c) Của đáng mười Nhu chỉ bán được năm. Có khi chẳng lấy được đồng nào là khác nữa... Bài tập thêm: Chỉ rõ và khôi phục các thành phần câu bị rút gọn:. a) Mong các cháu mai sau lớn lên [r]
Trang 1Người dạy: Bùi Châu Thanh Trường THCS Tân Mỹ
Trang 2Ằ T Á G I N
S A U P H Ú T C H I A L I
S À I G Ò N T Ô I Y Ê U
T R A N G T R Ọ N G
T I Ế N G G À T R Ư A
Ố
B I Ể U C Ả M
1
2
3
4
5
6
7
8
9
13 13 8 12 10 11 3 4 7
1 Tên gọi khác của bài thơ Nguyên tiêu là gì?
2 Đây là tên đoạn trích nói về nỗi lòng của người vợ sau lúc tiễn đưa chồng ra trận
3 Tên Hán Việt của bài thơ viết theo chủ đề “Vọng nguyệt hoài hương” là gì?
4 Câu văn: “Tôi yêu trong nắng sớm, một thứ nắng ngọt ngào,
vào buổi chiều lộng gió nhớ thương ” trích từ văn bản nào?
nước, đảm việc nhà” mang lại sắc thái biểu cảm nào?
6 Bài thơ nào gợi nhắc về những kỉ niệm đẹp của tuổi thơ và
tình bà cháu?
7 Tên một loại sản vật gắn liền với làng Vòng
8 Mùa nào được nhắc đến trong tùy bút “ Tháng giêng mơ về
trăng non rét ngọt” của Vũ Bằng?
9.Kiểu văn bản chúng ta đã học ở HKI là gì?
GIẢI Ô CHỮ
Trang 3Tuần 20
Trang 4Ví dụ 2:
2a Hai ba người đuổi theo nó Rồi ba bốn người, sáu bảy người
(Nguyễn Công Hoan)
2b - Bao giờ cậu đi Hà Nội ?
- Ngày mai.
Trang 52a Rồi ba bốn người,
sáu bảy người Hai ba người đuổi theo nó Rồi ba bốn người, sáu bảy
người / đuổi theo nó.
VN 2b Ngày mai -Bao giờ cậu đi Hà Nội?
CN VN
=> Lược bỏ VN
=> Lược bỏ cả CN và VN
1a Học ăn, học nói, học gói, học mở.
=> Lược bỏ CN
Câu rút gọn
Trang 6BÀI TẬP NHANH
? Xác định câu rút gọn và khôi phục thành phần đã
được lược bỏ trong các câu sau Cho biết người ta lược
bỏ thành phần nào của câu?
1 Gió nhè nhẹ thổi Mơn man khắp cánh đồng
Làm lay động các khóm hoa.
2 Tiếng hát ngừng Cả tiếng cười.
Mơn man khắp cánh đồng
Cả tiếng cười.
=> Lược bỏ CN.
=> Lược bỏ VN
Làm lay động các khóm hoa.
Gió nhè nhẹ thổi Gió mơn man khắp cánh đồng
Gió làm lay động các khóm hoa
Tiếng hát ngừng Cả tiếng cười
cũng ngừng
Trang 7Cột A
Cách diễn đạt dùng
câu rút gọn
* Hai ba người đuổi theo
nó Rồi ba bốn người,
sáu bảy người.
- Bao giờ cậu đi Hà Nội?
- Ngày mai.
* Học ăn, học nói, học gói,
học mở.
Cột B
Cách diễn đạt thông
thường
* Hai ba người đuổi theo nó Rồi ba bốn người, sáu bảy người đuổi theo nó.
- Bao giờ cậu đi Hà Nội?
- Ngày mai tôi đi Hà Nội.
* Chúng ta học ăn, học nói, học gói, học mở
Trang 8a Học ăn, học nói, học gói, học mở.
b Nuôi lợn ăn cơm nằm, nuôi tằm ăn cơm đứng.
c Ăn quả nhớ kẻ trồng cây.
(Tục ngữ)
Nhân dân Việt Nam
Mọi người
Chúng em
Tôi
Em
Lược bỏ CN
Chủ ngữ
Trang 9(1) Đêm trăng (2)Biển yên tĩnh (3)Tàu của chúng tôi lại ra khơi.
Cần phân biệt câu rút gọn với câu đặc biệt.
Trang 10Bài tập 3: Mất rồi
Một ng ời có việc đi xa, dặn con :
Sợ con mải chơi quên mất, ông ta viết mấy câu vào giấy, đ a cho con,
bảo:
- Có ai hỏi thì cứ đ a cái giấy này
Đứa con cầm giấy bỏ vào túi áo Cả ngày chẳng thấy ai hỏi Tối đến , nó thắp đèn, lấy giấy ra xem, chẳng may để giấy cháy mất
Hôm sau ng ời khách lại chơi, hỏi:
-Bố cháu có nhà không?
Thằng bé ngẩn ngơ hồi lâu, sực nhớ ra, sờ vào túi không thấy giấy, liền nói:
- Mất rồi
Ông khách sửng sốt :
-Mất bao giờ?
- Sao mà mất nhanh thế?
Trang 11Đối tượng cậu bé
Tờ giấy Thưa tối hôm
Trang 12Ví dụ 1: Sáng chủ nhật, trường em tổ chức cắm trại
dây Chơi kéo co.
Ví dụ 2:
-Mẹ ơi, hôm nay con được một điểm 10
-Con ngoan quá! Bài nào được điểm 10 thế?
-Bài kiểm tra toán.
Trang 13? Xác định các thành phần đã bị lược bỏ trong các câu
in đậm ở trên.
? Nêu nhận xét của em về nghĩa của các câu in đậm ấy?
? Sửa lại các câu trên và rút ra kết luận về việc sử dụng câu rút gọn?
CÂU HỎI THẢO LUẬN NHÓM (3 PHÚT)
Trang 14ĐÁP ÁN
- Lược bỏ chủ ngữ
- Gây khó hiểu Người đọc sẽ
hiểu nhầm là sân trường chạy
loăng quăng, sân trường nhảy
dây, sân trường chơi kéo co
(sai về quan hệ ngữ nghĩa)
- Chúng em chạy Các bạn nữ
chơi nhảy dây còn các bạn
nam thì chơi kéo co
=> Không làm câu nói trở nên
khó hiểu.
- Lược bỏ vị ngữ -Thiếu lễ phép, thiếu tôn trọng
mẹ (do sử dụng câu rút gọn).
- Dạ, bài kiểm tra toán ạ.
Bài kiểm tra toán mẹ ạ.
Bài kiểm tra toán được điểm 10
mẹ a
=> Không làm câu nói cộc lốc, khiếm nhã
Sáng chủ nhật, trường em tổ
chức cắm trại Sân trường thật
đông vui Chạy loăng quăng
Nhảy dây Chơi kéo co.
-Mẹ ơi, hôm nay con được một điểm 10.
-Con ngoan quá! Bài nào được điểm 10
thế?
-Bài kiểm tra toán.
Trang 151 Chạy loăng quăng Nhảy dây Chơi kéo co.
2 Hình ảnh Thánh Gióng cưỡi ngựa sắt, vung roi sắt, xông thẳng vào quân thù.
Câu thiếu vị ngữ Câu thiếu chủ ngữ
Trang 16Bước tới Đèo Ngang bóng xế tà,
Cỏ cây chen đá, lá chen hoa.
Lom khom dưới núi, tiều vài chú,
Lác đác bên sông, chợ mấy nhà.
Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc,
Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia.
Dừng chân đứng lại, trời, non, nước,
Một mảnh tình riêng, ta với ta.
(Bà Huyện Thanh Quan)
Bài tập 2: Tìm câu rút gọn, khôi phục lại thành phần câu được rút gọn Giải thích tại sao trong thơ, ca dao lại sử dụng nhiều câu rút gọn như vậy?
Dừng chân đứng lại, trời, non, nước
Bước tới Đèo Ngang bóng xế tà,
Trang 17Bài tập 4: Tham ăn
Có anh chàng phàm ăn tục uống, hễ ngồi vào mâm là gắp lấy gắp
để, chẳng ngẩng mặt nhìn ai, cũng chẳng muốn chuyện trò gì Một lần đi
ăn cỗ ở nhà nọ, có ông khách thấy anh ta ăn uống lỗ mãng quá, bèn lân la gợi chuyện Ông khách hỏi:
-Chẳng hay ông ng ời ở đâu ta?
Anh chàng đáp:
-Đây Rồi cắm cúi ăn
-Thế ông đ ợc mấy cô, mấy cậu rồi?
-Mỗi
Nói xong, lại gắp lia gắp lịa
Ông khách hỏi tiếp:
-Các cụ thân sinh ra ông chắc còn cả chứ?
Anh chàng vẫn không ngẩng đầu lên, bảo:
-Tiệt
( Truyện cười dõn gian Việt Nam)
Trang 18Bài tập thêm: Chỉ rõ và khôi phục các thành phần câu
bị rút gọn:
a) Mong các cháu mai sau lớn lên thành những người dân
xứng đáng với nước độc lập tự do.
b) Uống nước nhớ nguồn.
c) Của đáng mười Nhu chỉ bán được năm Có khi chẳng
lấy được đồng nào là khác nữa.
Trang 19Bài tập thêm: Chỉ rõ và khôi phục các thành phần câu bị rút gọn:
với nước độc lập tự do
b) Uống nước nhớ nguồn
c) Của đáng mười Nhu chỉ bán được năm Có khi chẳng lấy được đồng
nào là khác nữa