Qua một quá trình bốn năm giảng dạy môn Tiến Anh chương trình mới, tôi rút ra được bài học khinh nghiệm, muốn cho học sinh tiếp thu nhanh, người giáo viên đặc biệt là giáo viên ngoại ngữ
Trang 1BẢN TÓM TẮT ĐỀ TÀI
- Tên đề tài: “Những thủ thuật gây hứng thú học sinh học tập
trong chương trình tiếng anh THCS”
- Họ và tên tác giả : Võ Thanh Tân
- Đơn vị công tác: Trường THCS Biên Giới
1/ Lý do chọn đề tài :
- Nhằm thực hiện việc vận dụng các thủ thuật gây hứng thú học của học sinh trong việc học tiếng anh chương trình mới
- Tạo cho học sinh có sự đam mê học môn ngoại ngữ
2/ Đối tượng - phương pháp nghiên cứu:
- Học sinh khối 7 (7B) trường THCS Biên Giới
- Phương pháp nghiên cứu: Tài liệu, lấy ý kiến khảo sát thực tế
3/ Đề tài đưa ra giải pháp mới:
- Vận dụng một cách linh hoạt các thủ thuật mới sẽ đem lại sự hứng thú cho học sinh
4/ Hiệu quả áp dụng:
- Học sinh tích cực hoạt động, lớp học sinh động
5/ Phạm vi áp dụng:
- Aùp dụng cho các khối 6 9 trường THCS Biên Giới Châu Thành
Tây Ninh, ngày 14 tháng 04 năm 2006
Người thực hiện
Võ Thanh Tân
A MỞ ĐẦU
Trang 21 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Hiện nay đất nước ta đã bước sang thế kỷ thứ XXI Chính phủ
ta đã và đang thực hiện chính sách kinh tế mở rộng, mở cửa quan hệ ngoại giao, giao lưu hợp tác với tất cả các nước trên thế giới Xã hội
ta đang có chiều hướng phát triển đi lên Do đó trong cách thức ,nội dung và phương pháp giáo dục cũng phải có sự thay đổi để phù hợp với tiến trình phát triển của xã hội Vì thế người Việt Nam ta ngoài năng lực học tiếng mẹ đẻ cần phải học thêm nhiều thứ tiếng khác, đặc biệt là tiếng Anh – thứ tiếng được dùng rộng rãi nhất hiện nay Đó là nhu cầu rất cần thiết đối với chúng ta
Để học tốt được tiếng nước ngoài chúng ta cần phỉa có một đội ngũ giáo viên có đủ năng lực, trách nhiệm và phẩm chất tốt, hết mình vì sự nghiệp giáo dục, phải biết vận dụng tốt các kỷ năng và phương pháp giáo dục, giúp học sinh dễ hiểu và tiếp thu nhanh chóng
Qua một quá trình bốn năm giảng dạy môn Tiến Anh chương trình mới, tôi rút ra được bài học khinh nghiệm, muốn cho học sinh tiếp thu nhanh, người giáo viên đặc biệt là giáo viên ngoại ngữ cần phải có phương pháp phù hợp, phải biết vận dụng các phương pháp, các thủ thuật gây hứng thú cho học sinh học tập một cách hợp lý
Với mục đích mang lại kinh nghiệm cho bản thânvà cũng là điều kiện tốt, cơ bản bổ ích, giúp cho bản thân tôi có kiến thức tốt trong quá trình giảng dạy sau này Nên tôi chọn đề tài: “Những thủ thuật gây hứng thú học sinh học tập trong chương trình tiếng anh THCS” cho đề tài nghiên cứu của mình
Tôi mong rằng sự nghiên cứu của tôi có thể mang lại hiệu quả thiết thực cho giáo viên tiếng Anh, trong việc giúp các em học sinh tiếp thu bài nhanh bằng sự hứng thú học tập của mình, giúp các em học sinh có được một kiến thức ngoại ngữ vững chắc, làm nền móng cho việc học tập nâng cao sau này để trở thành một con người của thời đại mới, thời đại văn minh, năng động, thời của khoa học kỷ thuật
Trang 32 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
a Giáo viên:
- Giáo viên dựa vào trình độ chuyên môn, kinh nghiệm bản thân có kế hoạch ngay từ đầu năm hướng dạy phù hợp với trình độ của học sinh và luôn tích cực học hỏi các phương pháp mới có tác dụng làm cho học sinh hứng thú học tập
- Dựa vào sách giáo khoa, sách bài tập và các loại sách tham khảo có liên quan đến các thủ thuật gây hứng thú học tập môn tiếng Anh cho học sinh
- Giáo dục các em có những khả năng cần thiết như giao tiếp tốt, nhớ kiến thức sâu, biết vận dụng các trò chơi thủ thuật trong học tập ở trường củng như ở nhà, có sự say mê học tập môn Tiếng Anh
b Học sinh:
- Luôn làm theo sự chỉ dẫn của giáo viên, có tích sáng tạo năng nỗ trong học tập, luôn tạo hứng thú cho chính mình và bạn bè trong việc học Tiếng Anh
- Tích cực tham gia hoạt động nhóm trong các tiết học, chú ý nghe giảng
- Phải chép bài và làm bải tập ở nhà cũng như ở trường một cách đầy đủ, phải có sự tìm tòi học hỏi cho chính bản thân
* Vấn đề đặ ra: Đề tài đưa ra các vấn đề cần giải quyết: từ
khi bộ sách giáo khoa mới được đưa vào giảng dạy đại trà thì trước đó các giáo viên đã được tập huấn giảng dạy theo phương pháp mới, đặc biệt là môn Tiếng Anh, phương pháp có rất nhiều cải tiến, giờ học Tiếng Anh sinh động hơn, học sinh học thoải mái hứng thú học tập, giáo viên làm việc ít hơn mà hiệu quả lại cao hơn Tại sao lại như vậy? Vì phương pháp mới giáo viên dùng rất nhiều thủ thuật gây hứng thú học sinh học tập, vậy những thủ thuật đó là gì, chúng ta sẽ tìm hiểu trong phần sau
3 PHẠM VI NGHIÊN CỨU:
Trang 4Năm học 2005 – 2006 tôi được phân công dạy 2 khối lớp: khối
7 gồm 3 lớp 7A,7B,7C; khối 9 gồm 3 lớp 9A, 9B, 9C Các phương pháp thủ thuật mới được áp dụng cho tất cả các khối lớp, nhưng tôi tập trung cho khối 7, khối mà học sinh cần phải nắêm vững kiến thức tạo tiền đề cho các năm học sau
4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
Năm học 2005 – 2006 đã là năm thứ tư ngành giáo dục thực hiện Nghị quyết của Quốc hội về “Đổi mới công tác giáo dục và thực hiện thay sách lớp 9” ở bậc trung học cơ sở với các môn học, và bản thân tôi cũng đã giảng dạy được gần trọn 4 năm giảng dạy theo phương pháp mới, và bản thân cũng có một ít kinh nghiệm trong giảng dạy theo phương pháp mới Vì vậy bản thân cần phải có nhiều phương pháp nghiên cứu, cụ thể:
- Ngoài việc tìm hiểu ở sách giáo khoa, sách giáo viên, sách bài tập tôi còn nghiên cứu thêm các tài liệu chuyên môn có liên quan như phương pháp giảng dạy Tiếng Anh theo phương pháp mới, các sách bồi dưỡng thường xuyên cho giáo viên đã được cấp trong các lần học thay sách giáo khoa mới, và tham khảo thêm các tạp chí liên quan đến giáo dục hiện nay như : “giáo dục thời đại ”
- Ngoài ra để quan sát được các hoạt động của thầy- và trò trong lớp, trong các tiết học ngoại ngữ Tôi đã dự giờ một số tiết của giáo viên Tiếng Anh trong trường Qua đó đã chứng kiến tận mắt, thấy được các hoạt động của học sinh và giáo viên và đã học và sưu tầm thêm nhiều thủ thuật trong giảng dạy Tiếng Anh chương trình mới
- Còn trong quá trình giảng dạy các khối lớp được phân công, tôi thể hiện rõ vai trò mình là người tổ chức cho học sinh hoạt động một cách chủ động sáng tạo như quan sát, nghiên cứu, tìm tòi, thảo luận nhóm … qua đó học sinh tự chiếm lĩnh kiến thức
- Trong quá trình giảng dạy giáo viên phải tự mình nghiên cứu các phương pháp mới, để giải quyết vần đề làm thế nào để sử dụng các phương pháp mới một cách hiệu quả, có sáng tạo, đem lại sự hứng thú cho học sinh và cuối cùng mang lại hiệu quả cao nhất
Trang 5B NỘI DUNG
1 Cơ sở lý luận:
- Giáo dục của nhà trường xã hội chủ nghĩa là đào tạo hệ thống trẻ những phẩm chất và năng lực, để trở thành những con người phát triển toàn diện trong nhà trường, quá trình giáo dục giữ
Trang 6vai trò quyết định: truyền thụ cho học sinh những kiến thức vững chắc có khả năng vận dụng vào cuộc sống, tạo niềm tin, tích cách thói quen hứng thú và tình cảm của học sinh, giúp học sinh phát triển nhân cách của các em
- Để đạt được kết quả trên, thì cần phải đổi mới phương pháp dạy học một cách toàn diện từ nội dung cho đến phương pháp Trong những năm gần đây định hướng đổi mới phương pháp dạy học đã được thống nhất theo tư tưởng tích cực hoá hoạt động học tập của học sinh dưới sự hướng dẫn của giáo viên Học sinh chủ động tìm tòi, phát hiện, giải quyết nhiệm vụ nhận thức và có ý thức vận dụng linh hoạt, sáng tạo các kiến thức kỷ năng đã thu nhận được
- Sự cần thiết phải nhanh chóng đổi mới phương pháp dạy học Nghị quyết trung ương 4 khoá VII/1993 đã đề ra nhiệm vụ đổi mới phương pháp dạy học ở tất cả các cấp học bậc học Nghị quyết trung ương 4 khoá VII/1993 đã nhận định phải “ khuyến khích, tự học” phải “áp dụng các phương pháp giáo dục hiện đại để bồi dưỡng cho học sinh năng lực tư duy sáng tạo, năng lực giải quyết vấn đềâ” Định hướng trên đây đã được pháp chế hoá trong luật giáo dục:
“Phương pháp giáo dục phổ thông, phải phát huy tích tích cực, tự giác chủ động, sáng tạo của học sinh, phù hợp với từng đặc điểm của từng lớp học, môn học bồi dưỡng phương pháp tự học, rèn luyện kỷ năng vận dụng kiến thức vào thực tiển, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứùng thú học tập cho học sinh”.
- Về phía học sinh muốn học tốt được bộ môn Anh Văn, học sinh phải có sự tích cực trong học tập, được thể hiện qua những mặt chủ yếu sau:
+ Học sinh có nhu cầu kiến thức kỷ năng, vận dụng kỷ năng để giao tiếp, hứng thú làm việc với các tài liệu học tập
+ Từ chỗ có nhu cầu tiếp thu kiến thức, rèn luyện những kỷ năng trong giao tiếp, học sinh sẽ tự giác học tập, chủ động huy động vốn kinh nghiệm đã tích lũy (từ vựng, ngữ pháp) để tái hiện, tìm tòi cách ứng xử, sáng tạo trong các tình huống giao tiếp
Trang 7Để làm cho học sinh có sự tích trong học ngoại ngữ, giáo viên là người có công đầu trong việc giúp học sinh có hứng thú trong học tập Để làm được điều đó giáo viên phải biết vận dung các phương pháp gây hứng thú học tập cho học sinh trong giảng dạy Tiếng Anh chương trình mới
2 Cơ sở thực tiễn:
a Thực tiễn vấn đề nghiên cứu:
+ Thuận lợi:
- Được sự quan tâm của Ban Giám hiệu trường, của tổ chuyên môn, sự quan tâm nhiệt tình, tận tụy của giáo viên bộ môn và giáo viên chủ nhiệm
- Các em có đầy đủ sách giáo khoa, thuận lợi cho việc chuẩn
bị bài mới và giúp cho học sinh tiếp thu bài mới trên lớp dễ dàng hơn
- Kiến thức chương trình Tiếng Anh lớp 7 mới đầy đủ liên quan đến các vấn đề đời sống giao tiếng hàng ngày, dễ gây hứng thú cho học sinh trong quá trình học tập
+ Khó khăn:
- Gần đây do tình hình phổ cập THCS cho nên vấn đề học tập của học sinh sa sút nghiêm trọng nguyên nhân là do chạy theo hình thức một phần về phía học sinh chưa có ý thức được việc học như lơ đễnh, không chuẩn bị bài trước khi đến lớp v.v.v gia đình ít quan tâm chưa có sự phối hợp nhịp nhàng giữa nhà Trường và gia đình Hơn thế nữa một số vấn đề tiêu cực của xã hội cũng dễ dàng lôi cuốân các em như: Trò chơi điện tử, bida, chat….
- Trong tiết học các em còn thụ động, tiếp thu bài còn chậm, hoạt động nhóm không đồng đều bài tập cho về nhà chưa tự lực làm,
đa số còn chép từ sách giải, chưa áp dụng được kiến thức đã học vào đời sống giao tiếp hàng ngày
b Sự cần thiết của đề tài:
- Trên thực tế có không ít giáo viên có tâm huyết với nghề nghiệp, hiểu biết sâu sắc về phương pháp dạy học bộ môn Tiếng
Trang 8Anh, kiến thức vững vàng có tay nghề khá và nhạy cãm với sự đòi hỏi mới của xã hội và đã có nhiều giờ dạy tốt Nhiều người đã trở thành giáo viên dạy giỏi từ cấp huyện đến cấp tỉnh… Tuy nhiên phải thừa nhận rằng trong trường THCS hiện nay, vẫn còn nhiều giáo viên dạy theo phương pháp truyền thống: “ngữ pháp – phiên dịch” Giáo viên sử dụng phương pháp thuyết trình phân tích ngữ pháp kết hợp với đàm thoại Về thực chất vẫn là thầy truyền đạt, giảng giải, trò tiếp nhận và ghi nhớ
Vì vậy với đề tài này, tôi hy vọng góp một phần vào sự cải thiện phương pháp dạy học môn Tiếng Anh trong trường THCS
3 Nội dung vấn đề:
1 Những vấn đề đặt ra khi thực hiện phương pháp sử dụng những thủ thuật gây hứng thú học sinh học tập:
- Việc sử dụng các thủ thuật trong giảng dạy Tiếng Anh chương trình mới không còn xa lạ đối với đại đa số giáo viên giảng dạy ngoại ngữ hiện nay, đã gần 4 năm trong việc trong việc giảng dạy Tiếng Anh chương trình mới, giáo viên đã được tham gia các lớp học tập huấn trong việc tìm hiểu cách giảng dạy tiếng anh chương trình mới
- Qua 4 năm giảng dạy Tiếng Anh chương trình mới, bản thân cũng đã đúc kết được các phương pháp mới một cách logic Cụ thể chương trình Tiếng Anh mới, trong một tiết dạy thì phương pháp giao tiếp là chủ đạo và được tập trung cho một trong 4 kỷ năng: Nghe – Nói – Đọc – Viết
- Nếu là một tiết dạy ngữ pháp, dạy ngôn ngữ mới thì việc giảng dạy sẽ theo các bước:
+ Warm up (vào bài – gây sự chú ý cho học sinh)
+ Presentation (giới thiệu ngữ liệu mới, từ vựng, các chủ điểm ngữ pháp quan trọng của bài)
+ Practice (cho học sinh luyện đọc lưu loát bài, sử dụng các ngôn ngữ đã học áp dụng trong giao tiếp, làm các bài tập được yêu cầu,……)
Trang 9+ Consolidation (Luyện tập mở rộng sử dụng các kiến thức ngôn ngữ đã học, vậân dụng làm các dạng bài tập liên quan trong sách bài tập)
+ Homework (giáo viên hướng dẩn làm các bài tập liên quan trong sách bài tập, và dặn dò học bài mới)
- Nếu là các tiết dạy kỷ năng thì việc giảng dạy của giáo viên sẽ theo các bước:
+ Warm up : (vào bài – gây sự chú ý cho học sinh)
+ Pre-task (speaking – listening – writing: giáo viên giới thiệu yêu càu của bài, giới thiệu một số ngôn ngữ mới của từng phần)
+ While-task (Phần luyện tập để học sinh luyện các kỷ năng, nghen nói hoặc đọc hiểu)
+ Post-task (cũng cố lại, tóm lượt lại phần kỷ năng vừa học, luyện tập mở rộng cho từng kỷ năng)
+ Homeworks (giáo viên hướng dẩn làm các bài tập liên quan trong sách bài tập, và dặn dò học bài mới)
2 Sử dụng thủ thuật cho các phần cụ thể:
a Mở bài (warm up) – Gây không khí học tập.
- Để có được một giờ dạy thành công, ngay ở bước hoạt động đầu tiên là bước hoạt động mở bài, giáo viên cần tạo ra một không khí học tập thuận lợi về cả mặt tâm lý lẫn nội dung cho mặt hoạt động tiếp theo sau đó
- Những hoạt động gây không khí này thường xảy ra rất ngắn (5 đến 7 phút) nhưng vô cùng quan trọng Vậy, mở bài nên làm gì và làm như thế nào để thực hiện các mục đích đó
- Các hoạt động mở bài nhằm mục đích sau :
+ Ổn định lớp, cho phép học sinh có thời gian để thích nghi với bài học mới;
+ Gây hứng thú với bài học mới;
Trang 10+ Giúp học sinh liên hệ những điều đã học với bài học mới; + Chuẩn bị kiến thức cần cho bài học mới;
+ Tạo tình huống, tạo ngữ cảnh cho phần giới thiệu bài tiếp theo
- Các thủ thuật có thể dùng cho phần vào bài:
+ Thiết lập không khí dễ chịu giữa thầy và trò ngay giờ phút vào lớp, ví dụ:
• Chào hỏi học sinh;
• Tự giới thiệu về mình;
• Hỏi chuyện;
• Kể chuyện vui;
• Tạo cơ hội cho học sinh được giới thiệu về mình, hỏi các câu hỏi đáp lại
+ Ổn định lớp, tập trung sự chú ý, gây hứng thú bằng cách bắt đầu ngay một hoạt động học tập nào đó liên quan đến bài học như là;
• A short listening task;
• Observing a picture then ask and answer about the picture;
• A riddle
• A language game (Crosswords, Noughts And Crosses, Hang man, Jumble words, Pelmanism, Shark Attack,… )
• A challenging task on vocabulary
* Theo kinh nghiệm bản thân thì học sinh rất là hứng thú khi giáo viên dùng những thủ thuật là các trò chơi xây dựng ngôn ngữ, phần này giáo viên nên chú ý thời gian, giáo viên có thể làm nhanh không cần quan tâm đến việc không sinh có tiếp thu được kiến thức mới hay không, mà phần này chỉ có mục đích làm cho học sinh thoải mái hứng thú, giảm bớt sự căng thẳng cho học sinh
Trang 11- Sau khi vào bài gây hứng thú cho học sinh, sau đó giáo viên dùng các thủ thuật cho từng phần dạy kỷ năng một cách cụ thể
b Sử dụng thủ thuật trong dạy một bài hội thoại
- Mục đích của việc dạy hội thoại là giúp cho học sinh phát triển kỷ năng nghe nói (đặc biệt là kỷ năng nói), phù hợp với trình độ lứa tuổi của học sinh, giúp các em có điều kiện thu nhập và trao đổi thông tin, và nâng cao trình độ Tiếng Anh, có hiểu biết them về xã hội
- Hội thoại là lời nói ít nhất giữa 2 người, hội thoại phải có thói quen ngôn ngữ, phải có sự phản ứng tức thì vì vậy bài hội thoại không cần có sự chuẩn bị trước
- Các bước dạy một bài hội thoại:
- Giới thiệu (Presentation)
- Giáo viên có thể sử dụng trực quan (Using visuals) dùng tranh hoặc đồ vật để giới thiệu
- Trong phần giới thiệu có thể dùng các thủ thuật như : Mappled dialogue, Chain game,Dialogue build, Find someone Who…
- Giáo viên bật băng cho học sinh nghe bài hội thoại mẫu, cho học sinh đọc theo giọng nói của những nhân vật trong bài, cho những học sinh có giọng đọc tốt và lưu loát đọc mẫu trước
- Để giúp học sinh hiểu và luyện tập bài hội thoại ta có thể dùng các dạng bài tập sau:
+ Questions and answers
+ True or False statements
+ Gap fill
+Substitutions – controlled practice
+ Matching question and answer
……
Có rất nhiềun thủ thuật để giới thiệu một bài hội thoại Nhiệm vụ của giáo viên là tuỳ vào trình độ cụ thể của học sinh, vận dụng