Kiểm tra bài cũ : 1. Cho biết đặc điểm hình thức và chức năng của câu nghi vấn ? Câu nghi vấn là câu: - Có những từ nghi vấn: ai, gì, nào,tại sao, đâu, bao giờ, bao nhiêu, à, ư, hả, chứ, (có)… không, (đã)…chưa, hoặc có từ hay(nối các vế có quan hệ lựa chọn) - Có chức ngăng dùng để hỏi - -Khi viết: câu nghi vấn kết thúc bằng dấu chấm hỏi (?) 2.Đọc và cho biết 2 câu sau có phải là câu nghi vấn không. Vì sao? Kiểm tra bài cũ : a.Anh có thể cho tôi mượn quyển vở được không? b.Cụ tưởng tôi sung sướng hơn chăng? =>Đó là 2 câu nghi vấn vì có từ nghi vấn: không, chăng ; kết thúc bằng dấu chấm hỏi MĐ của 2 câu nghi vấn ấy là gì? Câu 1: hỏi để cầu khiến. Câu 2: phủ định( Tôi cũng chẳng sung sướng gì) Như vậy ngoài chức năng chính dùng để hỏi, câu nghi vấn còn có chức năng khác Tiết 79: (Tiếp theo) A.TÌM HIỂU CHUNG I: Những chức năng khác: Ví dụ :sgk/ 21 a.Năm nay đào lại nở, Không thấy ông đồ xưa. Những người muôn năm cũ Hồn ở đâu bây giờ ? b.Cai lệ không để cho chị được nói hết câu , trợn ngược hai mắt, hắn quát : -Mày định nói cho cha mày nghe đấy à ? Sưu của nhà nước mà dám mở mồm xin khất! c.Đê vỡ rồi ! .Đê vỡ rồi , thời ông cách cổ chúng mày , thời ông bỏ tù chúng mày ! Có biết không? Lính đâu ? Sao bay dám để cho nó chạy xồng xộc vào đây như vậy ? Không còn phép tắc gì nữa à ? d.Một người hằng ngày chỉ cặm cụi lo lắng vì mình,thế mà khi xem truyện hay ngâm thơ có thể vui , buồn, mừng giận cùng những người ở đâu đâu , vì những chuyện ở đâu đâu, há chẳng phải là chứng cớ cho cái mãnh lực lạ lùng của văn chương hay sao? e.Đến lượt bố tôi ngây người ra như không tin vào mắt mình. -Con gái tôi vẽ đây ư ? Chả lẽ lại đúng là nó, cái con Mèo hay lục lọi ấy ! Tiết 79: (Tiếp theo) A.TÌM HIỂU CHUNG I : Những chức năng khác: • Những câu nghi vấn: - a, Những người….bây giờ? - b, Mày định nói… đấy à? - c, Có biết không ? Lính đâu? Sao bay dám để nó…như vậy? Không còn….nữa à? - d, Một người ….hay sao? - e, Con gái tôi…. đấy ư? Chả lẽ….lục lọi ấy! * Căn cứ vào dấu hiệu hình thức: các câu có từ ngữ nghi vấn: bây giờ, à, có-không, đâu, sao- vậy, không – à, há – sao, ư, chả lẽ. Và cuối các câu có dấu chấm hỏi. THẢO LUẬN : Các câu nghi vấn trên có dùng để hỏi không? Nếu không dùng để hỏi thì dùng để làm gì? Ví dụ :sgk/ 21 a.Năm nay đào lại nở, Không thấy ông đồ xưa. Những người muôn năm cũ Hồn ở đâu bây giờ ? b.Cai lệ không để cho chị được nói hết câu , trợn ngược hai mắt, hắn quát : -Mày định nói cho cha mày nghe đấy à ? Sưu của nhà nước mà dám mở mồm xin khất! c.Đê vỡ rồi ! .Đê vỡ rồi , thời ông cách cổ chúng mày , thời ông bỏ tù chúng mày ! Có biết không? Lính đâu ? Sao bay dám để cho nó chạy xồng xộc vào đây như vậy ? Không còn phép tắc gì nữa à ? d.Một người hằng ngày chỉ cặm cụi lo lắng vì mình,thế mà khi xem truyện hay ngâm thơ có thể vui , buồn, mừng giận cùng những người ở đâu đâu , vì những chuyện ở đâu đâu, há chẳng phải là chứng cớ cho cái mãnh lực lạ lùng của văn chương hay sao? e.Đến lượt bố tôi ngây người ra như không tin vào mắt mình. -Con gái tôi vẽ đây ư ? Chả lẽ lại đúng là nó, cái con Mèo hay lục lọi ấy ! => bộc lộ T/C, CX. => Đe doạ. => Đe doạ. => Khẳng định ⇒ Bộc lộ CX ( sự ngạc nhiên) Tiết 79: (Tiếp theo) A. TÌM HIỂU CHUNG I: Những chức năng khác: * Những câu nghi vấn: - a, Những người….bây giờ? => Bộc lộ t/c, CX. - b, Mày định nói… đấy à? => Đe doạ. - c, Có biết không ? Lính đâu? Sao bay dám để nó…như vậy? Không còn….nữa à? => Đe doạ. - d, Một người ….hay sao? => Khẳng định - e, Con gái tôi…. đấy ư? Chả lẽ….lục lọi ấy! => Bộc lộ CX ( sự ngạc nhiên ) * Căn cứ vào dấu hiệu hình thức: các câu có từ ngữ nghi vấn: bây giờ, à, có-không, đâu, sao- vậy, không – à, há – sao, ư, chả lẽ. Và cuối các câu có dấu chấm hỏi. - Các câu nghi vấn đó dùng để: a, Bộc lộ cảm xúc b, Đe doạ… c, Đe doạ d, Khẳng định. e, Bộc lộ CX. Vd: Hay là em nghĩ thế này…Song anh có cho phép nói em mới dám nói. =>Vì : có từ nghi vấn: hay (là) Nhận xét về dấu kết thúc câu ở những câu nghi vấn trên ? => Câu nghi vấn có thể kết thúc bằng dấu chấm than, hoặc là dấu ba chấm. ? Đặt câu nghi vấn với những chức năng khác ? 1. Quyển sách này mà đẹp à? => Phủ định. 2.Tối hôm qua cậu đi xem phim hả? => Khẳng định. 3. Cậu muốn chết à? => Đe doạ. 4. Sao mình lại chán thế nhỉ? => Bộc lộ CX. [...]... năng khác: -Các câu nghi vấn đó dùng để: - a, Bộc lộ cảm xúc - b, Đe doạ… - c, Đe doạ - d, Khẳng định - e, Bộc lộ CX => Câu nghi vấn có thể kết thúc bằng dấu chấm than, hoặc là dấu ba chấm B.LUYỆN TẬP Bài 1: Bài 2: a, Sao cụ lo xa quá thế? Tội gì…để lại ? Ăn mãi…gì mà lo liệu ? => Phủ định: ( Cụ không phải lo xa thế Không nên nhịn đói mà để tiền lại; Ăn mãi đến lúc chết không có tiền mà lo liệu. ) b, Cả... Bộc lộ CX: băn khoăn, ngần ngại Bài 3 :Đặt câu: -Bạn có thể kể cho mình nghe nội dung của bộ phim : “Cánh đồng hoang” được không? -Sao đời lão Hạc lại khốn khổ đến thế? a, Con người…ăn ư? => Bộc lộ tình Bài 4 : cảm: Ngạc nhi n, thất vọng b, Các câu ( trừ câu “ Than ôi!”) => Trong giao Phủ định, bộc lộ cảm xúc tiếp : Những c, Sao ta…nhàng rơi ? => Cầu khiến, câu bộc lộ cảm xúc ( tha thiết chân thành) . hình thức và chức năng của câu nghi vấn ? Câu nghi vấn là câu: - Có những từ nghi vấn: ai, gì, nào,tại sao, đâu, bao giờ, bao nhi u, à, ư, hả, chứ, (có)…. =>Đó là 2 câu nghi vấn vì có từ nghi vấn: không, chăng ; kết thúc bằng dấu chấm hỏi MĐ của 2 câu nghi vấn ấy là gì? Câu 1: hỏi để cầu khiến. Câu 2: phủ