Câu 3: Phân tích lòng yêu nước, căm thù giặc của Trần Quốc Tuấn qua đoạn văn tác giả tự nói lên nỗi lòng mình?. ...[r]
Trang 1TRƯỜNG TH&THCS YÊN SƠN
MÔN: NGỮ VĂN LỚP 8 PHIẾU BÀI TẬP Bài 22 - Tiết 88+ 89 Văn bản: HỊCH TƯỚNG SĨ
(Trần Quốc Tuấn)
Họ và tên:
I Học sinh đọc văn bản " Hịch tướng sĩ" sách giáo khoa trang 55->58 để trả lời các câu hỏi sau: II Câu hỏi: Câu 1: Bài hịch có thể chia làm mấy đoạn? Nêu ý chính của từng đoạn?
Câu 2: Sự ngang ngược và tội ác của giặc được lột tả như thế nào? Đoạn văn tố cáo tội ác giặc đã khơi gợi được điều gì ở tướng sĩ?
Câu 3: Phân tích lòng yêu nước, căm thù giặc của Trần Quốc Tuấn qua đoạn văn tác giả tự nói lên nỗi lòng mình?
Câu 4: Sau khi nêu mối ân tình giữa chủ soái và tướng sĩ, Trần Quốc Tuấn phê phán những hành động sai của tướng sĩ, đồng thời khẳng định những hành động đúng nên làm là có dụng ý gì? Khi phê phán hay khẳng định, tác giả tập trung vào vấn đề gì? Tại sao phải như vậy?
Trang 2
Câu 5: Giọng văn là lời vị chủ soái nói với tướng sĩ dưới quyền hay là lời người cùng cảnh ngộ? Là lời khuyên răn bày tỏ thiệt hơn hay là lời nghiêm khắc cảnh cáo? Cách viết của tác giả?
Câu 6: Hãy nêu một số đặc sắc nghệ thuật đã tạo nên sức thuyết phục người đọc bằng cả nhận thức và tình cảm ở bài Hịch tướng sĩ
Câu 7: Khích lệ nhiều mặt để tập trung vào một hướng, đó là cách triển khai lập luận của bài Hịch tướng sĩ Hãy làm sáng tỏ điều này bằng một lược đồ về kết cấu của bài hịch
Trang 3
Ngày soạn:
Ngày giảng:
MÔN: NGỮ VĂN LỚP 8 Bài 23-Tiết 88+89 Văn bản: HỊCH TƯỚNG SĨ
(Trần Quốc Tuấn)
I Mục tiêu
- Học sinh hiểu được tình yêu nước của Trần Quốc Tuấn cũng là của nhân dân Đại Việt trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông thể hiện qua lòng căm thù giặc ý chí quyết tâm chiến thắng ngoại xâm Nắm được những điểm cơ bản của thể loại Hịch.Bổ sung thêm kiến thức về văn nghị luận trung đại
Thấy được chức năng, yêu cầu nội dung, hình thức của văn bản “Hịch tướng sĩ”
- HS biết đọc diễn cảm văn nghị luận, văn biền ngẫu, tìm hiểu và phân tích nghệ thuật lập luận kết hợp lí lẽ và tình cảm Giọng văn khi thì hùng hồn khi thì tha thiết, khi thì dứt khoát, đanh thép khi thì mỉa mai, chế giễu Cảm nhận được lòng yêu nước thiết tha, tầm nhìn chiến lược của vị chỉ huy quân sự đại tài Trần Quốc Tuấn
- HS có tình yêu quê hương đất nước Học tập tấm gương tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh
* Trọng tâm kiến thức, kĩ năng
1 Kiến thức
- Có hiểu biết sơ giản về thể hịch Hiểu được hoàn cảnh lịch sử liên quan đến sự ra đời của bài Hịch tướng sỹ Nắm được tinh thần yêu nước, ý chí quyết thắng kẻ thù xâm lược của quân dân thời Trần
- Hiểu được đặc điểm văn chính luận ở bài Hịch tướng sĩ
- Phân tích được tinh thần yêu nước, ý chí quyết thắng kẻ thù xâm lược của quân dân thời Trần Hiểu được đặc diểm văn chính luận ở bài Hịch tướng sĩ
2 Kĩ năng
- Đọc hiểu một văn bản theo thể hịch Biết được tội ác của giặc, nỗi lòng của tác giả
- Phân tích được nghệ thuật lập luận, cách dùng các điển tích, điển cố trong văn bản nghị luận trung đại
- Cảm nhận được lòng yêu nước, ý chí quyết tâm chống kẻ thù xâm lược của Trần Quốc Tuấn
II Các kĩ năng cơ bản được giáo dục trong bài
- Kĩ năng giao tiếp, đảm bảo trách nhiệm, giải quyết vấn đề
III Phương pháp
- Giao bài qua phiếu bài tập
IV Nôi dung
I Học sinh đọc văn bản " Hịch tướng sĩ" sách giáo khoa trang 55->58 để trả lời các câu hỏi sau:
II Câu hỏi:
Câu 1: Bài hịch có thể chia làm mấy đoạn? Nêu ý chính của từng đoạn?
Bố cục của toàn văn bản Hịch tướng sĩ chia làm 4 phần:
+ Phần 1 (từ đầu … đến nay còn lưu tiếng tốt): Tác giả dẫn ra những gương trung thần nghĩa sĩ, bỏ
mình vì nước lưu truyền trong sử sách
Trang 4+ Phần 2( tiếp … ta cũng vui lòng): Bộc lộ sự căm phẫn trước sự hống hách của giặc
+ Phần 3 ( tiếp … không muốn vui vẻ cùng ta có được không): Phân tích phải trái, đúng sai định
hướng hàng ngũ quân sĩ
+ Phần 4 (còn lại): Lời khích lệ, hiệu dụ tướng lĩnh
Câu 2: Sự ngang ngược và tội ác của giặc được lột tả như thế nào? Đoạn văn tố cáo tội ác giặc đã khơi gợi được điều gì ở tướng sĩ?
Tội ác và sự ngang ngược của kẻ thù:
- Kẻ thù tham lam tàn bạo
- Những hình tượng ẩn dụ "lưỡi cú diều", "thân dê chó" để chỉ sứ Nguyên cho thấy nỗi căm giận
và lòng khinh bỉ giặc của Hưng Đạo Vương.Trần Quốc Tuấn đã chỉ ra nỗi nhục lớn của mọi người khi chủ quyền đất nước bị xâm phạm
Câu 3: Phân tích lòng yêu nước, căm thù giặc của Trần Quốc Tuấn qua đoạn văn tác giả tự nói lên nỗi lòng mình?
Lòng yêu nước căm thù giặc của Trần Quốc Tuấn thể hiện qua:
+ Hành động: quên ăn, mất ngủ, đau đớn đến thắt tim, thắt ruột
+ Thái độ: uất ức, căm tức khi chưa trả thù, sẵn sàng hy sinh để rửa mối nhục cho đất nước
Câu 4: Sau khi nêu mối ân tình giữa chủ soái và tướng sĩ, Trần Quốc Tuấn phê phán những hành động sai của tướng sĩ, đồng thời khẳng định những hành động đúng nên làm là có dụng
ý gì? Khi phê phán hay khẳng định, tác giả tập trung vào vấn đề gì? Tại sao phải như vậy?
Sau khi nêu mới ân tình giữa chủ soái và tướng sĩ, Trần Quốc Tuấn phê phán những hành động sai của tướng sĩ, đồng thời khẳng định những hành động nên làm nhằm thức tỉnh sự tự ý thức, trách nhiệm, tự nhìn nhận lại mình để điều chỉnh suy nghĩ cũng như hành động của tướng sĩ
Câu 5: Giọng văn là lời vị chủ soái nói với tướng sĩ dưới quyền hay là lời người cùng cảnh ngộ? Là lời khuyên răn bày tỏ thiệt hơn hay là lời nghiêm khắc cảnh cáo? Cách viết của tác giả?
Giọng văn rất linh hoạt, có khi là lời vị chủ soái nói với tướng sĩ dưới quyền, có khi là lời người cùng ảnh, lúc là lời khuyên răn bày tỏ thiệt hơn, khi lại là lời nghiêm khắc cảnh cáo
Câu 6: Hãy nêu một số đặc sắc nghệ thuật đã tạo nên sức thuyết phục người đọc bằng cả
nhận thức và tình cảm ở bài Hịch tướng sĩ
- Giọng văn khi bi thiết nghẹ ngào, lúc sục sôi hùng hồn, khi mỉa mai chế giễu, khi nghiêm khắc như xỉ mắng, lại có lúc ra lệnh dứt khoát
- Kết cấu chặt chẽ, lập luận sắc bén
- Sử dụng kiểu câu nguyên nhân - kết quả
- Biện pháp tu từ: so sánh, điệp từ ngữ, điệp ý tăng tiến, phóng đại
- Sử dụng những hình tượng nghệ thuật gợi cảm, dễ hiểu
Câu 7: Khích lệ nhiều mặt để tập trung vào một hướng, đó là cách triển khai lập luận của
bài Hịch tướng sĩ Hãy làm sáng tỏ điều này bằng một lược đồ về kết cấu của bài hịch
Hịch tướng sĩ là một áng văn chính luận đặc sắc, với phong cách văn biền ngẫu có sức lay
động lòng người Với kết cấu chặt chẽ, bài hịch cho thấy sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ với tình cảm, giữa lập luận với hình ảnh, dẫn chứng giàu sức thuyết phục
Trang 5V Hướng dẫn chuẩn bị bài:
- HS chuẩn bị bài: Nước Đại Việt ta