngửụứi laoủoọng cụ cửùc, nhửng vaón nguyeõn veùn taỏm loứng nhaõn haọu, trong saựng Haùnh phuực cuỷa caỷ caựi gia ủỡnh khoỏnkhoồ aỏy laứm cho ngửụứi ủoùc xuực ủoọng
Cõu 41:Nờu ý nghĩa hỡnh tượng súng trong bài thơ cựng tờn của Xuõn Quỳnh ?
- “Súng” là hiện tượng ẩn dụ của tõm trạng người phụ nữ đang yờu Súng là một sự hũa nhập và phõn tỏn củanhõn vật trữ tỡnh “ em” Nhà thơ đó sỏng tạo hỡnh tượng súng khỏ độc đỏo nhằm thể hiện những cung bậc tỡnhcảm và tõm trạng của người phụ nữ đang yờu
- Cả bài thơ được kiến tạo bằng thể thơ 5 chữ với một õm hưởng đều đặn, luõn phiờn như nhịp vỗ của súng
********* PHẦN TểM TẮT VĂN XUễI 2 ĐIỂM *************
Trang 111.Tĩm tắt tác phẩm : “ VỢ CHỒNG A PHỦ” c ủ a Tô Hoài
Mỵ là cô gái nghèo, đẹp và có tài thổi sáo Vì cha mẹ mắc nợ nhà thống lý nên Mỵ bị bắt cóc về làm dâutrừ nợ Ở nhà thống lý, cô bị đối xử như một súc nô, bị hành hạ về cả thể xác lẫn lẫn tâm hồn Cô làm việcquần quật, bị đánh đập tàn nhẫn Dần dần, Mỵ sống âm thầm như “Con rùa nuôi trong xó cửa”, mặt cô “lúcnào cũng buồn rười rượi” Vào đêm tình mùa xuân tiếng sáo thiết tha bồi hồi thúc giục Mỵ đi chơi, cô sửasoạn đi chơi nhưg A Sử đã tàn nhẫn trói đứng cô vào cột nhà.A Phủ là một thanh niên nghèo, mồ côi, siêngnăng Vì đánh A Sử, nên anh bị thống lý bắt phạt và bắt làm người ờ không công Một lần vì để hổ bắt mấtnửa con bò, A Phủ bị thống lý trói đứng vào cột đến kiệt sức gần chết Trong những phút sưởi lửa, Mỵchứng kiến tình cảnh của A Phủ và nhận thức được tội ác của cha con thống lý Thương mình, thương người,
Mỵ đã cắt dây trói cứu A Phủ Hai người chạy trốn khỏi nhà thống lý đến Phiền Sa họ trở thành vợ chồng và
đi theo cách mạng
2.Tĩm tắt tác phẩm : “ VỢ NHẶT” c ủ a KIM LÂN
Vợ nhặt phản ánh nạn đói khủng khiếp năm 1945, cái đói buộc người ta phải sống ly hương, Trong nạn đói,ngượi chết như ngả rạ “không khí vẩn lên mùi ẩm thối và mùi gây của xác người ”.Giữa lúc ấy, Tràng –một thanh niên nghèo khó, ế vợ, lại dẫn về một người đàn bà Sự xuất hiện của thị vừa tạo sự tò mò, vừa lóechút niềm vui, vừa mang sự lo lắng, ngạc nhiên cho những người dân nghèo xóm ngụ cư, cho bà cụ Tứ và cảTràng nữa Thị là một phụ nữ bất hạnh, nghèo đói “quần áo tả tơi như tổ đỉa”, chỉ vì nghèo, vì cái ăn mà thịchấp nhận trở thành vợ nhặt của Tràng (Tràng mời thị ăn một chập bốn bát bánh đúc) Bà cụ Tứ là người mẹhiền, rất mực thương con Bà có dâu giữa lúc không ngờ Hạnh phúc và nỗi lo khiến người mẹ nghèo khócnhiều trong đêm tân hôn của hai con Cô dâu đã đem lại một luồng sinh khí mới cho ngôi nhà tồi tàn, chonhững con người tội nghiệp Trong bữa ăn ngày đói thảm hại, họ cố nuốt món chè cám đắng chát và nghẹ ứtrong cổ họng, họ cố nói chuyện vui về tương lai Kết thúc tác phẩm là hình ảnh lá cờ đỏ bay phấp phới vàđoàn người đi phá kho thóc của Nhật hiện lên trong trí nhớ của Tràng
3.
Tĩm tắt tác phẩm: “ NGƯỜI LÁI ĐÒ SÔNG ĐÀ ” của Nguyễn Tuân
Bài tùy bút viết về ông lái đò sông Đà là bạn của tác giả Ông làm nghề lái đò trên sông Đà đã 10 năm.Công việc của ông là chở chè mạn, chè cối về xuôi Ông là người thích đối đầu với sóng to gió lớn, chạythuyền trên khúc sông không có thác, ông cảm thấy dại tay, buồn ngủ Ông có trí nhớ tuyệt vời, nhớ tỉ mỉnhư đinh đóng vào lòng các luồng nước.Sông Đà bắt nguồn từ Vân Nam, Trung Quốc Sông Đà hùng vĩ,hung dữ vì dọc sông có đến 76 con thác Sông Đà gây nguy hiểm cho người lái đò dọc sông Đà Vì vậy, ônglái đò Lai Châu phải chiến đấu với thiên nhiên khắc nghiệt, qua các thạch trận, thủy trận Nhờ kinh ngiệm,trí thông minh, lòng dũng cảm, ông lái đò Lai Châu đã vượt qua những nguy hiểm do sông Đà gây ra.SôngĐà không chỉ hung dữ, sông Đà cũng rất trữ tình Dọc hai bên bờ sông Đà có những bãi cỏ xanh non vớinhững đàn hươu đang gặm cỏ Trong kháng chiến chống Pháp, sông Đà là chuyến đường thủy để các cô láiđò Quỳnh Nhai vận chuyển lương thực cho kháng chiến Hòa bình lập lại, sông Đà lại chứng kiến nhữngđoàn chuyên gia đi thăm dò, khảo sát để bắt sông Đà phải phục vụ cho sự nghiệp xây dựng đất nước
.Tĩm tắt tác phẩm : “ RỪNG XÀ NU” c ủ a Nguyễn Trung Thành
Làng Xô Man nằm trong tầm đại bác của giặc, ngày hai lần chúng bắn rừng xà nu Bên cạnh những cây xà
nu bị giặc bắn ngã gục, thì đã có bốn năm cây xà nu khác mọc lên xum xuê, vươn lên mạnh mẽ để hứng ánhmặt trời Rừng xà nu cũng như người dân XơMan vẫn kiên cường đi tới trong chiến đấu bảo vệ bản làng Sau 3năm đi lực lượng, Tnú được về thăm làng, trên đường về làng, anh được bé Heng dẫn đường và cho biết Dít
em gái của Mai hiện là bí thư chi bộ và là chính trị viên xã đội Tối đó, Tnú nghỉ ở nhà cụ Mết (già làng).Cụ Mết tập trung dân làng lại kể cho mọi người nghe về cuộc đời Tnú.Từ nhỏ, Tnú đã rất gắn bó với cáchmạng, đã từng nuôi giấu cán bộ và hồn thành xuất sắc công tác giao liên Tnú được anh Quyết dạy chữ vàgiáo dục cách mạng Bị giặc bắt, Tnú dũng cảm chịu đựng những đòn tra tấn của giặc Sau khi vượt ngục, anhcùng cụ Mết lãnh đạo dân làng rèn vũ khí chống giặc Giặc càn quét vào làng, bắt vợ con anh tra tấn tàn
Trang 12khốc cho đến chết Tnú xông ra, anh bị giặc bắt và đốt 10 ngón tay Dân làng Xô Man đồng khởi giết giặccứu Tnú Anh gia nhập lực lượng quân giải phĩng, chiến đấu chống kẻ thù để giải phĩng bản làng.
5.Tĩm tắt tác phẩm: “ THUỐC” c ủa Lỗ Tấn
Vợ chồng lão Hoa Thuyên – chủ quán trà có con trai bị bệnh lao (căn bệnh nan y thời bấy giờ) Nhờngười giúp, lão Hoa Thuyên đi tìm mua chiếc bánh bao tẩm máu người tử tù về cho con ăn, vì cho rằng nhưthế sẽ khỏi bệnh Sáng hôm sau, trong quán trà mọi người bàn tán về cái chết của người tử tù vừa bị chémsáng nay Đó là Hạ Du, một nhà cách mạng Nhiều người cho là ngu, anh điên, dại Ngồi ra ,họ cịn bàn vềhiệu quả của mĩn thuốc kì lạ,bác cả khang lúc nào cũng khẳng định về hiệu quả của mĩn thuốc ấy Thế rồi,thằng Thuyên cũng chết vì chiếc bánh bao ấy không trị được bệnh lao.Năm sau vào tiết Thanh minh, mẹHạDu và mẹ bé Thuyên đến bãi tha ma viếng mộ con Hai bà mẹ gặp nhau tại đây đều xót xa cho cái chếtcon mình Hai người mẹ đau khổ có sự đồng cảm với nhau Họ rất ngạc nhiên khi thấy trên mộ Hạ Du xuấthiện vòng hoa trắng hồng xen lẫn nhau Thấy được sự thức tỉnh của mẹ Hạ Du qua câu hỏi “ thế này là thế nào
?” và bà đã khĩc; hành động của mẹ bé Thuyên bước sang con đường mịn để an ủi mẹ Hạ Du Kết thúc tácphẩm là hình ảnh con quạ bay vút lên trời cao
6.Tĩm tắt tác phẩm “ SỐ PHẬN CON NGƯỜI” của Sơlơkhốp
Nhân vật chính trong tác phẩm là Xơcơlơp Chiến tranh thế giới thứ II bùng nổ, Xơcơlơp nhập ngũ rồi bị
thương Sau đĩ, anh bị đoạ đày trong trại giam của bọn phát xít Khi thốt khỏi nhà tù, anh nhận được tin vợ vàcon gái bị bom giặc sát hại người con trai duy nhất của anh cũng đã nhập ngũ và đang cùng anh tiến về đánh
Berlin Nhưng đúng ngày chiến thắng, con trai anh đã bị kẻ thù bắn chết Niềm hi vọng cuối cùng của anh tan
vỡ.Chiến tranh kết thúc, Xôcôlốp giải ngũ, anh trở về quê hương sống trơ trọi tại nhà một người bạn làmnghề lái xe Tình cờ, anh gặp bé Vania và nhận bé làm con nuôi, vì Vania có hoàn cảnh giống anh: khônggia đình, không nơi nương tựa Tình cảm đứa bé làm anh ấm lại Hai tâm hồn sưởi ấm cho nhau Sau đó,Xôcôlốp rủi ro gây ra một tai nạn lái xe đụng phải con bị và bị tước bằng lái Anh phải đổi chỗ ở để kiếmviệc làm và để quên đi nỗi ám ảnh về người thân cứ hiện về trong giấc mơ ( Những đêm trong giấc mơXôcôlốp vẫn thấy người thân hiện về và anh đã khóc trong giấc mơ) Mặc dù cuộc sống còn hiều nỗi đau,nhiều khó khăn, anh vẫn còn niềm tin tưởng về tương lai và nhất là sự trưởng thành của đứa trẻ.Cả hai rờinơi ở cũ, tìm đến Kasarư tìm việc mới Cuối tác phẩm là cuộc chia tay đầy cảm động giữa tác giả với hai chacon Xơ cơ lốp Và thế là hai cha con cuốc bộ khắp nước Nga để kiếm sống
7.Tĩm tắt tác phẩm “Ơng gìa và biển cả” –Hêminguê
Ơng già Xanchiagơ đánh cá ở vùng nhiệt lưu, nhưng đã lâu khơng kiếm được con cá lớn nào Đêm ngủ ơng mơ
về thời trai trẻ với tiếng sĩng gào, hương vị biển, những con tàu, những đàn sư tử Thả mồi ơng đối thoại với
chim trời, cá biển.Thế rồi, một con cá lớn tính khí kì quặc mắc mồi Đây là một con cá Kiếm to lớn, mà ơng hằng mong ước Sau cuộc vật lộn cực kỳ căng thẳng và nguy hiểm, Xanchiagơ đã giết được con cá.Ơng buộc
nĩ thật chặt vào mạng thuyền.Nhưng lúc ơng lão đưa thuyền quay vào bờ, một con cá mập, rồi từng đàn cá mậphung dữ đuổi theo rỉa thịt con cá Kiếm Ơng phải đơn độc chiến đấu đến kiệt sức với lũ cá mập để bảo vệ con
cá kiếm Khi ơng già mệt rả rời quay vào bờ thì con cá Kiếm chỉ cịn trơ lại bộ xương
8.Tĩm tắt tác phẩm “Những đứa con trong gia đình”-Nguyễn Thi
Việt vẫn được đồng đội gọi bằng cái tên âu yếm là cậu Tư Trận chiến đấu ở rừng cao su với bọn Mĩ, Việt đãtiêu diệt được một xe bọc thép của giặc nhưng anh bị thương khắp người, hai mắt khơng nhìn thấy gì Lúc tỉnh,Việt biết mình lạc đồng đội.Việt nhớ những người thân, đồng đội của mình ( hình ảnh của má, nhớ chị chiến,chú năm, thằng út em, nhớ anh Tánh, anh Cơng) Trong gia đình lúc này cịn lại chú năm là người lớn, ngườigiữ gìn cuốn gia phả của gia đình Ơng nội bị lính tổng phịng bắn chết Bà nội bị bọn lính đánh, bệnh rồi chết
Ba việt tham gia kháng chiến bị Tây bắt chặt đầu Má và chị em đi địi đầu ba Má cũng hi sinh trong khi đilượm vũ khí cho bên mình ở Mỏ Cày.Tất cả mọi người đều được chú năm ghi rất rõ trong cuốn sổ gia đình Việt nhớ ngày hai chị em ghi tên đi tịng quân, hai chị em tranh nhau ghi tên tịng quân, khơng ai chịu thua ai,cuối cùng nhờ chú năm nĩi với anh cán bộ cho cả hai cùng đi tịng quân Trong đêm trước khi tịng quân, hai chị
em bàn tính, sắp xếp việc nhà thật chu đáo: nhà cho xã làm trường học, năm cơng ruộng giao lại cho bà conmằn, thằng út em gửi chú năm, bàn thờ ba má gửi sang nhà chú năm, vv Đặc biệt là hình ảnh hai chị em Việt
Trang 13chiến khiêng bàn thờ ba má sang nhà chú năm hết sức xúc động Cuối tác phẩm, anh Tánh cùng đồng đội tìmđược Việt.Anh được đưa về điều trị ở bệnh xá dã chiến Sức khỏe hồi phục dần Việt nhớ chị Chiến, muốn viếtthư nhưng không biết viết sao Việt cũng không muốn kể chiến công của mình vì chưa thấm gì với thành tíchcủa đơn vị
9.Tóm tắt tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa”-Nguyễn Minh Châu
Nghệ sĩ nhiếp ảnh Phùng đã từng tham gia kháng chiến chống Mĩ Anh được trưởng phòng phân công xuốngvùng biển để chụp một bức ảnh cảnh biển buổi sáng Anh quan sát nhiều ngày nhưng không chụp được bức ảnhnào vừa ý Cuối cùng, anh cũng chụp được một bức ảnh vừa ý mà theo anh đó là bức ảnh “trời cho” Đó là cảnhmũi thuyền in một nét mơ hồ lòe nhòe vào bầu sương mù trắng như sữa có pha đôi chút hồng hồng của mặt trờichiếu vào” Toàn bộ khung cảnh từ đường nét đến ánh sáng hài hòa và rất đẹp Ngay lúc ấy, Phùng thấy mũithuyền tiến thẳng vào bờ Một người đàn ông và đàn bà rời thuyền Tiếng quát của người đàn ông chỏ lênthuyền Người đèn bà cao lớn, đường nét thô kệt, mệt mỏi sau một ngày kéo lướt vất vả Người đàn ông tấmlưng rộng và cong như chiếc thuyền, mái tóc tổ quạ, lão đi chân chữ bát Người đàn ông trở nên hùng hổ vàđánh vợ mình rất dã man Người đàn bà không chống trả, mà chỉ cam chịu Không chỉ thế , Phùng còn chứngkiến cảnh cha con thằng Phác đánh nhau Đặc biệt trong câu chuyện của người đàn tại tòa án huyện với chánh
án Đẩu và Phùng Người đàn bà cố giải thích cho vị chánh án và Phùng hiểu rõ câu chuyện thực về cuộc đời củagia đình chị, mặc cho vị chánh án khuyên chị nên bỏ người đàn ông vũ phu kia Cuối cùng cả chánh án Đẩu vàPhùng hiểu ra sự việc và cả hai người rất thông cảm với chị Cuối tác phẩm, Đẩu đi tìm người đàn ông vũ phu,còn Phùng thì đi tìm thằng Phác để thực hiện cuộc hòa giải mong muốn đem lại hạnh phúc trọn vẹn cho giađình Sau đó , anh trở về phòng văn hóa, suy nghĩ về bức
10.Tóm tắt tác phẩm “Hồn Trương Ba, da hàng thịt” của Lưu Quang Vũ
Trương Ba làm nghề trồng vườn, có tâm hồn trong sáng, thật thà, chất phác, cần cù, yêu thương vợ, concháu Do thái độ làm việc tắc trách của Nam Tao, Bắc Đẩu, Trương Ba bị chết bất ngờ Vì thương Trương Ba làngười đã từng chơi cờ với mình nên Đế Thích yêu cầu Nam Tào cho hồn Trương Ba nhập vào xác anh hàng thịt
để được sống lại Thế là hồn Trương Ba vẫn giữ nguyên vẹn, nhưng phải trú trong xác anh hàng thịt Đều trớtrêu bất hạnh cũng bắt đầu xảy ra Hồn Trương Ba không thể sống chung với vợ người hàng thịt Về nhà Trương
Ba cũng không được vợ con, cháu và bạn bè quý mến, yêu thương vì thân xác thô kệch, tính cách thô phàm củaanh hàng thịt Trương Ba rất đau khổ cuộc đối thoại giữa hồn và xác diễn ra quyết liệt Với thế lực âm u, đui
mù của xác hàng thịt, Trương Ba hoàn toàn đuối lí trong cuộc đối thoại này, đành nhập trở lại xác hàng thịt.Cuối tác phẩm, Trương Ba đề nghị Đế Thích cho cu Tị sống lại và trả xác cho anh hàng thịt, còn mình chọn cáichết để giải thoát, không nhập vào xác của ai nữa Chỉ nhập vào những sự vật thân thương trong vườn của giađình
**********PHẦN NGHỊ LUẬN XÃ HỘI 3 ĐIỂM **************
Đề 1: “Văn hóa, đó là cái còn lại khi người ta đã quên hết tất cả” Em suy nghĩ gì về câu nói trên ?
HS tự viết phần mở bài
Văn là vẻ đẹp, hóa là biết đổi Như vậy, văn hóa là toàn bộ những thành tựu về vật chất và tinh thần của conngười từ thời nguyên thủy cho đến thời đại hiện nay và tương lai Đó là những thành tựu về văn học, nghệ thuật,khoa học , vv Văn hóa vừa mang tính cộng đồng, dân tộc, nhân loại, vừa bao hàm ý nghĩa đối với cá nhân
Ở mỗi người đó là sự tiếp thu, rèn luyện và phát triển trí thức, đạo đức Muốn thế con người phải học tập Nóimột người có văn hóa thì người đó phải có tri thức và nhân cách
Văn hóa có mục đích đào tạo con người theo mẫu mực tốt đẹp Ta không chỉ tiếp thu những điều đã học,
mà phải chủ động suy nghĩ, tích cực vận dụng biến nó thành tri thức của mình Cho nên ta có thể quên nhữngđiều đã học, nhưng vẫn còn lại trong trí óc một cách nhận thức, một phương pháp suy luận để vận dụng vàocuộc sống, phát triển và sáng tạo.Ví dụ ta có thể quên những bài thơ, văn, tục ngữ, ca dao mà ta đã học trongthời gian lâu ngày, nhưng chắc hẳn những kiến thức ấy cũng giúp ít nhiều cho chúng ta trong cuộc sống hàngngày
Trang 14Tóm lại, việc trau dồi văn hóa, việc học chân chính không tùy thuộc vào cái người ta “có” mà thuộc cáingười ta “thành”-biết áp dụng vào thực tế kiến thức đã học
Tuy vậy, văn hóa không phải là những kiến thức tích lũy trong trí nhớ con người Sự trau dồi văn hóa, sựhọc không phải là cố nhồi nhét cho thật nhiều kiến thức, rồi lặp lại như con vẹt Cách học đó đôi khi có thể làmcho người ta trở nên lệch lạc, kiêu ngạo Tưởng nhớ nhiều là hơn người , buộc người khác phải kính phục mình.Chỉ nhớ những điều đã học, lặp lại kiến thức đã học nhiều khi sẽ làm cho mình dần dần trở nên nô lệ sách vở,trở thành mọt sắc, không còn khả năng tự tìm tòi, suy nghĩ, sáng tạo Câu nói “Qúa tin vào sách, chẳng thàkhông có sách” của người xưa đã cảnh giác chúng ta điều đó
Tuy nhiên, ý kiến phê phán cách học nhồi nhét, lệch lạc trên hoàn toàn không phủ nhận cái học trong sách
vở Cách học trong sách vở xưa nay vẫn là cách hữu hiệu để trao dồi văn hóa, phát triển nhân cách, tài năng,miễn là theo phương pháp, tích cực như đã trình bày ở trên
Tóm lại, câu nói trên hoàn toàn bác bỏ quan niệm học, trau dồi văn hóa một cách thụ động, nhồi nhét màkhẳng định quan niệm chủ động học tập, rèn luyện văn hóa Việc học tập trong nhà trường hiện nay vẫn nhiều lýthuyết, ít thực hành, nặng thuyết giảng Cho nên chúng ta cần học tập, rèn luyện tri thức một cách tích cực, chủđộng hơn
Đề 2: Suy nghĩ về mục đích học tập do UNESCO đề xướng: “Học để biết, học để làm, học để chung sống, học để tự khẳng định mình”
HS TỰ NÊU PHẦN MỞ BÀI
Trước hết, mỗi người chúng ta cần xác định rõ hiểu được mục đích học tập được nêu ra: Học để biết làbước khởi đầu để có tri thức, có hành trang chủ động bước vào cuộc sống Học để làm là bước tiếp theo để ứngdụng, thực hành một cách thiết thực và hiệu quả, không bỏ phí những tri thức đã lĩnh hội được (HS TỰ LẤYDẪN CHỨNG LIÊN HỆ THỰC TẾ BẢN THÂN) Từ hai mục đích trên, cần tiếp tục học để chung sống, hòanhập cộng đồng, hội nhập với thế giới trong thời đại mới, cộng tác với các nước trên thế giới để cùng tiến bộ.Cuối cùng hoàn tất quá trình học tập là cái đích: “học để tự khẳng định mình”, học để làm chủ bản thân, hoànthiện nhân cách của mình trong mối quan hệ với cộng đồng (HS TỰ LẤY DẪN CHỨNG LIÊN HỆ THỰC TẾBẢN THÂN)
Như vậy từng mục đích học tập cụ thể thống nhất với nhau theo một quá trình không ngừng tiến bộ củacon người Cũng cần hiểu rằng, việc học tập trước hết là hoạt động của mỗi con người, nhưng cũng là mục đíchchung cho sự phát triển của toàn xã hội Bởi lẽ, sự tiến bộ của mỗi cá nhân, sự hoàn thiện của từng con người là
cơ sở cho sự tiến bộ của cộng đồng Vì thế mục đích xã hội học tập được nhấn mạnh: “học để chung sống, học
để tự khẳng định mình” Cũng có thể xem đây là những mục đích cao nhất của quá trình học tập Có tri thức, cólao động, con người mới hòa nhập được với cộng đồng và tự khẳng định được chính mình (HS TỰ LẤY DẪNCHỨNG LIÊN HỆ THỰC TẾ BẢN THÂN, CÓ THỂ LIÊN HỆ VỚI GƯƠNG HỌC TẬP CỦA MỘT AI ĐÓ
SO SÁNH VỚI NGƯỜI KHÔNG ĐƯỢC HỌC TẬP SẼ RA SAO ? )
Mặt khác, khái niệm “học” ở đây cũng rất rộng mở:học kiến thức, học kỹ năng, học cách sống, học giaotiếp ứng xử, học trong nhà trường, ngoài xã hội (HS TỰ LẤY DẪN CHỨNG LIÊN HỆ THỰC TẾ BẢNTHÂN, CÓ THỂ LIÊN HỆ VỚI GƯƠNG HỌC TẬP CỦA MỘT AI ĐÓ)
HS TỰ NÊU PHẦN KẾT BÀI
Đề 3: Cuộc vận động: “Nói không với những tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” đã góp phần định hướng đúng đắn và tích cực cho việc dạy và học trong nhà trường Nêu suy nghĩ và trách nhiệm của học sinh trong cuộc vận động này ?
Hiện nay tình trạng học tập chạy theo thành tích, không chú ý thực chất là một vấn đề phổ biến trong xã hội,nhất là vấn đề thi cử của học sinh Cuộc vận động nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích tronggiáo dục đã góp phần điều chỉnh đáng kể việc dạy và học trong nhà trường Mỗi học sinh cần có trách nhiệmloại trừ những hiện tượng tiêu cực bằng chính hành động cụ thể của mình
"Tiêu cực trong thi cử” là: những hành vi sai trái, gian lận trong quá trình tổ chức thi cử, tham gia thi cử, đánh giá kết quả thi cử tạo ra những kết quả không đúng với năng lực của người học, cản trở sự phát triển của
Trang 15giáo dục (bán đề, quay bài, sửa điểm Chú ý: cần lấy dẫn chứng cụ thể từ các hiện tượng có thật trong xã hội) "Bệnh thành tích trong giáo dục" là: vì chạy theo những danh hiệu mà cố tình vi phạm những quy định về kiểm tra, đánh giá tạo ra thành tích ảo, không đúng với thực chất và cũng làm cản trở sự phát triển của giáo dục (hiện tượng "cấy” điểm, báo cáo sai sự thật… Chú ý: cần lấy dẫn chứng cụ thể từ các hiện tượng có thật trong
xã hội)
Những tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng trong đời sống xã hội và để lại những di chứng không tốt trong đời sống tinh thần của thế hệ sau Vì vậy, "nói không với những tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục" là để: Đảm bảo công bằng trong xã hội: đánh giá đúng năng lực học tập của mỗi cá nhân, từ đó mỗi cá nhân có được vị trí xứng đáng của mình trong trường lớp
và ngoài xã nội Để chất lượng giáo dục đào tạo được tốt hơn: nhờ đánh giá đúng kết quả, chất lượng giáo dục - đào tạo mà các ban ngành có giải pháp đúng đắn cho thực trạng giáo dục, từ đó nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo Để không lãng phí của thời gian, tiền bạc của xã hội: tránh được những tiêu cực những bệnh thành tích
là giảm được việc đầu tư không đúng nơi (chạy chọt vào các trường chuyên, lớp chọn, tránh được việc cá nhân học sinh có kết quả và báo cáo sai lệch, tránh được việc biếu xén ) Để thúc đẩy tiến bộ xã hội : giáo dục có phát triển thì mới tạo thành động lực thúc đẩy tiến bộ xã hội Cuộc vận động này được sự ủng hộ mạnh mẽ của học sinh, sinh viên, phụ huynh học sinh và toàn xã hội Vì vậy, "nói không với những tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục" là một phong trào thiết thực, cần hành động ngay, hành động quyết liệt và liên tục
Thật vậy, học sinh đến trường học qua loa đối phó, nưng điểm số và kết quả học tập thì rất cao- đó là những biểu hiện cụ thể, triệu chứng của bệnh “ chuộng” thành tích Nhiều lúc ta cảm thấy ngạc nhiên trước lối học của một số hoc sinh, lên lớp thì nghệch ngoạc vài chữ, ngáp lên ngáp xuống, học theo kiểu “ cưỡi ngựa xemhoa”, về nhà thì vở vất đầu giường Thế nhưng, không hiểu sao cứ đến kì thi lại có không ít người rất tự tin cầm bút vào phòng thi, rốt cuộc “ may mắn” làm sao, điểm vẫn trên trung bình, danh sách học sinh tiên tiến, học sinhgiỏi ở các trường vẫn “ thừa thắng xông lên” Tại sao lại có sự mâu thuẫn đến như vậy? Thật là khó lí giải Họ thông minh đến nỗi không cần học bài, hiểu bài cũng có thể thi, làm kiểm tra điểm cao à Và rồi khi bước vào kìthi đại hoc thật sự, kết quả lại khiến nhiều người sửng sốt, bất ngờ Có chăng chỉ là những học sinh tiêu biểu đó
đã gặp may mắn trong khi quay cóp, tài liệu hay là do thái độ ỷ lại vào bạn bè, sự dễ dãi của một số thầy cô trong các kì thi
Có thể thầy cô không nỡ nhìn học sinh của mình buồn khi nhận những con điểm kém, kết quả tồi nên họ đã làm ngơ trước một vài điều hay là với tâm lí sợ trò học không giỏi một phần là do thầy cô dạy không hay, có trường hợp nhiều học sinh đỗ xô đi học một giáo viên A, B, nào đó không chỉ đơn thuần là giáo viên đó dạy giỏi, giảng hay mà còn vì giáo viên đó “ thương” học trò và biểu hiện ra đó là cho học sinh biết trước những đề kiểm tra, khi cho điểm thi lại hết sức nhẹ nhàng với học trò “ tại gia” của mình Xin nói thẳng chính vì thương kiểu đó mà đã có không ít những kết quả sai lệch, học giả nhưng điểm thật Và những thầy cô đó có thật sự thương học sinh của mình mà đang huỷ hoại dần vốn kiến thức và ý thức học tập của hcọ sinh, dần dần họ cứ nghĩ rằng cứ có thật nhiều tiền mua quà chăm sóc thầy cô hay có một chỗ ngồi êm ấm trong nơi học thêm thì sẽ
dễ dàng với việc học, thi, kiểm tra
Ông bà ta đã từng nói: “Không học thì làm sao có tương lai” Tương lai đó không htể mua bằng tiền, bằng những mẹo vặt khi làm bài hay sự nài nỉ của một ai đó Tương lai là do chính bản thân mình nắm lấy, mình bắt giữ, phải đổ mồ hôi, nước mắt trong học tập thật sự thì mới có một tương lai tươi sáng Trong kì thi đại học vừa qua đã có không ít “ sĩ tử” thành “tử sĩ” chỉ vì học không đúng với bản thân, hổng kiến thức trầm trọng, thế nhưng trong các năm học trước hay thi tốt nghiệp vẫn luôn là “ giỏi” Chính lúc bước vào kì thi chung của cả nước, kì thi đại học gắt gao thì khả năng của mỗi học sinh mới được thể hiện thật sự chính xác, ai giỏi có cố gắng thì sẽ đậu, ai mà chỉ biết mánh khoé, học giả dối thì phải nhận kết quả thấp, hi vọng rằng họ sẽ không than vãn là “ học tài thi phận” Không biết rằng trước kết quả đáng buồn của học sinh mình, thầy cô có hối hận hay không, vì đã quá dễ dãi trong việc dạy dỗ học sinh của mình
Chắc mọi người vẫn chưa quên vụ” chạy trường, lớp điểm” ở trường Lê Quý Đôn vừa qua gây xôn xao trong bộ giáo duc và cả xã hội hay là kì thi tốt nghiệp năm ngoái có trường thi tốt nghiệp đạt o%, tức là không một học sinh nào đậu Không biết là nên thất vọng bao nhiêu cho đủ đây, trước hậu quả mà bệnh thành tích đã gây ra trong nhà trường
Tuy nhiên, nói cho công bằng trách nhiệm cũng không nên đỏ hết cho thầy cô, đó còn là sự học buông thả
Trang 16của một số học sinh, không chuyên tâm vào học hành, chỉ biết học đối phó, qua loa và cách dạy có thể chưa hợp
lí, làm học sinh thích thú
Không thể để khối u nhọt- bệnh thành tích này hoành hành và phát triển trong học đường Gia đình và thầy cô giáo cần kiểm tra về kiến thức và việc học của học sinh chặt chẽ hơn nữa, tạo ra nhiều phương pháp học khiến học sinh thích thú nên hạn chế những lối học “thầy đọc, trò chép” khô khan Hơn hết quan trọng nhất là ý thức của mỗi hcọ sinh, sự nỗ lực và cố gắng của từng bạn, lúc đầu có thể khó khăn nhưng về sau bạn có thể có được niềm vui đích thực khi đón nhận những điểm số tốt xứng đáng với sức mình bỏ ra
Cuộc vận động : “Nói không với những tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” hướng tớiviệc dạy và học thuộc tất cả các cấp trong nhà trường Đối với hoạt động dạy của giáo viên, cuộc vận động nàyđịnh hướng, điều chỉnh mục đích giảng dạy Dạy để học sinh có hiểu biết, tri thức thực sự, toàn diện, khôngchạy đua theo thành tích nhất thời, đảm bảo chất lượng dạy, đảm bảo công bằng trong đánh giá thi cử, chọnđúng học sinh có năng lực, có kiến thức vững vàng, không để xảy ra tình trạng, nâng điểm tùy tiện nâng điểm,đánh giá sai thực chất của học sinh.Để giảm tiêu cực, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2009, bộ giáo dục tổ chức thitrắc nghiệm các môn tự nhiên (trừ Toán), còn các môn viết tự luận thì chấm chéo giữa các tỉnh
Đối với hoạt động học tập của học sinh, cuộc vận động này cũng điều chỉnh lại mục đích và cách học đã vàđang có hiện tượng sai lệch như học tủ, học để đối phó với kì thi, quay cóp trong kiểm tra, thi cử
Do đó, đây là cuộc vận động nhằm nâng cao chất lượng dạy và học, để hoạt động dạy và học trong nhàtrường trang bị cho học sinh tri thức, vốn hiểu biết thực sự Đây cũng là cuộc vận động nhằm đảm bảo cho nềngiáo dục trong nước lành mạnh, tiến bộ, khắc phục tình trạng lạc hậu để từng bước hội nhập với nền giáo dụccác nước trên thế giới Bởi vì,giáo dục là chiến lược đào tạo con người, nhân lực cho xã hội Nó là cái góc của
sự phát triển đất nước
Những giải pháp để phong trào "nói không với những tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục" đạt kết quả tốt Cần quán triệt vấn đề chặt chẽ từ trên xuống, cán bộ lãnh đạo cần là người tiên phong và kiên quyết thực hiện Tuyên truyền sâu rộng cho phong trào để có được sự ủng hộ và hậu thuẫn mạnh mẽ của các nhà lãnh đạo, của nhân dân, của giáo viên và học sinh cũng như toàn ngành giáo dục Lên án mánh mẽ các biểu hiện của những tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục Mỗi giáo viên, học sinh cần thấy được tính cấp thiết của vấn đề "nói không với những tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục" và thực hiện nghiêm túc
Bài học cho bản thân: Là đối tượng quan trọng của cuộc vận động, mỗi học sinh cần có ý thức học tập tốt vàtích cực hưởng ứng cuộc vận động, luôn nỗ lực phấn đấu vươn lên, trung thực trong học tập và thi cử
Tóm lại, "Nói không với những tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” là cuộc vận động có
ý nghĩ thiết thực góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, thúc đẩy tiến bộ xã hội Mỗi cá nhân trong xã hội có trách nhiệm tham gia, hưởng ứng cuộc vận động để thực hiện tốt trách nhiệm của bản thân đối với cộng đồng Nâng cao chất lượng học tập không chỉ là trách nhiệm của nhà trường, xã hội, mà trước hết mỗi cá nhân, học sinh cần phải có sự cố gắng, nghiêm khắc với bản thân Chỉ có kiến thức, hiểu biết thực sự mới đem đến cho mỗi người giá trị chân thực, đóng góp tích cực cho cộng đồng và đem lại hạnh phúc cho bản thân Thiết nghĩ đây là trách nhiệm không chỉ chỉ của riêng ai
Đề 4 : Tuổi trẻ học đường suy nghĩ và hành động để góp phần giảm thiểu tai nạn giao thông.
Trong nhiều năm trở lại đây, vấn đề tai nạn giao thông đang là điểm nóng thu hút nhiều sự quan tâm của
dư luận bởi mức độ thiệt hại mà vấn đề này gây ra Tuổi trẻ học đường – những công dân tương lai của đất nước– cũng phải có những suy nghĩ và hành động để góp phần giảm thiểu tai nạn giao thông
Thực trạng tai nạn giao thông ở Việt nam hiện nay: Đang diễn ra hàng ngày hàng giờ trên cả nước, 33 -34 người chết và bị thương / 1 ngày Trong số đó, có không ít các bạn học sinh, sinh viên là nạn nhân hoặc là thủ phạm gây ra các vụ tai nạn giao thông Sự coi thường luật giao thông của những ngừơi tham gia giao thông Đây
có thể coi là nguyên nhân chính gây ra tai nạn giao thông
Trên đường, dù là đường trong phố hay là đường quốc lộ đều có kẻ vạch quy định làn đường cho ôtô, làn đường cho xe gắn máy Nhưng hiện nay, xe gắn máy chạy lấn tuyến là chuyện bình thường và tại nạn xảy ra chohành động chạy lấn tuyến này chiếm tỷ lệ rất cao Trên các đường phố đều có vạch đường hay làm cầu vựơt dành cho người đi bộ băng qua Khi đến gần vạch đường cho người đi bộ các phương tiện cơ giới phải giảm tốc
độ (trong trường hợp đoạn đường không có đèn tín hiệu) Nhưng người đi bộ phần lớn không sử dụng những ưu
Trang 17tiên cho mình mà cứ băng qua đường bất cứ chỗ nào
Người lái xe khi điều khiển phương tiện giao thông nồng độ cồn trong máu không vượt quá 80ml/1 lít máu Nhưng ở nước ta, lái xe ôtô và xe máy uống bia là chuyện bình thường Chúng ta có thể nhìn qua các quán bia vào buổi chiều, xe máy chật cứng vỉa hè
Sự coi thường luật giao thông đã trở thành thói quen mà ít bị phạt Đó là nguyên nhân chính gây ra nhiều tại nạn giao thông Theo thống kê của các cơ quan chức năng, bình quân mỗi tháng trên cả nước xảy ra hàng ngàn
vụ tai nạn giao thông (TNGT); có 35 người chết và cả trăm người bị thương mỗi ngày Trong số những nạn nhân của TNGT, 40% ở trong độ tuổi trẻ, từ 15 đến 24 tuổi Theo tính toán của Ngân hàng Phát triển Châu Á, TNGT gây ra tổn thất cho Việt Nam vào khoảng 900 triệu USD/năm, chưa kể những đau thương, mất mát mà gia đình, xã hội vẫn phải tiếp tục gánh chịu sau khi người thân bị tai nạn
Hiện nay an toàn giao thông là một vấn đề lớn, được cả xã hội quan tâm Đi khắp các nẻo đường gần xa khẩungữ “An toàn giao thông là hạnh phúc cho mọi nhà” như lời nhắc nhở, cũng là lời cảnh báo với những người đang tham gia giao thông, hãy chấp hành luật giao thông để đem lại an toàn cho mình và hạnh phúc cho gia đìnhmình Nhưng hàng năm số vụ tai nạn giao thông vẫn không hề suy giảm, ngược lại nó còn tăng lên rất nhiều Cứmỗi năm, Việt Nam có tới gần một nghìn vụ tai nạn giao thông, nhiều nhất là xe máy Nguyên nhân chính gây racác vụ tai nạn phần lớn là do ý thức chấp hành luật lệ giao thông của người dân: uống rượu bia vượt quá nồng
độ cho phép khi lái xe, không đội mũ bảo hiểm ở phần đường bắt buộc phải đội mũ bảo hiểm, chở trên ba ngườiphóng nhanh vượt ẩu…
Một mặt, đó là chất lượng đường sá kém và nguyên nhân là do sự tắc trách của các cơ quan xây dựng, ăn hối lộ, rút xén vật liệu Mặt khác chúng ta phải lên án những kẻ chỉ vì các lợi ích cá nhân mà quên đi tính mạng,
sự an toàn của người đi đường Trên đường quốc lộ, đường lớn vẫn còn những kẻ rải đinh xuống lòng đường để thu lợi bởi những đồng tiền kiếm được từ vá xe, thay lốp Họ không hiểu hết được sự nguy hiểm của việc làm
đó, với tốc độ cao như vậy những người tham gia giao thông khi bị thủng săm đột ngột sẽ bị văng người ra khỏi
xe và nguy cơ tử vong là rất lớn
Theo thống kê, những người thiệt mạng do tai nạn giao thông chủ yếu là đàn ông, trụ cột của gia đình Những người vợ xót xa khi mất đi người chồng thân yêu, đứa con nghẹn ngào trong dòng lệ vì tới đây sẽ chẳng còn được vòng tay người cha âu yếm vỗ về, bảo ban dạy dỗ trên đường đời Họ mang đến sự thương tâm cho toàn xã hội Hàng năm, nhà nước đã bỏ ra hàng tỉ đồng để nâng cấp các cơ sở giao thông, đường sá cầu cống phục vụ cho việc đi lại an toàn ở mọi nơi Nhưng số tiền đó lại không được dùng hết, vậy thì nó rơi rơi vào đâu?Phải chăng, số tiền đó đã rơi vào túi những kẻ rút lõi công trình, rút lõi vật tư để làm giàu cho mình Đó là những kẻ vô lương tâm vì lợi ích bản thân mà quên đi sự an toàn chung cho xã hội
Một vấn đề cũng đang gây sự chú ý và bị lên án rất nhiều đó là tình trạng đua xe của giới trẻ, tầng lớp thanhniên - những người chủ tương lai đất nước Đó là những thanh niên đua đòi với bản tính “con nhà giàu” cùng với sự rủ rê của bạn bè, họ sẵn sàng đánh cược với tính mạng của mình Nhìn những chiếc xe SH, @, FX500 phinhư bay trên những con đường lớn ta không khỏi xót xa cho họ Chỉ vì quá được nuông chiều, thiếu sự bảo ban của cho mẹ mà họ đã phải trả giá đắt Những tai nạn xảy ra là điều chắc chắn, nhẹ thì sứt đầu mẻ trán, gẫy tay gẫy chân Nặng thì họ phải mãi mãi rời xa cuộc đời Lý do vì đâu cũng là ở nhận thức của thanh niên Họ chưa biết suy nghĩ đúng về những cái lợi hại của việc mình đã làm Những bậc cha mẹ khi con mình xảy ra tai nạn, nhận ra thì đã quá muộn, tại sao họ sắm cho con những chiếc xe thật tốt, phân khối thật lớn để chúng đi đua Họ làm ra nhiều tiền rồi cũng nhận ra khi mất đứa con thì tiền bạc cũng chẳng giải quyết được gì Họ hối hận vì tại sao ngay từ đầu không bảo ban con cái mình
Tất cả những nguyên nhân gây ra tai nạn đều bắt nguồn từ ý thức của người dân Nếu như họ biết quý bản thân mình, biết tuân thủ luật lệ giao thông thì sẽ chẳng có những điều thương tâm và đáng tiếc Hồi chuông cảnhbáo luôn rung lên, nhắc nhở mọi người hãy biết chấp hành giao thông, vì sự an toàn của bản thân và xã hội Nêu thêm những con số thống kê về tai nạn giao thông đáng báo động: Trong vòng 10 năm qua, số vụ tai nạn giao thông đã tăng gấp 4 lần Trong năm 2001 có 4.100 trẻ chết do tai nạn giao thông, tương đương với 11 trẻ chết 1 ngày Tỷ lệ tử vong ở trẻ em trai gấp 2 lần tỷ lệ này ở trẻ em gái Trong khi đó có 290.000 trẻ bị thương
do tai nạn giao thông cũng trong 2001, tương đương với 794 trẻ/ngày Tai nạn giao thông là nguyên nhân tử vong hàng đầu của trẻ em từ 15 tuổi trở lên
Phần lớn trẻ 0-9 tuổi chết là người đi bộ Đa số trẻ 10-14 tuổi chết khi đi xe đạp trong khi tất cả các ca tử vong ở đối tượng 15-19 tuổi là người đi xe máy Một số các yếu tố sau đây có thể giải thích được tình trạng tai
Trang 18nạn giao thông ở mức cao cả ở trẻ em và trong toàn dân: Sự hiểu biết còn hạn chế về an toàn giao thông đường
bộ và số người chết do tai nạn giao thông Sự hiểu biết còn hạn chế về quy định giao thông Sự hiểu biết còn hạnchế về các hành vi lái xe an toàn Số đông dân chúng còn có quan niệm răng tai nạn nói chung và tai nạn giao thông nói riêng là do số mệnh con người quyết định Họ không thấy rằng phần lớn tai nạn giao thông là có thể phòng tránh được Môi trường giao thông không an toàn và cơ sở hạ tầng giao thông nghèo nàn Ví dụ, có rất ít các biển báo giao thông và các khu vực an toàn cho người đi bộ.Việc sử dụng mũ bảo hiểm là rất ít mặc dù có nhiều mũ bảo hiểm sản xuất trong nước với chất lượng tốt Việc chấp hành luật lệ giao thông còn kém
Các hoạt động sau đang được triển khai nhằm giảm thiểu tai nạn thương tích cho trẻ: Đặt biển báo giới hạn tốc độ, làm gờ giảm tốc, đèn hiệu giao thông, vạch dành cho người đi bộ ở khu vực có đông trẻ em Thực hiện chương trình giáo dục phòng chống thương tích trong trường học giúp học sinh có kỹ năng về giao thông để phòng tránh tai nạn khi đi bộ, đi xe đạp hay xe máy Tổ chức các cuộc thi an toàn giao thông cho mọi người đặc biệt là thanh thiếu niên Hỗ trợ người dân thực hiện các hoạt động thông tin truyền thông phù hợp với điều kiện địa phương Huấn luyện cho các tuyên truyền viên đi đến từng hộ gia đình tuyên truyền về phòng chống tai nạn bao gồm cả các tai nan giao thông Hỗ trợ các xã xây dựng sân chơi an toàn cho trẻ để trẻ có thể chơi an toàn xa đường giao thông Tổ chức các cuộc hội thảo cho các cấp lãnh đạo xã về việc thi hành pháp luật bao gồm luật antoàn giao thông
Tóm lại, an toàn giao thông là hạnh phúc của mỗi người mỗi gia đình và toàn xã hội Tuổi trẻ học đường với
tư cách là chủ nhân tương lai của đất nước, là thế hệ tiên phong trong nhiều lĩnh vực, có sức khoẻ, có tri thức cần có những suy nghĩ đúng đắn và gương mẫu thực hiện những giải pháp thiết thực để góp phần giảm thiểu tai nạn giao thông
Đề 5: Suy nghĩ của em về vai trò, ảnh hưởng của Internet tới cuộc sống của thanh niên hiện nay.
Có nhiều người cho rằng internet chẳng qua là thế giới ảo Tuy vậy có thể khẳng định một điều rằng những
gì có trong thế giới thực đều được phản ánh vào internet, hơn nửa những gì không có trong thế giới thực cũng cóthể tìm thấy trên internet Như vậy, internet là thế giới thực mà ảo, ảo mà thực Dù thế nào đi chăng nữa phảithừa nhận internet là một phần không thể thiếu trong cuộc sống hiện đại
Chúng ta là những người thuộc thế hệ năng động, sáng tạo 8x, 9x của thế kỉ XXI, thế kỉ mà nền công nghệthông tin chiếm ưu thế rất lớn Vì thế, internet trở thành cánh cửa mở ra một thế giới sống động, mang lại muônvàng cơ hội cho cuộc sống chúng ta
Trước hết, internet là một pho từ điển bách khoa đồ sộ, một thư viện khổng lồ mà tất cả được sắp xếp vớimột trật tự gần như hoàn hảo Bạn có thể tra cứu trên mạng những thông tin quan trọng trong mọi lĩnh vực:khoa học, kĩ thuật, văn hóa, nghệ thuật, thể thao, vv Nó còn là một trường học mở cửa 24/24 giờ Internetcũng là một sân chơi rất thú vị với chương trình game online, các kênh truyền hình, các tờ báo và tập chí điện
tử Thế giới giải trí thật phong phú, sinh động
Trong đời sống hiện đại, công việc quá căng thẳng, một khoảng thời gian ngắn tham gia sân chơi ấy cũng làcách giúp bạn giai tỏa stress, thư giãn để lấy lại cân bằng Bạn còn có thể trò chuyện với người thân, bạn bè bấtchấp khoảng cách địa lí Nó giúp chúng ta gần nhau hơn, mặc dù công việc bận rộn và thời gian rất ít Tóm lại,internét vừa có thể là thư viện, văn phòng,hội trường, trường học, ngân hàng, vv của mọi người Tất cả mọingười đều cần đến internet từ nguyên thủ quốc gia cho đến người nông dân bình thường, từ người có trình độcao đến người có trình độ thấp
Nhưng internet cũng có những góc tối Những trang web đen kích động tình dục và bạo lực, những trò chơiđiện tử thiếu lành mạnh, những hình thức lừa gạt tình cảm và tiền bạc, vv có thể xem như những thứ ma tuytrên internet Tuổi trẻ thường hiếu kì Chúng ta muốn tìm hiểu mọi thứ Khám phá internet cũng thú vị như đivòng quanh thế giới Bạn có thể tìm thấy châu âu, châu mĩ, châu á thật dễ dàng Bạn có thể sa vào một hang ổđáng sợ khi lang thang trên trang web hay bị kiệt sức vì những trò chơi không thể kiểm soát được trên mạng
Có nhiều người đã bỏ hết công việc, học hành, trách nhiệm với bản thân và gia đình, xã hội để lao vào nhữngthứ “ma túy” trên mạng và họ đã bỏ mình theo cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng khi lang thang bất tận trong nhữngtrang web nguy hiểm ấy Thời gian, sức lực, tiền bạc tiêu phí, nguy hại hơn nữa là tâm hồn, trí tuệ vì những thứvirus đáng sợ như bạo lực, tình dục Thế giới thực của họ đã bị thế giới ảo tàn phá
Trang 19Nhưng bạn đừng sợ internet, bạn hãy thế giới ảo ấy làm giàu cho thế giới thực của mình: tri thức, cơ hội,việc làm, tình bạn, tình yêu, sức khỏe, vv Bạn hãy để internet làm đẹp cho cuộc sống của mình Hãy tậnhưởng những món ăn ngon trên mạng và cẩn thận đừng để “virus” trên mạng ăn thịt mình Để làm được điều ấy,bạn cần phải làm gì ? Đừng quá tò mò khi vào mạng Đừng quá buồn chán mà lên mạng Đừng trốn tránh thếgiới thực bằng thế giới ảo Chỉ lên mạng khi cần học tập, làm việc, chia sẽ với bạn bè những thông tin bổ ích vànhững tình cảm lành mạnh Hãy nhớ rằng internet là phương tiện chứ không phải là mục đích Hãy sử dụng vàđiều khiển internet chứ đừng bao giờ để ngược lại.
Tôi cũng có lần nghiện internet Gia đình tôi tìm tôi mấy ngày liên Tôi đã mãi mê với những trò chơi điện
tử trực tuyến nguy hại ấy Hàng ngày đi học về là tôi cứ lao vào phong game Lúc đầu chỉ chơi 2-3 tiếng đồng
hồ và cứ mỗi ngày như thế, tiền cha mẹ cho đi học, tôi nhịn ăn, chỉ dành cho việc chơi game và tôi đã bị nghiệncái món nguy hại ấy từ lúc nào không hay Tôi không mãi mê với việc học nữa mà trong óc tôi lúc nào hình ảnhnhững game thủ cứ hiện về Tôi thường xuyên bỏ học để lao vào các game thủ Tôi ăn tại phòng game, ngũ cũngtại đó và có lần tôi đã bị kiệt sức, chủ phòng game đưa tôi nhập viện và cũng ngày ấy, gia đình tôi mới tìm đượctôi Thoát được lần ấy, tôi thực sự thấy mình tệ quá, thiếu bản lĩnh quá Và có lỗi với gia đình quá Mong rằngcác bạn đừng rơi vào hoàn cảnh như tôi
Tóm lại, những gì tôi đã trình bày ở trên, đó là những gì tôi đã trải nghiệm về internet Tôi tin rằng, internetcũng phong phú và đầy bất ngờ trong cuộc sống Nhưng bạn cần luôn nhứ rằng: chúng ta tạo ra internet, chứkhông phải internet tạo ra chúng ta Do đó, chúng ta phải làm chủ bản thân, có đủ bản lĩnh khi vào internet
Đề 6: “Trái đất là ngôi nhà chung của chúng ta” Hãy trình bày suy nghĩ của mình về vấn đề môi trường
và trách nhiệm của mỗi cá nhân đối với vấn đề bảo vệ môi trường.
Con người không thể tồn tại tách rời môi trường Nhưng trái đất đang bị ô nhiễm trầm trọng vì nhữnghoạt động sản xuất thời kì hiện đại hóa, công nghiệp, thời kì tiêu thụ và dân số tăng nhanh Ô nhiễm môi trườngxảy ra với mọi quốc gia, vùng miền ảnh hưởng đến mọi yếu tố tạo nên môi trường sống cho con người như: đất,nước, không khí Trái đất là ngôi nhà chung của chúng ta nhưng chính chúng ta lại đang từng bước phá hoạingôi nhà thân yêu của mình Nghịch lí ấy lại chính là sự thật
Không nói đâu xa, chỉ cách đây 7, 8 năm, vùng quê của tôi thật đẹp Những cánh đồng xanh với những
vụ lúa mùa bát ngát Dưới nước cá tôm rất nhiều, vv nhưng giờ đây, mỗi lần đi qua cánh đồng thân yêu ngàytrước làm cho tôi cảm thấy ngạt thở và tức ngực Với mùi thuốc bảo vệ thực vật nồng nặc đầu độc bầu khôngkhí trong lành Giờ đây không còn đâu tôm cá trên ruộng đồng, không còn đầu mùi thơm nồng nàn của hươnglúa trổ đòng đòng, vv
Những năm gần đât lúa được mùa Thóc được đổ vào kho Đã có than và bếp gas phục vụ sinh hoạt.Những lò gạch mọc lên, vv cuộc sống của người dân khắm khá hơn Không còn cảnh dùng rơm, củi để nấucơm Tường bê tông thay cho những hàng rào bằng tre, hàng râm bụt Làng giàu lên nhưng không đẹp Phảichăng đó là cái giá phải trả cho sự phát triển ?
Tôi vừa xem phóng sự truyền hình về “đất khóc” Đất ở ngoại ô thành phố HCM đang khóc Những dòngnước đen, nước thải chưa qua xử lí đổ vào đất của vựa lúa ở Nam Bộ Chúng ta chưa kịp vui mừng với việc mọclên những nhà máy, những khu công nghiệp sản xuất xà phòng, thuốc lá, bao bì, chế biến thủy hải sản, vvđem lại lao động cho hàng ngàn công nhân thất nghiệp thì lại phải nghe đất khóc, người cũng khóc Chúng tathực sự cần những nhà máy mới, những khu công nghiệp mới Nhưng phải làm gì để phần đất đai còn lại quanhnhững khu công nghiệp ấy không trở thành bãi chứa rác thải độc hại Chúng ta cần năng lượng, khoáng sản,nguyên liệu, thực phẩm nhưng phải làm gì để những cánh rừng không biến thành đồi trọc Những dòng sôngmang nguồn phù sa cho cánh đồng giờ cũng bị cạn kiệt, vv
Báo chí và các phương tiện thông tin đại chúng luôn cảnh báo về tình trạng ô nhiễm môi trường đất, nước,không khí, cạn kiệt tài nguyên, trái đất nóng lên, lũ lụt, hạn hán xảy ra thường xuyên và những căn bệnh đáng sợ
do mội trường xuống cấp: ung thư, bệnh lao, dịch tả, vv Người sản xuất bất chấp mọi việc miễn sao thu đượclợi nhuận cao Tôi xin dẫn một thí dụ: ở gần nhà tôi có trường hợp anh A, ruộng lúa của anh ấy còn khoảng mộttuần nữa mới thu hoạch, nhưng vì trong cơn sốt giá lúa, vì thế mà anh đã dùng thuốc để phun lên thế là 2 ngàysau ruộng lúa của anh đã thu hoạch được Chúng ta đang sống trong nghịch lí ấy Hàng ngày, hàng giờ, nhiềungười trồng cứ phun thuốc kích thích, thuốc trừ sâu, bón phân hóa học tràn lan vì ngại ủ phân hữu cơ, ngại làm
Trang 20cỏ Chớnh tụi và bạn nhiều khi, chỳng ta dọn phũng của mỡnh và vứt rỏc ra hành lang, xả rỏc bừa bói ra hố phố,nộm bịt đựng đồ ăn nhanh xuống lối đi chung của cộng đồng, hồ nước, cụng viờn, vv Khụng bao giờ chỳng tanhận ra nếu khụng đến một ngày chớnh chỳng ta bị trượt trờn chớnh đống rỏc của mỡnh theo cả nghĩa đen lẫnnghĩa búng.
HỌC SINH Cể THỂ TỰ MèNH LẤY VÍ DỤ KHÁC MIỄN SAO HỢP LÍ
Tất cả cỏc quốc gia trờn thế giới và trong nước đều đó ý thức được tỡnh trạng ụ nhiễm mụi trường và đưa
ra những giải phỏp hữu hiệu như: xử lớ khớ thải, nước thải, rỏc thải, tiết kiệm năng lựơng, tài nguyờn, phỏt triểntài nguyờn rừng biển Tuy nhiờn mỗi người cần ý thức được, đõy là vấn đề của từng cỏ nhõn, từng gia đỡnh vàcủa cả cộng đồng nữa
Túm lại, Tất cả những gỡ mà chỳng ta cú được là do thiờn nhiờn ban tặng Vậy, chỳng ta hóy giữ gỡn nhữngquà tặng vụ giỏ ấy và hóy biết trao tặng, biết chia sẻ Đừng để thiờn nhiờn phải khúc và cạn kiệt vỡ nú đồngnghĩa với cỏi chết Cú thể là muộn, nhưng chỳng ta cú thể làm được điều đú
*********PHẦN NGHỊ LUẬN VĂN HỌC 5 ĐIỂM *********
I.PHAÀN VAấN XUOÂI
Cõu 1: Phõn tớch màn đối thoại giữa hồn Trương Ba với xỏc hàng thịt Từ đú phỏt biểu về mối quan hệ giữa linh hồn và thể xỏc, giữa nội dung và hỡnh thức
Cú thể núi, Trương Ba chết một cỏch vụ lớ.Ai cũng biết cỏi chết của Trương Ba là do sự vụ tõm và tắc trỏchcủa Nam Tào Nhưng sự sửa sai của Nam Tào và Bắc Đẩu theo lời khuyờn của Đế thớch nhằm trả lại cụng bằngcho Trương Ba lại đẩy Trương Ba vào nghịch cảnh vụ lớ hơn Linh hồn mỡnh trỳ nhờ trong xỏc kẻ khỏc
Do sống nhờ vào thể xỏc anh hàng thịt, hồn Trương Ba đành phải chiều theo một số nhu cầu hiển nhiờn củaxỏc thịt Linh hồn trong sạch, nhõn hậu, ngay thẳng của Trương Ba xưa kia khụng thể sai khiến được xỏc thịt thụphàm của anh hàng thịt mà trỏi lại cũn bị xỏc thịt ấy điều khiển.Đỏng sợ hơn, hồn Trương Ba dần dần bị nhiễmđộc bởi những cỏi tầm thường của xỏc thịt anh đồ tể
Trớc khi diễn ra cuộc đối thoại giữa hồn và xác, nhà viết kịch đã để cho Hồn Trơng Ba "ngồi ôm đầu một hồi lâurồi vụt đứng dậy" với một lời độc thoại đầy khẩn thiết:"Không Không! Tôi không muốn sống nh thế này mãi!Tôi chán cái chỗ ở không phải là của tôi này lắm rồi! Cái thân thể kềnh càng, thô lỗ này, ta bắt đầu sợ mi, ta chỉmuốn rời xa mi tức khắc! Nếu cái hồn của ta có hình thù riêng nhỉ, để nó tách ra khỏi cái xác này, dù chỉ mộtlát"
Hồn Trơng Ba đang ở trong tâm trạng vô cùng bức bối, đau khổ Hồn bức bối bởi không thể nào thoát ra khỏicái thân xác mà hồn ghê tởm Hồn đau khổ bởi mình không còn là mình nữa Trơng Ba bây giờ vụng về, thô lỗ,phũ phàng lắm Hồn Trơng Ba cũng càng lúc càng rơi vào trạng thái đau khổ, tuyệt vọng
Trong cuộc đối thoại với xác anh hàng thịt, Hồn Trơng Ba ở vào thế yếu, đuối lí bởi xác nói những điều mà dùmuốn hay không muốn Hồn vẫn phải thừa nhận: “cái đêm khi ông đứng cạnh vợ anh hàng thịt với "tay chân runrẩy", "hơi thở nóng rực", "cổ nghẹn lại" và "suýt nữa thì…" Đó là cảm giác "xao xuyến" trớc những món ăn màtrớc đây Hồn cho là "phàm" Đó là cái lần ông tát thằng con ông "tóe máu mồm máu mũi" Xác anh hàng thịtgợi lại tất cả những sự thật ấy khiến Hồn càng cảm thấy xấu hổ, cảm thấy mình ti tiện Xác anh hàng thịt còn c -
ời nhạo vào cái lí lẽ mà ông đa ra để ngụy biện: "Ta vẫn có một đời sống riêng: nguyên vẹn, trong sạch, thẳngthắn,…"
Trong cuộc đối thoại này, xác thắng thế nên rất hể hả tuôn ra những lời thoại dài với chất giọng khi thì mỉamai cời nhạo khi thì lên mặt dạy đời, chỉ trích, châm chọc Hồn chỉ buông những lời thoại ngắn với giọng nhát
sợ kèm theo những tiếng than, tiếng kêu
í thức được điều đú, hồn Trương Ba dằn vặt đau khổ và quyết định chống lại bằng cỏch tỏch ra khỏi xỏchàng thịt để tồn tại độc lập Xỏc hàng thịt biết rừ những cố gắng ấy là vụ ớch và đó cười nhạo hồn Trương Ba,Tuyờn bố về sức mạnh õm u, đui mự, ghờ gớm của mỡnh, dồn hồn Trương Ba vào thế đuối lớ và ve vón Trương
Ba thỏa hiệp vỡ theo lớ của xỏc hàng thịt là “chẳng cũn cỏch nào khỏc đõu Vỡ cả hai đó hũa vào chung làm mộtrồi”
Trước những lời lẽ ti tiện của xỏc hàng thịt, hồn Trương Ba đó nỗi giận, khinh bỉ, đó mắng xỏc thịt hốn hạnhưng đồng thời cũng ngậm ngựi thắm thớa nghịch cảnh mà mỡnh đó lõm vào, đành nhập trở lại xỏc hàng thịttrong tuyệt vọng
Trang 21Trong màng đối thoại này, Trương Ba được trả lại cuộc sống làm người, nhưng là cuộc sống đáng hổ thẹn
vì phải sống chung với sự dung tục và bị sự dung tục đồng hóa Không chỉ dừng lại ở đó, tác giả còn cảnh báo:khi con người phải sống trong dung tục thì tất yếu cái dung tục sẽ ngự trị, sẽ thắng thế, sẽ lấn át và sẽ tàn phánhững gì trong sạch, đẹp đẽ, cao quý trong con người
Như vậy, thể xác và linh hồn là hai phần gắn bó hữu cơ góp phần làm nên một con người Thể xác là nơitrú ngụ của linh hồn Linh hồn tạo nên sự sống, hoạt dộng của thể xác và điều khiển thể xác Tuy vậy, thể xáccũng có tính độc lập tương đối của nó, nếu linh hồn không giữ vững ý chí thì những nhu cầu, những đòi hỏi củathể xác có thể tác động đến linh hồn Cuộc đấu tranh giữa linh hồn và thể xác là để đạt tới sự hòa hợp, thốngnhất, để con người làm chủ bản thân và hoàn thiện nhân cách
Vấn đề quan hệ giữa linh hồn và thể xác có thể khiến chúng ta suy nghĩ về mối quan hệ giữa nội dung vàhình thức trong mỗi sự vật của đời sống Khi nội dung và hình thức phù hợp với nhau thì sự vật tồn tại và pháttriển và ngược lại sẽ kìm hãm sự phát triển Hình thức là phương tiện để biểu hiện nội dung, còn nội dung đóngvai trò chủ đạo quyết định ý nghĩa tồn tại của hình thức Sự vật luôn luôn thống nhất giữa hình thức và nội dung,cũng như con người cần có sự hài hòa giữa thể xác và linh hồn
Tóm lại, qua cuộc đối thoại trên, tác giả muốn gửi đến người đọc thông điệp: được sống làm người quý giáthật, nhưng được sống đúng là mình, sống trọn vẹn những giá trị mình vốn có và theo đuổi càng quý hơn Sựsống chỉ thực sự có ý nghĩa khi con người được sống tự nhiên với sự hài hòa giữa thể xác và tâm hồn Conngười phải luôn biết đấu tranh với nghịch cảnh, với chính bản thân, chống lại sự dung tục, để hoàn thiện nhâncách và vươn tới những giá trị tinh thần cao quý
Câu 2: Phân tích tác phẩm: “Chiếc thuyền ngoài xa” của Nguyễn Minh Châu để thấy được mối quan hệ giữa hiện thực cuộc sống và tác phẩm nghệ thuật,cảm quan của người nghệ sĩ.
HỌC SINH TỰ NÊU MỞ BÀI
Trong tác phẩm nghệ thuật, cả đối tượng biểu hiện,hình thức, ý tưởng đều hướng tới cái đẹp Vì thế trong tácphẩm, chuyến đi của nhân vật Phùng, quá rình khổ công truy tìm cái đẹp của Phùng-muốn chụp được một bứcảnh đẹp để đời cũng là quá trình sáng tạo nghệ thuật của người nghệ sĩ đích thực: luôn muốn tìm đến cái đẹphoàn thiện, hoàn mĩ mang tính chất lí tưởng trong tác phẩm nghệ thuật Cái đẹp trong nó đã bao hàm cái thiện:
“bản thân cái đẹp chính là đạo đức”
Bức ảnh mà Phùng chụp được sau nhiều ngày khổ công suy nghĩ, quan sát, tìm kiếm thực sự chứa đựngtrong đó thế giới của cái đẹp mà người nghệ sĩ hằng khao khát: sự dung dị, đơn giản, hài hòa, gợi cảm xúc vàsuy tưởng sâu xa: “Mũi thuyền in một nét mơ hồ lòe nhòe vào bầu sương mù trắng như sữa, có pha đôi chútmàu hồng hồng do ánh mặt trời chiếu vào Vài bóng người lớn lẫn trẻ con ngồi im phăng phắc như tượng trênchiếc mui khum khum đang hướng mặt vào bờ Toàn bộ khung cảnh từ đường nét đến ánh sáng đều hài hòa,một vẻ đẹp thật đơn giản và toàn bích, ”
Với bức ảnh ấy, người nghệ sĩ đã phát hiện ra nét cơ bản,quan trọng nhất của giới Đó là sự gắn kết hài hòagiữa sự sống, con người, thiên nhiên và nhất là hình ảnh của những con người trên chiếc thuyền đang tiến vào
bờ Toàn bộ những hình ảnh ấy hàm chứa những ý nghĩ sâu xa, nhưng điều quan trong ở đây tác giả cho ngườiđọc thấy được không chỉ có một bức ảnh nghệ thuật tuyệt đẹp, mà dường như cuộc truy tìm chân lí, sự thực, cáiđẹp vẫn chưa kết thúc
Bức ảnh đã hoàn tất nhưng sự thật đằng sau bức ảnh vẫn là điều cần khám phá Khoảnh khắc mà ngườinghệ sĩ nắm bắt được qua bức ảnh, không phải là khoảnh khắc dối lừa Nhưng sự thật sau bức ảnh ấy là cả mộtthế giới nhân sinh đầy nghịch lí Để thấu hiểu được điều này, người nghệ sĩ phải tiếp tục khám phá cuộc sống,khám phá sự thật ẩn sau cái khoảnh khắc mà anh đã chụp được Đó chính là cái đích cuối cùng của nghệ thuật,không chấp nhận cái đẹp nửa vời, hời hợt
Sau khoảnh khắc lặng phắc là sự bùng nổ của xung đột, bi kịch Ống kính của Phùng đã thu được hình ảnh:
“người lớn lẫn trẻ con ngồi im phăng phắc như tượng trên chiếc mui khum khum của chiếc thuyền đang hướngvào mặt bờ” Đó là khoảnh khắc lặng phắc, đầy dồn nén, chứa đựng một năng lượng tiềm tàng rất lớn Những gìanh nhìn thấy sau đó trên bãi cát là sự bùng nổ xung đột Người đàn ông vũ phu đánh vợ, người đàn bà cam chịuhành hạ, chà đạp, đứa con trai chống lại cha mình vì không chịu nỗi hành độ dã mang của cha đối với mẹ Bi