- Nhận biết được sự đa dạng về đối tượng được giới thiệu trong văn bản thuyết minh về một danh lam thắng cảnh.. - Nhận biết và phân tích đặc điểm, cách làm bài văn thuyết minh về danh l[r]
Trang 1TUẦN 23
MÔN: NGỮ VĂN 8
Văn bản: HỊCH TƯỚNG SĨ (2 tiết) -Trần Quốc
Tuấn-* HS cần nắm:
- Vài nét về tác giả, tác phẩm
- Đọc-hiểu văn bản viết theo thể hịch
- Nhận biết được thời đại không khí sôi sục thời Trần ở thời điểm dân tộc ta chuẩn
bị cuộc kháng chiến chống giặc Mông – Nguyên xâm lược lần thứ hai
- Phân tích được nghệ thuật lập luận, cách dùng các điển tích, điển cố trong văn bản nghị luận trung đại
A TÌM HIỂU CHUNG:
1 Tác giả: Trần Quốc Tuấn (1232 – 1300) tức Hưng Đạo Vương, là một danh
tướng đời Trần có công lao lớn trong ba cuộc kháng chiến chống quân Mông – Nguyên
2 Tác phẩm:
Hịch tướng sĩ viết vào khoảng trước cuộc kháng chiến chống Mông - Nguyên II (1285)
3 Đọc và tìm hiểu chú thích: (SGK)
4 Thể loại:
Hịch là thể văn nghị luận chiến đấu thời xưa
B ĐỌC-HIỂU VĂN BẢN:
I Nội dung:
1 Nêu gương sử sách:
- Kỉ Tín, Do Vu, Dự Nhượng, Thân Khoái, Kính Đức…
- Vương Công Kiên, Nguyễn Văn Lập, Cốt Đãi Ngột Lang, Xích Tu Tư…
→ Nêu gương trung thần nghĩa sĩ xưa và nay gợi sự suy nghĩ, khích lệ lòng tự
trọng, tự hào dân tộc
2 Tố cáo tội ác của giặc và tâm trạng của Trần Quốc Tuấn:
- Sứ giặc nghênh ngang uốn lưỡi cú diều mà sỉ mắng triều đình, đem thân dê chó mà bắt nạt tể phụ
- Đòi ngọc lụa … thu bạc vàng … vét của kho
→ Thái độ ngang ngược của giặc, âm mưu xâm lược của chúng đã bộc lộ rõ
- Ta thường tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối, ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa
… ta cũng vui lòng
→ Hình tượng người anh hùng yêu nước bất khuất.
3 Phê phán thái độ, hành động sai trái của các tướng sĩ:
- Các ngươi ở cùng ta … cùng nhau sống chết … nay các ngươi nhìn chủ nhục mà không biết lo, thấy nước nhục mà không biết thẹn
- Nếu có giặc … thì cựa gà trống không thể đâm thủng áo giáp của giặc…
→ Nhằm thức tỉnh lương tri tướng sĩ.
4 Lời kêu gọi:
- Theo lời dạy bảo … giặc với ta không đội trời chung
→ Khích lệ lòng yêu nước, quyết chiến quyết thắng kẻ thù
II Nghệ thuật:
- Lập luận chặt chẽ, lí luận sắc bén Luận điểm rõ ràng, luận cứ chính xác
- Sử dụng phép lập luận linh hoạt…
Trang 2III Ý nghĩa văn bản:
Hịch tướng sĩ nêu lên vấn đề nhận thức và hành động trước nguy cơ đất nước bị xâm lược
C LUYỆN TẬP:
- BT1 Phát biểu cảm nhận về lòng yêu nước của Trần Quốc Tuấn được thể hiện qua bài Hịch
- BT2 Chứng minh bài “Hịch tướng sĩ” vừa có lập luận chặt chẽ, sắc bén vừa giàu hình tượng, cảm xúc, do đó có sức thuyết phục cao
* PHỤ CHÚ: HS làm bài tập vào giấy sau khi vào học nộp lại.
Trang 3TUẦN 23
MÔN: NGỮ VĂN 8
* HS cần nắm:
- Nhận biết được sự đa dạng về đối tượng được giới thiệu trong văn bản thuyết minh về
một danh lam thắng cảnh
- Nhận biết và phân tích đặc điểm, cách làm bài văn thuyết minh về danh lam thắng cảnh
- Mục đích, yêu cầu, cách quan sát và làm bài văn giới thiệu danh lam thắng cảnh
- Biết tạo lập được một văn bản thuyết minh theo yêu cầu: biết viết một bài văn thuyết minh về một cách thức, phương pháp, cách làm có độ dài 300 chữ
A Tìm hiểu chung: Giới thiệu một danh lam thắng cảnh:
* Ví dụ: Hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn (SGK/ T 33,34)
- Đối tượng thuyết minh: Hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn
- Nội dung thuyết minh: tên gọi, nguồn gốc, đặc điểm, thời gian xây dựng, kiến trúc, lễ hội
- Tri thức trình bày: kiến thức về lịch sử, địa lí, văn hoá, xã hội…
Để có tri thức: phải đọc sách, tra cứu, hỏi han, tham quan, quan sát.
- Tri thức: chính xác, đáng tin cậy
* Bố cục: thiếu phần mở bài
- Bố cục nên có đủ 3 phần:
+ Mở bài: giới thiệu về danh lam thắng cảnh hoặc di tích lịch sử
+ Thân bài:
Quá trình hình thành và phát triển
Đặc điểm kiến trúc
Ý nghĩa lịch sử văn hoá, xã hội
+ Kết bài: khẳng định giá trị của danh lam thắng cảnh hoặc di tích lịch sử
- Lời văn chính xác, khô khan, thiếu hấp dẫn
Lời văn không chỉ chính xác mà còn gợi cảm, hấp dẫn.
Muốn viết bài giới thiệu về một danh lam thắng cảnh thì ta cần phải làm gì (HS xem phần ghi nhớ)
B Luyện tập:
* Bài tập 1: Lập lại bố cục bài giới thiệu Hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn.
* Bài tập 2: Nếu muốn giới thiệu theo trình tự tham quan hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn
từ xa đến gần, từ ngoài vào trong thì nên sắp xếp thứ tự giới thiệu như thế nào? (Xem lại
VD sgk trang 33,34)
Trang 4TUẦN 23
MÔN: NGỮ VĂN 8
VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 5 (2 TIẾT) (VĂN THUYẾT MINH)
* HS cần nắm được các ý sau để viết bài Tập làm văn:
_ Yêu cầu cơ bản khi làm bài văn thuyết minh
_ Sự phong phú, đa dạng về đối tượng cần giới thiệu trong văn bản thuyết minh _ Đọc – hiểu yêu cầu đề bài văn thuyết minh
_ Quan sát đối tượng cần thuyết minh
_ Tìm hiểu đề và tìm ý, lập dàn bài, viết bài , đọc và sửa chữa
Đề bài: Thuyết minh về hoa mai (một loài hoa đặc trưng ngày Tết).
_ Thể loại: thuyết minh
_ Đối tượng: hoa mai
_ Nội dung: giới thiệu một loài hoa ngày Tết ở Việt Nam
_ Bố cục: 3 phần
a Mở bài: giới thiệu về hoa mai.
b Thân bài:
- Nguồn gốc, phân loại
- Cấu tạo
- Cách chăm sóc
- Ý nghĩa của hoa mai với ngày tết truyền thống
c Kết bài:
Nêu cảm nghĩ của bản thân về cây hoa mai, vẻ đẹp và ý nghĩa của cây
* PHỤ CHÚ: HS làm bài kiểm tra vào giấy (theo đề bài trên) sau khi vào học nộp lại.