-Phương pháp: Thực hành – thí nghiệm, giải quyết vấn đề,trực quan, dạy học nhóm - Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, chia nhóm. - Yêu cầu HS hoạt động nhóm, quan sát hình và trả lời câu hỏi[r]
Trang 1Ngày soạn: 23/11/2019 Tiết 27
Ngày giảng: 29/11/2019
BÀI 24 PHẦN LỚN NƯỚC VÀO CÂY ĐÃ ĐI ĐÂU?
I Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- HS lựa chọn cách thiết kế TN để chứng minh: phần lớn nước do rễ hút vào đã
được lá thải ra ngoài bằng sự thoát hơi nước
- Nêu được ý nghĩa quan trọng của sự thoát hơi nước.
2 Kĩ năng :
- Quan sát, nhận xét.
- So sánh.
* Rèn một số KNS cơ bản cho HS:
- KN tìm kiếm và xử lí thông tin khi quan sát và giải thích các hiện tượng của thí nghiệm
- KN giải quyết vấn đề: giải thích tại sao cần phải tưới nước cho cây nhiều hơn khi trời nắng nóng khô hanh hay có gió thổi nhiều
3 Thái độ:
- Giáo dục lòng yêu thích thiên nhiên, ý thức bảo vệ cây xanh.
4 Phát triển năng lực
- Năng lực tự học
- Năng lực thực hành
II.Phương tiện:
- GV: + Tranh vẽ H 24.1, 24.2
- HS: Mẫu TN đã thực hiện trước ở nhà như đã hướng dẫn ở tiết trước.
III Phương pháp, kĩ thuật dạy học :
-Phương pháp: Thực hành – thí nghiệm, giải quyết vấn đề,trực quan, dạy học nhóm
- Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, chia nhóm
IV Hoạt động dạy học:
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ(5’):
- Hô hấp là gì? Ý nghĩa của hô hấp đối với cây?
3 Bài mới:
Hoạt động của GV-HS Hoạt động của học sinh
HĐ 1: TN xác định phần lớn nước vào
cây đã đi đâu?(15’)
- Mục tiêu: HS lựa chọn cách thiết kế TN
để chứng minh: phần lớn nước do rễ hút
vào đã được lá thải ra ngoài bằng sự thoát
1 TN xác định phần lớn nước vào cây đã
đi đâu?
a Thí nghiệm 1: của nhóm Dũng và Tú:
* Cách bố trí: SGK
* Kết quả:
Trang 2hơi nước.
- Thời gian: 15’
-Phương pháp: Thực hành – thí nghiệm,
giải quyết vấn đề,trực quan, dạy học nhóm
- Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, chia nhóm
- Yêu cầu HS nghiên cứu độc lập SGK.
HS: Đọc nội dung
- GV: Cho HS trình bày TN của các nhóm
và TN của Dũng và Tú
- Các nhóm trình bày TN của mình, các
nhóm khác nhận xét, bổ sung
- GV trình bày 2 thí nghiệm trên tranh.
- Yêu cầu HS các nhóm thảo luận theo
SGK
- GV quan sát và ghi nhận trên bảng sự
lựa chọn của các nhóm và yêu cầu HS giải
thích sự lựa chọn đó
- HS: Các nhóm tự thảo luận, tự nghiên
cứu TN và thực hiện theo lệnh
- Đại diện các nhóm trình bày các
nhóm khác nhận xét, bổ sung
- GV gợi ý:
+ Hãy nhắc lại những điều dự đoán ban
đầu, nội dung chính của dự đoán là gì?
+ TN nào đã CM được nội dung của dự
đoán? Nội dung nào chưa được CM?
+ Giải thích sự lựa chọn nào đúng?
- GV chốt lại đáp án đúng.
- GV treo tranh 24.3 để HS quan sát.
- Cây có lá thành túi nilon bị mờ
- Cây không có lá: không hiện tượng
b Thí nghiệm 2: của nhóm bạn Tuấn và
Hải:
* Cách bố trí: SGK
* Kết quả:
- Kim đông hồ lệch về phía bình chứa cây không có lá, chứng tỏ cây có lá nước đã bị
thoát ra ngoài
c Kết luận: Phần lớn nước do rễ hút vào
đã được lá thải ra ngoài bằng sự thoát hơi nước qua lỗ khí ở lá.
HĐ2 (10’): Ý nghĩa của sự thoát hơi
nước.
- Mục tiêu: HS biết được ý nghĩa của sự
thoát hơi nước
- Thời gian: 10’
-Phương pháp: giải quyết vấn đề,trực
quan, dạy học nhóm
2 Ý nghĩa của sự thoát hơi nước
Trang 3- Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, chia nhóm
- Yêu cầu HS đọc SGK và trả lời câu hỏi:
- Vì sao sự thoát hơi nước qua lá có ý
nghĩa quan trọng đối với đời sống của
cây?
Tạo tạo lực hút từ rễ và vận chuyển lên
lá
Giữ cho lá không bị đốt nóng dưới ánh
sáng mặt trời
- Giải thích 1 số hiện tượng thực tế
HS tự trình bày ý kiến, HS khác bổ sung
Tích hợp GDMT: nhờ có sự thoát hơi
nước đã làm cho bầu không khí bớt nóng
bức dưới trưa hè, đồng thời làm lắng
động bụi trong không khí => cần có ý
thức bảo vệ cây xanh
Kết luận: Hiện tượng thoát hơi nước
qua lá giúp cho việc vận chuyển nước và muối khoáng từ rễ lên lá.
Giữ cho lá khỏi bị ánh sáng mặt trời đốt nóng.
HĐ 3 (8’): Những điều kiện bên ngoài
nào ảnh hưởng sự thoát hơi nước qua lá.
- Mục tiêu: HS nhận biết được những
điều kiện bên ngoài ảnh hưởng đến sự
thoát hơi nước qua lá
- Thời gian: 8’
-Phương pháp: giải quyết vấn đề,trực
quan,
- Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, chia nhóm
- GV yêu cầu HS nghiên cứu SGK, tìm
câu trả lời cho các câu hỏi
- GV gợi ý:
+ Khi nào lá cây thoát hơi nước nhiều?
+ Thiếu nước cây sẽ có hiện tượng gì?
+ Yếu tố nào ảnh hưởng sự thoát hơi
nước?
- GV nhận xét và hoàn thiện câu trả lời
Sự thoát hơi nước phụ thuộc vào ánh sáng,
nhiệt độ, độ ẩm
3 Những điều kiện bên ngoài nào ảnh hưởng sự thoát hơi nước qua lá.
Kết luận:
Các điều kiện bên ngoài như: ánh sáng, nhiệt độ, độ ẩm không khí đã ảnh hưởng đến sự thoát hơi nước
Trang 44 Kiểm tra – đánh giá(5’)
- Yêu cầu HS đọc phần kết luận
- Bài học này đã giúp em biết được những gì?
- Hãy mô tả lại TN chứng minh có sự thoát hơi nước qua lá.
5 Hướng dẫn về nhà (2’):
- Chuẩn bị bài “Sự biến dạng của lá”
- Mỗi nhóm chuẩn bị: 1 đoạn xương rồng, củ dong, củ hành, cành đậu Hà Lan.
V Rút kinh nghiệm:
Ngày soạn: 23/11/2019 Tiết 28
Ngày giảng: 30/11/2019
BÀI 25 BIẾN DẠNG CỦA LÁ
I Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- Nêu được đặc điểm hình thái và chức năng 1 số loại rễ biến dạng.
- Hiểu được ý nghĩa của lá biến dạng.
2 Kĩ năng :
- Quan sát, nhận xét.
- Thảo luận.
Rèn một số KNS cơ bản cho HS:
- KN hợp tác nhóm để sưu tầm mẫu vật và phân tích mẫu vật
- KN tìm kiếm và xử lí thông tin khi quan sát, so sánh sự khác nhau của các loại lá biến dạng
- KN quản lí thời gianvà đảm nhận trách nhiệm khi thực hành
- kĩ năng thuyết trình kết quả thảo luận nhóm
3 Thái độ:
- Giáo dục ý thức bảo vệ thực vật, yêu thiên nhiên và bảo vệ thiên nhiên.
4 Phát triển năng lực
- năng lực tự học
- Năng lực khám phá thiên nhiên
- Năng lực hợp tác
II Phương tiện:
- GV: +Tranh: cây nắm ấm, cây bèo đất.
+ Mẫu vật: cây mây, đậu Hà Lan, hành, củ dong Bảng phụ trang 85 SGK
Trang 5- HS: Sưu tầm mẫu theo nhóm đã phân công.
III Phương pháp, kĩ thuật dạy học:
-Phương pháp: Thực hành – thí nghiệm, giải quyết vấn đề,trực quan, dạy học nhóm
- Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, chia nhóm
IV Hoạt động dạy học:
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ:5p
Nêu ý nghĩa của sự thoát hơi nước
3 Bài mới
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
HĐ 1: Tìm hiểu về 1 số lá biến dạng.
(20')
- Mục tiêu: HS nêu được đặc điểm hình
thái và chức năng 1 số loại rễ biến dạng
- Thời gian: 15’
-Phương pháp: Thực hành – thí nghiệm,
giải quyết vấn đề,trực quan, dạy học nhóm
- Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, chia nhóm
- Yêu cầu HS hoạt động nhóm, quan sát
hình và trả lời câu hỏi
- GV treo tranh, hướng dẫn cách quan sát
và yêu cầu HS quan sát vật mẫu mang đến
- GV treo bảng liệt kê lên bảng các loại
cây có lá biến dạng
- Yêu cầu mỗi nhóm lấy các mảnh bìa có
ghi sẵn đặc điểm, hình thái, chức năng,…
Gài vào ô trống
- GV nhận xét kết quả, cùng HS phân tích
các mẫu Kết luận đúng
- Yêu cầu HS đọc mục: “Em có biết?”
1 Có những loại biến dạng nào
- HS quan sát mẫu vật và H25.1-25.5
thảo luận theo nhóm
- Các thành viên nhóm lần lượt quan sát
mẫu vật thống nhất nội dung ghi vào mảnh bìa
- HS sau khi bốc thăm tên mẫu, cử 3 bạn
lên gắn bìa đúng vị trí
- Các nhóm khác theo dõi, nhận xét, bổ
sung
- HS kết luận về hình thái chức năng của
lá biến dạng
Kết luận: Nội dung ở bảng vừa hoàn thành.
TT Tên mẫu vật Đặc điểm hình thái
của lá biến dạng
Chức năng của lá biến dạng
Tên lá biền dạng
1 Xương rồng Dạng gai, không
có màu xanh
Hạn chế sự thoát hơi nước ở lá
Lá gai
2 Mướp Dạng tua, thường Cuốn vào các cành Tua cuốn
Trang 6mọc ở phần ngọn cây khác để leo lên
thân
Bảo vệ thân Lá vảy
to
Dự trữ chất dinh dưỡng
Lá dự trữ
5 Cây nắp ấm Phần trên lá có
dạng túi
Bắt sâu bọ Lá bắt mồi
HĐ 2: Tìm hiểu ý nghĩa sự biến dạng
của lá (10')
- Mục tiêu: HS biết được ý nghĩa của lá
biến dạng
- Thời gian: 10’
-Phương pháp: Thực hành – thí nghiệm,
giải quyết vấn đề,trực quan, dạy học nhóm
- Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, chia nhóm
- GV đặt hệ thống câu hỏi để HS tìm ra ý
nghĩa sự biến dạng của lá
Nêu câu hỏi:
+ Sự biến dạng của lá có ý nghĩa như thế
nào?
+ Nêu 1 vài ví dụ để CM cho công dụng
đó.
- HS độc lập trả lời các HS khác lần
lượt nhận xét và bổ sung
GV Tích hợp GDMT: do sự thích nghi
nên một số loài cây lá biến dạng để đảm
nhận các chức năng khác nhau, sự biến
dạng làm cho thế giới thực vật thêm đa
dạng phong phú tạo nên vẽ đẹp của thiên
nhiên => cần phải biết yêu thiên nhiên,
bảo vệ và gìn giữ các loài thực vật quý
hiếm
2 Biến dạng của lá có ý nghĩa gì?
Kết luận:
Lá của 1 số loại cây đã biến đổi hình thái
để thích hợp với các chức năng khác nhau trong những điều kiện sống khác nhau.
4 Kiểm tra – đánh giá:8p
- Thu bài báo cáo
- Sự biến dạng của lá có ý nghĩa gì?
- Vì sao lá của 1 số loại cây xương rồng biến thành gai?
- Có những loại lá biến dạng phổ biến nào? Chức năng của mỗi loại là gì?
Trang 75 Hoạt động nối tiếp : 2p
- Học bài: Ôn lại các bài của chương Lá - Chuẩn bị bài: “Sinh sản sinh dưỡng tự nhiên” - Mỗi nhóm mang mẫu cây rau má, củ khoai lang có mọc chồi, củ gừng, củ nghệ, lá thuốc bỏng có chồi non V Rút kinh nghiệm:
Trường THCS Tân Việt MÔN : SINH HỌC Tổ: ……… Tuần:……… tiết (ppct):………
Lớp:……… Tên bài thực hành:………
Thứ…….ngày…….tháng…… năm 20… BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HÀNH BÀI SỐ IV I Kết quả đánh giá Nhận xét của GV Điểm thao tác TH Điểm thực hành Điểm ý thức TH Điểm lí thuyết Tổng điểm bài TH II Tường trình kết quả 1/ Chuẩn bị +Mẫuvật:………
+Dụngcụ:………
2/ Cách tiến hành: Quan sát vật mẫu do nhóm mang đến lớp : Quan sát về hình thái đặc điểm của các loại vật mẫu Xác định chức năng và đặt tên cho các loại lá biến dạng Phân nhóm các loại vật mẫu: