KHÁNG NGUYÊN và MCH (SLB và MD)

Nêu được các cách phân loại kháng nguyên, đặc điểm của mỗi loại 4.. Trình bày được các cách xử lý và trình diện kháng nguyên... Định nghĩa năng sinh ra đáp ứng miễn dịch đặc hiệu và l

KHÁNG NGUYÊN

Mục tiêu học tập

1 Nêu được định nghĩa và tính chất của

kháng nguyên

2 Trình bày được những yếu tố ảnh

hưởng đến tính sinh MD của kháng

nguyên

3 Nêu được các cách phân loại kháng

nguyên, đặc điểm của mỗi loại

4 Trình bày được các cách xử lý và trình

diện kháng nguyên

I Định nghĩa

năng sinh ra đáp ứng miễn dịch đặc

hiệu và liên kết một cách đặc hiệu với sản phẩm được tạo ra do đáp ứng miễn

dịch đó ở in vitro hay in vivo

II Tính chất của KN

1 Tính sinh miễn dịch

Khả năng kích thích hệ miễn dịch của KN ở một cá thể để tạo ra đáp ứng miễn dịch đặc hiệu.

2 Phản ứng miễn dịch

Khả năng kết hợp với KT tương ứng hoặc

lympho T được mẫn cảm.

IV Các yếu tố ảnh hưởng đến tính sinh miễn dịch của KN

A Các yếu tố liên quan đến KN

1 Tính lạ của KN

KN chưa bao tiếp xúc với lympho bào trong thời kỳ bào thai

Lympho T hiệu ứng trở về mắt bằng đường máu và tấn công KN cả 2 mắt

 Thành phần hóa học và cấu trúc

Protein>polysaccharid>acid nucleic>lipid

(Protein có các acid amin nhân thơm, như tyrosin)

B Các yếu tố liên quan đến

cơ thể chủ

1 Nền tảng di truyền (Loài, cá thể)

2 Tuổi, giới và tình trạng sức khỏe

C Phương pháp gây miễn

dịch

1 Liều lượng KN, số lần gây miễn dịch

2 Đường gây miễn dịch

(trong da>dưới da>tĩnh mạch>uống)

3 Tá chất

VI Phân loại

KN

1 Theo tính sinh miễn dịch:

 Kháng nguyên

 Hapten

2 Theo tính chất phụ thuộc vào

tế bào T khi KN gây đáp ứng

2.1 KN phụ thuộc tuyến

ức

KN phụ thuộc tuyến ức có thể hoạt hóa

tế bào B để sản xuất KT với sự hỗ trợ của lympho T

2.2 KN không phụ thuộc tuyến

ức

KN không phụ thuộc tuyến ức có khả năng hoạt hóa tế bào B mà không cần hỗ trợ của lympho Th

 Hầu hết là polysaccharid

 Có nhiều quyết định giống nhau và lặp lại

 Chỉ gây sản xuất IgM bởi lympho B

 Không gây đáp ứng miễn dịch qua trung gian tế bào (CMI)

 Không có đáp ứng nhớ

3 Theo nguồn gốc của

KN

 KN khác loài (Xenoantigen)

 KN đồng loài (Alloantigen )

 KN tự thân (Autoantigen )

Kháng nguyên tự thân

1 Giải phóng các KN bị cô lập

2 Thuy đổi cấu trúc phân tử của mô

Kháng nguyên khối u

  Kháng nguyên đặc hiệu u (TSA)

Chỉ biểu lộ trên các tế bào u

 Kháng nguyên liên quan đến khối

u (Tumor associated Ag (TAA):

Biểu lộ rất cao ở các tế bào u nhưng biểu lộ thấp ở các tế bào bình thường, ví dụ AFP, CEA

VII Xử lý và trình diện kháng

nguyên

Vai trò của MHC (Major

Histocompatibility Complex) / HLA

(Human Leucocyte Antigen): Trình diện “kháng nguyên” trong đáp ứng miễn dịch đặc hiệu

• Ở người MHC nằm trên nhiễm sắc thể số 6

• Ở chuột MHC nằm trên NST 17

1 Sơ đồ cụm gen MHC trên

nhiễm sắc thể người và

chuột

Nhiễm sắc thể 6

Vùng HLA 6p21.1- 21.3

Lớp I Lớp III

Lớp II

Bản đồ gen của vùng HLA

2 Các gen của MHC được xếp thành

Feb 25, 2021 PhD Nguyễn Văn Đô

Bộ môn: MD-SLB

Phức hợp H-2 ở

chuột

Phức hợp HLA ở

người

Pepti d

Cầu disulfua Vùng giống Ig

disulfua Vùng giống Ig

Chuỗi α Chuỗi α Chuỗi β

α1 α2

Bào tương

Lưới Golgi

Flint at al, Principles of Virology, molecular Biology, pathogenesis, and Control, 2000, ASM press

Sự thoái hóa protein ở proteasome

Proteasome cắt các protein thành các peptid giải phóng vào bào tương

Các protein trong bào tương, bào gồm cả

protein ngoài cơ thể, thường xuyên bị thoái hóa

bởi protease

Bào tương

Lưới Golgi

Flint at al, Principles of Virology, molecular Biology, pathogenesis, and Control, 2000, ASM press

Bào tương

Lưới nội sinh

chất

LƯỚI NỘI BÀO

BÀO TƯƠNG

Các KN peptid được tạo ra trong

bào tương, cách biệt với các phân tử

MHC mới được tổng hợp

Phân tử MHC mới được tổng hợp

Các peptid cần đi vào lưới nội bào để gắn lên các phân tử MHC lớp I

Tap1 & Tap2

ER membrane Lumen of ER

Màng lưới nội sinh

Chất của lưới nội sinh

Vùng xuyên màng kỵ

nước

KN peptid từ

proteasom e

Bào tương

Lưới Golgi

Flint at al, Principles of Virology, molecular Biology, pathogenesis, and Control, 2000, ASM press

Tế bào Tc

Bào tương

Tế bào trình diện KN

Receptor tế bào T

g TBTrình diện KN bởi MHC lớp I

Bào tương

Tế bào Th

Tế bào trình diện kN

Flint at al, Principles of Virology, molecular Biology, pathogenesis, and Control, 2000, ASM press

Các tế bào trình diện KN ngoại bào cho Th - TCD4+

Hai đặc tính cần thiết để một tế bào được xem là

tế bào trình diện KN (APC) cho các Th là:

Đối với Th, APC tốt nhất là:

Các tế bào trình diện KN nội sinh cho tế

bào TCD8+ (Tc)

Do hầu hết các tế bào có nhân đều biểu lộ các phân tử MHC lớp I trên màng, nên chúng đều

là các APC trình diện KN protein lạ, nội sinh

cho các Tc, là các tế bào biểu lộ các phân tử lớp I giống của APC và hoạt tính bị giới hạn

trong các phân tử lớp I Có thể xem các APC như các tế bào đích của CTL

Feb 25, 2021 nguyenvando@hmu.e

du.vn Thank you very much