Giáo án ngữ văn 7 tiết….

Mỗi khi họa mi tung ra những tiếng hót vang lừng, mọi vật như có sự thay đổi kì diệu.. (Võ Quảng).?[r]

NhiÖt liÖt chµo mõng c¸c thÇy c«

gi¸o vµ c¸c em vÒ dù

giê th¨m líp

Kiểm tra bài cũ

Hãy xác định trong hai ví dụ sau, cụm từ một đêm mùa xuân ở ví dụ nào là câu đặc biệt? Ở tr ường hợp khác, cụm từ một đêm mùa xuân đóng vai trò gì?

a Một đêm mùa xuân Trên dòng sông êm ả, cái

đò cũ của bác tài Phán từ từ trôi (Nguyên Hồng)

b - Chị gặp anh ấy bao giờ?

- Một đêm mùa xuân.

Câu đặc biệt

Câu rút gọn (TP bị l ợc bỏ là chủ ngữ và ư

vị ngữ)

TiÕt 87: Thªm tr¹ng ng÷ cho c©u

I §Æc ®iÓm cña tr¹ng ng÷

XÐt vÝ dô

b Vì mải chơi, em quên làm bài tập.

d Những con chim hoạ mi, bằng chất giọng thiên phú, đã cất lên những tiếng hót thật du d ơng ư

c Để xứng đáng là cháu ngoan Bác Hồ, chúng ta phải

học tập và rèn luyện thật tốt

e Với vẻ mặt băn khoăn, cái Tí lại b ng bát khoai chìa tận ư mặt mẹ:

- Này u ăn đi! Để mãi! U có ăn thì con mới ăn

a D ới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, ng ời dân cày Việt ư ư

Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng, khai hoang Tre ăn ở với

ng ời, đời đời, kiếp kiếp.{ư …}

D ới bóng tre xanhư đã từ lâu đời

đời đời, kiếp kiếp

Vì mải chơi

Để xứng đáng là cháu ngoan Bác Hồ

bằng chất giọng thiên phú

Với vẻ mặt băn khoăn

- đời đời, kiếp kiếp

- d ới bóng tre xanhư Bổ sung thông tin về nơi chốn

- đã từ lâu đời

thời gian

- vì mải chơi nguyên nhân.

- để xứng đáng là

cháu ngoan Bác Hồ

- bằng chất giọng

- với vẻ mặt băn khoăn cách thức.

mục đích

b Vì mải chơi, em quên làm bài tập.

d Những con chim hoạ mi, bằng chất giọng thiên phú, đã cất lên những tiếng hót thật du d ơng ư

c Để xứng đáng là cháu ngoan Bác Hồ, chúng ta phải

học tập và rèn luyện thật tốt

e Với vẻ mặt băn khoăn, cái Tí lại b ng bát khoai chìa tận ư mặt mẹ:

- Này u ăn đi! Để mãi! U có ăn thì con mới ăn

a D ới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, ng ời dân cày Việt ư ư

Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng, khai hoang Tre ăn ở với

ng ời, đời đời, kiếp kiếp.{ư …}

D ới bóng tre xanhư đã từ lâu đời

đời đời, kiếp kiếp

Vì mải chơi

Để xứng đáng là cháu ngoan Bác Hồ

bằng chất giọng thiên phú

Với vẻ mặt băn khoăn

So sánh hai cách viết và cho biết trạng ngữ ở vị trí nào phù hợp hơn Vì sao?

- Hôm qua, Bi được mẹ cho đi chơi công viên Lê-nin

Trong công viên , Bi gặp bạn Hà con cô Thủy

- Hôm qua, Bi được mẹ cho đi chơi công viên Lê-nin

Bi gặp bạn Hà con cô Thủy trong công viên

- Về ý nghĩa, trạng ngữ đ ợc thêm vào câu để xác ư

định thời gian, nơi chốn, nguyên nhân, mục đích,

ph ơng tiện, cách thức diễn ra sự việc nêu trong ư

câu

- Về hình thức:

+ Trạng ngữ có thể đứng ở đầu câu, cuối câu hay giữa câu;

+ Giữa trạng ngữ với chủ ngữ và vị ngữ th ờng có ư một quóng nghỉ khi nói hoặc một dấu phẩy khi vi t ế

*Ghi nhớ

TiÕt 87: Thªm tr¹ng ng÷ cho c©u

I §Æc ®iÓm cña tr¹ng ng÷

II LuyÖn tËp

1/40 Trong bốn câu sau, cụm từ mùa xuân trong câu nào

là trạng ngữ? Trong những câu còn lại cụm từ mùa xuân đóng vai trò gì?

a/ Mùa xuân của tôi- mùa xuân Bắc Việt, mùa xuân của Hà Nội- là mùa xuân có mưa riêu riêu, gió lành lạnh, có tiếng nhạn kêu trong đêm xanh […] (Vũ Bằng)

b/ Mùa xuân, cây gạo gọi đến bao nhiêu là chim ríu rít

(Vũ Tú Nam) c/ Tự nhiên như thế: ai cũng chuộng mùa xuân

(Vũ Bằng) d/ Mùa xuân! Mỗi khi họa mi tung ra những tiếng hót vang lừng, mọi vật như có sự thay đổi kì diệu

(Võ Quảng)

a Mùa xuân của tôi - mùa xuân Bắc Việt, mùa xuân của

Hà Nội- là mùa xuân có m a riêu riêu, gió lành lạnh, có ư tiếng nhạn kêu trong đêm xanh […]

d Mùa xuân! Mỗi khi hoạ mi tung ra những tiếng hót

vang lừng, mọi vật như có sự thay đổi kì diệu

c Tự nhiên nh thế: ai cũng chuộng ư mùa xuân

b Mùa xuân, cây gạo gọi đến bao nhiêu là chim ríu rít

Làm chủ ngữ, vị ngữ

Làm trạng ngữ

Làm phụ ngữ trong cụm ĐT

Là câu đặc biệt. mùa xuân

a.(1) Cơn gió mùa hạ l ướt qua vừng sen trên hồ, nhuần thấm cái hư ơng thơm của lá, nh ư báo tr ớc mùa về của một thức ư quà thanh nhã và tinh khiết (2) Các bạn có ngửi thấy, khi đi qua những cánh đồng xanh, mà hạt thóc nếp đầu tiên làm

trĩu thân lúa còn tư ơi, ngửi thấy cái mùi thơm mát của bông lúa non không?(3) Trong cái vỏ xanh kia, có một giọt sữa trắng thơm, phảng phất h ương vị ngàn hoa cỏ.(4) Dư ới ánh nắng, giọt sữa dần dần đông lại, bông lúa ngày càng cong xuống, nặng vì cái chất quý trong sạch của Trời

b.Chúng ta có thể khẳng định rằng: cấu tạo của tiếng Việt, với khả năng thích ứng với hoàn cảnh lịch sử nh ư chúng ta vừa nói trên đây, là một chứng cớ khá rõ về sức sống của nó

Bài tập 2

a (1) Cơn gió mùa hạ l ớt qua vừng sen trên hồ, nhuần ư

thấm cái h ơng thơm của lá, nh báo tr ớc mùa về của một ư ư ư thức quà thanh nhã và tinh khiết (2) Các bạn có ngửi thấy, khi đi qua những cánh đồng xanh, mà hạt thóc nếp đầu tiên làm trĩu thân lúa còn t ơi, ngửi thấy cái mùi thơm mát của ư bông lúa non không?(3) Trong cái vỏ xanh kia, có một giọt sữa trắng thơm, phảng phất h ơng vị ngàn hoa cỏ.(4) D ới ư ư

ánh nắng, giọt sữa dần dần đông lại, bông lúa ngày càng

cong xuống, nặng vì cái chất quý trong sạch của Trời

b.Chúng ta có thể khẳng định rằng: cấu tạo của tiếng Việt, với khả năng thích ứng với hoàn cảnh lịch sử nh chúng ta vừa ư nói trên đây, là một chứng cớ khá rõ về sức sống của nó

th c quà thanh nhã và tinh khiếtứ

khi i qua những cánh đồng xanh, mà hạt thóc nếp đầu tiên đ

l m trĩu thân lúa còn t ơià ư

Trong cái vỏ xanh kia

D ớiư

nói trên đây

nh báo tr ớc mùa về của một ư ư

ỏnh nắng

khả năng thích ứng với hoàn cảnh lịch sử nh chúng ta vừa ư với

Bài tập 2

3/ 40

- nh báo tr ớc mùa về của một thức quà thanh ư ư nhã và tinh khiết.

- khi đi qua những cánh đồng xanh, mà hạt thóc nếp đầu tiên làm trĩu thân lúa còn t ơi ư

- Trong cái vỏ xanh kia

- D ới ánh nắng ư

(TN chỉ cách thức)

(TN chỉ thời gian)

(TN chỉ nơi chốn)

- với khả năng thích ứng … nói trên đây

(TN chỉ cách thức)

Trong hai cặp câu sau, câu nào có trạng ngữ, câu nào không có trạng ngữ? Tại sao?

1.a Tôi đọc báo hôm nay.

b Hôm nay, tôi đọc báo.

2.a Thầy giáo giảng bài hai giờ.

b Hai giờ, thầy giáo giảng bài.

Đặc điểm của trạng ngữ

thời

gian

nơi chốn

nguyên nhân

mục

đích

ph ơng ư tiện

cách thức

đứng đầu câu, cuối câu hay giữa câu

giữa TN với CN-VN

th ờng có một quãng nghỉ khi nói hoặc một dấu phẩy khi viết.

H íng dÉn chuÈn bÞ bµi ë nhµ Ư

- N¾m ch¾c c¸c néi dung bài học

- Hoµn thiÖn c¸c bµi tËp vµo vë

- Chuẩn bị bài tìm hiểu chung về phép lập luận chứng minh

C¸m ¬n c¸c thÇy c«

vµ c¸c em