GV: Thuật ngữ công cơ học chỉ dùng trong trường hợp có lực tác dụng vào vật làm vật dịch chuyển một quãng đường. Công cơ học còn gọi là công của lực (công của vật), gọi tắt là công ●Côn[r]
Trang 1Tuần 18:
Tiết 16 :
Ngày dạy :………
1 Mục tiêu:
1.1 Kiến thức:
- Viết được công thức tính công, nêu được tên các đại lượng và đơn vị cho trường hợp hướng của lực trùng với hướng dịch chuyển của điểm đặt lực
- Nêu được ví dụ trong đó lực thực hiện công hoặc không thực hiện công
- Nêu được điều kiện có công cơ học
1.2 Kỹ năng:
- Biết vận dụng công thức A = F.s để tính công trường hợp phương của lực trùng với phương chuyển dời của vật
- Biết công của lực bằng không khi phương của lực vuông góc với phương chuyển đời của vật
1.3 Thái độ:
- Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường
- Giáo dục thái độ hợp tác trong nhóm
2 Nội dung học tập:
- Khi nào có công cơ học
- Công thức tính công
3 Chuẩn bị:
3.1 GV: Giáo viên sử dụng giáo án điện tử
3.2 HS:
- Kiến thức cũ : Sự nổi
- Đọc trước nội dung bài mới :
Trả lời câu hỏi:
1 Khi nào có công cơ học?
2 Công thức tính công
4 Tổ chức các hoạt động học tập:
4.1 Ổn định tổ chức và kiểm diện: (1’)
GV : Kiểm tra sĩ số lớp
HS : Lớp trưởng báo cáo 8A1 8A2 8A3
4.2 Kiểm tra miệng: (5’) slides 2,1820
<1>Một vật nhúng trong chất lỏng (khí) chịu tác dụng của những lực nào? Điều kiện để một vật chìm xuống, nổi lên, lơ lửng trong chất lỏng Làm bài 12.1 (SBT/17) (8đ)
HS :
Bài 13: Công cơ học
Trang 2+ Một vật nhúng trong chất lỏng (khí) chịu tác dụng của 2 lực đó là trọng lực P và lực
đẩy Ác-si-mét FA (3đ)
+ Điều kiện để một vật nhúng trong chất lỏng: (3đ)
_ Chìm xuống khi P > FA hay dV > dl ( dv: trọng lượng riêng của vật; dl: Trọng lượng riêng
của chất lỏng )
_ Nổi lên khi: P < FA hay dv < dl
_ Lơ lửng khi: P = FA hay dv= dl
+ Sửa BT 12.1/17/SBT (2đ)
B Bằng trọng lượng của phần nước bị vật chiếm chỗ
<2> (8đ)Viết công thức tính lực đẩy Ác-si-mét khi vật nổi trên mặt thống chất lỏng? Nêu
tên từng đại lượng và đơn vị tính
Ap dụng : Tính lực đẩy Ác-si-mét tác dụng lên khối gỗ nhúng vào trong nước, biết trọng
lượng riêng của nước là d = 10000 N/m3 và thể tích phần gỗ chìm trong nước là 0,000076
m3
HS :
+ Công thức tính lực đẩy Ác-si-mét: FA = d.V (4đ)
FA: lực đẩy Ác-si-mét (N)
d : Trọng lượng riêng của chất lỏng (N/m3)
V: Thể tích của phần vật chìm trong chất lỏng (m3)
Ap dụng : (4đ)
d = 10000 N/m3 Lực đẩy Ác-si-mét tác dụng lên khối gỗ
V = 0,000076 m3 FA = d V = 10000 x 0,000076 = 0,76 (N)
FA = ? N
<3> Con ngựa (con bò) đang kéo một chiếc xe đi trên đường và một người lực sĩ cử tạ đỡ
quả tạ ở tư thế thẳng đứng, trong hai trường hợp thì trường hợp nào có công cơ học? (2đ)
HS : Trường hợp con ngựa (con bò) đang kéo một chiếc xe đi trên đường là thực hiện
công cơ học, một người lực sĩ cử tạ đỡ quả tạ ở tư thế thẳng đứng không thực hiện công cơ
học
4.3 Tiến trình bài học:
*Đặt vấn đề: (1’) slide 3
Người lực sĩ đang giữ quả tạ ở tư thế thẳng đứng, người lực sĩ đang nâng quả tạ từ thấp
lên cao, trong các trường hợp này thì trường hợp nào có công cơ học Vậy công cơ học là
gì?
*Hoạt động 1: Hình thành khái niệm công (10’) slides 57,
2127
Mục tiêu: HS nắm được khi nào có công cơ học
GV: Gọi HS đọc thông tin trong SGK/46
HS: Làm theo yêu cầu của GV
GV: Yêu cầu HS quan sát thí nghiệm ảo hình 13.1 ; 13.2
● Con bò (hoặc con ngựa) đang kéo xe, vậy con bị (con ngựa) I Khi nào có Công cơ học? 1 Nhận xét:
Trang 3tác dụng gì vào xe ?
HS : Con bò (con ngựa ) tác dụng lực kéo vào xe
●Khi con bò (con ngựa) tác dụng lực vào xe thì xe như thế nào ?
HS: Di chuyển một quãng đường
●Khi này lực kéo của con bò (con ngựa) đã thực hiện gì ?
HS: Công cơ học
GV: Yêu cầu HS rút ra nhận xét
●Khi giữ quả tạ thẳng đứng người lực sĩ có tác dụng lực vào quả
tạ không ?
HS: Khi giữ quả tạ thẳng đứng người lực sĩ có tác dụng lực vào
quả tạ
●Lúc này quả tạ có di chuyển không ?
HS: Quả tạ không di chuyển mà đứng yên
●Người lực sĩ có thực hiện công cơ học hay không?
HS: Không thực hiện công cơ học
GV: Yêu cầu HS rút ra nhận xét
●Khi nào có công cơ học?
HS: Khi có lực tác dụng vào vật và vật di chuyển một quãng
đường
GV: Yêu cầu HS tìm từ thích hợp điền vào chỗ trống trả lời câu
C2 :
HS: lực / dịch chuyển
GV: Thuật ngữ công cơ học chỉ dùng trong trường hợp có lực
tác dụng vào vật làm vật dịch chuyển một quãng đường Công
cơ học còn gọi là công của lực (công của vật), gọi tắt là công
●Công cơ học phụ thuộc vào các yếu tố nào?
* GDMT :
●Trong giao thông đường gồ ghề khó đi, khi xảy ra ách tắc giao
thông các xe vẫn nổ máy Trong các trường hợp đó có tốn hao
năng lượng hay không ?
HS: Trong các trường hợp đó có tốn hao năng lượng
GV:
- Khi có lực tác dụng vào vật nhưng vật không di chuyển thì
không có công cơ học nhưng con người, máy móc vẫn tiêu tốn
năng lượng Trong giao thông vận tải, các đường gồ ghề làm các
phương tiện di chuyển khó khăn, máy móc cần tiêu tốn nhiều
năng lượng hơn Tại các đô thị lớn, mật độ giao thông đông nên
thường xảy ra tắc đường Khi tắc đường, các phương tiện giao
thông vẫn nổ máy tiêu tốn năng lượng vô ích, đồng thời xả ra
môi trường nhiều chất khí độc hại
- Biện pháp : Cải thiện chất lượng đường giao thông và thực
hiện các giải pháp đồng bộ nhằm giảm ách tắc giao thông, bảo
vệ môi trường và tiết kiệm năng lượng
- Con bò thực hiện công cơ học
- Người lực sĩ không thực hiện công cơ học
2 Kết luận:
- Chỉ có công cơ học khi có lực
tác dụng vào vật và làm cho vật dịch chuyển một quãng đường
- Công cơ học phụ thuôc vào 2 yếu tố: Lực tác dụng vào vật và quãng đường vật dịch chuyển
Trang 4*Hoạt động 2: Củng cố kiến thức về công cơ học (5’)
slides12, 2830
Mục tiêu: HS vận dụng được điều kiện có công cơ học để trả lời
các câu C
GV: Yêu cầu HS đọc và trả lời câu C3,4
HS: Làm theo yêu cầu của GV
C3: a.Người thợ mỏ đang đẩy cho xe goòng chở than chuyển
động
c Máy xúc đang làm việc
d Người lực sĩ đang nâng quả tạ từ thấp lên cao (Có lực tác
dụng vào vật và vật chuyển dời)
●Người HS trong trường hợp nào thực hiện công cơ học?
HS: Người HS đang viết bài
C 4: a Lực kéo của đầu tàu đang kéo đoàn tàu chuyển động
b Lực hút của Trái Đất (Trọng lực) làm cho quả bưởi rơi từ
trên cây xuống
c Lực kéo của người công dân
*Hoạt động 3: Tìm hiểu công thức tính công (15’)
Mục tiêu: HS viết được công thức tính công cơ học và vận dụng
vào giải bài tập đơn giản
GV: Đưa ra các ví dụ để HS so sánh công trong các trường hợp
để cho HS thấy được sự phụ thuộc của A vào F, s là tỉ lệ thuận
●Nêu công thức tính công ?
Lưu ý:
_ Nếu vật chuyển dời không theo phương của lực thì công được
tính bằng một công thức khác, sẽ học ở lớp trên
_ Nếu vật chuyển dời theo phương vuông với phương của lực
thì công của lực đó bằng 0
GV: Từ công thức GV hướng dẫn HS tìm đơn vị của công
GV: Yêu cầu HS đưa ra công thức tính F, s
HS: F =
A
s ; s =
A F
GV: Gọi HS đọc và thảo luận theo nhóm trả lời câu C5, C6 trong
vòng 4 phút
Hướng dẫn:
- Đề bài đã cho những đại lượng nào?
- Yêu cầu tính đại lượng nào?
- Sử dụng công thức nào để tính?
- Giải đúng các bước giải bài tập vật lí HS: Làm theo yêu cầu của GV
GV: Gọi bất kỳ HS trong nhóm lên bảng giải, HS nhóm khác
nhận xét, GV nhận xét
C5:
3 Vận dụng:
II Công thức tính công:
1 Công thức tính công cơ học:
Trong đó :
A : Công cơ học (J)
F : Lực tác dụng vào vật (N)
s : Quãng đường dịch vật chuyển (m)
1J = 1N 1m = 1Nm
2 Vận dụng:
A = F s
Trang 5Tóm tắt
Fk = 5000N
s = 1000m
A = ? kJ
Giải
Công của lực kéo đầu tàu:
A = Fk.s = 5000 1000 = 5 000 000(J) = 5 000 (kJ) Đáp số: A = 5 000 kJ
C6:
Tóm tắt
m = 2kg P = 20N
h = 6m
A = ?J
Giải
Công của trọng lực là:
A = P.h = 20 6 = 120 (J) Đáp số: A = 120J
GV: Gọi HS giỏi, HS khá đọc và trả lời câu C7
HS:
C7: Trọng lực có phương thẳng đứng, vuông góc với phương
chuyển động của vật, nên không có công cơ học của trọng lực
4.4 Tổng kết: (3’) slides 13, 14
- Lồng ghép vào bài mới và củng cố theo từng phần
- Giáo viên hướng dẫn HS vẽ sơ đồ tư duy
- GV gọi HS đọc mục có thể em chưa biết
4.5 Hướng dẫn học tập: (5’) slides15, 16
Trang 6* Đối với bài học tiết này:
Học thuộc bài và làm BT 13.113.12 trong SBT/37, 38 Riêng 13.413.5 dành cho HSG, HS khá
Hướng dẫn bài 13.3:
- Trọng lượng của thùng hàng (lực cần thiết để nâng thùng hàng): P = 10.m
- Áp dụng công thức tính công: A = F.s = P.h
* Đối với bài học tiết tiếp theo:
Chuẩn bị bài mới, bài 14: ĐỊNH LUẬT VỀ CÔNG
+ Mỗi nhóm chuẩn bị một sợi dây nilông, bảng 14.1 (SGK/50)
+ Xem lại: Máy cơ đơn giản (Vật lí 6)
+ Đọc trước nội dung bài mới:
Chú ý : Đọc kỹ thí nghiệm và định luật về công
5 Phụ lục: