Thành lập các công ty liên kết sản xuất bia 2001 Công ty Bia Sóc Trăng Nhà máy Bia Henninger Nhà máy Bia Hương Sen 2002 Công ty Liên doanh Bia Cần Thơ Công ty Rượu Bình Tây Công ty Nước
Trang 1Phần I Tổng quan chung về công ty
1.1 Giới thiệu về công ty
Tháng 9 năm 1927, nhà máy được chính thức sáp nhập vào hệ thống hãng BGI của Pháp, và 50 năm sau (năm 1977), được công ty Rượu Bia Miền Nam quản
lý Từ đó, Nhà máy được đổi tên thành Nhà máy Bia Sài Gòn, chuyển sang thời kỳ mới – thời kỳ là đơn vị quốc doanhhoạt động theo cơ chế kế hoạch hóa tập trung của nền kinh tế XHCN
Giai đoạn trước năm 1975
Là một nhà máy bia của Pháp được xây dựng từ năm 1875
Giai đoạn 1977 - 1988
01/06/1977 Công ty Rượu Bia Miền Nam chính thức tiếp nhận và quản lý Nhà máy Bia Chợ Lớn từ hãng BGI và hình thành nên Nhà máy Bia Sài Gòn
Trang 21981 Xí nghiệp Liên hiệp Rượu Bia NGK II được chuyển đổi từ Công ty Rượu Bia Miền Nam
1988 Nhà máy Bia Sài Gòn trở thành đơn vị hạch toán độc lập trực thuộc Xí nghiệp Liên hiệp Rượu Bia NGK II
Nhà máy Nước đá Sài Gòn
Nhà máy Cơ khí Rượu Bia
Nhà máy Nước khoáng ĐaKai
Công ty Liên doanh Carnaud Metalbox Sài Gòn sản xuất lon
Công ty Liên doanh Thủy Tinh Malaya Việt Nam sản xuất chai thủy tinh
Giai đoạn 1994 - 1998
1994 - 1998, hệ thống tiêu thụ đạt 31 chi nhánh trên cả nước
1995, Công ty Bia Sài Gòn thành lập thành viên mới Xí Nghiệp Vận tải
1996, tiếp nhận thành viên mới công ty Rượu Bình Tây
1996 - 1998 Thành lập các công ty liên kết sản xuất Bia Sài Gòn với các thành viên
Nhà máy Bia Phú Yên
Nhà máy Bia Cần Thơ
Giai đoạn 1999 - 2002
2000, Hệ thống Quản lý Chất lượng của BVQI - ISO 9002:1994
2001, Hệ thống Quản lý Chất lượng của BVQI - ISO 9001:2000
Năm 2000, Công ty Bia Sài Gòn là doanh nghiệp sản xuất bia đầu tiên của
Trang 3Thành lập các công ty liên kết sản xuất bia
2001 Công ty Bia Sóc Trăng
Nhà máy Bia Henninger
Nhà máy Bia Hương Sen
2002 Công ty Liên doanh Bia Cần Thơ
Công ty Rượu Bình Tây
Công ty Nước giải khát Chương Dương
Nhà máy Thủy tinh Phú Thọ
Công ty Thương mại Dịch vụ Bia - Rượu - NGK Sài Gòn
2004 Thành lập Tổng công ty Bia - Rượu - NGK Sài Gòn SABECO chuyển sang tổ chức và hoạt động theo mô hình Công ty mẹ - công ty con theo quyết định
số 37/2004/QĐ-BCN của Bộ trưởng Bộ Công nghiệp
SABECO đạt sản lượng hơn 403 triệu lít bia các loại, trong đó có 268 triệu lít bia sản xuất tại đại bản doanh Công ty Bia Sài Gòn Số còn lại gia công tại 10 nhà máy bia địa phương
2006 Hoàn chỉnh hệ thống phân phối trên toàn quốc với 8 Công ty CPTM SABECO khu vực
2007 Tổng công ty Bia - Rượu - NGK Sài Gòn SABECO liên tục phát triển lớn mạnh với chủ đạo là sản xuất, kinh doanh các sản phẩm Bia Sài Gòn và đầu tư mới trên nhiều lĩnh vực, sản phẩm khác
Trang 42008 Tổng Công ty Bia - Rượu - NGK Sài Gòn chuyển đổi thành Công ty
Cổ Phần Bia - Rượu - NGK Sài Gòn và chính thức đưa vào hoạt động Nhà
máy bia Sài Gòn Củ Chi, đây là nhà máy bia lớn nhất Đông Nam Á
Ngày 06/12/2016, cổ phiếu SABECO chính thức lên sàn House với giá khởi điểm 110.000 đồng.[6]
Hiện nay Tổng công ty Bia - Rượu - NGK Sài Gòn SABECO có tổng cộng
- Góp phần phát triển ngành Đồ uống Việt Nam ngang tầm thế giới
- Đề cao văn hóa ẩm thực của người Việt Nam
- Nâng cao chất lượng cuộc sống thông qua việc cung cấp các sản phẩm đồ uống chất lượng cao, an toàn và bổ dưỡng
- Mang lại lợi ích thiết thực cho cổ đông, khách hàng, đối tác, người lao động
- Tham gia tích cực các hoạt động cộng đồng
- Đảm bảo phát triển theo hướng hội nhập quốc tế
Trang 51.1.4 Ngành nghề, lĩnh vực hoạt động: doanh nghiệp hoạt động
trong lĩnh vực kinh doanh nào, các sản phẩm chính là gì
Ngành nghề, lĩnh vực hoạt động: doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh nào
- Mua bán các loại bia, cồn, rượu, nước giải khát;
- Bán buôn các loại bao bì, nhãn hiệu cho cho ngành bia, rượu, nước giải khát
và lương thực thực phẩm;
- Bán buôn vật tư, nguyên liệu, thiết bị, phụ tùng có liên quan đến ngành sản xuất bia, rượu, nước giải khát, các loại hương liệu, nước cốt để sản xuất rượu, bia, nước giải khát;
- Xây dựng dân dụng, công nghiệp;
- Lắp đặt, chế tạo máy móc, thiết bị ngành sản xuất bia, rượu, nước giải khát
Trang 6Các sản phẩm chính
Bia, Rươu, Nước giải khát
1.2 Mô tả quy mô và đặc điểm doanh nghiệp
- Quy mô hoạt động:
• Số lượng lao động: 8017 ( Người )
Trang 7• Chức năng, nhiệm vụ từng bộ phận
- Đại hội đội đồng cổ đông
Đại hội đồng cổ đông có các chức năng, nhiệm vụ để thực hiện các quyền và nghĩa vụ của mình đối với hoạt động kinh doanh, tổ chức và điều hành công ty cổ phần
Thông qua định hướng phát triển của công ty
Quyết định loại cổ phần và tổng số cổ phần của từng loại được quyền chào bán; quyết định mức cổ tức hằng năm của từng loại cổ phần
Bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm thành viên Hội đồng quản trị, Kiểm soát viên Quyết định đầu tư hoặc bán số tài sản có giá trị bằng hoặc lớn hơn 35% tổng giá trị tài sản được ghi trong báo cáo tài chính gần nhất của công ty nếu Điều lệ công ty không quy định một tỷ lệ hoặc một giá trị khác
Quyết định sửa đổi, bổ sung Điều lệ công ty
Thông qua báo cáo tài chính hằng năm
Quyết định mua lại trên 10% tổng số cổ phần đã bán của mỗi loại
Xem xét và xử lý các vi phạm của Hội đồng quản trị, Ban kiểm soát gây thiệt hại cho công ty và cổ đông công ty
Quyết định tổ chức lại, giải thể công ty
Quyền và nghĩa vụ khác theo quy định của Luật này và Điều lệ công ty
- Ban kiểm toán
Kiểm tra tính phù hợp, hiệu lực và hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ; Kiểm tra và xác nhận chất lượng, độ tin cậy của thông tin kinh tế, tài chính của báo cáo tài chính, báo cáo kế toán quản trị trước khi trình ký duyệt;
Kiểm tra việc tuân thủ nguyên tắc hoạt động, quản lý, việc tuân thủ pháp luật, chế độ tài chính, kế toán, chính sách, nghị quyết, quyết định của lãnh đạo đơn
vị kế toán;
Trang 8Phát hiện những sơ hở, yếu kém, gian lận trong quản lý, bảo vệ tài sản của đơn vị; đề xuất các giải pháp nhằm cải tiến, hoàn thiện hệ thống quản lý, điều hành hoạt động của đơn vị kế toán
Trên đây là nội dung giải đáp về nhiệm vụ kiểm toán nội bộ
Ban Kiểm soát thay mặt Hội đồng quản trị kiểm soát hoạt động tài chính của
tổ chức tài chính quy mô nhỏ và hoạt động điều hành của Tổng giám đốc (Giám đốc) thực hiện các quyền và nghĩa vụ khác được quy định tại điều lệ của tổ chức tài chính quy mô nhỏ
Trên đây là nội dung tư vấn về chức năng, nhiệm vụ của Hội đồng quản trị, Ban điều hành, Ban Kiểm soát tổ chức tài chính quy mô nhỏ Để biết thêm thông tin chi tiết, bạn nên tham khảo thêm tại Nghị định 28/2005/NĐ-CP
- Văn phòng hội đồng quản trị
Thực hiện các công việc văn phòng, văn thư, thư ký thuộc HĐQT, BKS; ghi chép biên bản và lưu trữ các nghị quyết, quyết định, các văn bản khác của Đại hội đồng cổ đông, HĐQT, BKS
Trang 9Lập, quản lý sổ cổ đông; thực hiện việc quan hệ cổ đông; tiếp nhận và hướng dẫn, giải thích cho các cổ đông những vấn đề cổ đông quan tâm
Lập báo cáo về cổ đông để trình người có thẩm quyền ký, gửi các cơ quan Nhà nước theo quy định
Đầu mối cung cấp cho các cổ đông, các nhà đầu tư, các thành viên HĐQT, BKS, các bộ phận quản lý của Bảo Minh và các cơ quan Nhà nước những thông tin
về tình hình, kết quả hoạt động của Bảo Minh
Tham mưu, đề xuất với HĐQT và Chủ tịch HĐQT trong việc đưa ra những đường lối, chính sách, quyết định của HĐQT về những vấn đề thuộc nhiệm vụ và quyền hạn của HĐQT và Chủ tịch HĐQT
- Các công ty con công ty liên doanh và liên kết
Công ty con là công ty bị chi phối bởi công ty mẹ, được cung cấp các lợi ích kinh doanh từ hợp đồng liên kết thực hiện cùng công ty mẹ đồng thời thực hiện các nhiệm vụ kinh doanh do công ty mẹ giao và thực hiện các quyền hạn nghĩa vụ của mình
- Ban tiêu thụ
Kiểm tra tiêu thu sản phẩm
- Ban truyền thông
Thông tin đến các phòng ban khác về các hoạt đôngj của công ty
- Ban marketing
Nghiên cứu và dự báo thị trường
Triển khai chương trình phát triển sản phẩm mới
Phân khúc thị trường, xác định mục tiêu và định vị thương hiệu
Trang 10Phát triển sản phẩm mới
Xây dựng và triển khai chiến lược Marketing
Quan hệ với báo chí truyền thông
- Ban tài chính
Tham mưu và giúp ban Chấp hành, ban Thường vụ quản lý tài chính, tài sản, hoạt động kinh tế và đầu tư xây dựng cơ bản của Công đoàn theo quy định của pháp luật Giúp ban Chấp hành, ban Thường vụ ban hành các quy định, hướng dẫn
về thu, phân phối, sử dụng, quản lý ngân sách
- Ban kế toán
Tham mưu cho Lãnh đạo Công ty và tổ chức thực hiện các mặt công tác sau: hạch toán kế toán kịp thời, đầy đủ toàn bộ tài sản, vốn chủ sở hữu, nợ phải trả, các hoạt động thu, chi tài chính, lập kế hoạch kinh doanh và kế hoạch tài chính của đơn vị; tham mưu cho lãnh đạo đơn vị chỉ đạo và thực hiện kiểm tra, giám sát việc quản
lý và chấp hành chế độ tài chính – kế toán…
- Ban mua hàng
- Ban đầu tư
tham mưu cho Lãnh đạo Công ty và tổ chức thực hiện các mặt công tác sau: hạch toán kế toán kịp thời, đầy đủ toàn bộ tài sản, vốn chủ sở hữu, nợ phải trả, các hoạt động thu, chi tài chính, lập kế hoạch kinh doanh và kế hoạch tài chính của đơn vị; tham mưu cho lãnh đạo đơn vị chỉ đạo và thực hiện kiểm tra, giám sát việc quản
lý và chấp hành chế độ tài chính – kế toán…
- Ban công nghệ thông tin
Trang 11- Ban kĩ thuật:
Kiểm tra định kỳ kỹ thuật của các dây truyền sản xuất
- Ban kiểm soát chất lượng
Kiểm tra hệ thống các sản phẩm xem có đạt đủ chất lượng không
- Phòng kiểm soát hệ thống
Kiểm tra các hệ thống hoạt đông có trơn tru không
- Ban pháp chế ban nguồn lực nhân sự
Đưa ra các pháp chế và tuyển dụng sắp xếp các nguồn lược trong doanh nghiệp
- Nhà máy bia sài gòn Nguyễn Chí Thanh
Sản Xuất sản phẩm cho công ty
- Văn phòng công ty
Xử lý cac thông tin, đưa ra các quyết định, giải quyết toàn bô các vấn đề của công ty
- Ban kiểm soát nội bộ
Kiểm soát nội bộ trong công ty về tài chính sản phẩm …
- Ban kế hoạch
Đưa ra các kế hoạch cụ thể cho công ty phát triển
- Nhà máy bia sài gòn củ chi
Sản Xuất sản phẩm cho công ty
Trang 12- Đặc điểm về áp dụng khoa học kỹ thuật trong quá trình sản xuất và quản lý của doanh nghiệp
- Quy trình công nghệ:
Xay nghiền
Nghiền nhỏ hạt malt (hoặc hạt gạo) đến kích thước yêu cầu để các thành phần
trong nguyên liệu có thể hòa tan vào nước và giải phóng ra enzym để xúc tác quá trình thủy phân sau đó
Nồi nấu malt
Trang 13Thủy phân các hợp chất cao phân tử như tinh bột, protein thành các hợp chất lên men được như đường malto, gluco, axit amin,… Kết thúc quá trình nấu tại nồi malt
sẽ thu được dịch ngọt nên quy trình này được gọi là quá trình đường hóa
Nồi lọc dịch hèm
Là quá trình tách võ trấu của hạt malt ra khỏi dịch đường
Nồi đun sôi
Dịch đường trong được đun sôi với hoa bia để tạo vị đắng đặc trưng, đồng thời quá trình đun sôi cũng làm bay hơi và kết tủa các hợp chất không mong muốn và tiệt trùng dịch nha
Nồi tách cặn
Loại bỏ các thành phần như cánh hoa bia, các kết tủa hình thành trong quá trình đun sôi
Giải nhiệt nhanh
Dịch nha sau đun sôi (100oC) được đưa về nhiệt độ thích hợp cho nấm men hoạt động như 10 – 15oC Nhiệt độ này tùy thuộc vào chủng loại nấm men và loại bia
Tank lên men
Dịch nha lạnh cùng với nấm men được đưa vào tank lên men để tiến hành quá trình lên men Nấm men sẽ sử dụng đường được hình thành trong giai đoạn nấu để tạo thành Cồn và khí CO2 Các hợp chất tạo mùi thơm cho bia cũng được nấm men tạo thành trong giai đoạn này Kết thúc quá trình lên men, nấm men sẽ được thu hồi ra khỏi tank lên men để tái sử dụng cho lần lên men tiếp theo Dịch bia sau lên men sẽ được chuyển sang tank ủ bia để bắt đầu quá trình lên men phụ
Trang 14Tank ủ bia
Là quá trình chuyển hóa hoặc loại bỏ các hợp chất không mong muốn hình thành trong quá trình lên men như diacetyl Quá trình ủ bia kết thúc khi hàm lượng các chất này giảm đến mức mong muốn và đạt thời gian theo yêu cầu của từng loại bia
Nấm men, cặn lạnh, … sẽ được loại bỏ để làm cho bia trở nên trong suốt
Tank bia trong
Bia sau khi lọc được chứa trong tank bia trong để chờ quá trình chiết, đóng gói
Chiết bia
Là quá trình bia được chiết vào các dạng bao bì khác nhau để đánh ứng nhu cầu sử dụng của khách hàng Keg bia có dung dích 2 lít, 5 lit, 20 lít, 30 lít hoặc 50 lit Bia được chiết vào lon có dung tích 330ml, 500ml Bia chai có dung tích 330ml,
450ml, 500ml, 750ml Dung tích bia chai, bia lon phụ thuộc vào chiến lược thị trường và thị hiếu tiêu dùng của từng quốc gia
NỘI DUNG 2: PHÂN TÍCH MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI DOANH NGHIỆP
( phân tích môi trường vĩ mô)
Trang 152 Thu thập, phân tích và đánh giá sự ảnh hưởng của các yếu tố thuộc môi trường vĩ mô đến hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp
- Chính trị, pháp luật:
§ Nghị định 117/2020: Ép người khác uống rượu, bia bị phạt tới 03 triệu
Theo đó, các hành vi như uống rượu, bia ngay trước, trong giờ làm việc, học tập và nghỉ giữa giờ làm việc, học tập; ép buộc người khác uống rượu bia cũng bị phạt tiền 01 - 03 triệu đồng
Người đứng đầu cơ quan, tổ chức sẽ bị phạt 03 - 05 triệu đồng nếu không tổ chức thực hiện quy định không uống rượu bia trong thời gian làm việc, tại nơi làm việc của cơ quan, tổ chức; không nhắc nhở, yêu cầu chấm dứt hành vi uống, bán rượu bia trong địa điểm không được uống, bán rượu, bia thuộc quyền quản lý điều hành;…
Bên cạnh đó, người từ đủ 16 tuổi nhưng chưa đủ 18 tuổi uống rượu bia sẽ bị cảnh cáo hoặc phạt tiền 200.000 - 500.000 đồng
Phạt tiền từ 500.000 đồng đến 01 triệu đồng đối với một trong các hành vi: uống rượu bia tại địa điểm không uống rượu, bia theo quy định của pháp luật (cơ sở y tế,
cơ sở giáo dục trong thời gian giảng dạy, học tập, làm việc); xúi giục, kích động, lôi kéo người khác uống rượu, bia
§ Ngày 30/12, Thủ tướng Chính phủ chính thức ký ban hành Nghị định số 100/2019 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường
bộ và đường sắt thay thế Nghị định số 46/2016 của Chính phủ với nhiều điểm mới Nghị định sẽ có hiệu lực từ ngày 1/1/2020
Nghị định sửa đổi 21 điều với 39 hành vi, nhóm hành vi được sửa đổi, mô tả lại; 55 hành vi, nhóm hành vi được bổ sung; 21 hành vi, nhóm hành vi được bổ sung, mô tả lại theo dự thảo Nghị định thay thế Nghị định số 46 Đặc biệt, dự thảo tăng mức xử phạt đối với 50 hành vi, nhóm hành vi vi phạm
Trang 16Đáng chú ý, Nghị định mới tăng mức xử phạt tối đa đối với các hành vi vi phạm quy định về nồng độ cồn (mức 3), ma túy Nghị định cũng bổ sung quy định
xử phạt vi phạm nồng độ cồn mức 1 đối với xe mô tô theo Luật Phòng, chống tác hại của rượu bia; bổ sung quy định xử phạt đối với doanh nghiệp vận tải sử dụng
người lái xe mà trong cơ thể có chất ma túy
Cụ thể: Đối với người điều khiển xe ô tô vi phạm nồng độ cồn ở mức cao nhất (mức 3), Nghị định phạt tiền từ 30 - 40 triệu đồng, tước quyền sử dụng GPLX
22 - 24 tháng đối với người điều khiển phương tiện có nồng độ cồn vượt quá 80 miligam/100 mililít máu hoặc vượt quá 0,4 miligam/1 lít khí thở Nghị định
46/2016 trước đây quy định xử phạt từ 16 - 18 triệu đồng và tước GPLX 4 - 6 tháng
Uống rượu bia đi xe đạp cũng bị xử phạt
Đối với người điều khiển xe mô tô từ 6-8 triệu đồng, tước quyền sử dụng giấy phép lái xe từ 22-24 tháng Người điều khiển xe đạp, xe thô sơ từ 400-600 ngàn đồng Đối với người điều khiển ô tô mà trong cơ thể có chất ma túy Nghị định cũng tăng mức phạt tương tự
è Mặc dù mang lại nguồn thu thuế dồi dào cho ngân sách nhà nước, ngành bia cũng như toàn ngành đồ uống có cồn được nhận định là có tác động tiêu cực đến sức khỏe của người tiêu dùng và an ninh xã hội Do vậy, chính phủ cũng như nhiều
tổ chức xã hội đã có nhiều hoạt động để hạn chế tăng trưởng của ngành bia như tổ chức tuyên truyền, giáo dục về tác hại của bia rượu hay mạnh tay nhất là tăng thuế tiêu thụ đặc biệt Gia nhập WTO Việt Nam sẽ áp dụng mức thuế tiêu thụ đặc biệt cho tất cả sản phẩm bia, không kề đến hình thức đóng gói
- Kinh Tế:
Trang 17Thu nhập của người dân phân hóa mạnh giữa các khu vực nông thôn và thành thị Do đó, xu hướng và thói quen tiêu thụ của người Việt giữa các khu vực cũng khác biệt đáng kể, phụ thuộc vào mức thu nhập của từng người Trong hoạt động công nghiệp, ngành bia – rượu – nước gải khát có hiệu quả kinh tế cao so với các ngành khác
- Xã hội:
Cơ cấu dân số vàng, trình độ dân trí ngày càng cao, sự phát triển của tầng lớp trung lưu và triển vọng kinh tế ổn định của chính phủ là những yếu tố chính giúp cho người tiêu dùng Việt lạc quan hơn, chi tiêu nhiều hơn và uống bia nhiều hơn Các hãng bia nội địa chưa đủ năng lực cạnh tranh tại phân khúc bia cao cấp, trong khi xu hướng cao cấp hóa đang diễn ra mạnh mẽ Lợi nhuận từ phân khúc này đang dồn về các hãng bia ngoại
è Như vậy, từ việc phân tích môi trường vĩ mô, ta thấy có những cơ hội và nguy
cơ sau:
* Cơ hội:
Trang 18- Dung lượng của thị trường tiêu thụ nội địa ngày giảm do nhu chính sách của nhà nước
- Cơ hội xuất khẩu ra thị trường quốc tế khi Việt Nam gia nhập tổ chức thương mại quốc tế
- Cơ hội đổi mới công nghệ và cách thức quản lý trong sản xuất
* Nguy cơ:
- Cạnh tranh khốc liệt hơn do có nhiều nhà cung cấp tham gia vào thị trường
- Nguy cơ mất thị phần ngay trong nước do các hãng khác vươn mình lên
2.2 Môi trường ngành:
a) Đối thủ cạnh tranh hiện tại:
Trong 10 năm trở lại đây, ngành bia Việt Nam có tốc độ phát triển nhanh, hiện sản lượng bia chiếm 93% tổng sản lượng tiêu thụ đồ uống có cồn của người Việt Sản lượng bia không ngừng tăng trưởng theo mỗi năm Do sức hấp dẫn lớn nên các thương hiệu bia hàng đầu thế giới đều “đổ bộ” vào Việt Nam như: Heineken,
Tiger, Carlberg, Budweiser, Sapporo…
Bên cạnh các thương hiệu bia ngoại, các DN bia nội cũng không ngừng phát triển,
mở rộng quy mô, nầng cao chất lượng như: Sabeco, Habeco, Huda, Sagota… Tuy nhiên, các DN bia nội đang phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt của các thương hiệu bia ngoại
Theo thông kê, ngành bia Việt Nam có khoảng 110 doanh nghiệp sản xuất, phân bổ rộng khắp các vùng miền, với sản lượng sản xuất bia toàn ngành đứng Top 10 thế giới Riêng sản lượng sản xuất bia năm 2018 toàn ngành đạt khoảng 4,3 tỷ lít, sản lượng tiêu thụ ước đạt 4,2 tỷ lít bia
Theo PGS.TS Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch Hiệp hội Bia rượu và nước giải khát Việt Nam (VBA), trong 3 năm trở lại đây, mức tăng trường sản lượng của ngành bia tại Việt Nam đang có đấu hiệu chậm lại Nếu như giai đoạn 2007 – 2011, tăng
Trang 19trưởng đạt 9,7%, thì giai đoạn 2012 – 2015 mức tăng trưởng chỉ đạt 7,3% và đến giai đoạn 2016 – 2018 chỉ tiêu này chỉ còn 6,8%
Ngành bia trong nước tuy có dấu hiệu tăng trưởng chậm lại so với giai đoạn trước, nhưng các chuyên gia trong ngành nhận định, thị trường bia Việt Nam sẽ tiếp tục tăng trưởng nhờ dân số trẻ và thu nhập tăng Thị trường lớn và ngày càng mở rộng, bia và đồ uống có cồn cũng được xem là thị trường chậm bão hòa so với nhiều ngành kinh doanh khác Điều này đã thu hút hàng loạt ông lớn trong và ngoài nước muốn có phần tại thị trường giàu tiềm năng này
Đứng đầu Đông Nam Á, thứ 3 châu Á, nằm trong top 10 thế giới, đây là xếp hạng của Việt Nam về sản lượng tiêu thụ bia, qua đó cho thấy sức hấp dẫn của thị trường bia Việt Nam trên bản đồ thế giới Với áp lực cạnh tranh từ các đối thủ ngoại, các
DN bia nội sẽ đối mặt với rất nhiều thách thức để bứt tốc trên trường đua
Cạch tranh không lành mạnh
Các hãng bia lớn trên thế giới đã đầu tư xây dựng nhà máy tại Việt Nam, cùng với các chiến lược marketing toàn cầu để tăng thị phần, đã tạo áp lực cạnh tranh gay gắt lên các DN sản xuất bia trong nước Tuy nhiên, cuộc chiến dành thị phần của các hãng bia trong và ngoài nước đang diễn ra rất khốc liệt thì đã có tình trạng cạnh tranh không lành mạnh Cuộc chiến giành thị phần bia ở Việt Nam được rất nhiều nhà đầu tư nhắm tới Thậm chí, có rất nhiều hình thức cạnh tranh “bẩn” đã được thực hiện, như treo thưởng cao khi dỡ biển hiệu của hãng khác
Trước thông tin, thời gian qua có nhiều DN bia nội phản ánh có sự cạnh tranh không lành mạnh trong ngành bia, Chủ tịch VBA cho biết đúng là có sự việc này
và khẳng định, cạnh tranh không lành mạnh đã, đang và vẫn có trong ngành đồ uống nói chung và ngành bia nói riêng Ở đây biểu hiện ở những DN họ đưa ra những sản phẩm, hệ thống khách hàng, những nhân viên bán hàng không có kỹ
Trang 20năng bán hàng , nên họ nói xấu nhau cách không đúng, tung ra những tin này tin kia không đúng sự thật để bôi nhọ những đối tượng cạnh tranh của mình Điều này không tốt, ảnh hưởng đến văn hóa kinh doanh nói chung, thậm chí không lành mạnh, sai với quy luật phát triển và vi phạm Luật cạnh tranh
“Cạnh tranh là quy luật, không có gì đặc biệt, nhưng đặc biệt ở đây là nếu công tác quản lý không tốt, thì là cơ hội cho hàng giả, hàng nhập lậu tràn qua biên giới vào Việt Nam, lẩn trốn thuế, cạnh tranh với sản phẩm ở trong nước”- Chủ tịch VBA nhấn mạnh
Ông Văn Thanh Liêm, Chủ tịch HĐQT - Công ty CP Tập đoàn Bia Sài Gòn Bình Tây (Sabibeco) - cho biết, cuộc chiến giành thị phần bia ở Việt Nam được rất nhiều nhà đầu tư nhắm tới Hiện Sabibeco là một đơn vị đang sản xuất các dòng sản phẩm bia Sabeco và 5 thương hiệu riêng của mình Gần đây trong cuộc chiến dành thị phần của các hãng bia trong và ngoài nước đang diễn ra rất khốc liệt thì đã có tình trạng cạnh tranh không lành mạnh Trong đó có những nơi cạnh tranh bằng khuyến mại không đúng luật, hay dán tờ rơi lên hàng quán hoặc đăng lên Facebook
để lan truyền thông tin không đúng về sản phẩm
“Thậm chí, có rất nhiều hình thức cạnh tranh "bẩn" đã được thực hiện, như treo thưởng cao khi dỡ biển hiệu của hãng khác, hay trong vai khách hàng to tiếng nói xấu công khai về chất lượng của một đối thủ ” - ông Văn Thanh Liêm bức xúc
Để hạn chế tình trạng cạnh tranh không lành mạnh, nhiều chuyên gia kinh tế, luật
sư cho hay, cần phải hoàn chỉnh các hàng rào kỹ thuật phù hợp với cam kết quốc tế
để bảo vệ sản xuất Đồng thời tăng cường năng lực của các cơ quản lý để kiểm tra, kiểm soát và xử lý nghiêm những DN vi phạm Luật Cạnh tranh, bán phá giá, làm hàng nhái, chuyển giá và chuyển thuế
Trang 21Đặc biệt, các DN cần phối hợp cung cấp thông tin về tình trạng cạnh tranh không lành mạnh với cơ quan chức năng để từ đó có chế tài xử lý nghiêm minh, nhằm bảo
vệ uy tín của DN và quyền lợi của người tiêu dùng
Sabeco sẽ là đối thủ chiến lược quan trọng của AB InBev tại Việt Nam do thị phần của Sabeco quá lớn và Sabeco là đối thủ dễ chơi hơn VBL (Công ty TNHH Nhà máy bia Việt Nam) Vấn đề thứ hai, việc cạnh tranh với các thương hiệu bản địa cũng là những thế mạnh của AB Inbev khi họ đã có nhiều kinh nghiệm tại các thị trường tương tự Lý do thứ ba, cạnh tranh với Sabeco giúp họ có cơ cấu giá tốt hơn
- Điểm mạnh, điểm yếu của đối thủ cạnh tranh
+ Habeco
Khi thâm nhập vào thị trường, điều quan trọng của công ty mới là chiếm lĩnh thị phần vì vậy cơ cấu giá chỉ cần đủ chi phí khấu hao và biến phí Nhà máy sẽ sản xuất phần lớn bia bản địa nhằm thu hồi chi phí khấu hao của toàn nhà máy và toàn
bộ chi phí sản xuất của thương hiệu bia bản địa và một thương hiệu cao cấp Nhờ vào quy mô lớn công ty sẽ có lợi thế về chi phí giá trên cả hai dòng bia cao cấp và dòng bia bản địa
Trang 22Đứng trên phương diện sản xuất, Sabeco có thể tận dụng các dây chuyền sản xuất tại khu vực lân cận sang Việt Nam để tận dụng lợi thế khấu hao Trong trường hợp không thực hiện được, Sabeco cũng vẫn có chi phí tốt hơn do họ mua các nguồn nguyên liệu sản xuất bia với chi phí tốt hơn Bia Hà Nội do khối lượng lớn hơn
Sabeco là "tay chơi lớn" vì vậy họ sẽ hướng tới chiếm ít nhất 10- 15% thị phần trong vòng 3 năm tại Việt Nam Để đạt con số đó họ sẽ cố gắng đẩy mạnh hai dòng sản phẩm bia cao cấp mới
Khi đưa ra hai thương hiệu bia họ sẽ phủ được thị trường nhiều hơn và sử dụng hiệu quả các chương trình phát triển thị trường do yếu tố qui mô Một lý do chiến lược quan trọng của Sabeco đó chính là qui trình hoán chuyển – migration khách hàng từ các sản phẩm cạnh tranh chuyển sang các sản phẩm của công ty
b) Khách hàng:
Trang 23Bia Sài Gòn có nhiều chuyện để kể Mọi người có thể nói đến một hãng bia dẫn đầu thị trường nội địa với khoảng trên 40% thị phần; có mặt ở trên 20 quốc gia, trong đó có cả những thị trường khó tính như Hoa Kỳ, EU, Nhật Bản, Australia…
Người ta cũng có thể kể Bia Sài Gòn đứng ở vị trí thứ 4 trong TOP 40 thương hiệu công ty có giá trị nhất Việt Nam được công bố bởi Forbes; hay chuyện hàng loạt các nhãn hiệu Beer 333 Premium Export; Saigon Export; Saigon Lager lần lượt đoạt giải Vàng, giải Bạc, và giải Đồng quốc tế AIBA…
Nhưng điều người ta tò mò hơn cả, là trong rất nhiều nhãn hiệu của hệ thống Bia Sài Gòn, cái tên Sabeco xuất hiện với tần suất khá nhiều, mà không gắn vào một sản phẩm nào! Nhưng đó lại là điểm nổi bật trong xây dựng và quản lý nhãn hiệu của Bia Sài Gòn
Ở Bia Sài Gòn, mỗi nhãn hiệu bia (như Saigon Specia, 333, Saigon Lager…) có người theo dõi, quản lý xây dựng riêng Hàng năm, Tổng công ty xây dựng chiến lược chung; dưới chiến lược chung có chiến lược marketing Căn cứ vào 2 chiến lược này, từng cá nhân phụ trách nhãn hiệu xây dựng kế hoạch hành động để đạt mục tiêu của nhãn hiệu đó
Chẳng hạn, chiến lược của Tổng công ty đặt mục tiêu năm nay sản lượng bia
Saigon Special tăng trưởng bao nhiêu phần trăm; chiếm bao nhiêu phần trăm thị phần; thị trường nào thị trường trọng tâm, thị trường nào cần đầu tư, thị trường nào cần phải giữ Xoay quanh mục tiêu đó, cá nhân phụ trách nhãn hiệu Saigon Special phải lên kế hoạch marketing, truyền thông, xây dựng hình ảnh… để thực hiện Tất nhiên, trong quá trình chạy kế hoạch có thể điều chỉnh vì thị trường luôn biến
động
Trang 24Vấn đề quan trọng nhất trong quản lý nhãn hiệu là định vị được sản phẩm, nhắm đến tập khách hàng nhất định Với Saigon Special, khách hàng mục tiêu là người trẻ, thành công, và có thu nhập khá và cao trở lên trong xã hội, người làm nhãn hiệu sẽ nhắm đến những đối tượng này để truyển tải những thông điệp Với triết lý cốt lõi: Anh khác biệt - Anh thành công, và Saigon Special là một phần của sự khác biệt đó Đến nay mức độ phổ biến của nhãn bia này rất tốt, ngay cả với khu vực phía Bắc Nếu thị phần bia của Tổng công ty chiếm 40% thì riêng Saigon Special chiếm 6,8%
Saigon Export có lịch sử mấy chục năm, với hương vị độc đáo, dành cho người am hiểu về bia, nên mới có cái slogan: “Uống thì hiểu”, nghĩa là không cần phô
trương, tôi am hiểu bia, tôi là người sành bia
Người uống bia Saigon Export thuộc phân khúc phổ thông, thu nhập từ trung bình khá trở lên Saigon Export rất phổ biến trong miền Nam từ Nam Trung bộ đổ vào, sông Tiền, sông Hậu; là sản phẩm dẫn đầu thị trường về sản lượng trong dòng bia chai
Khách hàng mục tiêu trong nước của dòng bia 333 tập trung vào phân khúc khách hàng truyền thống, tuổi trưởng thành, quen với với vị đậm Nhóm quản lý nhãn hiệu 333 đã tung ra một triết lý, rằng bia 333 khoác trên mình nét hấp dẫn của người đàn ông trong thời đại mới Đó là tính điềm tĩnh, lòng dũng cảm và sự tự tin
Vì thế, slogan của nhãn là: “bật lịch lãm, sáng tự tin”
Ngược với vị đậm đà của 333, Saigon Lager có vị nhẹ, để lại cảm giác nhẹ nhàng thoải mái, thiên về tính giải khát Saigon Lager nhằm đến đối tượng khách phổ thông nhưng không bình dân
Việc định vị sản phẩm, xác định nhóm khách hàng mục tiêu cho phép triển khai chương trình truyền thông, xây dựng hình ảnh phù hợp hơn, hiệu quả hơn Không