Kế hoạch bài dạy lớp 4 môn Lịch sử, địa lý

- Nêu mục tiêu bài học Hoạt động thầy Hoạt động trò / HĐ1: Quang Trung xây dựng đất nuớc 14 * Thảo luận nhóm - Y/c HS trình bày tóm tắc tình hình kinh tế đất - Chia các nhóm nhỏ, nhóm t[r]

Trang 1

MÔN : LỊCH SỬ ( Tiết 35 )

KIỂM TRA ĐỊNH KÌ LỊCH SỬ

CUỐI HỌC KÌ II

********************** MÔN : LỊCH SỬ ( Tiết 33 )

BÀI : TỔNG KẾT

I Mục tiêu:

* Học xong bài này, học sinh biết:

- Hệ thống được quá trình phát triển của lịch sử nước ta từ buổi đầu dựng

nước đến thế kỉ XIX

- Nhớ được các sự kiện, hiện tượng, nhân vật lịch sử tieu biểu trong quá trình

dựng nước và giữa nước của dân tộc ta từ thời Hùng Vương đến buổi đầu thời

Nguyễn

- Tự hào về truyền thống dựng nước và giữa nước của dân tộc

II Đồ dùng dạy học:

- Phiếu học tập của HS

- Băng thời gian biể thị các thời kì lịch sử trong SGK đuợc phóng to

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:

1 Ổn định: (1 phút)

2 Bài cũ: (3 phút)

- Y/c các tổ trưởng kiểm tra phần chuẩn bị bài của các bạn trong tổ

3 Bài mới:

a Giới thiệu bài: (2 phút)

- Nêu mục tiêu bài học

HĐ1: Làm việc cá nhân ( 8phút )

- GV đưa băng thời gian, giải thích băng thời

gian và y/c HS điền nội dung các thời kì,

triều đại vào ô trống cho chính xác

HĐ2: Làm việc cả lớp ( 12phút )

- GV đưa ra một danh sách các nhân vật lịch

sử

+ Hùng Vương, An Dương Vương, Hai Bà

Trưng, Ngô Quyền, ĐInh Bộ Lĩnh, Lê Hoàn,

Lý Thái Tổ, Lý Thường Kiệt, Trần Hưng

Đạo, Nguyễn Trãi, Nguyễn Huệ …

- Y/c HS tóm tắt về công lao cả các nhân vật

lịch sử trên

HĐ3: Làm việc cả lớp ( 12phút )

- GV đưa ra một số địa danh, di tích lịch sử,

văn hoá có đề cập trong SGK

- HS dựa vào kiếm thức đã học, làm theo y/c của GV

- HS nối tiếp nhau kể tên các nhân vật lịch sử

- Một số HS tóm tắt

- HS nối tiếp nhau kể tên các địa danh, di tích lịch sử, văn hoá

+ Lăng Vua Hùng, Thành Cổ Loa, Sông Bạch Đằng, Thành Hoa Lư,

Trang 2

- Gọi HS điền thêm thời gian hoặc sự kiện

lịch sử gắn liền với các địa danh, di tích lịch

sử, văn hoá

Thành Thăng Long, Tuợng A-di-đà-phật …

- Một số HS điền

4 Củng cố dặn dò: ( 2phút )

- Tổng kết giờ học, dặn HS về nhà ôn để kiểm tra HK2

************************************

BÀI : KINH THÀNH HUẾ

I Mục tiêu:

- Sơ lược quá trình xây dựng ; sự đồ sộ, vẻ đẹp của kinh thành và lăng tẩm ở Huế

- Tự hào vì Huế được công nhận là một Di sản Văn hoá thế giới

- Hình trong SGK phóng to

- Một số ảnh về kinh thành và lăng tẩm ở Huế

2 Bài cũ: ( 5 phút)

- GV gọi 2 HS lên bảng thực hiện y/c

- Nhận xét việc học ở nhà của HS

3 Bài mới:

a Giới thiệu bài – Ghi đề (2 phút)

HĐ1:Quá trình xây dựng kinh thành Huế ( 13 / )

- Y/c HS đọc SGK từ Nhà Nguyễn huy động …

đẹp đất nước ta thời đó

- Y/c HS mô tả quá trình xây dựng kinh thành Huế

- GV tổng kết ý kiến của HS

HĐ2: Vẻ đẹp của kinh thành Huế ( 17phút )

- GV tổ chức cho HS các tổ trưng bày các tranh,

ảnh tư liệu của mình đã sưu tầm được

- Y/c các tổ cử đại diện đóng vai hướng dẫn viên

du lịch để giới thiệu về kinh thành Huế

- GV kết luận: Kinh thành Huế là một công trình

sáng tạo của nhân dân ta Ngày 11/ 12 – 1993,

UNESCO đã công nhận Huế là một Di sản văn

hoá thế giới

- 1 HS đọc, cả lớp theo dõi

- 2 HS trình bày trước lớp

- HS chuẩn bị trưng bày

- Mỗi tổ cử một hoặc nhiều đại diện giới thiệu về kinh thành Huế theo tư liệu của tổ đã sưu tầm

Trang 3

- Tổng kết giờ học, dặn HS về nhà làm các bài tập tự đánh giá và chuẩn bị bài sau

********************************* MÔN : LỊCH SỬ ( Tiết 30 )

BÀI : NHÀ NGUYỄN THÀNH LẬP

I Mục tiêu:

- Hoàn cảnh ra đời của nhà Nguyễn, Kinh đô đóng ở đâu và một số ông vua đầu thời

Nguyễn

- Nhà Nguyễn thiết lập một chế độ quân chủ rất hà khắc và chặt chẽ để bảo vệ quyền

lợi của dòng họ mình

- Một số điều luật của bộ luật Gia Long

- Phiếu học tập

2 Bài cũ: (5 phút)

- GV gọi 2 HS lên bảng thực hiện y/c

- Nhận xét việc học ở nhà của HS

3 Bài mới:

HĐ1: Hoàn cảnh ra đời của nhà Nguyễn ( 11 / )

- Cho HS làm việc cả lớp

- Hỏi: Nhà Nguyễn ra đời trong hoàn cảnh nào

( Nguyễn Ánh là người thuộc dòng họ chúa

Nguyễn ở Đàng Trong ) - Trịnh Nguyễn phân

tranh

GV kết luận: Sau khi vua Quang Trung mất, lợi

dụng bối cảnh triều đình đang suy yếu, Nguyễn

Ánh đã đem quân tấn công, lật đỗ nhà Tây Sơn.

- Sau khi lên ngôi Hoàng đế, Nguyễn Ánh lấy niên

hiệu là gí ? Đặt kinh đô ở dâu ?

- Từ năm 1802 đến năm 1858, triều Nguyễn đã

trải qua các đời vua nào ?

HĐ2: Sự thống trị của nhà Nguyễn (14phút )

* Cho HS làm việc theo nhóm

- Y/c HS các nhóm đọc SGK và cung cấp cho các

em một số điểm trong bộ luật Gia Long để HS

chọn dẫn chứng minh hoạ lời nhận xét: Nhà

Nguyễn đã dùng nhiều chính sách hà khắc để bảo

vệ ngài vàng của vua, không muốn chia sẻ quyền

- HS trao đổi và trả lời câu hỏi + Sau khi vua Quang Trung mất, triều Tây Sơn suy yếu Lợi dụng hoàn cảnh đó, Nguyễn Ánh đã đem quân tấn công lật đổ nhà Tây Sơn và lập ra nhà Nguyễn

- Lắng nghe

+ Năm 1802, Nguyễn Ánh lên ngôi vua chọn Phú Xuân ( Huế ) làm nơi đóng đô và đặt niên hiệu là Gia Long + Nhà nguyễn trải qua các đời vua Gia Long, Minh Mạng, Thu\iệu trị,

Tự Đức

- HS chia nhóm 4 em và y/c HS làm việc theo nhóm

- GV phát phiếu học tập HS thảo luận

Trang 4

hành cho ai

- Các nhóm báo cáo kết quả làm việc của nhóm

* GV giới thiệu 2 hình SGK

- GV kết luận: Các nhà vua Nguyễn đã thực hiện

nhiều chính sách để tập trung quyền hành trong

tay và bảo vệ Ngai vàng của mình

HĐ3: Đời sống nhân dân dưới thời Nguyễn( 5 / )

* GV đặt vấn đề : Theo em, với cách thống trị hà

khắc của các vua thời Nguyễn, cuộc sống của

nhân dân ta sẽ thế nào ?

* GV giới thiệu : Dưới thời Nguyễn, vua quan

bóc lột nhân dân thậm tệ, người giàu có công khai

sát hại người nghèo Pháp luật dung túng cho

người giàu Chính vì thế mà nhân dân ta có câu:

Con ơi nhớ lấy câu này Cướp đêm là giặc cướp ngày là quan

* HS đọc phần bài học SGK

- Em có nhận xét gì về triều Nguyễn và Bộ Luật

Gia Long?

* GV kết kuận

+ 3 nhóm HS lượt trình bày kết quả thảo luận nhóm, các nhóm khác nhận xét bổ sung

+ Lắng nghe

- Cuộc sống của nhân dân ta vô cùng cực khổ.

- 3 HS đọc

- Các vua nhà Nguyễn dùng mọi biện pháp thâu tóm quyền hành vào tay mình và bộ luật Gia Long rất là hà khắc bảo vệ quyền hành tuyệt đối của nhà vua, đề cao địa vị của quan lại, trừng trị tàn bạo kẻ chống đối.

- Tổng kết giờ học, dặn HS về nhà ôn bài, trả lời các câu hỏi cuối bài, làm các bài

tập tự đánh giá và chuẩn bị bài sau “ Kinh thành Huế”

*****************************

BÀI : NHỮNG CHÍNH SÁCH VỀ KINH TẾ

VÀ VĂN HOÁ CỦA VUA QUANG TRUNG

I Mục tiêu:

* Học sinh biết:

- Kể được một số chính sách về kinh tế và văn hoá của vua Quang Trung

- Tác dụng của các chính sách đó

- Thư Quang Trung gửi cho Nguyễn Thiếp

- Các bảng chiếu của vua Quang Trung (nếu có)

2 Kiểm tra bài cũ: ( 5phút )

- GV gọi 2 HS lên bảng yêu cầu HS trả lời các câu hỏi cuối bài 25

3 Bài mới:

Trang 5

HĐ1: Quang Trung xây dựng đất nuớc (14 / )

* Thảo luận nhóm

- Y/c HS trình bày tóm tắc tình hình kinh tế đất

nước trong thời Trịnh - Nguyễn phân tranh

- Y/c đại diện các nhóm phát biểu ý kiến

Kết luận: Vua Quang Trung ban hành Chiếu

khuyến nông (dân lưu tán phải trở về quê cày

cấy) ; đúc tiền mới ; y/c nhà Thanh mở cửa

biên giới cho 2 nước được tự do trao đổi hàng

hoá ; mở của biển cho thuyền buôn nước ngoài

vào buôn bán

HĐ2: Quang Trung- Ông vua luôn chú

trọng bảo tồn vốn văn hoá dân tộc (16phút )

* Hoạt động cả lớp

+ Tại sao vua Quang Trung lại đề cao chữ

Nôm?

+ Em hiểu câu: “Xây dựng đất nước lấy việc

học làm đầu” ntn?

- GV kết luận

- Chia các nhóm nhỏ, nhóm từ 4 – 6 HS, thảo luận theo hướng dẫn của GV

- Đại diện nhóm trình bày ý kiến, mỗi nhóm chỉ trình bày về một ý, các nhóm khác theo dõi và bổ sung ý kiến

+ Chữ Nôm là chữ của dân tộc Việc vua Quang Trung đề cao chữ Nôm là nhắm

đề cao tinh thần dân tộc + Đất nước muốn phát triển được, cần phải đề cao dân trí, coi trọng việc học hành

- Lắng nghe

- Em hãy phát biểu cảm nghĩ của mình về nhà vua Quang Trung

- Tổng kết giờ học, dặn HS về nhà học thuộc bài, làm các bài tập tự đánh giá kết quả

học và chuẩn bị bài sau “ Nhà Nguyễn thành lập”

******************************** PHIẾU THẢO LUẬN

Nhóm

* Hãy cùng đọc SGK, thảo luận và viết tiếp vào chỗ chấm cho đủ ý

1 Những sự kiện chứng tỏ các vua triều Nguyễn không muốn chia sẻ quyền

hành cho ai là :

 hoàng hậu

 tể tướng

 điều hành mọi việc quan trọng từ trung

ương đến địa phương

2 Tổ chức quân đội của nhà Nguyễn :

 Gồm nhiều thứ quân là :

 Có các trạm ngựa từ Bắc đến Nam

Trang 6

3 Ban hành Bộ luật Gia Long với những điều luật hết sức hà khắc :

 Tội mưu phản ( chống nhà vua và triều đình ) bị xử như sau :

PHIẾU THẢO LUẬN Nhóm

* Hãy cùng đọc SGK, thảo luận và viết tiếp vào chỗ chấm cho đủ ý 1 Những sự kiện chứng tỏ các vua triều Nguyễn không muốn chia sẻ quyền hành cho ai là :  hoàng hậu  tể tướng  điều hành mọi việc quan trọng từ trung ương đến địa phương 2 Tổ chức quân đội của nhà Nguyễn :  Gồm nhiều thứ quân là :

 Có các trạm ngựa từ Bắc đến Nam 3 Ban hành Bộ luật Gia Long với những điều luật hết sức hà khắc :  Tội mưu phản ( chống nhà vua và triều đình ) bị xử như sau :

BÀI : QUANG TRUNG ĐẠI PHÁ QUÂN THANH

(Năm 1789)

I Mục tiêu:

- Trình bày diễn biến trận Quang Trung đại phá quân Thanh theo lược đồ

- Quân Quang Trung rất quyết tâm và tài trí trong việc đánh bai quân xâm

lược nhà Thanh

- Cảm phục tinh thần quyết chiến quyết thắng quân xâm của nghĩa quân

Tây Sơn

o Phóng to lượt đồ trận Quang Tỉung đại phá quân Thanh (năm 1789)

Trang 7

o Phiếu học tập của HS

3 Bài mới:

Nêu mục tiêu bài học

HĐ1:Quang Trung đại phá quân Thanh(

15p)

* Cho HS làm việc cá nhân

- GV đưa ra các mốc thời gian

+ Ngày 20 tháng chạp năm Mậu Thân (1789)

…

+ Đêm mùng 3 tết năm Kỉ Dậu (1789) …

+ Mờ sáng ngày mồng 5 …

* Thảo luận theo nhóm

- GV tổ chức cho HS thi kể lại diễn biến của

trận Quan Trung Đại Phá quân Thanh

HĐ2: Quyết tâm đánh giặc và sự mưu trí

của vua Quang Trung ( 16phút )

- GV tiến hành cho HS hoạt động cả lớp Y/c

HS trao đổi để tìm những sự việc, hành động

của Quang Trung nói lên long quyết tâm

đánh giặc và sự mưu trí của nhà vua

+ Nhà vua phải hành quân từ đâu để tiến về

Thăng Long đánh giặc?

+ …

- Chốt lại: Ngày nay cứ đến mùng 5 Tết, ở gò

Đống Đa (Hà Nội) nhân dân ta lại tổ chức

giỗ trận để tưởng nhớ ngày Quang Trung Đại

Phá quân Thanh

- HS dựa vào SGK điền các sự kiện chính tiếp vào đoạn (…) cho phù hợp với mốc thời gian mà GV đưa ra

- Các nhóm cử đại diện tham gia cuộc thi, khuyến khích các nhóm thuật lại diễn biến theo hình thức nối tiếp để nhiều HS được tham gia

- HS trao đổi với nhau theo hướng dẫn của GV

+ Hành Quân bộ từ Nam ra Bắc + Tiến quân trong dịp Tết

+ Cách đánh ở trận Ngọc Hồi, Đống

Đa + …

- Tổng kết giờ học, dặn HS về nhà học thuộc bài, làm các bài tập tự đánh

giá kết quả học và chuẩn bị bài sau “ Những chính sách về kinh tế, văn hoá của

vua Quang Trung ”

*********************************

Trang 8

BÀI : NGHĨA QUÂN TÂY SƠN TIẾN RA THĂNG LONG

(Năm 1786)

I Mục tiêu:

- Trình bày diễn biến cuộc tiến công ra Bắc diệt chính quyền họ Trịnh của

nghĩa quân Sơn Tây

- Việc nghĩa quân sơn tay làm chủ được Thăng Long có nghĩa là về cơ bản đã

thống nhất đất nước, chấm dứt thờ kì Trịnh - Nguyễn phân thanh

- Lượt đồ khởi nghĩa Sơn Tây

- Gợi ý kịch bản: Tây Sơn tiến ra Thăng Long

- GV gọi 2HS lên bảng yêu cầu HS trả lời các câu hỏi cuối bài 23

3 Bài mới:

HĐ1: Cho HS làm việc cả lớp ( 14phút )

- Tổ chức cho HS làm việc với phiếu học tập

+ Phát phiếu học tập cho HS

+Y/c HS đọc SGK và hoàn thành phiếu

+ Theo dõi và giúp đỡ HS gặp khó khăn

+ Y/c 1 số đại diện HS báo cáo kết quả làm

việc

+ GV tổng kết và nhận xét về bài làm của HS

- GV y/c HS dựa vào nội dung phiếu để trình

bày lại cuộc tiến quân râ Bắc của Nghĩa quân

Sơn Tây

- GV tuyên dương những HS trình bày tốt

HĐ2: Thi kể chuyện về Nguyễn Huệ (

16phút )

- GV (hoặc HS) đọc hoặc kể lại cuộc tiến quân

ra Thăng Long của nghĩa quân Sơn Tây

- GV dựa vào nội dung của SGK để đặt các

câu hỏi:

+ Sau khi lật đỗ chúa Nguyễn ở Đàng Trong,

Nguyễn Huệ có quyết định gì?

+ Nghe tin Nguyễn Huệ tiến quân ra Bắc, thái

độ của Trịnh Khải và quân tướng ntn?

+ Cuộc tiến quân ra Bắc của quân Tây Sơn

diễn ra thế nào?

- Làm việc cá nhân với phiếu học tập

+ Nhận phiếu + Đọc SGK và hoàn thành phiếu

+ Một số HS bào cáo, các HS khác theo dõi nhận xét

+ 3 HS lần lượt trình bày trước lớp y/c HS theo dõi và nhận xét,

bổ sung ý kiến + HS thảo luận trả lời các câu hỏi

+ HS đóng vai đoạn từ đầu dđạn

… quân Sơn Tây

Trang 9

- GV cho HS đóng vai theo nội dung SGK

- Chia nhóm cho HS, phân vai và đóng vai

- GV theo dõi các nhóm

- HS chia nhóm và đóng vai

- 2 nhóm HS đóng tiểu phẩm

“Quân Tây Sơn tiến ra Thăng Long”

- Tổng kết giờ học, dặn HS về nhà học thuộc bài, làm các bài tập tự đánh giá kết

quả học và chuẩn bị bài sau “ Quang Trung đại phá quân Thanh ”

****************************

BÀI : THÀNH THỊ Ở THẾ KỈ XVI - XVII

I Mục tiêu:

- Ở thế kỉ XVI – XVII nước ta nỏi lên 3 thành thị lớn: Thăng Long, Phố

Hiến, Hội An

- Sự phát triển của thành thị chứng tỏ sự phát triển của nền kinh tế, đặc biệt là

thương mại

- Bản đồ Việt Nam

- Tranh vẽ cảnh Thăng Long và Phố Hiến ở thế kỉ XVI – XVII

3 Bài mới:

HĐ1: Thăng Long, Phố Hiến, Hội An – Ba

thành thị lớn thế kỉ XVI – XVII ( 14phút )

- Tổ chức cho HS làm việc với phiếu học tập

+ Phát phiếu học tập cho HS

+Y/c HS đọc SGK và hoàn thành phiếu

+ Theo dõi và giúp đỡ HS gặp khó khăn

+ Y/c 1 số đại diện HS báo cáo kết quả làm việc

+ GV tổng kết và nhận xét về bài làm của HS

- GV tổ chức cho HS thi mô tả về các thành thị

lớn ở thế kỉ XVI – XVII

- GV và HS cả lớp bình chọn bạn mô tả hay nhất

HĐ2: Tình hình kinh tế nước ta thế kỉ XVI –

- Làm việc cá nhân với phiếu học tập

+ Nhận phiếu + Đọc SGK và hoàn thành phiếu + 3 HS báo cáo, mỗi HS nêu về một thành thị lớn

- 3 HS tham gia cuộc thi, mỗi HS chọn mô tả về một thành thị, khi mô

tả được sử dụng phiếu, tranh, ảnh …

Trang 10

XVII

( 16phút )

- GV tổ chức cho HS thảo luận cả lớp để trả lời

câu hỏi: Theo em cảnh buôn bán sôi động ở các

đô thị nói lên điều gì về tình hình kinh tế nước ta

thời đó?

- HS trao đổi và phát biểu ý kiến: Thành thị nước ta thời đó đông người, buôn bán sầm uất, chứng tỏ ngành công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp phát triển mạnh, tạo ra nhiều sản phẩm để trao đổi buôn bán

- GV tổ chức cho HS giới thiệu các tài liệu, thông tin đã sưu tầm được về

Thăng Long, Phố HIến, Hội An, xưa và nay

- Tuyên dương những em thực hiên tốt y/c sưu tầm

- Tổng kết giờ học, dặn HS về nhà học thuộc bài, làm các bài tập tự đánh

giá kết quả học và chuẩn bị bài sau “ Nghĩa quân Tây Sơn tiến ra Thăng Long ”

***************************************

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	310 KB