Tieâu chí cuûa gioáng caây nhóm, thảo luận 5 tiêu chí cử đại diện trả lời, nhóm troàng toát: _ Sinh trưởng tốt trong điều để chọn ra những giống cây khác bổ sung.. kiện khí hậu, đất đai [r]
Trang 1Tiết 7 Ngày soạn :4/9/2009
BÀI 10: VAI TRÒ CỦA GIỐNG VÀ PHƯƠNG PHÁP CHỌN TẠO
GIỐNG CÂY TRỒNG
I MỤC TIÊU:
1 Kiến thức:
_ Hiểu được vai trò của giống cây trồng
_ Nắm được một số tiêu chí của giống cây trồng tốt
_ Biết được các phương pháp chọn, tạo giống cây trồng
2 Kỹ năng:
_ Rèn luyện kĩ năng quan sát, phân tích
_ Kỹ năng hoạt động nhóm
3 Thái độ:
Có ý thức quý trọng, bảo vệ các giống cây trồng quý hiếm trong sản xuất
II CHUẨN BỊ:
1 Học sinh:
Xem trước bài 10
2 Giáo viên:
_ Hình 11,12,13,14 SGK phóng to
_ Chuẩn bị phiếu học tập cho Học sinh
* PHƯƠNG PHÁP:
Trực quan, hỏi đáp tìm tòi, thảo luận nhóm
IV TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1 Ổn định tổ chức lớp: ( 1phút)
Kiểm diện sĩ số lớp
2 Kiểm tra bài cũ: ( 5 phút)
_ Thế nào là bón lót, bón thúc?
_ Phân hữu cơ, phân lân thường dùng để bón lót hay bón thúc? Vì sao?
3 Bài mới:
a Giới thiệu bài mới: ( 2 phút)
Ông cha ta thường có câu “nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống” nhưng ngày nay con người đã chủ động trong tưới tiêu nước, chủ động tạo và sử dụng phân bón, thì giống được đặt lên hàng đầu Vậy giống cây trồng có vai trò như thế nào trong việc thực hiện nhiệm vụ sản xuất trồng trọt và làm như thế nào để có giống tốt? Ta hãy vào bài mới
b Vào bài mới:
* Hoạt động 1: Vai trò của giống cây trồng(10’)
Hoạt động của Thầy Hoạt động của Trò Kiến thức cần đạt _ Giáo viên treo tranh và
hỏi:
_ Học sinh quan sát vàtrả
Trang 2+ Giống cây trồng có vai
trò gì trong sản xuất trồng
trọt?
+ Nhìn vào hình 11a hãy
cho biết thay giống cũ bằng
giống mới năng suất cao có
tác dụng gì
+ Hình 11b sử dụng giống
mới ngắn ngày có tác dụng
gì đối với các vụ gieo trồng
trong năm?
+ Nhìn hình 11c sử dụng
giống mới ngắn ngày có
ảnh hưởng như thế nào đến
cơ cấu cây trồng?
+ Giáo viên chốt lại kiến
thức, ghi bảng
Giống cây trồng có vai trò:
+ Tăng năng suất
+ Tăng vụ
+ Thay đổi cơ cấu cây trồng
Giống cây trồng là yếu tố quyết định đối với năng suất cây trồng
Có tác dụng tăng các vụ gieo trồng trong năm
Làm thay đổi cớ cấu cây trồng trong năm
_ Học sinh ghi bài
trồng:
Giống cây trồng tốt có tác dụng làm tăng năng suất, tăng chất lượng nông sản, tăng vụ và làm thay đổi cơ cấu cây trồng trong năm
* Hoạt động 2: Tiêu chí của giống cây trồng.(6’)
_ Yêu cầu học sinh chia
nhóm, thảo luận 5 tiêu chí
để chọn ra những giống cây
trồng tốt
_ Giáo viên hỏi:
+ Tại sao tiêu chí 2 không
phải là tiêu chí của giống
cây trồng tốt?
_ Giáo viên giảng giải từng
tiêu chí và hỏi:
+ Tại sao người ta lại chọn
tiêu chí là giống chống chịu
sâu bệnh?
_ Tiểu kết, ghi bảng
_ Học sinh thảo luận nhóm, cử đại diện trả lời, nhóm khác bổ sung
Đó là tiêu chí : 1,3,4,5
_ Học sinh trả lời:
Giống có năng suất cao chưa hẳn là giống tốt mà giống có năng suất cao và ổn định mới là giống tốt
_ Học sinh lắng nghe và trả lời:
Nếu giống không chống chịu được sâu bệnh thì sẽ tốn nhiều công chăm sóc, năng suất và phẩm chất nông sản thấp
_ Học sinh ghi bài
II Tiêu chí của giống cây trồng tốt:
_ Sinh trưởng tốt trong điều kiện khí hậu, đất đai và trình độ canh tác của địa phương
_ Có chất lượng tốt
_ Có năng suất cao và ổn định
_ Chống chịu được sâu bệnh
* Hoạt động 3: Phương pháp chọn tạo giống cây trồng(12’)
_ Yêu cầu học sinh quan
sát hình 12,13,14 và kết
_ Học sinh quan sát và thảo luận nhóm
III Phương pháp chọn lọc giống cây trồng:
Trang 3hợp đọc thông tin, thảo
luận nhóm về 4 phương
pháp đó và trả lời theo câu
hỏi:
+ Thế nào là phương pháp
chọn lọc?
_ Giáo viên nhận xét, ghi
bảng
_ Yêu cầu học sinh quan
sát hình 13 và cho biết:
+ Cây dùng làm bố có chứa
gì?
+ Cây dùng làm mẹ có
chứa gì?
+ Thế nào là phương pháp
lai?
_ Giáo viên giải thích hình
và ghi bảng
_ Yêu cầu 1 học sinh đọc to
và hỏi:
+ Thế nào là phương pháp
gây đột biến?
_ Đại diện nhóm trả lời, nhóm khác bổ sung
Từ nguồn giống khởi đầu (1) chọn các cây có đặc tính tốt, thu lấy hạt
Gieo hạt của các cây được chọn (2) và so sánh với giống khởi đầu (1) và giống địa phương (3) Nếu tốt hơn thì cho sản xuất đại trà
_ Học sinh lắng nghe, ghi bài
_ Học sinh quan sát và trả lời:
Có chứa hạt phấn
Có chứa nhuỵ
Lấy phân hoa cuả cây dùng làm bố thụ phân cho nhụy hoa
của cây dùng làm mẹ Sau đó lấy hạt của cây mẹ gieo trồng ta được cây lai Chọn các cây lai có đặc tính tốt để làm giống
_ Học sinh lắng nghe và ghi bảng
_ Học sinh đọc to và trả lời:
Sử dụng tác nhân vật lí (tia) hoặc hoá học để xử lí các bộ phân của cây (hạt, mầm,nụ hoa, hạt phấn…) gây ra đột biến Gieo hạt của các cây đã được xử lí đột biến, chọn những dòng có đột biến có lợi để làm giống
_ Học sinh lắng nghe, ghi
1 Phương pháp chọn lọc: Từ nguồn giống khởi đầu (1) chọn các cây có đặc tính tốt, thu lấy hạt Gieo hạt của các cây được chọn (2) và so sánh với giống khởi đầu (1) và giống địa phương (3) Nếu tốt hơn thì cho sản xuất đại trà
2 Phương pháp lai:
Lấy phấn hoa của cây dùng làm bố thụ phấn cho nhụy hoa của cây dùng làm mẹ Sau đó lấy hạt của cây mẹ gieo trồng ta được cây lai Chọn các cây lai có đặc tính tốt để làm giống
3 Phương pháp gây đột biến:
Sử dụng tác nhân vật lí (tia) hoặc hóa học để xử lí các bộ phận của cây (hạt, mầm,nụ hoa, hạt phấn…) gây ra đột biến Gieo hạt của các cây đã được xử lí đột biến, chọn những dòng có đột biến có lợi để làm giống
4 Phương pháp nuôi cấy mô:
Tách lấy mô ( hoặc tế bào) sống của cây, nuôi cấy trong môi trường đặc biệt Sau một thời gian, từ mô
( hoặc tế bào) sống đó sẽ hình thành cây mới, đem trồng và chọn lọc ra được
Trang 4_ Giáo viên giảng thích rõ
thêm, ghi bảng
_ Yêu cầu nhóm cũ thảo
luận và cho biết:
+ Thế nào là phương pháp
nuôi cấy mô?
_ Giáo viên giải thích , bổ
sung, ghi bảng
+ Theo em trong 4 phương
pháp trên thì phương pháp
nào được ứng dụng rộng rãi
nhất hiện nay?
_ Giáo viên chốt lại kiến
thức
bài
_ Nhóm thảo luận và trả lời:
Tách lấy mô (hoặc tế bào) sống của cây, nuôi cấy trong môi trường đặc biệt Sau một thời gian, từ mô ( hoặc tế bào) sống đó sẽ hình thành cây mới, đem trồng và chọn lọc ra được giống mới
Đó là phương pháp chọn lọc
_ Học sinh ghi bài
giống mới
4 Củng cố: ( 5 phút)
I Hãy chọn câu trả lời đúng:
1 Trong trồng trọt thì giống có vai trò:
a Quyết định đến năng suất cây trồng
b Làm tăng chất lượng nông sản, tăng vụ
c Có tác dụng làm thay đổi cơ cấu cây trồng
d Câu a,b,c
2 Tiêu chuẩn nào được dùng để đánh giá một giống tốt?
a Sinh trưởng mạnh và chất lượng tốt
b Năng suất cao, chống chịu sâu bệnh tốt
c Sinh trưởng mạnh, chất lượng, năng suất cao ổn định, chống chịu sâu bệnh
d Năng suất, chất lượng tốt và ổn định
II Điền vào chổ trống:
a Lấy hạt của cây tốt trong quần thể đem gieo trồng ở vụ sau và so sánh với giống khởi đầu và giống địa phương là phương pháp:………
b Lấy hạt lúa nẩy mầm xử lí tia phóng xạ trong điều kiện nhất định rồi đem trồng, chọn lọc là phương pháp: ………
Đáp án: I 1.d 2.c II a chọn lọc b gây đột biến
5 Nhận xét – dặn dò: (2 phút)
_ Nhận xét về thái độ học tập của học sinh
_ Dặn dò: Về nhà học bài, trả lời các câu hỏi cuối bài và xem trước bài 11
IV/Rút kinh nghiệm