Ngày soạn: Tieát 1 GIÁ TRỊ TUYỆT ĐỐI CỦA MỘT SỐ HỮU TỈ CỘNG, TRỪ, NHÂN, CHIA SỐ THẬP PHÂN I Muïc tieâu: - Học sinh hiểu khái niệm giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ.. - Xác định được gi[r]
Trang 1
Ngày soạn:
I Muùc tieõu:
- Hoùc sinh hieồu ủửụùc khaựi nieọm soỏ hửừu tổ, caựch bieồu dieón soỏ hửừu tổ treõn truùc soỏ, so saựnh soỏ hửừu tổ bửụực ủa#u nhaọn bieỏt ủửụùc moỏi quan heọ giửừa caực taọp hụùp soỏ: N Z Q
- Bieỏt bieồu dieón soỏ hửừu tổ treõn truùc soỏ, bieỏt so saựnh soỏ hửừu tổ
II Chuaồn bũ :
1 Giaựo vieõn : baỷng phuù, thửụực chia khoaỷng.
2 Hoùc sinh : thửụực chi khoaỷng.
III Hoạt động dạy học:
1.ổn định lớp (1')
2 Kiểm tra bài cũ:(4')
Tìm các tử mẫu của các phân số còn thiếu:(4học sinh )
a)
15 3
2
3
3 c)
10
0 1
0
b)
4
1 2
1 5 ,
d)
38 7
7
19 7
5
3 Bài mới:
GV: Các phân số bằng nhau là các cách viết khác
nhau của cùng một số, số đó là số hữu tỉ
Gv: Các số 3; -0,5; 0; 2
7
5 có là hữu tỉ không
Hs:
Gv: số hữu tỉ viết dạng TQ như thế nào
Hs:
- Cho học sinh làm ?1;
? 2
Gv: Quan hệ N, Z, Q như thế nào ?
Hs:
- Cho học sinh làm BT1(7)
- y/c làm ?3
GV: Tương tự số nguyên ta cũng biểu diễn được số
hữu tỉ trên trục số
(GV nêu các bước)
1 Số hữu tỉ :(10') VD:
a) Các số 3; -0,5; 0; 2
7
5 là các số hữu tỉ
b) Số hữu tỉ được viết dưới dạng
b
a (a, b 0
;
b Z ) c) Kí hiệu tập hợp số hữu tỉ là Q
2 Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số:
* VD: Biểu diễn
4
5 trên trục số
Trang 2-các bước trên bảng phụ
Hs:
*Nhấn mạnh phải đưa phân số về mẫu số dương
- y/c HS biểu diễn
3
2
trên trục số
Hs:
- GV treo bảng phụ nd:BT2(SBT-3)
-Y/c làm ?4
Gv: Cách so sánh 2 số hữu tỉ
Hs:
-VD cho học sinh đọc SGK
Gv: Thế nào là số hữu tỉ âm, dương
Hs:
- Y/c học sinh làm ?5
B1: Chia đoạn thẳng đv ra 4, lấy 1 đoạn làm đv mới, nó bằng
4
1đv cũ
B2: Số
4
5nằm ở bên phải 0, cách 0 là 5
đv mới
VD2:Biểu diễn
3
2
trên trục số
Ta có:
3
2 3
0 -2/3
-1
2 So sánh hai số hữu tỉ:(10')
a) VD: S2 -0,6 và
2
1
giải (SGK) b) Cách so sánh:
Viết các số hữu tỉ về cùng mẫu dương
4 Củng cố:
1 Dạng phân số
2 Cách biểu diễn
3 Cách so sánh
- Y/c học sinh làm BT2(7), HS tự làm, a) hướng dẫn rút gọn phân số
- Y/c học sinh làm BT3(7): + Đưa về mẫu dương + Quy đồng
5 Dặn dò
- Làm BT; 1; 2; 3; 4; 8 (tr8-SBT)
- HD : BT8: a) 0
5 1
và
5
1 1000
1 0 1000
d)
31
18 313131
V Rút kinh nghệm
………
………
………
Trang 3
Ngày soạn:
I Mục tiêu:
- Học sinh nẵm vững quy tắc cộng trừ số hữu tỉ , hiểu quy tắc chuyển vế trong tập số hữu tỉ
- Có kỹ năng làm phép tính cộng trừ số hữu tỉ nhanh và đúng
- Có kỹ năng áp dụng quy tắc chuyển vế
II Chuẩn bị :
1 Giáo viên : bảng phụ
2 Học sinh :
III Hoạt động dạy học:
1 ổn định lớp (1')
2 Kiểm tra bài cũ:(4')
Học sinh 1: Nêu quy tắc cộng trừ phân số học ở lớp 6(cùng mẫu)?
Học sinh 2: Nêu quy tắc cộng trừ phân số không cùng mẫu?
Học sinh 3: Phát biểu quy tắc chuyển vế?
3 Bài mới:
BT: x=- 0,5, y =
4
3
Tính x + y; x - y
- Giáo viên chốt:
Gv:Viết số hữu tỉ về PS cùng mẫu dương
Hs:
Gv:Vận dụng t/c các phép toán như trong Z
Hs:
GV: gọi 2 học sinh lên bảng , mỗi em tính một phần
Hs:
- GV: cho HS nhận xét
-Y/c học sinh làm ?1
Hs:
Gv:Phát biểu quy tắc chuyển vế đã học ở lớp 6 lớp
7
1 Cộng trừ hai số hữu tỉ (10') a) QT:
x=
m
b y m
a;
m
b a m
b m
a y x
m
b a m
b m
a y x
b)VD: Tính
4
9 4
3 4
12 4
3 3 4
3 3
.
21
37 21
12 21
49 7
4 8 7
?1
2 Quy tắc chuyển vế: (10') a) QT: (sgk)
x + y =z
Trang 4Gv: Y/c học sinh nêu cách tìm x, cơ sở cách làm đó
Hs:
Gv:Y/c 2 học sinh lên bảng làm ?2
Chú ý: 2 3
2 3
7 4 x
x = z - y
b) VD: Tìm x biết
3
1 7
3
1 3 3 7 16 21 x x ?2 c) Chú ý (SGK ) 4 Củng cố: - Giáo viên cho học sinh nêu lại các kiến thức cơ bản của bài: + Quy tắc cộng trừ hữu tỉ (Viết số hữu tỉ cùng mẫu dương, cộng trừ phân số cùng mẫu dương) + Qui tắc chuyển vế - Làm BT 6a,b; 7a; 8 HD BT 8d: Mở các dấu ngoặc
2 7 1 3 3 4 2 8 2 7 1 3 3 4 2 8 2 7 1 3 3 4 2 8 HD BT 9c:
2 6 3 7 6 2 7 3 x x 5 Dặn dò - Về nhà làm BT 6c, BT 2b; BT 8c,d; BT 9c,d; BT 10: Lưu ý tính chính xác 6 Rút kinh nghệm ………
………
………
Trang 5
Ngày soạn:
Tiết 1
NHÂN CHIA SỐ HỮU TỈ
I Mục tiêu:
- Học sinh nắm vững các qui tắc nhân chia số hữu tỉ , hiểu khái niệm tỉ số của 2 số hữu tỉ
- Có kỹ năng nhân chia số hữu tỉ nhanh và đúng
- Rèn thái độ cẩn thận, chính xác, trình bày khoa học
II Chuẩn bị:
- Thày: Bảng phụ với nội dung tính chất của các số hữu tỉ (đối với phép nhân)
- Trò:
III Tiến trình bài giảng:
1.ổn định lớp (1')
2 Kiểm tra bài cũ: (7')
- Thực hiện phép tính:
* Học sinh 1: a) 3 1.2
* Học sinh 2: b) 0, 4 : 2
3
3 Bài mới:
-Qua việc kiểm tra bài cũ giáo viên đưa ra câu hỏi:
GV: Nêu cách nhân chia số hữu tỉ
HS:
Gv: Lập công thức tính x, y
+Các tính chất của phép nhân với số nguyên đều thoả
mãn đối với phép nhân số hữu tỉ
Hs:
Gv: Nêu các tính chất của phép nhân số hữu tỉ
Hs:
- Giáo viên treo bảng phụ
Hs:
Gv: Nêu công thức tính x:y
Hs:
Gv: Yêu cầu học sinh làm ? theo nhóm
Hs:
1 Nhân hai số hữu tỉ (5')
Với x a;y c
. .
.
a c a c
x y
b d b d
*Các tính chất : + Giao hoán: x.y = y.x + Kết hợp: (x.y).z = x.(y.z) + Phân phối:
x.(y + z) = x.y + x.z + Nhân với 1: x.1 = x
2 Chia hai số hữu tỉ (10')
Với x a;y c
(y0)
Trang 6Gv: Giáo viên nêu chú ý.
Hs:
Gv:So sánh sự khác nhau giữa tỉ số của hai số với phân số
.
a c a d a d
x y
b d b c b c
?: Tính a)
.
* Chú ý: SGK
* Ví dụ: Tỉ số của hai số -5,12 và 10,25 là 5,12
10, 25
hoặc -5,12:10,25
-Tỉ số của hai số hữu tỉ x và y (y
0) là x:y hay x
y
4 Củng cố:
- Y/c học sinh làm BT: 11; 12; 13; 14 (tr12)
BT 11: Tính (4 học sinh lên bảng làm)
2 21 2.21 1.3 3
)
15 24 15 6 15 6.( 15) 3.( 3) 9
a
b
BT 12: ) 5 5 1.
a
) 5 5: 4
b
BT 13 : Tính (4 học sinh lên bảng làm)
3 ( 12) ( 25)
( 3).( 12).( 25)
4.5.6
a
21 4 8 ( 2).( 38).( 7).( 3) 2.38.7.3
1.19.1.1 19
b
BT 14: Giáo viên treo bảng phụ nội dung bài 14 tr 12:
Trang 71 32
8
2
1
128
- Học sinh thảo luận theo nhóm, các nhóm thi đua
5 Dặn dò
- Học theo SGK
- Làm BT: 15; 16 (tr13); BT: 16 (tr5 - SBT)
Học sinh khá: 22; 23 (tr7-SBT)
HD BT5: 4.(- 25) + 10: (- 2) = -100 + (-5) = -105
HD BT56: Áp dụng tính chất phép nhân phân phối với phép cộng
rồi thực hiện phép toán ở trong ngoặc
:
V Rút kinh nghệm
………
………
………
Trang 8
Ngày soạn:
Tiết 1
GIÁ TRỊ TUYỆT ĐỐI CỦA MỘT SỐ HỮU TỈ CỘNG, TRỪ, NHÂN, CHIA SỐ THẬP PHÂN
I Mục tiêu:
- Học sinh hiểu khái niệm giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ
- Xác định được giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ , có kỹ năng cộng, trừ, nhân, chia các số thập phân
- Có ý thức vận dụng tính chất các phép toán về số hữu tỉ để tính toán hợp lý
II Chuẩn bị:
- Thày: Phiếu học tập nội dung ?1 (SGK )
Bảng phụ bài tập 19 - Tr 15 SGK
III Tiến trình bài giảng:
1.ổn định lớp (1')
2 Kiểm tra bài cũ: (6')
- Thực hiện phép tính:
* Học sinh 1: a) 2 3 4.
3 4 9
* Học sinh 2: b) 3 0, 2 0, 4 4
3 Bài mới:
GvNêu khái niệm giá trị tuyệt đối của một số
nguyên?
Hs:
Gv: phát phiếu học tập nội dung ?4
Hs:
Gv Hãy thảo luận nhóm
Hs:
Gv: Các nhóm trình bày bài làm của nhóm
mình
Hs:
_ Giáo viên ghi tổng quát
1 Giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ (10')
?4
Điền vào ô trống
a nếu x = 3,5 thì x 3,5 3,5 nếu x = 4
7
x
b Nếu x > 0 thì x x
nếu x = 0 thì x = 0 nếu x < 0 thì x x
* Ta có: x = x nếu x > 0 -x nếu x < 0
Trang 9Gv Lấy ví dụ.
Hs:
Gv:Yêu cầu học sinh làm ?2
Hs:
Gv: uốn nắn sử chữa sai xót
Hs:
- Giáo viên cho một số thập phân
Gv:Khi thực hiện phép toán người ta làm như
thế nào ?
Hs:
Gv: ta có thể làm tương tự số nguyên
Hs:
Gv: Hãy thảo luận nhóm ?3
Hs:
- Giáo viên chốt kq
* Nhận xét:
xQ ta có
0
x
x x
?2: Tìm x biết
)
7
vi
d xx
2 Cộng, trrừ, nhân, chia số thập phân
(15')
- Số thập phân là số viết dưới dạng không có mẫu của phân số thập phân
* Ví dụ:
a) (-1,13) + (-0,264) = -( 1,13 0, 264 ) = -(1,13+0,64) = -1,394 b) (-0,408):(-0,34)
= + (0, 408 : 0,34 ) = (0,408:0,34) = 1,2
?3: Tính a) -3,116 + 0,263 = -( 3,16 0, 263 ) = -(3,116- 0,263) = -2,853
b) (-3,7).(-2,16) = +(3,7 2,16 ) = 3,7.2,16 = 7,992
4 Củng cố:
- Y/c học sinh làm BT: 18; 19; 20 (tr15)
BT 18: 4 học sinh lên bảng làm
Trang 10= -(5,17+0,469)
= -5,693
b) -2,05 + 1,73
= -(2,05 - 1,73)
= -0,32
= +(5,17.3,1) = 16,027 d) (-9,18): 4,25 = -(9,18:4,25) =-2,16
BT 19: Giáo viên đưa bảng phụ bài tập 19, học sinh thảo luận theo nhóm
BT 20: Thảo luận theo nhóm:
a) 6,3 + (-3,7) + 2,4+(-0,3)
= (6,3+ 2,4) - (3,7+ 0,3)
= 8,7 - 4 = 4,7
b) (-4,9) + 5,5 + 4,9 + (-5,5)
= ( 4,9) 4,9 5,5 ( 5,5)
= 0 + 0 = 0
c) 2,9 + 3,7 +(-4,2) + (-2,9) + 4,2 = 2,9 ( 2,9) ( 4, 2) 3,7 3,7 = 0 + 0 + 3,7 =3,7
d) (-6,5).2,8 + 2,8.(-3,5) = 2,8.( 6,5) ( 3,5)
= 2,8 (-10) = - 28
5 Dặn dò
- Làm bài tập 1- tr 15 SGK , bài tập 25; 27; 28 - tr7;8 SBT
- Học sinh khá làm thêm bài tập 32; 33 - tr 8 SBT
HD BT32: Tìm giá trị lớn nhất:
A = 0,5 - x3,5
vì x3,5 0 suy ra A lớn nhất khi x3,5 nhỏ nhất x = 3,5
A lớn nhất bằng 0,5 khi x = 3,5
V Rút kinh nghệm
………
………
Ngày soạn:
Tiết 1
LUYỆN TẬP
I Mục tiêu:
- Củng cố quy tắc xác định giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ
- Rèn kỹ năng so sánh các số hữu tỉ, tính giá trị biểu thức, tìm x
- Phát triển tư duy học sinh qua dạng toán tìm giá trị lớn nhất, giá trị nhỏ nhất của biểu thức
Trang 11II Chuẩn bị:
- Máy tính bỏ túi
III Tiến trình bài giảng:
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ:
* Học sinh 1: Nêu công thức tính giá trị tuyệt đối của một số hữu tỉ x
- Chữa câu a, b bài tập 24- tr7 SBT
* Học sinh 2: Chữa bài tập 27a,c - tr8 SBT :
- Tính nhanh: a) 3,8 ( 5,7) ( 3,8)
c) ( 9,6) ( 4,5) ( 9,6) ( 1,5)
3 Luyện tập :
Gv:Yêu cầu học sinh đọc đề bài
Hs:
Gv: Nêu quy tắc phá ngoặc
Hs:
Gv: Yêu cầu học sinh đọc đề bài 29
Hs:
Gv: Nếu a 1,5 tìm a
Hs:
Gv: Bài toán có bao nhiêu trường hợp
Hs:
Gv: yêu cầu về nhà làm tiếp các biểu thức N, P
Hs
Gv: yêu cầu học sinh thảo luận nhóm
Bài tập 28 (tr8 - SBT )
a) A= (3,1- 2,5)- (-2,5+ 3,1) = 3,1- 2,5+ 2,5- 3,1 = 0
c) C= -(251.3+ 281)+ 3.251- (1-
- 281) =-251.3- 281+251.3- 1+ 281 = -251.3+ 251.3- 281+ 281-1 = - 1
Bài tập 29 (tr8 - SBT )
a a
* Nếu a= 1,5; b= -0,5 M= 1,5+ 2.1,5 (-0,75)+ 0,75 = 3 2 .3 3 3 0
* Nếu a= -1,5; b= -0,75 M= -1,5+ 2.(-1,75).(-0,75)+0,75
1
Bài tập 24 (tr16- SGK )
) 2,5.0,38.0, 4 0,125.3,15.( 8) ( 2,5.0, 4).0,38 ( 8.0,125).3,15 0,38 ( 3,15)
0,38 3,15 2,77
Trang 12Gv: chốt kết quả, lưu ý thứ tự thực hiện các phép tính
Hs:
Gv: Những số nào có giá trị tuyệt đối bằng 2,3
Có bao nhiêu trường hợp xảy ra
Hs:
Gv: Những số nào trừ đi 1
3 thì bằng 0
Hs:
_ Giáo viên hướng dẫn học sinh sử dụng máy tính
) ( 20,83).0, 2 ( 9,17).0, 2 : : 2, 47.0,5 ( 3,53).0,5
0, 2.( 20,83 9,17) : : 0,5.(2, 47 3,53)
0, 2.( 30) : 0,5.6
b
Bài tập 25 (tr16-SGK )
a) x1,7 2,3
x- 1.7 = 2,3 x= 4 x- 1,7 = -2,3 x=- 0,6
b x x
x 5
12
x
3 1
x 13
12
x
Bài tập 26 (tr16-SGK )
4 Củng cố:
- Học sinh nhắc lại quy tắc bỏ dấu ngoặc, tính giá trị tuyết đối, quy tắc cộng, trừ, nhân chia số thập phân
5 Dặn dò
- Xem lại các bài tập đã chữa
- Làm các bài tập 28 (b,d); 30;31 (a,c); 33; 34 tr8; 9 SBT
- Ôn tập luỹ thừa với số mũ tự nhiên, nhân chia luỹ thừa cùng cơ số
Ngày soạn:
Tiết 1
LUỸ THỪA CỦA MỘT SỐ HỮU TỈ
I Mục tiêu:
Trang 13- Học sinh hiểu khái niệm luỹ thừa với số mũ tự nhiên của một số hữu tỉ x Biết các qui tắc tính tích và thương của 2 luỹ thừa cùng cơ số, quy tắc tính luỹ thừa của luỹ thừa
- Có kỹ năngvận dụng các quy tắc nêu trên trong tính toán trong tính toán
- Rèn tính cẩn thận, chính xác, trình bày khoa học
II Chuẩn bị:
- Giáo viên : Bảng phụ bài tập 49 - SBT
III Tiến trình bài giảng:
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ:
Tính giá trị của biểu thức
* Học sinh 1: ) 3 3 3 2
a D
* Học sinh 2: b F) 3,1 3 5,7
3 Bài mới:
Gv:Nêu định nghĩa luỹ thừa bậc những đối
với số tự nhiên a
Hs:
Gv: Tương tự với số tự nhiên nêu định nghĩa
luỹ thừa bậc những đối với số hữu tỉ x
Hs:
Gv: Nếu x viết dưới dạng x= a
b
thì xn = a n
b
có thể tính như thế nào ?
Hs:
- Giáo viên giới thiệu quy ước: x1= x; x0 = 1
Hs:
Gv: Yêu cầu học sinh làm ?1
Hs:
1 Luỹ thừa với số mũ tự nhiên (7')
- Luỹ thừa bậc những của số hữu tỉ x là xn
.
n
x x x x
n thua so
x gọi là cơ số, n là số mũ
n
x b
=
.
.
n n
n thuaso
a n a n n
?1 Tính
2
3
(-0,5)2 = (-0,5).(-0,5) = 0,25 (-0,5)3 = (-0,5).(-0,5).(-0,5)
Trang 14Gv:Cho a N; m,n N
và m > n tính:
am an = ?
am: an = ?
Hs:
Gv: Phát biểu QT thành lời
Ta cũng có công thức:
xm xn = xm+n
xm: xn = xm-n
Hs:
Gv:Yêu cầu học sinh làm ?2
Hs:
Gv: đưa bảng phụ bài tập 49- tr10 SBT
Hs:
Gv: Hãy thảo luận nhóm
Hs:
Gv:Yêu cầu học sinh làm ?3
Hs:
Gv:Dựa vào kết quả trên tìm mối quan hệ
giữa 2; 3 và 6
2; 5 và 10
Hs:
Gv: Nêu cách làm tổng quát
Hs:
Gv:Yêu cầu học sinh làm ?4
Hs:
Gv: đưa bài tập đúng sai:
= -0,125 (9,7)0 = 1
2 Tích và thương 2 luỹ thừa cùng cơ số
(8')
Với xQ ; m,nN; x0
Ta có: xm xn = xm+n
xm: xn = xm-n (mn)
?2 Tính a) (-3)2.(-3)3 = (-3)2+3 = (-3)5
b) (-0,25)5 : (-0,25)3= (-0,25)5-3 = (-0,25)2
3 Luỹ thừa của số hữu tỉ (10')
?3
2 3 2 2 2 6
a a
5
b
10
1 2
Công thức: (xm)n = xm.n
?4
2
2
)
a b
Trang 153 4 3 4
2 3 2 3
)2 2 (2 )
)5 5 (5 )
a
b
?Vậy xm.xn = (xm)n không
* Nhận xét: xm.xn (xm)n
4 Củng cố:
- Làm bài tập 27; 28; 29 (tr19 - SGK)
BT 27: Yêu cầu 4 học sinh lên bảng làm
4
1 ( 1) 1
2
2
0
( 0, 2) ( 0, 2).( 0, 2) 0,04 ( 5,3) 1
BT 28: Cho làm theo nhóm:
2
3
4
5
- Luỹ thừa của một số hữu tỉ âm: + Nếu luỹ thừa bậc chẵn cho ta kq là số dương
+ Nếu luỹ thừa bậc lẻ cho ta kq là số âm
5 Dăn dò
- Học thuộc định nghĩa luỹ thừa bậc những của số hữu tỉ
- Làm bài tập 29; 30; 31 (tr19 - SGK)
- Làm bài tập 39; 40; 42; 43 (tr9 - SBT)
Ngày soạn:
Tiết 1
LUỸ THỪA CỦA MỘT SỐ HỮU TỈ (t)
I Mục tiêu:
- Học sinh nắm vững 2 quy tắc về luỹ thừa của một tích và luỹ thừa của một thương
- Có kỹ năng vận dụng các quy tắc trên trong tính toán
Trang 16- Rèn tính cẩn thận, chính xác, khoa học.
II Chuẩn bị:
- Bảng phụ nội dung bài tập 34 SGK
II Tiến trình bài giảng:
1.ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ:
* Học sinh 1: Định nghĩa và viết công thức luỹ thừa bậc những của một số hữu tỉ x
Tính: 1 0; 31 2
* Học sinh 2: Viết công thức tính tích và thương của 2 luỹ thừa cùng cơ số
Tính x biết: 3 5 3 7
3 Bài mới:
Gv:Yêu cầu cả lớp làm ?1
Hs:
Giáo viên chép đầu bài lên bảng
Hs:
Giáo viên chốt kết quả
Hs:
Gv: Qua hai ví dụ trên, hãy rút ra nhận xét: muốn nâg 1
tích lên 1 luỹ thừa, ta có thể làm như thế nào
Hs:
Gv: đưa ra công thức, yêu cầu học sinh phát biểu bằng lời
Hs:
Gv: Yêu cầu học sinh làm ?2
Hs:
Gv: Yêu cầu học sinh làm ?3
I Luỹ thừa của một tích (12')
?1
2
)(2.5) 10 10.10 100
2 52 2 4.25 100
2 2 2
3
3 3
)
b
* Tổng quát:
x y. m x y m m. m( 0)
Luỹ thừa của một tích bằng tích các luỹ thừa
?2 Tính:
3
a b