Gi¶i thÝch ®îc ý nghÜa cña mét sè th©n mÒm 2.Kỹ năng:Rèn kĩ năng quan sát tranh mẫu vật, kĩ năng hoạt động nhóm 3.Thái độ:GD ý thức bảo vệ động vật thân mềm II.Xác định phương pháp: V[r]
Trang 1Tuần 10
Ngày soạn: 26/10/2009
Ngày dạy: 27/10/2009
Chương IV Ngành thân mềm
Tiết19:
Trai sông
I.Xác định mục tiêu bài học:
1.Kiến thức:HS biết được vì sao trai sông xếp vào ngành thân mềm Giải thích
được đặc điểm đặc điểm cấu tạo của trai sông thích nghi với đời sống ẩn mình trong bùn cát nắm được các đặc điểm dinh dưỡng, sinh sản của trai sông 2.Kỹ năng:Rèn kĩ năng quan sát tranh và mẫu Kĩ năng hoạt động theo nhóm 3.Thái độ:GD ý thức yêu thích bộ môn
II.Xác định phương pháp:
Vấn đáp kết hợp quan sát mẫu tranh và hoạt động nhóm
III.Chuẩn bị:
1) Giáo viên:
Tranh phóng to H18.2- 4 SGK
Mộu vật trai sông, vỏ trai
2) Học sinh:
Mẫu vật trai sông
IV.Hoạt động dạy học
1) ổn định lớp
2) Kiểm tra bài cũ:Nêu đặc điểm chung của nghành giun đốt
3) Bài mới:
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung
* Hoạt động 1: Hình
dạng cấu tạo
- HS quan sát
H28.1-2 đọc thông tin SGK
1) Hình dạng cấu tạo
a) Vỏ trai
Trang 2* GV yêu cầu HS làm
việc độc lập với SGK
- GV giới thiệu đặc
điểm vỏ trai, vòng tăng
trưởng trên mẫu vật
- GV yêu cầu các nhóm
thảo luận
+ Muốn mở vỏ trai
quan sát phải làm thế
nào?
+ Mài mặt ngoài vỏ trai
ngửi thấy có mùi khét,
vì sao?
+ Trai chết thì mở vỏ,
tại sao?
- GV tổ chức thảo luận
giữa các nhóm
* GV yêu cầu HS trả
lời câu hỏi:
+ Cơ thể trai có cấu tạo
như thế nào?
- GV giải thích khái áo
trai, khoang áo
+ Trai tự vệ bằng cách
nào? nêu đặc điểm cấu
tạo trai phù hợp với
cách tự vệ đó?
tr.62
- 1HS chỉ trên mẫu trai sông
- Các nhóm thảo luận thống nhất ý kiến
- Đại diện nhóm phát biểu, các nhóm khác
bổ sung
- HS đọc thông tin tự rút ra đặc điểm cấu tạo cơ thể trai
b) Cơ thể trai
- Cơ thể trai có 2 mảnh vỏ bằng đá vôi che chở bên ngoài
- Cấu tạo:
+ Ngoài: áo trai tạo thành khoang áo, có ống hút và ống thoát nước
+ Giữa tấm mang + Trong là thân trai
- Chân rìu
* Hoạt động 2:Di
chuyển Dinh dưỡng,
Sinh sản
- HS căn cứ vào thông tin và H18.4 SGK mô tả cách di chuyển
2) Di chuyển, dinh dưỡng, sinh sản
a) Di chuyển
- Chân trai hình lưỡi rìu thò ra
Trang 3* GV yêu cầu HS đọc
thông tin và quan sát
H18.4 SGK thảop luận
+ trai di chuyển bằng
cách nào ?
- Gv chốt lại kiến thức
* GV yêu cầu HS làm
việc độc lập với SGK
thảo luận
+ Nước qua ống hút và
khoang áo đem gì đến
cho miệng và mang trai
+ Nêu kiểu dinh dưỡng
của trai?
- GV chốt lại kiến thức
* GV cho HS thảo luận
+ ý nghĩa của giai đoạn
trứng phát triển thành
ấu trùng trong mang
trai mẹ?
+ ý nghĩa giai đoạn ấu
trùng bám vào mang và
da cá?
- GV chốt lại kiến thức
- 1 HS phát biểu lớp
bổ sung
- HS tự thu nhận thông tin
- HS thảo luận trong nhóm hoan thành đáp
án
- Yêu cầu nêu được:
+ Nước đem đến ôxi
và thức ăn kiểu dinh dưỡng thụ động
- HS căn cứ vào thông tin SGK thảo luận câu trả lời
+ Trứng phát triển trong mang trai mẹ:
được bảo vệ tăng lượng ôxi
thụt vào, kết hợp đóng mở vỏ→Dichuyển
b) Dinh dưỡng
- Thức ăn: ĐVNS và vụn hữu cơ
- Oxi trao đổi qua mang
c) Sinh sản
- Trai phân tính
- Trứng phát triển qua giai
đoạn ấu trùng
4) Củng cố - đánh giá:
GV cho HS làm bài tập: Những câu dưới đây là đúng hay sai?
1-Trai xếp vào ngành thân mềm vì có thân mềm không phân đốt
2- Cơ thể trai gồm 3 phần: đầu trai, thân trai và chân trai
3- Trai di chuyển nhờ chân rìu
4- Trai lấy thức ăn nhờ cơ chế lọc từ nước hút vào
5- Cơ thể trai có đối xướng 2 bên
5.Hướng dẫn về nhà:
Trang 4 Học bài theo kết luận SGK
Đọc" Em có biết"
Sưu tầm tranh ảnh của 1 số đại diện thân mềm
Tuần 10
Ngày soạn: 26/10/2009
Ngày dạy: 29/10/2009
Tiết 20: Một số thân mềm khác
I.Xác định mục tiêu bài học:
1Kiến thức:Trình bày được đặc điểm của một số đại diện thân mềm Thấy được
sự đa dạng của thân mềm Giải thích được ý nghĩa của một số thân mềm
2.Kỹ năng:Rèn kĩ năng quan sát tranh mẫu vật, kĩ năng hoạt động nhóm
3.Thái độ:GD ý thức bảo vệ động vật thân mềm
II.Xác định phương pháp:
Vấn đáp kết hợp quan sát mẫu, tranh và làm việc với SGK
III Chuẩn bị:
1) Giáo viên:
Tranh ảnh một số đại diện thân mềm
Mẫu vật ốc sên, mai mực, mực, ốc nhồi
2) Học sinh:
Mẫu vật ốc sên, mai mực, mực, ốc nhồi
IV.Hoạt động dạy học:
Trang 51) ổn định lớp
2) Kiểm tra bài cũ:Nêu cấu tạo, di chuyển,dinh dưỡng của trai sông?
3) Bài mới:
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung
* Hoạt động 1: Tìm hiểu
một số đại diện.
- GV yêu cầu HS quan sát
kĩ h19.1-5 SGK đọc chú
thích→ nêu các đặc điểm
đặc trưng của mỗi đại
diện
- GV yêu cầu HS tìm các
đặc điểm tương tự mà em
đã gặp?
- Qua các đại diện GV yêu
cầu HS rút ra nhận xét vê:
+ Đa dạng loài
+ Môi trường sống ?
+ Lối sống?
- HS quan sát kĩ 5 hình trong SGK tr.65 đọc chú thích thảo luận rut ra các
đặc điểm …
- Các nhóm kể tên các đại diện có ở đia phương, các nhóm khác bổ sung
- HS tự rút ra kết luận
1) Một số đại diện thân mềm
- Thân mềm có một số loài lớn
- Sống ở cạn, nước ngọt, nươc mặn
- Chúng có lối sống vùi lấp, bò chậm chạp và di chuyển tốc độ cao
* Hoạt động 2: Một số tập
tính ở thân mềm
- GV yêu cầu HS làm việc
độc lập với SGK→ Vì sao
thân mềm có nhiều tập
tính thích nghi với lối
sống?
-GV yêu cầu HS quan
H19.6 SGK đọc chú thích,
thảo luận:
+ ốc sên tự vệ bằng cách
- HS đọc thông tin trong SGK tr 66→ Nhờ hệ thần kinh phát triển làm cơ sở tập tính phát triển
* các nhóm thảo luận thống nhất ý kiến
+ Tự vệ bằng cách thu mình trong vỏ
+ Đào lỗ đẻ trứng→ Bảo
vệ trứng
2) Một số tập tình của thân mềm
a) Tập tính ở ốc sên
b) Tập tính ở mực
Trang 6nào ?
+ ý nghĩa sinh học của tập
tính đào lỗ đẻ trứng của ốc
sên?
- GV điều khiển các nhóm
thảo luận và chốt lại kiến
thức đúng
- GV yêu cầu HS quan sát
H19.7đoc chú thích thảo
luận:
+ Mực săn mồi như thế
nào ?
+ Hỏa mù của mực có tác
dụng gì?
+ Vì sao người ta thường
dùng ánh sáng để câu
mực?
- GV chốt lại kiến thức
* Các nhóm thảo luận thống nhất ý kiến
- Đại diện nhóm phát biểu các nhóm khác bổ sung
* Kết luận: Hệ thần kinh của thân mềm phát triển
là cơ sở cho giác quan và tập tính phát triển thích nghi với đời sống
4.Củng cố và đánh giá:
Kể đại diện khác của thân mềm và chúng có những đặc điểm gì khác với trai sông?
ốc sên bò thường để lại dấu vết trên lá cây, em hãy giải thích ?
5.Hướng dẫn về nhà:
Học bài trả lời câu hỏi SGK
Đọc mục " Em có biết"
Sưu tầm tranh ảnh về thân mềm, vỏ trai, ốc, mai mực
Chữ ký BGH Ngày 26 tháng 10 năm 2009