Tieng Viet 8 Cau Ghep

Trong các câu ghép trên, các vế câu được nối với nhau bằng cách nào.. 1..[r]

Giáo viên thực hiện: Trương Thị Thúy

CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ GIÁO

VỀ DỰ GiỜ LỚP 8A

KiÓm tra bµi cò

C©u 1: ThÕ nµo lµ phÐp tu tõ nãi gi¶m nãi tr¸nh?

C©u 2: C©u nµo sau ®©y sö dông biÖn ph¸p tu tõ nãi gi¶m nãi tr¸nh?

Hãy tìm cụm chủ vị của ba câu trên?

A Bác trai đã khá rồi chứ?

B Lão hãy yên lòng mà nhắm mắt!

C Pháp chạy, Nhật hàng, vua Bảo Đại thoái vị

CN VN

CN

Tiết: 43 CÂU GHẫP

1 Ví dụ:

Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đ ờng rụng nhiều và trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại nao nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu tr ờng.

Tôi quên thế nào đ ợc những cảm giác trong sáng ấy, nảy nở trong lòng

tôi nh mấy cành hoa t ơi mỉm c ời giữa bầu trời quang đãng.

Những ý t ởng ấy tôi ch a lần nào ghi trên giấy, vì hồi ấy tôi không biết ghi và ngày nay tôi không nhớ hết Nh ng mỗi lần thấy mấy em nhỏ rụt rè núp d ới nón mẹ lần đầu tiên đi đến tr ờng, lòng tôi lại t ng bừng rộn rã Buổi mai hôm

ấy, một buổi mai đầy s ơng thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đ ờng dài và hẹp Con đ ờng này tôi đã quen đi lại lắm lần,

nh ng lần này tự nhiên thấy lạ Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi , vì

chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học

(Thanh Tịnh, Tôi đi học)

I Đặc điểm của cõu ghộp

Tôi quên thế nào đ ợc những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi nh mấy cành hoa t ơi mỉm c ời giữa bầu trời quang đãng.(2)

Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy s ơng thu và gió lạnh,

Mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đ ờng làng dài và hẹp.(5)

Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.(7)

VN

VN CN

CN

CN

VN

VN CN

CN3

CN2

Tiết: 43 CÂU GHẫP

I Đặc điểm của cõu ghộp.

1 Vớ dụ

Hóy trỡnh bày kết quả trờn phõn tớch trờn vào bảng theo mẫu sau?

Kiểu cấu tạo câu Câu cụ thể Câu có một cụm C - V

Câu có 2 hoặc nhiều cụm C-V

Cụm C - V nhỏ nằm trong cụm C - V lớn

( cụm C - V bao nhau )

Cụm C -V không bao chứa

nhau

1 Tôi // quên thế nào đ ợc những

cảm giác trong sáng ấy/ nảy nở

trong lòng tôi nh mấy cành hoa t ơi /

mỉm c ời giữa bầu trời quang đãng.

2 Buổi mai hôm ấy, một buổi mai

đầy s ơng thu và gió lạnh, mẹ tôi //

âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con

đ ờng làng dài và hẹp.

3 Cảnh vật xung quanh tôi // đều

thay đổi, vì chính lòng tôi // đang

có sự thay đổi lớn: Hôm nay tôi // đi

học

Câu 2

Câu 1

Câu 3

Tiết: 43 CÂU GHẫP

I Đặc điểm của cõu ghộp.

1 Vớ dụ ( sgk)

2 Kết luận:

Tiết: 43 CÂU GHÉP

I Đặc điểm của câu ghép.

1 Ví dụ ( sgk)

2 Kết luận

- Câu 1 là câu đơn.

- Câu 3 là câu ghép.

Câu hỏi thảo luận :

So sánh điểm giống và khác nhau giữa câu phức thành phần với câu ghép

Giống nhau :

* Đều có từ 2 cụm c – v trở lên

Khác nhau :

* Câu đơn mở rộng thành phần có một cụm c – v làm nòng cốt, các cụm c – v

còn lại bị bao chứa bên trong thành phần nào đó của câu

* Câu ghép có các cụm c – v không bao chứa nhau , mỗi cụm c – v làm thành một vế câu

3 Ghi nhớ: (sgk)

- Câu ghép là những câu do hai hoặc

nhiều cụm C – V không bao chứa nhau

tạo thành Mỗi cụm C – V này được gọi

là một vế câu.

Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đ ờng rụng nhiều và trên không có những

đám mây bàng bạc, lòng tôi lại nao nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu tr ờng.

Tôi quên thế nào đ ợc những cảm giác trong sáng ấy , nảy nở trong lòng tôi nh mấy cành hoa t ơi mỉm c ời giữa bầu trời quang đãng.

Những ý t ởng ấy tôi ch a lần nào ghi trên giấy, vì hồi ấy tôi không biết ghi và ngày nay tôi không nhớ hết Nh ng mỗi lần thấy mấy em nhỏ rụt rè núp d ới nón

mẹ lần đầu tiên đi đến tr ờng, lòng tôi lại t ng bừng rộn rã Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy s ơng thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đ ờng dài và hẹp Con đ ờng này tôi đã quen đi lại lắm lần, nh ng lần

này tự nhiên thấy lạ Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi , vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

Tụi đi học – Thanh Tịnh

1 Vớ dụ: Tỡm thờm cỏc cõu ghộp trong đoạn trớch ở mục I

Tiết: 43 CÂU GHẫP

I Đặc điểm của cõu ghộp

1 Vớ dụ.

2 Ghi nhớ.( SGK)

II Cỏch nối cỏc vế cõu

VÝ dô :

Ph©n tÝch cÊu t¹o cña các câu ghép trong đoạn trích

- Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại nao nức những

kỉ niệm mơn man của buổi tựu trường

- Những ý tưởng ấy tôi chưa lần nào ghi lên giấy, vì hồi ấy tôi không biết ghi và ngày nay tôi không nhớ hết

- Con đường này tôi đã quen đi lại lắm lần, nhưng lần này

tự nhiên thấy lạ

- Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có

sự thay đổi lớn: Hôm nay tôi đi học

v2

( ) ( )

( ) ( )

( )

( ) ( )

-> một quan hệ từ

=> một quan hệ từ.

=> một quan hệ từ, dấu phẩy

-> không dùng từ nối.

* B ài tập nhanh

1 Nếu anh đến muộn thì chúng tôi sẽ đi trước

2 Trời càng mưa to, nước sông càng dâng cao

3 Nước sông dâng lên bao nhiêu, đồi núi cao lên bấy nhiêu

4 Mẹ bảo đi đường này, nó lại đi đường kia

? Trong các câu ghép trên, các vế câu được nối với nhau bằng cách nào?

1 Một cặp quan hệ từ: nếu – thì.

2 Một cặp phó từ: càng – càng.

3 Một cặp đại từ: bao nhiêu - bấy nhiêu.

4 Một cặp chỉ từ: này – kia.

Tiết: 43 CÂU GHÉP

I Đặc điểm của câu ghép

1 Ví dụ.

2 Ghi nhớ.( SGK)

II Cách nối các vế câu

1 Ví dụ ( sgk)

2 Kết luận:

Có hai cách nối các vế câu:

- Dùng từ có tác dụng nối: Nối bằng một quan hệ từ, một cặp quan hệ từ.

Nối bằng một cặp phó từ, một cặp đại từ, chỉ từ

- Không dùng từ nối: Giữa các vế câu cần có dấu phẩy, dấu chấm phẩy, dấu hai chấm.

Cách nối các vế trong câu ghép

Nối bằng một quan hệ từ : Vì , và ,

nhưng …

Cần có dấu phẩy , dấu chấm phẩy hoặc dấu hai chấm

Nối bằng cặp quan hệ từ :

Vì ( do , bởi , tại ) …nên ( cho nên )

Nếu ( giá , giá như , hễ …) … thì

Tuy ( dù , mặc dù … )… nhưng

Cặp phó từ :

… vừa …vừa ; càng… càng ; chưa …đã

Cặp đại từ :

… bao nhiêu …bấy nhiêu nào …ấy ;

đâu … đấy

Cặp chỉ từ :

này …kia

Ghi nhớ 1 : Câu ghép là nh ữ ng câu do hai hoặc nhiều cụm

C-V không bao chứa nhau tạo thành Mỗi cụm C-C-V này đ ợc gọi là một vế câu.

Ghi nhớ 2 : Có hai cách nối các vế câu

- Dùng những từ có tác dụng nối Cụ thể:

+ Nối bằng một quan hệ từ;

+ Nối bằng một cặp quan hệ từ;

+ Nối bằng một cặp phó từ, đại từ hay chỉ từ th ờng đi đôi với nhau ( cặp từ hô ứng).

- Không dùng từ nối: Trong tr ờng hợp này, giữa các vế câu cần

có dấu phẩy, dấu chấm phẩy hoặc dấu hai chấm.

III Luyện tập

Bài tập 1: Tỡm câu ghép trong đoạn sau, cho biết mỗi câu ghép các vế câu đ ợc nối với nhau bằng những cách nào?

a  Dần buông chị ra, đi con!  Dần ngoan lắm nhỉ!

U van Dần, u lạy Dần!  Dần hãy để cho chị đi với u, đừng giữ chị n a ữ  Chị con có đi, u mới có tiền nộp s u, thầy Dần mới đ ợc về với Dần chứ!  Sáng ngày ng ời ta đánh trói thầy Dần nh thế, Dần có th ơng không  Nếu Dần không buông chị

ra, chốc nữa ông lý vào đây, ông ấy trói nốt cả u, trói nốt cả Dần

n a đấy.ữ

(Ngô Tất Tố, Tắt đèn)

b  Cô tôi ch a dứt câu, cổ họng tôi đã nghẹn ứ khóc không ra tiếng  Giá những cổ tục đã đầy đọa mẹ tôi là một vật nh hòn đá hay cục thủy tinh, đầu mẩu gỗ, tôi quyết vồ ngay lấy mà cắn, mà nhai, mà nghiến cho kỳ nát vụn mới thôi

(Nguyên Hồng, Những ngày thơ ấu)

, ,

,

,

,

,

Giá

, ,

,

Bài tập 2 : trang 113

Với mỗi cặp quan hệ từ dưới đây hãy đặt một câu ghép

a/ Vì … nên …

b/ Nếu …thì …

c/ Tuy … nhưng …

Bài tập 3 : Trang 113

Chuyển những câu ghép em vừa đặt thành những câu ghép mới bằng một trong hai cách sau :

a/ Bỏ bớt một quan hệ từ

b/ Đảo lại trật tự các vế câu

Bài tập 4 trang 114

Đặt câu ghép với mỗi cặp từ hô ứng dưới đây :

a / …vừa …đã …

b / …chưa… đã …

c/ …đâu …đấy …

d/ … càng… càng …

Bài tập 5 trang 114

Viết một đoanh văn ngắn về một trong các đề tài sau ( trong đoạn văn có sử dụng ít nhất là một câu ghép ) :

a/ Thay đổi thói quen sử dụng bao bì ni lông

b/ Tác dụng của việc lập dàn ý trước khi viết bài tập làm văn

Hướng dẫn :

Bước 1: Lựa chọn đề tài

Bước 2 : xác định cấu trúc đoạn văn ( Quy nạp , diễn dịch, song hành… )

Bước 3 : Viết các câu văn

Bước 4 : Kiểm tra tính liên kết của đoạn văn

Bước 5 : gạch chân câu ghép đã sử dụng trong đoạn văn

Bài tập 5: (SGK/ T.114)

Viết đoạn v n ngắn, trong đoạn v n có sử dụng ă ă

câu ghép theo đề bài sau:

1 Thay đổi thói quen sử dụng bao bì ni lông

Gợi ý

Muốn tạo câu ghép, có thể dựa vào tính chất tiện lợi nh ng cũng có nhiều tác hại của bao bì ni lông

để tạo câu ghép với cặp từ “tuy … nh ng … ”, hoặc “nếu … thì … ”