ca dao than than nhieu tu lieu hay

Nhôù thöông , khaéc khoaûi; noãi lo veà haïnh phuùc baáp beânh cuûa ngöôøi phuï nöõ ñang yeâu. Caû hai caâu a, b ñeàu ñuùng[r]

Nội dung Phân loại ca dao Nghệ thuật

+ Câu hát hài h ớc.

+ Thể lục bát, lục bát biến thể…

+ Ngôn ngữ gần gũi + Giàu hình ảnh so sánh, ẩn dụ

+ Diễn đạt bằng một số công thức.

H¸t d©n ca ë héi Lim

th¶o luËn ( 5 phót)

Nhãm 1:T×m nh÷ng nÐt chung cña hai bµi ca dao sè 1 vµ sè 2 ?

Nhãm 2: Ph©n tÝch nÐt riªng trong c¸ch biÓu hiÖn th©n phËn ng

êi phô n÷ trong bµi ca dao sè 1?

Nhãm 3: Ph©n tÝch nÐt riªng trong c¸ch biÓu hiÖn th©n phËn ng

êi phô n÷ trong bµi ca dao sè 2 ?

Nhãm 4: T×m thªm mét sè bµi ca dao më ®Çu b»ng h×nh thøc

“ Th©n em nh ”, “ em nh ” ?

Thân em như tấm lụa đào

Phất phơ giữa chợ biết vào tay ai.

“Th©n em nh cñ Êu gai Ruét trong th× tr¾ng, vá ngoµi th× ®en ”

Thân em nh hạt m a sa, Hạt vào đài các, hạt ra ruộng cày.

- Em nh cây quế giữa rừng, Thơm tho ai biết, ngát lừng ai hay.

“Gà tơ xào với m ớp già,

Vợ vừa đôi tám , chồng đà sáu m ơi.

Ra đ ờng chị giễu em c ời, Rằng hai ông cháu kết đôi vợ chồng.

Đêm nằm t ởng cái gối bông,

Giật mình gối phải râu chồng nằm bên.”

MÆt tr¨ng s¸nh víi mÆt trêi Sao H«m s¸nh víi sao Mai ch»ng ch»ng

Sao Hôm, sao Mai, sao V ợt đều chỉ một ngôi sao( tức sao Kim) ở các thời điểm khác nhau Mọc sớm từ buổi chiều nên gọi là sao Hôm, đến sớm hôm sau lại hiện ra trên bầu trời nên gọi là sao Mai

Có khi sao Hôm v ợt lên đỉnh của bầu trời( nên còn gọi là sao V ợt) thì trăng mới mọc.

Mình ơi! có nhớ ta chăng

Ta nh sao V ợt chờ trăng giữa trời

“Trong hình ảnh “ sao V ợt chờ trăng giữa trời”

có cái mòn mỏi của sự chờ đợi, có cái cô đơn của ngóng trông, có nỗi đau của con ng ời lỡ duyên thất tình, nh ng tất cả chỉ là để ánh lên vẻ đẹp của tình nghĩa con ng ời, tr ớc sau, mãi mãi vẫn nhấp nháy sáng nh ngôi “sao V ợt chờ trăng giữa trời”

Có phải đó là cái ánh sáng rất đẹp và rất thơ của tình ng ời trong ca dao x a khi nói về những mối tình lỡ làng duyên kiếp?”

Sâm Thương, tên gọi trong dân gian là sao Hôm, sao Mai, là hai vì sao chẳng bao giờ trông thấy nhau, một đằng Đông buổi tèi, một phía Tây ban s¸ng

Truyện Thần tiên kể rằng:

Hàng năm, tại Thiên đình có hội Bàn Đào, tiên ông tiên nữ tề tựu dâng lễ vật, hái đào tiên chúc tụng Ngọc Hoàng Tiên đồng Bảo Sâm theo hầu một tiên ông, ngọc nữ Thanh Thương theo hầu một tiên cô Hai trẻ tình cờ, gặp gỡ , quen biết nhau rồi sinh tình Trước ngày mở hội, đôi trẻ có chút thời gian bên nhau tình tư

Một nhân vật thứ ba, tiểu đồng Trường Quang, cũng tình cờ gặp gỡ Thanh

Thương, nhưng tình chỉ sinh một hướng, Thanh Thương đã yêu đậm Bảo Sâm mất rồi Bị tình lờ, Trường Quang sầu thảm.

Đến ngày Bàn Đào khai hội, đàn ca xướng hát rộn ràng Các tiểu đồng, ngọc nữ nhịp nhàng như vũ điệu, tay bưng khay, tay nâng chén ngọc hầu rượu các tiên ông tiên bà.

Thanh Thương, là ngọc nữ hát hay múa đẹp nhất, nên được chọn dâng chén cho Ngọc Hoàng Nhưng tâm hồn nàng để lạc đâu đâu, đôi mắt cứ dõi tìm Bảo Sâm, nên sẩy tay đánh rơi cả khay ngà chén ngọc Thanh âm ngọc vỡ tan

hoang Từ bàn dưới nhìn lên, Bảo Sâm thấy tai hoạ đang giáng xuống cho

người yêu cũng sửng hồn, khay chén trên tay cũng đánh xoảng rơi xuống đất Đàn ca xướng hát thanh thoát, bỗng nín bặt.,

Ngọc Hoàng xử tội ngay đôi trẻ:

- Đôi tiên đồng, ngọc nữ còn non tuổi mà lại dám bày trò yêu đương nơi cõi, tội đáng đày

xuống trần gian cho làm một kiếp thú, sống trong núi thẳm rừng sâu, kiếp sau mới được đầu thai làm người ở luôn dưới cõi trầ.n

Trường Quang không phạm lỗi chi cũng run lập cập khi Ngọc Hoàng đang xử tội người yêu một chiều; khi vưa nghe lơì kết tội đày xuống trần gian làm thú, không nén được đau

thương, Trường Quang đã thét lớn: "Thanh Thương ơi, Thanh Thương ơi, ta nguyện theo nàng xuống trần gian Ngọc Hoàng thêm giận, ừ thì muốn theo thì ta cho thỏa ước mơ,

truyền cho đày tiểu đồng tình dại này đi chung một chuyến.

Các tiên ông tiên bà, thương cho ba trẻ tình si, chỉ vì thương yêu mà chuốc họạ Họ đồng

thanh xin Ngọc Hoàng nương tay, chớ đày xuống trần gian, mà hãy cho ở lưu lạc đâu đó

Ca dao Việt Nam ta có câu:

Sao hôm chờ đợi sao mai

Trách lòng sao vượt nhớ ai băng chừng.

Sao vượt (sao băng) muôn đời vẫn mang theo điều mơ ước.

Ngày nay, có ai mong mỏi điều gì, hãy ngước nhìn lên trời đón ánh sao băng, điều ước mơ

sẽ được toại nguyện Nhưng còn sao Sâm, sao Thương, theo phán xử của Ngọc Hoàng phải ngàn nghìn trùng xa cách, đông tây, đêm ngày đuổi bắt nhau mà không gặp được.

2.Bài 4:

a/ 10 câu đầu:Nỗi nhớ thương

* Khăn:

- Khăn thương nhớ ai

+ rơi xuống đất

+ vắt lên vai

+ chùi nước mắt

Tâm trạng ngổn ngang, bồn chồn

Tiếng hát yêu thương

Vật trao duyên, vật kỉ niệm

Luôn bên cạnh cô gái  như sẻ chia niềm thương nhớ đang trào dâng

( lặp lại)

Nhiều thanh bằngnỗi nhớ bâng khuâng nỗi nhớ trải rộng

không gian

- “Đèn không tắt”: (ẩn dụ)  nỗi nhớ triền miên

 Nỗi nhớ vượt thời gian

Mắt:

- “Mắt ngủ không yên”: Nặng trĩu ưu tư

 Nỗi nhớ trong tiềm thức

Thảo luận

Cô gái hỏi khăn, hỏi đèn, hỏi mắt mình để làm gì?

 Cô gái hỏi khăn, đèn, mắt mình Câu hỏi tu từTự

hỏi lòng mình Tự bày tỏ tâm trạng nhớ thương da diết

b/ Hai câu cuối : Nỗi lo phiền

“Đêm qua em những lo phiền

Lo vì một nỗi không yên một bề ”

 Tâm trạng cô gái: nhớ thương lo lắng, khao khát yêu thương

 Tâm trạng của người phụ nữ đang yêu.

Thân phận, hạnh phúc bấp bênh

E Củng cố - dặn dò

Học sinh chọn câu trả lời đúng nhất

Câu 1 :

“Thân em như tấm lụa đào

Phất phơ giữa chợ biết vào tay ai ?”

Câu ca dao trên thể hiện nội dung gì ?

a Là lời than của người phụ nữ về tình duyên lận đận.

b Là lời than của người phụ nữ về thân phận bị áp bức.

c Là lời than của người phụ nữ về thân phận bị lệ thuộc.

d Là lời than của người phụ nữ có chồng đi chinh chiến

c Là lời than của người phụ nữ về thân phận bị lệ thuộc.

* Củng cố:

Câu 2 : Hình ảnh so sánh “Thân em như tấm lụa đào ” thể hiện :

a Ý thức về tài năng của người phụ nữ.

b Ý thức về vẻ đẹp của người phụ nữ.

c Ý thức về thân phận của người phụ nữ.

d Ý thức về đạo đức của người phụ nữ.

Câu 3: Thân em như củ ấu gai

Ruột trong thì trắng vỏ ngoài thì đen

Cô gái muốn khẳng định điều gì qua hai câu ca dao trên :

a Vẻ đẹp hình thức bên ngoài quan trọng hơn vẻ đẹp phẩm chất tâm hồn

b Vẻ đẹp của phẩm chất, tâm hồn quan trọng hơn hình thức

bên ngoài.

c Cả hai câu a, b đều đúng

d Cả hai câu a, b đều sai.

b Ý thức về vẻ đẹp của người phụ nữ.

b Vẻ đẹp của phẩm chất, tâm hồn quan trọng hơn hình thức

bên ngoài.

Câu 4 : Ai ơi nếm thử mà xem

Nếm ra mới biết rằng em ngọt bùi

Hai câu ca dao trên thể hiện

a Tâm trạng ngậm ngùi , chua xót cho số phận.

b Nỗi niềm khao khát tình yêu , hạnh phúc

c Cả hai câu a, b đều đúng

d Cả hai câu a, b đều sai.

Câu 5: Bài ca dao “Khăn thương nhớ ai

Không yên một bề.” Có sử dụng biện pháp nghệ thuật :

a Điệp ngữ, điệp cấu trúc.

b Câu hỏi tu từ, hình ảnh biểu tượng.

c Hoán dụ, ẩn dụ.

d Cả a, b, c đều đúng

c Cả hai câu a, b đều đúng

d Cả a, b, c đều đúng

Câu 6: Bài ca dao “Khăn thương nhớ ai….

…Không yên một bề.”

Thể hiện tâm trạng :

a Nhớ thương, khắc khoải; nỗi lo về hạnh phúc bấp bênh của

chàng trai đang yêu.

b Nhớ thương , khắc khoải; nỗi lo về hạnh phúc bấp bênh của

người phụ nữ đang yêu.

c Cả hai câu a, b đều đúng.

d Cả hai câu a, b đều sai.

Câu 7 : Trong bài ca dao thứ tư , cô gái hỏi khăn, hỏi đèn, hỏi mắt là:

a Để quên đi nỗi buồn về thân phận.

b Để nói lên nỗi nhớ nhung khắc khoải.

c Cả hai câu a, b đều đúng.

d Cả hai câu a, b đều sai.

b Nhớ thương , khắc khoải; nỗi lo về hạnh phúc bấp bênh của

người phụ nữ đang yêu.

b Để nói lên nỗi nhớ nhung khắc khoải

Câu 8 Hãy thử điền vào chỗ trống trong bài ca dao sau.

a Thân em như miếng cau khô

Kẻ thanh tham mỏng , _ _ _ _ tham dày

b Thân em như giếng giữa đàng

_ _ _ rửa mặt, người phàm rửa chân.

người thô

Người khôn

* Dặn dò:

- - Học thuộc bài ca dao.

- Chuẩn bị câu hỏi : 2, 4, 5, 6 cho tiết học sau.

CÁM ƠN QUÝ THẦY CÔ ĐÃ

THAM DỰ