- Chỉ ra và hiểu được ý nghĩa của những chi tiết tưởng tượng, kì ảo của truyện.. hs thảo luận Giải thích nguồn gốc các dân tộc, cuộc chia tay phản ánh nhu cầu phát triển của dân tộc tr
Trang 1- Giúp hs nắm được định nghĩa truyền thuyết
- Hiểu nội dung ý nghĩa của truyện con rồng cháu tiên
- Chỉ ra và hiểu được ý nghĩa của những chi tiết tưởng tượng, kì ảo của truyện
- kể lại được truỵện
II Bài mới: (35 phút )
Hoạt động 1 : giới thiệu bài: (2 phút )
Hoạt động 2: Đọc - hiểu văn bản:
- GV hướng dẫn hs cách đọc GV đọc mẫu môtị
đoạn, gọi hs đọc tiếp
- Gọi hs đọc phần chú thích sgk
? Qua phần chú thích cho biết truyền thuyết là
gì?
HS trả lời theo sgk
? Văn bản này được chia làm mấy phần?
phần 1: từ đầu Long Trang
3 phần phần 2: tiếp theo lên đường
phần 3 : còn lại
? Tìm những chi tiết trong truyện thể hiện tính
chất kì lạ lớn lao đẹp đẽ về nguồn gốc của
1 Hình tượg LLQ& ÂCơ:
- LLQ& ÂCơ đều là thần có sức khỏe vô địch có nhiều phép lạ
Âu Cơ xinh đẹp tuyệt trần
- LLQ giúp dân diệt trừ yêu quái, dạy dân cách trồng trọt chăn nuôi và cách ăn ở
2 Cuộc tình duyên kì lạ:
Trang 25
3
? V iệc kết duyên của LLQ & ÂC có gì kì lạ?
? cuộc tình duyên lì lạ này có ý nghĩa gì?
( HS thảo luận )
- Đó là sự kết hợp những gì đẹp nhất của con
người và thiên nhiên, của hai giống nòi tài giỏi
xinh đẹp
? Điều kì lạ ấy có ý nghĩa gì?
- Đàn con là sự kết tinh những tinh hoa của tiên
rồng, nét đẹp của mẹ, tài năng của cha
- Hình tượng “ môt bọc” chỉ rõ dân tộc ta là con
một cha, cụm từ “ một bọc” chuyển sang âm hán
việtthành “đồng bào” từ mượn gốc Hán
? LLQ và Âu Cơ chia con ra sao? để làm gì?
? Chi tiết chia con nhằm nói lên điều gì? (hs
thảo luận )
Giải thích nguồn gốc các dân tộc, cuộc chia
tay phản ánh nhu cầu phát triển của dân tộc
trong việc cai quản đất đai rộng lớn
? Em hiểu thế nào là chi tiết tưởng tượng kì ảo?
- Chi tiết kkhông có thật được tác giả dân gian
sáng tạo nhằm mục đích nhất định
- Chi tiết tưởng tượng kì ảo trong truyện cổ tích
dân gian gắn với quan niệm tín ngưỡng vật tổ
? Vai trò của chi tiết tưởng tượng kì ảo trong
truyện?
- Tô đặm tính chất kì lạ, lón lao, đẹp đẽ của nhân
vật sự kiện, thần kì hóa, tin yêu tôn kính tổ tiên
dân tộc tăng sức hấp dẫn cho tác phẩm
? Ý nghĩa của truyện : “ CRCT ”
Hoạt động 3: Luyện tập:
Cho hs thảo luận bài tập 1 sgk
IV Kiểm tra đánh giá:
GV đánh giá lại toàn bộ tiết học Về học bài ,
soạn bài “ Bánh chưng bánh giày ”
- LLQ: thần, nòi rồng ở biển
- ÂC: Tiên tren non gặp nhau yêu mến kết duyên
* ÂC sinh con:
- Sinh ra bọc trăm trứng nở trăm con trai hồng hào, đẹp đẽ khỏe mạnh như thần
* Cảnh chia con:
Nguồn góc các dân tộcviệt nam, sống trên mọi miền đất nước
- Cụm từ: Khi có việc thì giúp
đỡ lẫn nhau ý nguyện đoàn kết, thống nhất
* Ghi nhớ (sgk )
Trang 3Tuần 1 Tiết 2 Ngày soạn:23/ 8/ 2008 Ngày giảng:28/ 8/ 2008
- Hiểu được nội dung, ý nghĩa và những chi tiết tưởng tượng kì ảo của truyện
- Biết tóm tắt và kể được truyện
B: Chuẩn bị:
GV: N/c tài liệu, tranh về cảnh Lliêu làm bánh
HS: Chuẩn bị bài soạn
C: Tiến trình lên lớp :
I Ổn định lớp (2 phút )
II Kiểm tra bài cũ: (5 phút ) Thế nào là truyền thuyết ? tóm tắt truyện CRCT III Bài mới:
Hoạt động 1: giới thiệu bài (2 phút )
Hoạt động 2: Đọc - hiểu văn bản
2 Cuộc thi tài giải đố
- Lliêu là người thiệt thòi nhất
Trang 4Để LL bộc lộ trí tuệ, khả năng việc dành
được kế vị vua mới xứng đáng
? Vì sao những thứ bánh của LL vua cha
chọn tế trời đất và tiên vương và LL được
chọn nối ngôi ? (HS thảo luận )
Hoạt động 3: Luyện tập:
Bài tập 1: (HS thảo luận nhóm)
? Nêu ý nghỉa phong tục ngày tết gói bánh
chưng bánh giày ?
- Để nhớ tổ tiên, tỏ lòng thờ kính đất
trời, đề cao nghề nông
IV Kiểm tra đánh giá:
1 Củng cố : GV củng cố lại toàn bộ bài
Dặn dò: về học bài , soạn bài mới
-Được thần mách bảo: “ Không có gì quý… làm bánh”
- Hai thứ bánh có ý nghĩa thực tế, ý
tưởng sâu sắc tượng trưng cho trời, đất,muôn loài hợp ý vua tài đức của người có thể nối chí vua
Huy động kiến thức của hs về các loại vă bản mà hs đã biết.
Hình thành sơ bộ khái niệm: vă bản, mục đích giao tiếp, phương thức biểu đạt
Trang 5Kiểm tra sự chuẩn bị của hs
III Bài mới:
Hoạt động 1: giới thiệu bài (2 phút )
? Trong đời sống khi có một tư tưởng, t/ c
nguyện vọng cần biểu đạt cho mọi người hay
ai đó biết thì em làm thế nào?
? Khi muốn biểu đạt tư tưởng, tình cảm
nguyện vọng một cách đầy đủ trọn vẹn cho
người khác hiểu thì em phải làm thế nào?
? GV cho hs đọc 2 câu ca dao trong sgk
? Hai câu ca dao này sáng tác ra để làm gì?
- Vb gồm 2 câu viết ra để nêu lên một lời
khuyên phải bèn lòng vững chí, không thay
đoỏi, không dao động khi người khác thay đổi
chí hướng
? Hai câu 6 & 8 liên kết với nhau ntn?
- Liên kết với nhau bằng luật thơ lục bát, về ý
2 câu tập trung một ý, không thay đổi ý chí
- GV hướng dẫn hs cách nhận biết văn bản
Chia nhóm hs thảo luận (d, đ, e )
GV chốt lại kiến thức và cho hs đọc ghi
1 Văn bản và mục đích giao tiếp
- Giao tiếp là hoạt động truyền đạt, tiếp nhận tư tưởng, tình cảm bằng phương tiện ngôn từ
- Văn bản là chuỗi lời nói miệng hay bài viếtcó chủ đề, liên kết mạch lạc, lí lẽ
2 Kiểu văn bản và phương thức biểu đạt:
- Có 6 kiểu văn bản và phương thức biểu đạt:
+ Tự sự + Miêu tả + Biểu cảm + Nghị luận + Thuyết minh + Hành chính công vụ
* Ghi nhớ: (sgk )
II Luyện tập:
Trang 63
a tự sự b miêu tả c nghị luận
d biểu cảm đ thuyết minh
2 bài tập 2:
Truyền thuyết con rồng cháu tiên thuộc kiểu
văn bản nào? Vì sao?
Vb tự sự
IV Kiểm tra đánh giá:
1 củng cố :GV củng cố lại toàn bộ bài
2 Dặn dò : về học bài, soạn bài
TUẦN 2 TIẾT 6 Ngày soạn: 2/ 9/ 2008
Ngày giảng: 4/ 9/ 2008 Bài 2
Tiếng việt: TỪ MƯỢN
A Mục tiêu cần đạt:
Giúp hs hiểu được thế nào là từ mượn (đặc biệt là từ Hán Việt ) và các nguyên tắc mượn từ
- Bước đầu biết sử dụng từ mượn một cách hợp lý trong nói, viết
? Từ là gì? Phân biệt từ ghép và từ láy
III Bài mới:
Hoạt động 1: Giới thiệu bài: (2 Phút )
? Thế nào là từ thuần việt?
? Dựa vào chú thích ở bài Thánh Gióng
hãy giải thích nghĩa của từ “ trượng”, từ “
tráng sĩ” trong ví dụ
? Theo em các từ chú thích trên có nguồn
I Từ thuần việt và từ mượn :
Trang 7? Trong các từ sứ giả, ti vi, xà phòng, buồm, mít tinh, ra - đi – ô, gan, điện, ga, bơm, xô viết…
- Mượn tiếng Anh: ti vi, mít tinh, in- tơ- nét
Pháp: xà phòng, ra- đi-ô, ga Nga: xô viết
Hán: sứ giả, giang sơn
? Thế nào là từ mượn? Từ mượn được mượn từ những nước nào?
* GV cho hs đọc nguyên tắc mượn từ trongsgk
- Những chữ ta không có, khó dịch thì nên mượn
Vd: Độc lập, Tự do
- Những chữ ta có tương đương thì không nên mượn tùy tiện, ảnh hưởng đến
sự trong sáng, thuần khiếtcủa ngôn ngữ dt
? N êu nguyên tắc mượn từ?
IV Kiểm tra đánh giá:
1 Củng cố: GV củng cố lại toàn bài
-II Nguyên tắc mượn từ:
- Không nên mượn từ nước ngoàimột cách tùy tiện
* Ghi nhớ (sgk ) III Luyện tập:
Trang 8
TUẦN 3 TIẾT 11 + 12 Ngày soạn: 10/ 9/ 2008 Ngày giảng: 12/ 9/ 2008
Tập làm văn
SỰ VIỆC VÀ NHÂN VẬT TRONG VĂN TỰ SỰ
A Mục tiêu cần đạt:
- Nắm được vai trò chức năng và ý nghĩa của sự việc và nhân vẩttong văn bản tự sự
- Vận dụng và hiểu các yếu tố trên khi đọc truyện
- Gd lòng say mê khi cảm thụ tác phẩm văn học
? Nêu đặc điểm và ý nghĩa văn bản tự sự?
III Bài mới:
Hoạt động 1: Giới thiệu bài ( 2 phút )
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
Trang 9Tuần 7 tiết 23 Ngày soạn: 3/ 10/ 2008 Ngày giảng: 6/ 10/ 2008
TIẾNG VIỆT CHỮA LỖI DÙNG TỪ
GV: soạn bài, xem ngữ liệu
HS: xem trước bài
C Lên lớp:
I Ổn định lớp: (2 phút )
II Bài cũ: ( 5 phút )
? Lên bảng viết thật chính xác những từ sau: sông núi, xông pha, xào xạc, sáo rỗng
III Bài mới: ( 35 phút )
? Việc lặp lại như vậy có tác dụng gì?
? Trong đoạn b có những từ nào được lặp lại?
Lặp lại mấy lần?
? Cùng là hiện tượng lặp từ nhưng tác dụng lặp
ở câu b có giống câu a không? Vì sao?
- Sửa lại: Em rất thích đọc truyện dân gian vì
truyện có nhiều chi tiết tưởng tượng kì ảo.
? Gạch dưới các từ dùng sai âm trong hai câu a,
b?
? Tại sao có lỗi dùng từ sai âm như vậy?
? Hãy viết lại các từ dùng sai cho đúng?
Trang 1015
nội dung luôn gắn với nhau ( vì không nhớ
chính xác )sai hình thức sai nội dung
+ Tham quan: xem tận mắt để mở rộng hiểu biết
hoặc học tập kinh nghiệm
+ Thăm quan: vô nghĩa ( từ này không có trong
tiếng việt )
+ Mấp máy: cử động khẽ và liên tiếp
+ Nhấp nháy: mở ra nhắm lại liên tiếp, hoặc có
ánh sáng khi lóe ra, khi tắt liên tiếp
? Vậy vì sao ta phải dùng đúng âm của từ?
Để hiểu đúng nhgiã của từ
? Lược bỏ những từ ngữ lặp trong các câu : ( hs
thảo luận )
2 Cách sửa:
- Thăm quan Tham quan
- Nhấp nháy mấp máy
Muốn tránh mắc lỗi dùng sai
âm của từ phải hiểu đúng nghĩa của từ
III Luyện tập:
1 Bài tập 1:
a bỏ: bạn, ai, cũng, lấy làm, bạn ,Lan
b bỏ: câu chuyện ấy thay bằng câu chuyện này
c bỏ: lớn lên
3 IV Kiểm tra đánh giá:
1 Củng cố: GV củng cố lại toàn bài.
2 Dặn dò: Về học bài, làm bài tập 2
Soạn bài tiếp theo
Trang 11Tuần 7 Tiết 24 Ngày soạn: 4/ 10/ 2008 Ngày giảng: 6/ 10/ 2008
TRẢ BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 1
A Mục tiêu cần đạt:
Đánh giá bài tập làm văn theo yêu cầu của bài văn tự sự: nhân vật, sự việc, cách kể, mục đích ( chủ đề ) , sửa lỗi chính tả, ngữ pháp yêu cầu kể bằng lời văn của em không đòi hỏi nhiều đối với hs
B Chuẩn bị: Những bài văn khá, những lỗi dùng từ đặt câu
C Lên lớp:
I Nhắc lại đề bài: Kể lại truyện truyền thuyết “ Thánh Gióng” bằng lời văn của
em
Cho hs trả lời các câu hỏi sgk để thấy rõ nội dung yêu cầu của bài viết
II Nhận xét ưu khuyết điểm:
1 ưu điểm:
- Đa số hs kể được nội dung diễn biến sự việc ( thân bài )
- Chữ viết tương đối sạch sẽ gọn gàng
- Một số bài làm rất tốt: My, Duyên, Lan Anh, Hằng
2 Khuyết điểm:
- Đại đa số phần mở bài chưa giới thiệu được nhân vật, sự việc cần kể theo yêu cầu của đề
- Còn phụ thuộc nhiều vào văn bản sgk ( chép lại truyện )
- Truyện kể chưa làm nổi bật được chủ đề
- Bên cạnh một số bài viết khá thì rất nhiều bài làm quá sơ sài, cẩu thả và sai lỗi chính tả nhiều
III Phát bài, gọi điểm: giải đáp thắc mắc của hs.
- Tuyên dương những bài đạt điểm cao
Trang 12Tuần 7 tiết 25 + 26 Ngày soạn: 4/ 10/ 2008
?Nêu ý nghĩ của truyện Thạch Sanh
III Bài mới: (80)
? Hình thức dùng câu đố thử tài nhân vật có phổ biến
trong truyện cổ tích không? Vì sao vậy?
- Người xưa muốn lựa chọn nhân tài người ta thường
dùng câu đố hoặc vế đối để phát hiện
? Theo em hình thức dùng câu đố thử tài nhân vật có
biến trong truyện cổ tích:
- Câu đố để thử tài nhân vật là chi tiết phổ biểntong truyện cổ dân gian và cổ tích nói riêng
- Tác dụng:
+ Tạo thử thách để nhân vật bộc lộ tài năng và phẩm chất
+ Tạo tình huống cho cốt
Trang 13? Sự mưu trí, thông minh của em bé được thử thách
qua mấy lần?
? Lần 1 sự thông minh của em béđược phát hiện qua
câu đố của ai?
? Các lần sau là thử thách của ai?
?Em có nhận xét gì về mức độ của các lần thách đố?
? + Vì sao lần sau lại khó hơn lần trước?
- Thứ nhất ta hãy xét về người ra đố
+ Viên quan, vua, sứ thần nước ngoài
- Thứ hai: hãy so sánh nội dung câu đố sau so với câu
đố trước thì mức độ thế nào?
+ T/c oái oăm của câu đố mỗi ngày một tăng lên
Mặt khác sự oái oăm ấy còn được thể hiện qua đối
tượng giải đố Bất lực bó tay đã làm nổi bật sự tài
tình của chú bé ntn?
- Lần 1: câu đố dành cho cha
- Lần 2: So sánh cậu với toàn thể dân làng
- Lần 3: Cậu đấu trí với vua
- Lần 4: So sánh cậu với vua, quan, các ông trạng,
các nhà thông thái
? Mỗi lần thử thách em bé có vượt qua không?
? Cách giải đố có giống nhau không? Điều đó chứng
?Các lời giải đố có ý nghĩa đề cao cái gì?
? Truyện đề cao trí thông minh hơn người nhưng đó
là sự thông minh nào? ( có ở trong sách vở không)
? Truyện thú vị ở điểm nào?
truyện phát triển
+ Gây hứng thú hồi hộp cho người nghe
+ người ra đố + tính chât + đối tượng giải đố
3 Cách giải đố của em bé:
- Em bé đã dùng những cách rất thông minh để giải đố
4 Ý nghĩa của truyện:
a Đề cao trí thông minh.
- Đề cao kinh nghiệm đời sống (đg cày, bước chân ngựa, con ốc )
b Ý nghĩa hài hước:
- Một em bé hồn nhiên
Trang 14chiến thắng nhiều đối thủ
đem lại tiếng cười vui vẻ
* Ghi nhớ sgk
3 Phút IV Kiểm tra đánh giá:
1 Củng cố: GV củng cố lại toàn bài.
2 Dặn dò : Về học bài.
Soạn bài : Chữa lỗi dùng từ
Tuần 8 tiết 27 Ngày soạn: 11/ 10/ 2008 Ngày giảng: 13/ 10/ 2008
- Giáo viên: Soạn bài, nghiên cứu ngữ liệu,
- Học sinh: Soạn bài ở nhà,
C/ TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
I/ Ổn định lớp ( 2 phút ) II/ Bài cũ ( 5 phút )
? Lặp từ có tác dụng như thế nào?
? Nguyên nhân nào dẫn đến sử dụng lẫn lộn các từ gần âm?
III/ Bài mới: ( 35 phút )
Giáo viên cho học sinh đọc lần lượt từng câu có
dùng từ sai và yêu cầu phát hiện lỗi
? Câu a có từ nào dùng sai?
- Yếu điểm: điểm quan trọng
- Đề bạt: Cử giữ chức vụ cao hơn ( thường do
cấp có thẩm quyền cao hơn quyết định mà
không phải do
- Chứng thực xác nhận là đúng sự thật? Vậy các
từ trên đặt vào nghĩa của cả câu có phù hợp
không?
? Các câu trên ta có thể sửa lại như thế nào?
- Điểm yếu, nhược điểm (điểm còn yếu kém )
- Bầu: chọn bằng bỏ phiếu hoặc biểu quyết
- Chứng kiến: trông thấy tận mắt sự việc xẩy ra
b Thay đề bạt = bầu
c Thay chứng thực = chứng kiến
Trang 15? Nguyên nhân nào dẫn đến những lỗi sai trên?
- Nguyên nhân: + không biết nghĩa
+ hiểu sai nghĩa
+ hiểu không đầy đủ
? Chữa lỗi dùng từ trong các câu sau:
a Thay từ đá = đấm hoặc tống = tung
b Thực thà = Thành khẩn
Bao biện = Ngụy biện
c Tinh tú = Tinh túy
Trang 16Họ tên : KIỂM TRA NGỮ VĂN
Lớp 6: Thời gian (45 )
PHẦN TRẮC NGHIỆM: ( 3 điểm )
Câu 1: Truyền thuyết là gì?
A Những câu chuyện hoang đường
B Truyện kể về các nhân vật và sự kiện có liên quan đến lịch sử thời quá khứ.
C Truyện kể lại hiện thực đời sống hã hội
D Truyện kể về cuộc đời một số kiểu nhân vật quen thuộc.
Câu 2: Truyện: “ Con Rồng cháu Tiên” nhằm:
A Giải thích nguồn gốc của Lạc Long Quân và Âu Cơ.
B Giải thích sự việc kết hôn của Lạc Long Quân và Âu Cơ.
C Giải thích giống nòi người Việt.
D Giải thích sự việc chia con của Lạc Long Quân và Âu Cơ
Câu 3 : Truyền thuyết “ Thánh Gióng” phản ánh rõ nhất quan niệm và ước mơ gì của
nhân dân ta?
A Vũ khí hiện đại để giết giặc.
B Người anh hùng đánh giặc cứu nước.
C Tinh thần đoàn kết chống xâm lăng.
D Tình làng nghĩa xóm.
Câu 4: Nội dung nổi bật nhất của truyện Sơn Tinh , Thủy Tinh là gì?
A Hiện thực đấu tranh chinh phục thiên nhiên của tổ tiên ta.
B Các cuộc chiến tranh chấp nguồn nước đất đai giữa các bộ lạc.
C Sự tranh chấp quyền lực giữa các thủ lĩnh.
D Sự ngưỡng mộ Sơn Tinh và lòng căm ghét Thủy Tinh.
Câu 5: Gươm thần Long Quân cho Lê Lợi mượn tượng trưng cho điều gì?
A Sức mạnh của thần linh.
B Sức mạnh của Lê Lợi và nghĩa quân Lam Sơn
C Sức mạnh của vũ khí hiệu nghiệm.
D Sức mạnh của sự đoàn kết nhân dân.
