Đổi mới phương pháp dạy học mà đặc biệt là phương pháp dạy học theo kiểu dự án ở các trường THCS hiện nay đang định hướng vào việc phát triển tính chủ động, tính cực, sáng tạo của học si[r]
Trang 1TRƯỜNG THCS ABUNG CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TỔ KHOA HỌC TỰ NHIÊN Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Số: 01/BC-TTN A Bung, ngày 24 tháng 01 năm 2018
BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ
Định hướng chuyên đề: Dạy học theo dự án môn Mỹ thuật cấp THCS.
Bài dạy minh họa: TTMT-Tranh dân gian Việt Nam (TiếtPPCT 21,lớp 6A).
PHẦN A: MỞ ĐẦU
Là giáo viên làm công tác giảng dạy, việc trau dồi chuyên môn và không ngừng đổi mới phương pháp dạy học là điều cần thiết nhất Làm khơi dậy và phát triển tư duy của học sinh, nhằm hình thành cho học sinh tư duy tích cực, độc lập, sáng tạo, nâng cao năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề, rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức
Hiện nay, có nhiều phương pháp dạy học tích cực ra đời: Nêu vấn đề, phương pháp hoạt động nhóm, dạy học theo dự án, phương pháp bàn tay nặn bột kèm theo các kỹ thuật dạy học mới Nhưng đổi mới, sử dụng các phương pháp đó trong dạy học như thế nào để đạt hiệu quả tích cực trong môn Mỹ thuật đang là trăn trở của đại đa số GV trên địa bàn huyện Đakrông
Đổi mới phương pháp dạy học mà đặc biệt là phương pháp dạy học theo kiểu
dự án ở các trường THCS hiện nay đang định hướng vào việc phát triển tính chủ động, tính cực, sáng tạo của học sinh, khả năng hoạt động độc lập, khả năng tự đề xuất và giải quyết vấn đề trong hoạt động cũng như khả năng tự kiểm tra đánh giá kết quả hoạt động của các em
Qua thực tế dạy học môn mỹ thuật của Giáo viên trên địa bàn huyện Đakrông nói chung và giáo viên trường THCS ABung nói riêng Tôi thấy các giáo viên đã không ngừng đổi mới phương pháp dạy học Đặc biệt là dạy học theo hình thức giao dự án được vận dụng trong nhiều tiết chuyên đề thao giảng cấp tổ, cấp trường đạt được nhiều hiệu quả đáng khích lệ Bên cạnh những hiệu quả tích cực đã đạt được khi sử dụng phương pháp dạy học này vẫn còn nhiều hạn chế, nhiều khó khăn
Có một số tiết học vận dụng phương pháp dạy học theo dự án chỉ mang tính hình thức, làm mất thời gian mà hiệu quả lại không cao Cụ thể:
Trang 2- GV tổ chức hoạt động giao dự án chưa khoa học (nội dung, cách chia nhóm, thời gian, định hướng nghiên cứu tài liệu…), chưa quản lý tốt hoạt động của HS ở các nhóm, xử lý kết quả chưa tốt, còn mang tính hình thức, chiếu lệ
- Đa số các tiết dạy học theo dự án, GV rất ít khi sử dụng kỹ thuật mới, lạ nhằm phát huy tính tích cực, chủ động của HS nên các em chưa phát huy tốt về năng lực
sở trường cũng như kỹ năng thu thập thông tin của mình đối với dự án của giáo viên giao phó Một số HS còn ỷ lại các HS khác không chú tâm vào nhiệm vụ của mình trong nhóm dự án
PHẦN B: NỘI DUNG.
I THỰC TRẠNG LIÊNQUAN ĐẾN CHUYÊN ĐỀ
1 Thuận lợi:
- Cơ sở vật chất: bàn ghế, bảng… phòng học tương đối đầy đủ, đảm bảo cho hoạt động nhóm của phương pháp dạy học theo dự án
- Đội ngũ giáo viên trẻ tâm huyết, có tinh thần chịu khó, nhiều người được đào tạo chínhqui về tin học hoặc đã qua các chương trình tin học ngắn hạn có thể sử dụng máy tính và các phần mềm hiện có
- Học sinh ham thích say mê, hứng thú và tiếp thu nhanh bài học qua ƯDCNTT
2 Khó khăn:
- Thời gian chuẩn bị cho một tiết dạy khá công phu, mất nhiều thời gian, kinh phí…
- Việc kết hợp giữa sử dụng máy và bảng đen còn khá lúng túng, thiếu thống nhất, nhất là trong việc kết hợp giữa trình chiếu của giáo viên và ghi chép của học sinh
- Dạy học theo dự án là phương pháp mới nên còn nhiều lúng túng trong việc áp dụng đối với cả thầy và trò
- Trường THCS ABung có 3 đối tượng học sinh là con em người dân tộc Vân Kiều, Pa Cô và người Kinh nên dẫn đến sự không đồng đều cũng như khả năng thuyết trình, giải quyết vấn đề của học sinh còn nhiều rụt rè, hạn chế
- Đồng thời đây là vùng xa trung tâm huyện, hệ thống máy vi tính dành cho HS chưa có nên HS còn gặp nhiều khó khăn trong việc thu thập, tìm kiếm thông tin tài liệu nhằm phục vụ môn học
II SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC THEO DỰ ÁN
1 Khái quát về phương pháp dạy học theo dự án.
Dạy học theo dự án là cách dạy tìm mọi cách giúp người học được chủ động trong việc học, cho họ được làm việc, được khám phá tiềm năng của chính mình Người dạy cần giúp người học có được sự tự tin, có trách nhiệm với bản thân để từ
Trang 3đó chia sẻ trách nhiệm với cộng đồng Phương pháp này còn giúp người học được
tự khám phá kiến thức, tự học, tự làm và tự bổ sung cho nhau thì kiến thức mới trở thành tri thức của người học, chuyển thành hành động, thành thói quen hàng ngày của họ Bên cạnh đó, người học được chia sẻ những kiến thức và kinh nghiệm của mình không chỉ từ người thầy mà còn từ chính các bạn trong lớp, đồng thời người dạy sẽ học được từ học trò của mình rất nhiều kiến thức và kinh nghiệm thực tế Mối quan hệ thầy trò sẽ trở nên gần gũi, tốt đẹp qua việc giải quyết các tình huống liên quan đến nội dung bài học và cuộc sống của người học
2 Tiến trình dạy học theo dự án.
Bước 1: Nhập đề và giao dự án
Giai đoạn này được thực hiện trong toàn lớp, với thời gian dài hay ngắn tùy thuộc vào sự đa dạng hay phức tạp của dự án, bao gồm các hoạt động chính sau:
- Giới thiệu dự án: Giáo viên thực hiện việc giới thiệu dự án (yêu cầu), nhiệm
vụ chung cũng như các chỉ dẫn cần thiết, thông qua thuyết trình, đàm thoại hay làm mẫu Trong chuyên đề hôm nay, dự án này được giao cho các nhóm học sinh chuẩn bị trong thời gian 3 tuần và sẽ báo cáo, thảo luận và thống nhất tong tiết học
- Thành lập nhóm: Có rất nhiều cách thành lập nhóm khác nhau, tùy theo mục tiêu dạy học để quyết định cách thành lập nhóm Trong chuyên đề này, giáo viên thành lập theo 3 nhóm dự án trong nội dung bài học và một nhóm dự án tìm hiểu
về loại hình mỹ thuật của dân tộc ở địa phương
- Xác định nhiệm vụ của các nhóm: Xác định và giải thích nhiệm vụ cụ thể của các nhóm, xác định rõ những mục tiêu cụ thể cần đạt được Giáo viên định hướng cho học sinh thực hiện nhiệm vụ của nhóm mình thông qua các hình thức thu thập thông tin thực tế như trực quan, vận dụng kiến thức liên môn (lịch sử, địa lý ), hỏi
ý kiến chuyên gia (thầy cô giáo bộ môn, các già làng trưởng bản )
Bước 2: Thực hiện dự án.
Giai đoạn này các nhóm tự lên kế hoạch để thực hiện nhiệm vụ trong thời gian được giao, trong đó có các hoạt động chính là:
- Lập kế hoạch làm việc: Chuẩn bị tài liệu; đọc sơ qua tài liệu; làm rõ xem tất
cả mọi người có hiểu các yêu cầu của nhiệm vụ hay không; phân công công việc trong nhóm
- Thỏa thuận quy tắc làm việc: Mỗi thành viên đều có phần nhiệm vụ của chính mình; Từng người ghi lại kết quả làm việc; Mỗi người lắng nghe những người khác; Cần có sự phân tích để đi đến thống nhất trong một vấn đề khi thu thập thông tin
Trang 4- Tiến hành làm việc: Các nhóm tiến hành thu thập thông tin theo sự phân công của nhóm trưởng Đây là hoạt động rất quan trọng trong dự án nên yêu cầu học sinh phải thật sự tích cực và có tính tự giác cao, có thế các em mới khắc sâu các kiến thức (có thể chính xác hay chưa chính xác) trong nội dung dự án
- Chuẩn bị báo cáo kết quả: Xác định rõ nội dung, cách trình bày kết quả; Phân công các nhiệm vụ trình bày trong nhóm; Làm các hình ảnh minh họa; Quy định tiến trình trình bày của nhóm
Bước 3: Thảo luận, tổng kết trước lớp
- Các nhóm báo cáo kết quả: Đại diện các nhóm báo cáo kết quả trước toàn lớp (trình bày hình thức thuyết trình kết hợp với các sản phẩm có được trong quá trình thực hiện dự án)
- Đánh giá kết quả: Kết quả trình bày của các nhóm được đánh giá, trao đổi thông tin kiến thức và rút ra những kết luận cho việc học tiếp theo Giáo viên bổ sung và kết luận kiến thức để hoàn chỉnh cho bản báo cáo
Phần C KẾT LUẬN
Qua nghiên cứu và áp dụng hình thức DHTDA trong giảng dạy môn Mĩ thuật chúng tôi có một số kết luận như sau:
1 DHTDA là hình thức dạy học gắn liền với thực tế nhằm giải quyết các vấn đề thực tế Sản phẩm của dự án có thể công bố rộng rãi và có tính thiết thực
2 DHTDA giúp tích cực hóa HS, rèn luyện cho hS kĩ năng mềm và khả năng tư duy bậc cao
3 DHTDA yêu cầu giáo viên phải cung cấp cho HS phương thức tiến hành và nguồn thông tin cần thiết