trong töøng hoaït ñoäng (trong saùch giaùo vieân ñaïo ñöùc 3) hoaëc cuõng coù theå khoâng vaän duïng (khoâng baét tröôùc) caùc phöông phaùp, hình thöùc ñöôïc vieát trong saùch maø GV tö[r]
Trang 1PHÒNG GD-ĐT PHƯỚC LONG CHUYÊN ĐỀ
Trường tiểu học C Vĩnh Phú Tây Môn : Đạo đức - Lớp : 3
Năm học 2005-2006 Ngày báo cáo : 29 / 10 / 2005 Địa điểm tổ chức : Điểm trường trung tâm
Người báo cáo : Lí thuyết : Trần Đức Anh
Dạy minh họa : Dương Thị Trúc Mai _
LÍ THUYẾT :
A- TÀI LIỆU THAM KHẢO :
1- Sách giáo viên đạo đức 3
2- Vở bài tập đạo đức 3
3- Tài liệu bồi dưỡng giáo viên dạy học các môn học ở lớp 3
1- Giúp HS có những hiểu biết ban đầu về một số chuẩn mực hành vi đạo đức và pháp
luật
2- Giúp HS từng bước hình thành những kĩ năng nhận xét, đánh giá đối với những quan
niệm, hành vi; Từng bước hình thành những kĩ năng thực hiện các hành vi đúng
3- Giúp HS có thái độ đúng với các hành vi, quan niệm trong cuộc sống.
C- NỘI DUNG CHƯƠNG TRÌNH MÔN ĐẠO ĐỨC 3 :
Xem trong Sách giáo viên đạo đức 3 – Trang 3, 4, 5, 6.
D- HÌNH THỨC VÀ PHƯƠNG PHÁP DẠY-HỌC MÔN ĐẠO ĐỨC 3 :
Xem trong Sách giáo viên đạo đức 3 – Trang 7 18.
1- Các hình thức dạy-học : Dạy-học theo lớp, theo nhóm, cá nhân;
Trong lớp; ngoài sân trường, vườn trường, ngoài trường;
2- Các phương pháp thường dùng :
* Một số phương pháp truyền thống : Kể chuyện, đàm thoại, nêu gương, sử
dụng đồ dùng trực quan, …
* Một số phương pháp hiện đại : Đóng vai, thảo luận nhóm, tổ chức trò chơi,
điều tra thực tiễn, giải quyết vấn đề, động não
3- Một số chú ý :
* Dạy-học đạo đức cần đi từ quyền đến trách nhiệm, bổn phận của trẻ em
* Các phương pháp dạy-học đạo đức rất đa dạng, phong phú Cần biết kết hợp
một cách hài hòa các phương pháp, các biện pháp sao cho đạt hiệu quả cao nhất Mỗi phương pháp, mỗi biện pháp đều có những mặt ưu, mặt nhược và chỉ phù hợp với một hoặc một số loại bài, một số khâu, không có phương pháp nào là vạn năng Cần biết khai thác những mặt ưu của từng phương pháp và vận dụng một cách hợp lí Để dạy-học một hoạt động, một nội dung kiến thức có thể chỉ sử dụng một phương pháp hoặc cũng có thể phải sử dụng đồng thời nhiều phương pháp
* Cần kết hợp nhiều hình thức dạy học như : Dạy-học theo lớp, theo nhóm, theo
cá nhân Cần đặc biệt chú ý tới việc dạy-học theo cá nhân (nghĩa là dạy-học cho từng đối tượng khác nhau với phương pháp, nội dung kiến thức, phân công công việc cụ thể cho từng đối tượng học sinh khác nhau)
* Dạy-học đạo đức phải gắn với cuộc sống thực tế : Các câu chuyện, các tình
huống, các ví dụ, … phải lấy chất liệu từ cuộc sống thực
Trang 2* Dạy-học đạo đức cần có những tình huống với phần kết mở (chưa có kết luận
cụ thể) để phát huy tính tư duy sáng tạo của học sinh
* Khi sử dụng một số phương pháp dưới đây, cần chú ý :
-Phương pháp động não : Phương pháp này được sử dụng trong rất nhiều
khâu, nhiều vấn đề nhưng nó phù hợp nhất với với các vấn đề đã quen
thuộc với HS
- Phương pháp đóng vai : Tình huống GV đưa ra phải có phần kết mở;
Nên khích lẹâ cả những HS nhút nhát cùng tham gia
- Phương pháp tổ chức trò chơi : Trò chơi phải dễ tổ chức, phải phù hợp
với chủ đề bài học và trình độ HS; Tạo điều kiện cho HS tham gia tổ
chức, điều kiển, đánh giá cuộc chơi; Cần rút ra ý nghĩa giáo dục sau khi
chơi
- Phương pháp thảo luận nhóm : Cần tạo thói quen học tập theo nhóm
cho HS; Nên hình thành sẵn các kiểu nhóm (nhóm theo dãy bàn, nhóm theo thứ tự tên A, B, C, …, nhóm theo trình độ, nhóm theo tổ, … ); Mỗi kiểu nhóm nên có một cách đặt tên khác nhau; Nên chọn các HS khá-giỏi luân phiên làm nhóm trưởng Phương pháp thảo luận nhóm thường được sử dụng kết hợp với các phương pháp động não, đóng vai
- Phương pháp kể chuyện : Truyện kể phải sát với chủ đề bài học; Độ
dài của truyện cần phù hợp với thời gian được phép; Ngôn ngữ truyện
phải trong sáng, dễ hiểu; GV cần kể chứ không đọc; Sau khi GV kể, có
thể yêu cầu HS kể lại (độc diễn hoặc đóng vai); Ngoài những truyện có sẵn trong vở bài tập của HS và sách giáo viên, GV cần sưu tầm hoặc tự sáng tác thêm một số truyện khác Phương pháp kể chuyện thường được sử dụng kết hợp với các phương pháp đàm thoại, động não
- Phương pháp đàm thoại : Phương pháp này thường được dùng nối tiếp
sau phương pháp kể chuyên; Câu hỏi đàm thoại cần : được sắp xếp một cách hợp lí, hệ thống, rõ ràng, ngắn gọn; Trong quá trình đàm thoại cần động viên, khích lệ HS tích cức suy nghĩ (nhất là các HS yếu, HS nhút nhát); Phương pháp đàm thoại thường sử dụng kết hợp với các phương pháp kể chuyện, quan sát, động não
- Sách trình bày mục tiêu của từng bài đạo đức GV cần xem các mục
tiêu này là chuẩn kiến thức, kĩ năng cần đạt được GV cần nắm vững mục tiêu của từng bài GV cần nghiên cứu kĩ trước khi dạy và bám sát các mục tiêu này khi dạy
2”, “Hoạt động 3”, … , “Hướng dẫn thực hành”) , GV có thể khai thác các hoạt động này như sau:
Mỗi hoạt động đều nhằm đạt được mục tiêu nào đó Các mục tiêu này được trình bày trong mỗi hoạt động GV cần xem các mục tiêu này là chuẩn kiến thức cần đạt được sau hoạt động đó
GV có thể vận dụng (bắt chước) theo các phương pháp, hình thức trong từng hoạt động (trong sách giáo viên đạo đức 3) hoặc cũng có thể không vận dụng (không bắt trước) các phương pháp, hình thức được viết trong sách mà GV tự nghĩ ra hình thức, phương pháp khác thay thế nhưng phải đạt được mục tiêu của hoạt động này
Trang 3 GV có thể tham khảo các kết luận ở cuối mỗi hoạt động
tập có tranh) hoặc để thảo luận nhóm (với những bài tập tự luận hoặc trắc nghiệm) hoặc làm việc cá nhân hoặc để làm miệng Không nhất thiết HS phải làm hết các bài tập này tại lớp
- Vở bài tập có các bài tập có tranh Khi hướng dẫn HS tìm hiểu tranh,
GV nên hướng dẫn HS theo trình tự :
Tìm hiểu và rút ra nội dung tranh;
Rút ra các hành vi đúng, các hành vi sai trong tranh;
Tranh nào phản ánh chủ đề của bài học;
Ý nghĩa của tranh;
Đặt tên tranh (nếu có) Khai thác tranh nên hướng vào mục tiêu của bài tập, của hoạt động và mục tiêu bài Tránh lạc đề Khi hướng dẫn HS rút ra nội dung, ý nghĩa của tranh, nên tự nhiên, lôgíc, tránh gò ép
yếu làm tại lớp) Mỗi bài đạo đức được dạy-học trong 2 tiết GV cần phân bố các bài tập ở mỗi tiết theo gợi ý sau :
Tiết 1: Giải quyết các bài tập dạng quan sát tranh, nghe kể chuyện, … để rút ra khái niệm (Ví dụ : Thế nào là giữ lời hứa; thế nào là chia sẻ vui buồn cùng bạn; thế nào là tích cực tham gia việc lớp; việc trường;
…); Giải quyết các bài tập dạng quan sát tranh, trắc nghiệm, tự luận, nghe kể chuyện để rút ra các hành vi đúng, hành vi sai của các nhân vật trong truyện hoặc rút ra các kết luận đúng-sai, nên-không nên ở từng tình huống
Tiết 2 : Giải quyết các bài tập dạng trắc nghiệm, tự luận, quan sát tranh, nghe kể chuyện nhưng đòi hỏi HS phải biết tự đặt mình vào trong truyện hoặc trong các tình huống giả định để tự đưa ra được các cách giải quyết, xử lí hợp lí (đưa ra các hành vi đúng)
- GV cần biết khai thác bài tập nào (trong vở bài tập) trong hoạt động
nào (trong sách giáo viên đạo đức 3) để đạt được mục tiêu nào
đơn giản nhưng phù hợp với chủ đề và mục tiêu của bài làmcho tiết dạy phong phú
* Ở mỗi bài đạo đức, GV cần hướng dẫn HS nắm bắt kiến thức theo quy trình
từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, từ biết nhận xét-đánh giá các hành vi của người khác đến biết tự đưa ra các hành vi-các cách ứng xử đúng trong từng tình huốnggiả định Cụ thể :
bài tập) HS biết nhận xét, phân tích để rút ra hành vi đúng-sai, cách xử lí đúng-sai của các nhân vật trong các câu chuyện hoặc trong các tình huống giả định
- Sau khi nghe các câu chuyện hoặc các tình huống giả định, HS phải
biết đặït mình vào trong truyện, trong các tình huống giả định để tự đề ra được các hành vi đúng, cách xử lí-ứng xử đúng
E- ĐỒ DÙNG, TÀI LIỆU DẠY-HỌC :
Trang 41- Cho GV :
- Sách giáo viên đạo đức 3
- Vở bài tập đạo đức 3
- Truyện, bài hát, bài thơ, ca dao, tục ngữ
- Tranh, ảnh, mô hình, vật thật
- Băng, đĩa giáo khoa
2- Cho học sinh :
- Vở bài tập đạo đức 3
- Truyện, bài hát, bài thơ, ca dao, tục ngữ
- Tranh, ảnh, mô hình, vật thật
Chú ý : GV và HS có thể sử dụng đồ dùng dạy-học có sẵn hoặc tự tạo Cần khai thác và tận dụng tối
đa lợi thế của đồ dùng dạy-hocï Cần tránh lạm dụng hoặc sử dụng tràn lan, sử dụng một cách hình thức đồ dùng dạy học.Đối với đồ dùng dạy-học tự tạo thì cần chú ý tới tính tính chính xác, tính thẩm
mĩ và tính hiệu quả của đồ dùng dạy-học
1- Ổn định tổ chức
2- Kiểm tra bài cũ : GV có thể kiểm tra một hoặc tất cả các nội dung sau :
- HS tự nêu những hành vi đúng mà HS tự làm hoặc quan sát người khác làm
(những hành vi liên quan đến chủ đề của bài trước hoặc tiết trước)
nhớ” hoặc “kết luận” hoặc “kết luận chung”)
quả điều tra (với tiết 2 của bài)
3- Bài mới :
nói dẫn dắt-gợi mở; thông qua một câu chuyện ngắn có phần kết mở; thông qua trò chơi ngắn có phần kết mở; …)
3.2- Hoạt động 1 :
- GV đặt vấn đề, nêu vấn đề
- GV nêu yêu cầu phân công nhiệm vụ, giao việc cho HS
- GV hướng dẫn HS hoặc HS tự giải quyết vấn đề và rút ra kết luận
- GV nhận xét, bổ sung, kết luận và rút ra kết luận
3.3- Hoạt động 2 :
- GV đặt vấn đề, nêu vấn đề
- GV nêu yêu cầu phân công nhiệm vụ, giao việc cho HS
- GV hướng dẫn HS hoặc HS tự giải quyết vấn đề và rút ra kết luận
- GV nhận xét, bổ sung, kết luận và rút ra kết luận.
3.4- Hoạt động 3 :
- GV đặt vấn đề, nêu vấn đề
- GV nêu yêu cầu phân công nhiệm vụ, giao việc cho HS
- GV hướng dẫn HS hoặc HS tự giải quyết vấn đề và rút ra kết luận
- GV nhận xét, bổ sung, kết luận và rút ra kết luận.
3.6- Hướng dẫn HS thực hành
tiết 2 (chuẩn bị tranh-ảnh-truyện, quan sát thực tế, điều tra, …)
Trang 54- Nhận xét tiết học, dặn dò
Chú ý : Quy trình này có thể vận dụng cho cả tiết 1 và tiết 2 Tuy nhiên ở một số bước (như bước “Kiểm tra bài cũ”, bước “Giới thiệu bài”, bước “Rút ra bài học”) thì tùy theo tiết 1 hoặc tiết 2 mà vận dụng cho phù hợp Với các bước này thì tùy theo dạy ở tiết 1 hay tiết 2 mà GV cần điều chỉnh nội dung, vận dụng phương pháp, biện pháp cho phù hợp để đạt được mục tiêu G- GIÁO ÁN (gợi ý) :
Môn : Đạo đức : Ngày dạy : … / … / ……… Tuần lễ thứ :…………
Tiết thứ (theo PPCT) :………… Tiết (theo thời khóa biểu) : ………
Tên bài : ………
I- Mục tiêu :
1- Kiến thức :
2- Kĩ năng :
3- Hình thành thái độ, tình cảm : II- Đồ dùng dạy-học :
1- GV : Sách giáo viên đạo đức 3; vở bài tập đạo đức 3; truyện, bài hát, bài thơ, ca dao, tục ngữ; tranh, ảnh, mô hình; vật thật; băng, đĩa giáo khoa 2- HS : Vở bài tập đạo đức 3; truyện, bài hát, bài thơ, ca dao, tục ngữ; tranh, ảnh, mô hình; vật thật
III- Các hoạt động dạy-học chủ yếu :
Tiết 1 Hoạt động (các bước lên lớp) Hoạt động của thầy Hoạt động của trò 1- Ổn định tổ chức : 2- Kiểm tra bài cũ :
3- Bài mới : 3.1- Giới thiệu bài : 3.2- Hoạt động 1 : 3.3- Hoạt động 2 :
3.4- Hoạt động 3 :
3.5- Rút ra bài học : 3.6- Hướng dẫn HS thực hành : 4- Nhận xét, dặn dò: .
.
Mỗi hoạt động gồm : Mục tiêu Cách tiến hành; Các kết luận, bài học, ghi nhớ.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
…
Tiết 2
Hoạt động (các bước lên lớp) Hoạt động của thầy Hoạt động của trò 1- Ổn định tổ chức : 2- Kiểm tra bài cũ :
3- Bài mới : 3.1- Giới thiệu bài : 3.2- Hoạt động 1 : 3.3- Hoạt động 2 :
3.4- Hoạt động 3 :
3.5- Kết luận, củng cố :
3.6- Hướng dẫn HS thực hành : 4- Nhận xét, dặn dò: .
.
Mỗi hoạt động gồm : Mục tiêu Cách tiến hành; Các kết luận, bài học, ghi nhớ. .
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
…
.
Trang 6H- TRÌNH BÀY BẢNG (gợi ý) :
* Cách 1 :
Thứ hai ngày 03 tháng 10 năm 2005 Môn : Đạo đức Bài 13 : Chăm sóc cây trồng, vật nuôi
* Cách 2 :
Thứ hai ngày 03 tháng 10 năm 2005 Môn : Đạo đức Bài 13 : Chăm sóc cây trồng, vật nuôi
Dùng cho giáo viên ghi : - Kết luận rút ra từ hoạt động 1 (nếu có)
- Kết luận rút ra từ hoạt động 2 (nếu có)
- Kết luận rút ra từ hoạt động 3 (nếu có)
- Bài học (ghi nhớ, kết luận chung) Phần này có thể ghi hoặc có thể không ghi mà sử dụng ngay trong vở bài tập đạo đức Nếu ghi thì có thể viết trực tiếp lên bảng lớp hoặc viết vào bảng phụ hoặc viết vào băng giấy, đến thời điểm thích hợp thì gắn lên Dùng cho giáo viên : - Treo tranh, ảnh (nếu có)
- Ghi yêu cầu, hướng dẫn HS làm bài tập (nếu có)
- Nháp
Dùng cho HS :
-Làm bài tập (nếu có)
- Gắn phiếu học tập (nếu có)
- Trò chơi. TIẾT DẠY MINH HỌA :
Bài số 4 : Quan tâm, chăm sóc ông bà, cha mẹ, anh chị em Tiết : 1 + 2
Dạy tại lớp : 3A - Điểm trường : Trung tâm THẢO LUẬN : 1- Về phần lí thuyết :
.
.
2- Về tiết dạy minh họa :
.
Vĩnh Phú Tây, ngày 01 tháng 10 năm 2005
NGƯỜI VIẾT
Trang 7Trần Đức Anh