Doi moi PPDH mon Toan THCS

Tích cực sử dụng thiết bị, đồ dùng học tập; thực hành thí nghiệm; thực hành vận dụng kiến thức đã học để phân tích, đánh giá, giải quyết các tình huống và các vấn đề đặt ra từ. thực ti[r]

LOGO

“Phương pháp dạy học toán trong nhà trường các cấp

phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động của người học, hình thành và phát triển năng lực tự học, trau dồi các phẩm chất linh hoạt, độc lập, sáng tạo của tư duy”.

2

Dạy học thông qua tổ chức các hoạt động của học sinh.

Dạy học chú trọng rèn luyện phương pháp tự học.

Tăng cường học tập cá thể, phối hợp với học tập hợp tác.

Kết hợp đánh giá của thầy với tự đánh giá của trò.

3

 NhiÖm vô 1:

1 Các PPDH thường dùng trong dạy Toán?

2 Nêu ví dụ minh hoạ cho 1 phương pháp?

3 Kinh nghiệm khi vận dụng PPDH này?

1 Phương pháp vấn đáp.

2 Phương pháp luyện tập và thực hành.

3 Phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề.

4 Phương pháp dạy học hợp tác trong nhóm nhỏ.

5

PHƯƠNG PHÁP VẤN ĐÁP

BẢN CHẤT

Là quá trình tương tác giữa GV và HS, được thực hiện

thông qua hệ thống câu hỏi và câu trả lời tương ứng về một chủ đề nhất định được GV đặt ra

Đây là PP mà GV không trực tiếp đưa ra những kiến thức hoàn chỉnh mà chỉ hướng dẫn HS tư duy từng bước để

các em tự tìm ra kiến thức mới phải học

VD: -Thế nào là hai PT tương đương? Cho VD?

- Cho VD về một PT bậc hai có hai nghiệm phân biệt?

Một PT bậc hai có nghiệm kép?

PP LUYỆN TẬP VÀ THỰC HÀNH

BẢN CHẤT

Luyện tập và thực hành giải toán nhằm củng cố, bổ

sung, làm vững chắc thêm các kiến thức lí thuyết

Trong luyện tập, nhấn mạnh việc lặp lại với mục đích học thuộc những kí hiệu, quy tắc, định lí, công thức…Trong thực hành, không chỉ nhấn mạnh vào việc học

thuộc mà còn nhằm áp dụng hay sử dụng một cách

thông minh các tri thức để giải được các bài toán khác nhau

- Chẳng hạn: Tính nhanh

P = 742 + 52.74 + 262

PP DẠY HỌC PHÁT HIỆN VÀ GiẢI QUYẾT

VẤN ĐỀ

BẢN CHẤT

Dạy học PH & GQVĐ là PP dạy học trong đó GV tạo ra

những tình huống có vấn đề, điều khiển HS phát hiện

vấn đề, hoạt động tự giác, tích cực, chủ động, sáng tạo để giải quyết vấn đề và thông qua đó chiếm lĩnh tri thức, rèn luyện kỹ năng và đạt được những mục đích học tập khác.Tình huống có vấn đề là một tình huống gợi ra cho HS

những khó khăn về lí luận hay thực tiễn mà họ thấy cần

và có khả năng vượt qua, nhưng không phải ngay tức

khắc bằng một thuật giải mà phải trải qua quá trình tích cực suy nghĩ, hoạt động để biến đổi đối tượng hoạt động hoặc điều chỉnh kiến thức sẵn có

1 Dự đoán nhờ nhận xét trực quan, thực hành hoặc

hoạt động thực tiễn

VD: Các hoạt động đo góc, đo cạnh, gấp hình…

2 Lật ngược vấn đề

VD: Sau khi HS đã học định lí Pitago: “Trong một tam

giác vuông, bình phương cạnh huyền bằng tổng bình phương hai cạnh góc vuông”, có thể lật ngược vấn đề: Nếu trong một tam giác có bình phương một

cạnh bằng tổng bình phương hai cạnh còn lại thì tam giác đó có phải là tam giác vuông không?

MỘT SỐ CÁCH TẠO TÌNH HUỐNG CÓ VẤN ĐỀ

3 Xem xét tương tự.

VD: Cho a + b = 2, chứng minh

Sau khi chứng minh được HS có thể nêu lên các bài toán

tương tự như: Cho a + b = 2, tìm giá trị nhỏ nhất của

PPDH HỢP TÁC TRONG NHÓM NHỎ

BẢN CHẤT

HS được phân chia thành từng nhóm nhỏ riêng biệt, chịu trách nhiệm về một mục tiêu duy nhất, được thực hiện thông qua nhiệm vụ riêng biệt của từng người Các hoạt động cá nhân riêng biệt được tổ

chức lại, liên kết hữu cơ với nhau nhằm thực hiện một mục tiêu chung

Các hoạt động dạy - học khái niệm, định nghĩa

 Tiếp cận khái niệm: Qua các con đường quy nạp hoặc suy

diễn, cho HS hoạt động để dẫn đến hiểu biết về khái niệm Hoạt động này có thể thực hiện được bằng cách đưa ra một

số VD hoặc hiện tượng mà HS đã biết hoặc có trong thực tiễn, …

 Hình thành khái niệm: Thông qua các hoạt động, HS

phát hiện ra các đặc điểm đặc trưng cho khái niệm.

 Củng cố khái niệm: Bằng các hoạt động nhận dạng và

thể hiện khái niệm;Bằng hoạt động ngôn ngữ; bằng các hoạt động khái quát hóa, đặc biệt hóa, hệ thống hóa.

 Vận dụng khái niệm: Vận dụng khái niệm để giải bài tập

và giải quyết những vấn đề của thực tiễn.

Các hoạt động dạy - học các định lí, tính chất

 Tiếp cận định lí: qua con đường có khâu suy đoán hoặc

suy diễn cho hS hoạt động để dẫn đến hiểu biết về định lí.

 Hình thành định lí: Thông qua các hoạt động, HS phát

hiện được nội dung của định lí và cách chứng minh định lí đó.

 Củng cố định lí: Bằng các hoạt động nhận dạng và thể

hiện định lí; Bằng hoạt động ngôn ngữ; bằng các hoạt

động khái quát hóa, đặc biệt hóa, hệ thống hóa.

 Vận dụng định lí: Vận dụng định lí vào các tình huống cụ

thể trong hoạt động giải toán hoặc các ứng dụng khác.

Các hoạt động dạy - học các quy tắc

 Tiến hành tương tự như dạy học định lí định nghĩa nhưng cần phải nhấn mạnh quy trình thực hiện Có thể tiến hành như sau:

- Xác định rõ các thao tác theo một trình tự hợp lí

- Thực hiện các hoạt động tương ứng với các thao tác theo trình tự đó

- Củng cố quy tắc.

- Vận dụng quy tắc.

Các hoạt động dạy - học giải bài tập

 Khi dạy – học giải bài tập, cần hình thành cho học sinh phương pháp chung để giải bài toán:

- Tìm hiểu nội dung đề bài;

- Tìm cách giải;

- Trình bày lời giải;

- Kiểm tra lời giải và nghiên cứu sâu lời giải.

Soạn một giáo án theo tinh thần đổi mới như thế nào?

(Ghi những nhận xét của GV sau khi dạy xong)

Thiết kế giáo án theo định h ớng đổi mới

môc tiªu vµ ®iÒu kiÖn häc tËp

Khi soạn giáo án, GV cần lưu ý tới các vấn

Thay đổi cách xác định mục tiêu bài học theo hướng chỉ

rõ mức độ HS phải đạt được sau bài học về kiến thức, kỹ

năng, thái độ đủ để làm căn cứ đánh giá kết quả bài học, chú

ý tới mục tiêu xây dựng PP học tập, đặc biệt là tự học

Thay đổi cách soạn giáo án, chuyển trọng tâm từ thiết

kế các hoạt động của thầy sang thiết kế các hoạt động của

trò, tăng cường tổ chức các công tác độc lập hoặc làm việc theo nhóm nhỏ bằng các phiếu học tập, tăng cường giao tiếp thầy-trò, mở rộng giao tiếp trò – trò

Trong việc soạn giáo án cần có những thay đổi sau:

Nâng cao chất lượng các câu hỏi trong giáo án, giảm số câu hỏi tái hiện kiến thức, tăng các câu hỏi yêu cầu tư duy tích cực, độc lập sáng tạo Chú trọng nhận xét, sửa chữa các câu trả lời của HS Hệ thống câu hỏi phải được chọn lọc

phục vụ cho việc thực hiện PPDH đổi mới( chẳng hạn câu hỏi tạo tình huống có vấn đề, câu hỏi giúp học sinh phát

hiện kiến thức mới, câu hỏi tạo điều kiện cho học sinh phát hiện và giải quyết vấn đề, câu hỏi giúp đào sâu khai thác

kiến thức, vận dụng kiến thức vào thực tiễn…)

SỬ DỤNG THIẾT BỊ DẠY HỌC MÔN

TOÁN

Để đạt hiệu quả cao trong sử dụng TBDH môn toán cần:

- Nghiên cứu kỹ nội dung tiết học để xác định rõTBDH

nào cần phải sử dụng và sử dụng với mục đích gì, dẫn dắt kiến thức mới hay minh họa, hệ thống hóa kiến thức

- Xác định thời điểm thích hợp, thời gian sử dụng TB đó

trong tiết học

- Tìm biện pháp, cách thức thích hợp, chuẩn bị hệ thống câu hỏi dẫn dắt học sinh thực hành, quan sát TB theo đúng

mục đích sử dụng

Việc ứng dụng CNTT trong dạy học cần phải chú

ý tới việc tích cực hóa hoạt động học tập của HS Các bài giảng điện tử (BGĐT) được thiết kế cần chú trọng đến hoạt động học tập của HS các nội dung có tính chất nêu vấn đề, gợi vấn đề

Việc sử dụng PMDH toán làm phương tiện hỗ trợ một cách hợp lý sẽ cho hiệu quả cao

Trước khi có ý tưởng thiết kế một BGĐT

cần chú ý một số điểm quan trọng sau:

Lựa chọn chủ đề dạy học thích hợp, không phải chủ đề dạy học nào cũng cần tới

BGĐT Chủ đề dạy học thích hợp là những chủ đề có thể dùng BGĐT để hỗ trợ dạy

học và tạo ra hiệu quả dạy học tốt hơn khi

sử dụng các thiết bị dạy học truyền thống Cần tránh chọn những chủ đề, những tiết học mà việc thiết kế mất nhiều thời gian nhưng việc sử dụng nó trong dạy học thì hiệu quả lại không đáng kể

Khi dạy học các khái niệm, hiện tượng khoa

học trừu tượng, trong đó HS khó hình dung

khái niệm khoa học, có thể dùng mô phỏng để thể hiện khái niệm trên một cách trực quan

hơn

Khi cần giúp HS rèn luyện kỹ năng nào đó,

thông qua việc phải hoàn thành số lượng lớn các bài tập, tổ chức kiểm tra đánh giá tự động trên máy

 Cần mô phỏng các chuyển động, cần tạo ra tình huống

có vấn đề để kích thích hứng thú học tập ở HS;

 Cần phải thay đổi các điều kiện, các tham số;

 Nội dung mà HS thường mắc sai lầm, cần có bài làm

mẫu, giải mẫu để tham khảo, rút kinh nghiệm;

 Nội dung cần tiểu kết trong bài, tổng kết cuối chương;

 Các bài tập trắc nghiệm, bài tập ô chữ dưới dạng trò

chơi giúp củng cố, kiểm tra nhanh kiến thức bài học

 Cần tiết kiệm thời gian trên lớp (kẻ, vẽ hình phức tạp)

Tích cực suy nghĩ, chủ động tham gia các hoạt động học tập để tự khám phá và lĩnh hội kiến thức, rèn luyện kĩ năng, xây dựng thái độ và hành vi đúng đắn

Mạnh dạn trình bày và bảo vệ ý kiến, quan điểm cá nhân; tích cực thảo luận, tranh luận, đặt câu hỏi cho bản thân, cho

thày, cho bạn; biết tự đánh giá và đánh giá các ý kiến, quan

điểm, các sản phẩm hoạt động học tập của bản thân và bạn bè

Tích cực sử dụng thiết bị, đồ dùng học tập; thực hành thí nghiệm; thực hành vận dụng kiến thức đã học để phân tích,

đánh giá, giải quyết các tình huống và các vấn đề đặt ra từ

thực tiễn; xây dựng và thực hiện các kế hoạch học tập phù hợp với khả năng và điều kiện

Tích cực suy nghĩ, chủ động tham gia các hoạt động học tập để tự khám phá và lĩnh hội kiến thức, rèn luyện kĩ năng, xây dựng thái độ và hành vi đúng đắn

Mạnh dạn trình bày và bảo vệ ý kiến, quan điểm cá nhân; tích cực thảo luận, tranh luận, đặt câu hỏi cho bản thân, cho

thày, cho bạn; biết tự đánh giá và đánh giá các ý kiến, quan

điểm, các sản phẩm hoạt động học tập của bản thân và bạn bè

Tích cực sử dụng thiết bị, đồ dùng học tập; thực hành thí nghiệm; thực hành vận dụng kiến thức đã học để phân tích,

đánh giá, giải quyết các tình huống và các vấn đề đặt ra từ

thực tiễn; xây dựng và thực hiện các kế hoạch học tập phù hợp với khả năng và điều kiện

30

- Thiết kế, tổ chức, hướng dẫn học sinh thực hiện các hoạt động học tập với các hình thức đa dạng, phong phú, có sức

hấp dẫn phù hợp với đặc trưng bài học, với đặc điểm và trình

độ học sinh, với điều kiện cụ thể của lớp, trường và địa

phương

- Động viên, khuyến khích, tạo cơ hội và điều kiện cho học sinh được tham gia một cách tích cực, chủ động, sáng tạo vào quá trình khám phá và lĩnh hội nội dung bài học; chú ý khai thác vốn kiến thức, kinh nghiệm, kĩ năng đã có của học sinh; bồi dưỡng hứng thú, nhu cầu hành động và thái độ tự tin trong học tập cho học sinh; giúp các em phát triển tối đa tiềm năng của bản thân

- Thiết kế, tổ chức, hướng dẫn học sinh thực hiện các hoạt động học tập với các hình thức đa dạng, phong phú, có sức

hấp dẫn phù hợp với đặc trưng bài học, với đặc điểm và trình

độ học sinh, với điều kiện cụ thể của lớp, trường và địa

phương

- Động viên, khuyến khích, tạo cơ hội và điều kiện cho học sinh được tham gia một cách tích cực, chủ động, sáng tạo vào quá trình khám phá và lĩnh hội nội dung bài học; chú ý khai thác vốn kiến thức, kinh nghiệm, kĩ năng đã có của học sinh; bồi dưỡng hứng thú, nhu cầu hành động và thái độ tự tin trong học tập cho học sinh; giúp các em phát triển tối đa tiềm năng của bản thân

31

- Thiết kế và hướng dẫn học sinh thực hiện các dạng bài tập phát triển tư duy và rèn luyện kĩ năng; hướng dẫn sử dụng các thiết bị, đồ dùng học tập; tổ chức có hiệu quả các giờ thực

hành; hướng dẫn học sinh có thói quen vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết các vấn đề thực tiễn;

- Sử dụng các phương pháp và hình thức tổ chức dạy học

một cách hợp lí, hiệu quả, linh hoạt, phù hợp với đặc trưng của cấp học, môn học; nội dung, tính chất của bài học; đặc điểm

và trình độ HS; thời lượng dạy học và các điều kiện dạy học

cụ thể của trường, địa phương

- Thiết kế và hướng dẫn học sinh thực hiện các dạng bài tập phát triển tư duy và rèn luyện kĩ năng; hướng dẫn sử dụng các thiết bị, đồ dùng học tập; tổ chức có hiệu quả các giờ thực

hành; hướng dẫn học sinh có thói quen vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết các vấn đề thực tiễn;

- Sử dụng các phương pháp và hình thức tổ chức dạy học

một cách hợp lí, hiệu quả, linh hoạt, phù hợp với đặc trưng của cấp học, môn học; nội dung, tính chất của bài học; đặc điểm

và trình độ HS; thời lượng dạy học và các điều kiện dạy học

cụ thể của trường, địa phương

32

-Nắm vững chủ trương đổi mới giáo dục phổ thông thể hiện

ở chương trình, SGK, PPDH, sử dụng phương tiện, hình thức

tổ chức dạy học và đánh giá kết quả giáo dục

-Có biện pháp chỉ đạo ĐMPPDH trong nhà trường một cách hiệu quả, thường xuyên tổ chức thực hiện việc kiểm tra đánh giá các hoạt động dạy và học theo định hướng ĐMPPDH

-Tạo điều kiện cho GV thực hiện ĐMPP

-Nắm vững chủ trương đổi mới giáo dục phổ thông thể hiện

ở chương trình, SGK, PPDH, sử dụng phương tiện, hình thức

tổ chức dạy học và đánh giá kết quả giáo dục

-Có biện pháp chỉ đạo ĐMPPDH trong nhà trường một cách hiệu quả, thường xuyên tổ chức thực hiện việc kiểm tra đánh giá các hoạt động dạy và học theo định hướng ĐMPPDH

-Tạo điều kiện cho GV thực hiện ĐMPP.

33Yêu cầu đối với cán bộ quản lí giáo dục

Xin trân trọng cảm ơn!

Dạy học theo dự án

Dạy học theo dự án là một hình thức dạy học trong đó học

sinh thực hiện một nhiệm vụ học tập phức hợp, gắn với thực

tiễn, kết hợp lí thuyết với thực hành, tự lực lập kế hoạch, thực hiện và đánh giá kết quả Hình làm việc chủ yếu là theo nhóm, kết quả dự án là những sản phẩm có thể giới thiệu được như các bài viết, tập tranh ảnh sưu tầm, chương trình hành động cụ

thể…

Một số PP dạy học phát huy tính tích cực của HS

1 Dạy học nhóm

2 Dạy học giải quyết vấn đề

3 PP nghiên cứu trường hợp

4 PP dạy học webquest

5 Dạy học theo dự án

7 Tranh luận ủng hộ - phản đối

8 Thông tin phản hồi trong quá trình dạy học

9 Kỹ thuật tia chớp

10 Kỹ thuật “3 lần 3”