Nguyên nhân của hiện tượng này là do trục Trái Đất nghiêng một góc 66033’ không đổi so với mặt phẳng quỹ đạo trong khi chuyển động tịnh tiến trên quỹ đạo quanh Mặt Trời, làm cho Mặt Trời[r]
Trang 1Chuyên đề: CÁCH TÍNH NGÀY
A
Trái
quanh * Trái và quay quanh +, -
các
Qua
nhân
+, - trong SGK và các tài $ khác
B DUNG
I TÍNH NGÀY
1 Khái
vùng
so
làm cho
J (BBC) " Nam bán J (NBC)
G ngày 21/3 (Xuân Phân) " ngày 23/9 (Thu Phân), BBC ngã phía +, - nên (BBC), xa 0HgX]`.G sau ngày 23/9 " ngày 21/3 > sau NBC ngã
027’N)
thiên
2 Bài
sau:
xích 186 ngày
G xích lên chí )" B 186 ngày: 2 = 93 ngày 6 23027’ 4 )"
Z 23027’ ra giây (”) 230 x 60’ + 27’ = 1407’ x 60” = 84.420”.
Trang 2* Z 10002’B ra giây ta có 36.120” 002’B cách xích là: 36.120” : 908” = 40 ngày
Ngày
Ngày
Ví dụ: 4 150N
54000”: 938” = 58 ngày Ngày
KJ I: G ngày 23/9 + 58 ngày = 20/11 (tháng 10 có 31 ngày)
3 Cách tính *1$2 quát:
0 42 ta J 8 9I ngày G lúc
0 " chí )" 230HgX BBC: 93 ngày z NBC: 90 ngày +{ ngày +, - % BBC: 908”, NBC: 938”
1 1: Z 4 * @ A ra giây (1)
z BBC: J I: G 21/3 + 9I ngày " A J II: 23/9 - 9I ngày " A
z NBC: J I: G 23/9 + 9I ngày " A J II: 21/3 - 9I ngày " A.
B ý : 9I ngày trong các tháng có liên quan: Các tháng có 31 ngày là: tháng I, III , V,
VII, VIII, X, XII Các tháng có 30 ngày là: tháng IV, VI, IX, XI.Tháng II
ngày,
4 Bài *+, 6+$ 78$2 và nâng cao:
Tính độ vĩ của 1 điểm khi biết ngày Mặt Trời lên thiên đỉnh tại điểm đó:
Ø Tính
Ø
Ví
Ø Tính
Ø 40 ngày x 908” = 36320” = 10002’B
II TÍNH GÓC = >? @ CÁC
1 Khái
ánh sáng
M.
Cùng
Trang 3- Góc
" !
- Vào 2 ngày 21/3 và 23/9 góc
góc 0, các @ | trên cùng 1 4 ]8 và Nam bán J thì có góc
0
- Góc
Trong vùng
2 Cách tính góc $!+, BC:
2.1 Công *!E/ *1$2 quát: h0 = 900 - ±
Trong C * C 4 * @ J tính
*
- Vào 2 ngày 21/3 và 23/9
- Ngày 22/6 và 22/12
± 23027’
Ngày 21/3 và 23/9 xích h0 = 900 – 00 = 900 và
chí )" BBC có = + 23027’ xích và NBC có = - 23027’
chí )" NBC có = + 23027’ xích và BBC có = - 23027’
2.2 K
& @ 21/3 và 23/9 22/6 22/12
900B
66033’B
23027’B
00
23027’N
66033’N
900N
00
23027’
66033’
900
66033’
23027’
00
23027’
46054’
900
66033’
43006’
00
00
43006’
66033’
900
46054’
23027’
Riêng các @ trong vùng chí )" vào 2 ngày 22/6 và 22/12 thì % tính
theo công 0 = 900 – + hay h0 = 66033’+
Ví
- 0 = 90 0 – + hay h0 =66033’+
+ z 100B: h0 = 900 – 23027’ +100 = 76033’ hay h0 =66033’+100 = 76033’
+ z 200B h0 = 900 – 23027’ +200 = 86033’ hay h0 =66033’+200 = 86033’
Ngày 22/12 thì
- 0 = 900 – + hay h0 =66033’+
+ z 100 N: h0 = 900 – 23027’ +100 = 76033’ hay h0 =66033’+100 = 76033’
+ z 200 N: h0 = 900 – 23027’ +200 = 86033’ hay h0 =66033’+200 = 86033’
Trang 4h0=900 - ± à = 900 – h0 ±
3.1 Q# 6R# vùng $I# chí *4TP$: = h0 - 900 +
Ví dụ 1: Tính * @ A | trong vùng chí )" BBC vào ngày 22/6 khi 0"
h0= 800
A = (800 - 900) + 23027’ = 13027’ = 13027’B
Ví dụ 2: Tính * @ B | trong vùng chí )" BBC vào ngày 22/6 khi 0"
h0 = 87034’
B = 87034’- 900 + 23027’ = 21001’B
3.2 Q# 6R# vùng $2;C# chí *4TP$: = 900 – h0+
Ví dụ: Tính * @ C có h0 = 43006’ vào ngày 22/6
C = 900 – h0 + = 900 – 43006’ + 23027’ = 71001’B
3.3 Q# 6R# *U* /V các HI 6J W NBC: vào ngày 22/6
Ví dụ: Tính * @ D khi 0" h0 = 43 006’
D = 900 – h0 – = 900 – 43006’ – 23027’ = 23027’N
Vào ngày 22/12 thì
Trang 5
-aÔb -Chuyên đề: GÓC = >?
I LÍ X
1 Khái
trên
2 Ý $2!J:'
+ Cho
+ Cho 0" cao * +, - so 6 ,
3
+ Theo
+ Theo mùa: cùng
sáng
+ Theo ngày:
+ Theo
4 Công *!E/ tính
Công *!E/ *1$2 quát : ho = 90 o - j ± a, trong >
+ ho : góc
+ j :
+ a là góc
4`2 00 a 23o27’
o - j
- Vào ngày 22/6 và 22/12,
= 23o27’
o - j ± 23o27’
+ T" j < a (vùng chí )"`C
K bán mùa K ho = 90 o + j - a
+
K bán mùa K ho = 90 o + j - a
- Vào các ngày khác, ta
Công
a: góc
a:
n:
Trang 6+
o27’ = 1407’
+
o27’ = 1407’
5 Các 7C$2 bài *+, tính toán liên quan HP$ công *!E/ tính góc $!+, BC
- Tính góc
+ Bài toán xuôi: cho
+ Bài toán
- Tính ngày
- Tính 4 & lý * 1 & @
-
II de ? BÀI =
Bài *+, 1: Tính góc nhập xạ lúc 12h trưa ngày 22/6 tại TP Hà Nội (21 o 02’B), Tôkiô (35 o 38’B), TP Jakarta (6 o 09’N)
J'
- Hà T có j = 21o02’ < 23o27’ = a
Hà
ho = 90o + j - a = 90o + 21o02’ - 23o27’ = 87o35’
- Tôkiô có j = 35o38’> 23o27’ = a
Tôkio
ho = 90o - j + a = 90o - 35o38’ + 23o27’ = 77o49’
- Jakarta có j = 6o09’ < 23o27’ = a
Jakarta
ho = 90o - j - a = 90o - 6o09’ - 23o27’ = 60o24’
Bài
TP Hà T ^h$ Nam) 21o02’B TP Jakarta (Indonesia) 6o09’N
TP Manila (Philipin) 14o35’B TP Dili (Timo Leste) 8o34’N
a Tính góc $!+, BC lúc 12h *jk: các ngày 20/5, 12/6, 17/8 và 2/9 W các Hh: H#[& trên.
b Tính ngày Z* jp# lên thiên Hq$! *C# các Hh: H#[& trong OV$2
* Vào ngày 20/5, ta có: a = 908”/ngày, n = 60 ngày
a = 908” x 60 = 15o08’
- Ta có : TP Hà
+ TP Hà T có j = 21o02’B >15o08’ = a h = 90o - j + a
+ TP Manila có j = 14o35’B < 15o08’ = a h = 90o + j - a
+ TP Jakarta và TP Dili
h = 90o - j - a
-
a = 908” x 83 = 20o56’
Trang 7- Ta có : TP Hà
+ TP Hà T có j = 21o02’B >20o56’ = a r h = 90o - j + a
+ TP Manila có j = 14o35’B < 20o56’ = a h = 90o + j - a
+ TP Jakarta và TP Dili
h = 90o - j - a
* Vào ngày 17/8, ta có: a = 908”/ngày, n = 37 ngày ` a = 908 » x 37 = 9 o 20’
- Ta có : TP Hà
h = 90o - j + a
+ TP Jakarta và TP Dili
h = 90o - j - a
- Vào ngày 2/9, ta có: a = 908”/ngày, n = 21 ngày
a = 908” x 21 = 5o18’
- Ta có : TP Hà
h = 90o - j + a
+ TP Jakarta và TP Dili
h = 90o - j - a
Góc $!+, BC lúc 12h *jk: các ngày 20/5, 12/6, 17/8 và 2/9 W TP
Hà I#` TP Manila, TP Jakarta và TP Dili:
TP Hà I# 21o02’B 84o06’ 89o54’ 78o18’ 74o16’
TP Manila 14o35’B 89o27’ 83o39’ 84o45’ 80o42’
TP Jakarta 6o09’N 68o43’ 62o55’ 74o31’ 78o33’
TP Dili 8o34’N 66o18’ 60o30’ 72o06’ 76o08’
b Tính ngày Mặt Trời lên thiên đỉnh
-
(23o27 x 2) : 186 = 908”
o02’B
21o02’: 908” = 83 ngày
o35’: 908” = 57,82 = 58 ngày
Ngày
- K Jakarta: ) Nam Bán 3
+ Trong
góc:
23o27 : 90 = 938”
o09’N
6o09’ : 938” = 23,6 = 24 ngày
+ Trong
góc: 23o27 : 89 = 949”
Trang 8-
+ Trong
8o34’N o34’ : 938” = 32,88 = 33 ngày
+ Trong
8o34’N o34’ : 949” = 32,4 = 32 ngày
Bài *+, 3: Cho thành phố H nằm ở kinh độ 105º45Đ, trong vùng nội chí tuyến
a Xác định vĩ độ của thành phố H biết góc nhập xạ lúc 12 h trưa của thành phố
đó vào ngày 22/6 là 87 o 35’.
b Tính góc nhập xạ lúc 12h trưa tại thành phố này vào ngày 30/4, ngoài thành phố H còn những địa điểm nào trên Trái Đất có góc nhập xạ lúc 12 h trưa bằng góc nhập xạ của thành phố này?
c Xác định ngày Mặt Trời lên thiên đỉnh tại thành phố H.
J'
H
công
ho = 90o + j - a
87o35’ = 90o + j - 23o27’
- j = 90o - 23o27’ - 87o35’ = -21o2’ j = 21o02’B
21o02’B
b Tính góc
9 thành này?
- Ta có: ngày 30/4
% 1 góc = 23o27’ : 93 ngày 908’’
a = a.n = 908’’ x 40 10o54’ < j= 21o02’
- Thành
ho = 90o - j + a = 90o - 21o02’ + 10o54’ = 79o52’
Ta có các công
+
T" j >a ho = 90o - j + a các & @ | 21o02’B
T" j < a ho = 90o + j - a 90o + j - 10o54’ = 79o52’
j = - 90o +10o54 + 79o52’ = 0o46’B
+
ho = 90o - j - a 90o - j - 10o54’ = 79o52’
Trang 9 j = 90o - 10o54 - 79o52’ = - 0omUX (vì 4 * các & @ trên
o j 90o)
d Xác
- Ta có,
o02’B o02’: 908”
= 83 ngày
Ngày
... Tính độ vĩ điểm biết ngày Mặt Trời lên thiên đỉnh điểm đó:
Ø Tính
Ø
Ví
Ø Tính
Ø 40 ngày x 908” = 36320” =...
a Tính góc $!+, BC lúc 12h *jk: ngày 20/5, 12/6, 17/8 2/9 W Hh: H#[& trên.
b Tính ngày Z* jp# lên thiên Hq$! *C# Hh: H#[& OV$2
* Vào ngày 20/5,... 72o06’ 76o08’
b Tính ngày Mặt Trời lên thiên đỉnh< /b>
-
(23o27 x 2) : 186 = 908”
o02’B