- Việc giao tay lái chiếc xe cuộc đời mình vào tay người khác để lại hậu quả nặng nề: + Chúng ta sẽ ỷ lại, trông chờ, phó mặc cuộc đời mình vào sự sắp đặt của người khác; đánh mất [r]
Trang 1SỞ GD & ĐT VĨNH LONG
TRƯỜNG THPT TRÀ ÔN
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA KÌ I NĂM HỌC 2019-2020
Môn thi: NGỮ VĂN 12
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian phát đề)
I.ĐỌC HIỂU: (3,0 điểm)
“… Đáng tiếc, hiện nay rất nhiều thanh niên lại vứt bỏ quyền lựa chọn tương lai của mình, họ quen hoặc thích được người khác sắp xếp hơn, từ những việc nhỏ như thi vào trường đại học nào, học chuyên ngành gì, đến những chuyện lớn như đi đến nơi nào để phát triển sự nghiệp, lựa chọn ngành nghề nào, làm công việc gì.
Người khác có thể lựa chọn cho chúng ta phương hướng của cuộc sống nhưng không ai có thể chịu trách nhiệm đối với kết quả của cuộc đời chúng ta Không phải họ không muốn mà là không thể chịu trách nhiệm, kể cả bố mẹ chúng ta.
…Giao tay lái chiếc xe cuộc đời mình vào tay người khác, chúng ta khó tránh được việc phải đóng vai hành khách.
Kinh nghiệm của những người thành đạt cho chúng ta thấy, bất kì một cuộc sống lí tưởng, hạnh phúc, thành đạt nào, về cơ bản cũng đều được quyết định bởi những lựa chọn và hành động của chính bản thân họ”.
(Trích Bí quyết thành công của Bill Gates, Khẩm Sài Nhân, NXB Hồng Đức)
Câu 1 Xác định phong cách ngôn ngữ chính của đoạn trích (1.0 điểm)
Câu 2 Theo anh/chị vì sao tác giả cho rằng: “Người khác có thể lựa chọn cho chúng ta phương
hướng của cuộc sống nhưng không ai có thể chịu trách nhiệm đối với kết quả của cuộc đời chúng ta”? (1,0 điểm)
Câu 3 Rút ra thông điệp sống cho bản thân từ nội dung đoạn trích? (1,0 điểm)
II LÀM VĂN (7.0 điểm)
Câu 1: Nghị luận xã hội (2.0 điểm)
Hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến được nêu
trong đoạn trích ở phần Đọc - hiểu: “Giao tay lái chiếc xe cuộc đời mình vào tay người khác, chúng ta khó tránh được việc phải đóng vai hành khách”.
Câu 2: NLVH ( 5.0 điểm)
Phân tích đoạn thơ sau trong bài thơ “Tây Tiến” của nhà thơ Quang Dũng:
“Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc
Quân Xanh màu lá dữ oai hùm
Mắt trừng gửi mộng qua biên giới
Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm
Rải rác biên cương mồ viễn xứ
Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh
Áo bào thay chiếu anh về đất
Sông Mã gầm lên khúc độc hành”
(Trích Tây Tiến”- Quang Dũng, Sách giáo khoa Ngữ văn 12, tập 1)
……… HẾT………
Trang 2SỞ GD & ĐT VĨNH
LONG
TRƯỜNG THPT TRÀ
ÔN
HƯỚNG DẪN CHẤM KIỂM TRA GIỮA KÌ I
NĂM HỌC 2019-2020 Môn thi: NGỮ VĂN 12
Trang 3Câu Nội dung Điểm ĐỌC HIỂU
1 Phong cách ngôn ngữchính của đoạn trích:
Chính luận
1.0
2
Tác giả cho rằng: Người khác có thể lựa chọn cho chúng ta phương hướng của cuộc sống nhưng không ai có thể chịu trách nhiệm đối với kết quả của cuộc đời chúng ta vì:
– Mỗi lựa chọn sẽ đều tác động trực tiếp lên cuộc sống của chính mỗi chúng ta chứ không phải của ai khác
– Không ai có thể đi cùng ta hết cả cuộc đời, mỗi chúng ta sẽ là người đầu tiên và cũng là người cuối cùng chịu hậu quả hoặc kết quả từ những lựa chọn cho cuộc sống của chính bản thân mình…
1.0
3
HS trình bày quan điểm riêng của mình Câu trả lời cần hợp lí, có sức thuyết phục Gợi ý trả lời :
– Cần làm chủ cuộc sống của chính bản thân mình
– Mỗi lựa chọn trong cuộc sống đều liên quan trực tiếp đến thành bại của mỗi người Vì vậy chúng ta cần suy nghĩ chín chắn, cẩn trọng, trách nhiệm và quyết đoán để có những lựa chọn đúng đắn
1,0
Trang 4LÀM VĂN
Câu 1 Viết một đoạn văn
(khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về ý kiến được nêu trong đoạn trích ở phần Đọc
-hiểu: “Giao tay lái chiếc xe cuộc đời mình vào tay người khác, chúng ta khó tránh được việc phải đóng vai hành khách”.
a Đảm bảo cấu trúc đoạn văn nghị luận (có
đủ ba phần mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn Mở đoạn nêu được vấn đề, thân đoạn triển khai được vấn đề, kết đoạn
khẳng định lại vấn đề)
0.25
b Xác định đúng vấn đề
nghị luận: “Giao tay lái chiếc xe cuộc đời mình vào tay người khác, chúng ta khó tránh được việc phải đóng vai hành khách”.
0.25
c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm, vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ
và dẫn chứng, rút ra bài học nhận thức và hành động
- Dẫn dắt, giới thiệu vấn
đề: “Giao tay lái chiếc
xe cuộc đời mình vào tay người khác, chúng
ta khó tránh được việc phải đóng vai hành khách ”
- Giao tay lái chiếc xe cuộc đời mình vào tay người khác: Để người khác điều khiển cuộc
1.0
Trang 5đời của mình; đóng vai hành khách: rơi vào sự
bị động
-> Câu nói khẳng định: Nếu để người khác điều khiển, sắp xếp, quyết định thay, chúng ta sẽ rơi vào sự bị động trên con đường đi đến tương lai, xây dựng hạnh phúc cho chính bản thân mình
- Việc giao tay lái chiếc
xe cuộc đời mình vào tay người khác để lại hậu quả nặng nề:
+ Chúng ta sẽ ỷ lại, trông chờ, phó mặc cuộc đời mình vào sự sắp đặt của người khác; đánh mất đi sự chủ động trong việc lựa chọn và quyết định tương lai của chính mình
+ Chúng ta sẽ phải sống cuộc đời của người khác, đánh mất quyền được sống với đúng khả năng, khát vọng, đam
mê của chính mình
- Không để hoàn cảnh làm chủ bản thân hay người khác lựa chọn và định đoạt cuộc đời mình, chấp nhận sự sắp xếp một cách vô điều kiện Cần học cách tự quyết định và chịu trách nhiệm về những lựa chọn của bản thân mình + Tuy nhiên cũng cần lắng nghe, tham khảo một cách có chọn lọc ý kiến từ người khác để
có được những quyết định đúng đắn, sáng
Trang 6suốt trong cuộc sống.
-Khái quát, khẳng định lại vấn đề…
d Sáng tạo:Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận
0.25
e Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu
0.25
Câu 2 Phân tích đoạn thơ sau
trong bài thơ Tây Tiến của nhà thơ Quang
Dũng
5.00
a Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận: có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài Mở bài nêu được vấn đề; thân bài triển khai được vấn đề;
kết bài kết luận được vấn đề
0.25
b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Phân tích đoạn thơ
0.50
c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm phù hợp; thể hiện
sự cảm nhận sâu sắc, vận dụng tốt các thao tác lập kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng
3.75
* Giới thiệu tác giả, tác phẩm, vấn đề nghị luận
0.25
*Khái quát về hình tượng người lính Tây Tiến
*Phân tích đoạn thơ:
Chân dung người lính Tây Tiến
( Học sinh dẫn thơ, phân tích từ nghệ thuật đến nội dung làm rõ các
0,25
0,75
0,75 1,25
Trang 7luận điểm)
- Chân dung người lính
được miêu tả chân thực:
"đoàn binh không mọc
tóc", "quân xanh màu
lá", họ sống và chiến
đấu trong điều kiện khắc
nghiệt, thiếu thốn, gian
khổ nhưng khí phách
mạnh mẽ hiên ngang
"dữ oai hùm"…
- Họ là những con người
có tâm hồn lãng mạn,
trái tim yêu thương
"Mắt trừng gửi mộng",
"Đêm mơ Hà Nội dáng
kiều thơm", …
- Vẻ đẹp bi tráng thể
hiện qua sự hi sinh anh
dũng của họ:
+ Sẵn sàng hiến dâng
tuổi trẻ của mình cho
đất nước "rải rác biên
cương mồ viễn xứ",
"chẳng tiếc đời xanh",
"anh về đất", ra đi thanh
thản, nhẹ nhàng…
+ Cái chết đã được lí
tưởng hóa như hình ảnh
những tráng sĩ xưa: "áo
bào", "khúc độc hành";
thiên nhiên cũng đau
đớn thay cho nỗi đau họ
phải chịu
Dù trong hoàn
cảnh khó khăn những
người lính Tây Tiến vẫn
có những nét lãng mạn,
hào hoa Họ mang vẻ
đẹp kiêu hùng, sẵn sàng
hi sinh cho tổ quốc
*Đánh giá chung: về
nghệ thuật, nội dung
0,5
d Sáng tạo: có cách
diễn đạt sáng tạo; thể
hiện suy nghĩ sâu sắc,
0.25
Trang 8mới mẻ về vấn đề nghị luận, nhưng không trái với chuẩn mực đạo đức
và qui định của pháp luật
e Chính tả, dùng từ, đặt câu: đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu
0.25
SỞ GD & ĐT VĨNH LONG
TRƯỜNG THPT TRÀ ÔN ĐỀ KIỂM TRA GIỮA KÌ I NĂM HỌC 2019-2020 Môn thi: NGỮ VĂN 11
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian phát đề)
I ĐỌC HIỂU: (3,0 điểm)
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
(1) “Tết không chỉ là ở “ở nhà”, mà còn là “về nhà” Người ta về là ngôi nhà ở quê xa, thăm cha thăm mẹ thăm cánh đồng đã lâu mình không thấy trải dài trong mắt Người ta ghé nhà ông
bà, thắp nén hương cho người thân đã mất, ôm lấy và ủi an người thân còn đó, cho họ biết dù mình bôn ba nơi nào vẫn còn có họ trong lòng Người ta về qua gia đình cô, chú, dì, cháu… Về hết những “ngôi nhà” có dòng máu ruột rà đang chảy ấm thân.
(2) Thời gian ở nhà ngày Tết còn trở về trong ký ức tôi với nồi thịt kho của mẹ, món ăn này đủ sức gợi nhớ cả một trời Xuân Chưa hết, là tự tay dọn dẹp căn phòng với những gì đã cũ Tự tay mình quét sơn tường, sơn cửa Một chút chăm sóc tỉa tót cho chậu mai quanh năm chờ đợi một thời khắc bừng dậy huy hoàng… Chỉ cần là “ở nhà”, lúc nào cũng có rất nhiều thứ để làm trong ngày Tết.
(3) Tôi có những người bạn xa quê, họ đến một miền đất xa xôi ở bên kia nửa vòng trái đất Những ngày Tết ở nước ngoài họ vẫn đón mừng đúng theo phong tục của người Việt, nhưng sâu thẳm trong tim họ vẫn muốn được hưởng không khí đó ở Việt Nam “Nhà” không chỉ còn có nghĩa là gia đình, mà còn có nghĩa là quê hương…
(4) Đến cuối cùng, “ở nhà” ngày Tết không xác định bằng việc bạn sẽ ở yên trong ngôi nhà của mình, mà xác định bằng việc bạn nghĩ về ai trong trái tim Có thể rất nhiều người sẽ không may mắn được hạnh phúc đón Xuân bên gia đình, có thể nhiều người còn ở tít nơi nào xa xôi trên trái đất, có thể rất nhiều người không còn người thân để quay về nữa… Nhưng chỉ cần bạn thấy nôn nao trong lòng, thấy muốn được yêu thương, hồi tưởng, trở về.
(5) Đó! Đó chính là “ở nhà”, đó chính là mùa Xuân…”
(Theo Mỉm cười cho qua, NXB Trẻ, 2015, trang 169 – 171)
Câu 1 (1 điểm): Chỉ ra hai phương thức biểu đạt trong văn bản?
Trang 9Câu 2 (1 điểm): Nhân vật tôi quan niệm “ở nhà ngày Tết” như thế nào?
Câu 3 (1 điểm): Anh/chị hãy rút ra thông điệp sống cho bản thân từ nội dung văn bản.
II LÀM VĂN (7.0 ĐIỂM)
1.Câu 1: NLXH (2.0 điểm):
Hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến được nêu ở
phần đọc hiểu: “Nhà” không chỉ còn có nghĩa là gia đình, mà còn có nghĩa là quê hương.
2.Câu 2: NLVH ( 5.0 điểm)
Có ý kiến cho rằng: “Bài thơ Tự tình II vừa nói lên bi kịch duyên phận vừa cho thấy khát vọng sống, khát vọng hạnh phúc của Hồ Xuân Hương”.
Hãy phân tích bài thơ Tự tình II của Hồ Xuân Hương để làm rõ ý kiến trên
……… HẾT………
SỞ GD & ĐT VĨNH LONG
TRƯỜNG THPT TRÀ
ÔN
HƯỚNG DẪN CHẤM KIỂM TRA GIỮA KÌ I
NĂM HỌC 2019-2020 Môn thi: NGỮ VĂN 11
ĐỌC HIỂU
1 Phương thức biểu đạt:tự sự, nghị luận 1.0
2
Nhân vật tôi quan niệm
“ở nhà ngày Tết”:
- Về nhà thăm cha mẹ, người thân, thắp nén hương cho người thân
đã mất
- Làm việc nhà trong ngày Tết, thưởng thức những món mẹ nấu trong ngày Tết
- Nghĩ về ai đó trong trái tim…
1.0
3 Thông điệp: Dù đi bất
cứ nơi đâu, làm bất cứ việc gì, hãy dành thời gian khi Tết đến xuân
1,0
Trang 10về để trở về bên gia đình, bên người thân chung vui, sum vầy (HS có thể trình bày nhiều cách hiểu khác nhau nếu hợp lí là được)
LÀM VĂN
Câu 1 Viết một đoạn văn
(khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về ý kiến:
“Nhà” không chỉ còn
có nghĩa là gia đình, mà còn có nghĩa là quê hương”
a Đảm bảo cấu trúc đoạn văn nghị luận (có
đủ ba phần mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn Mở đoạn nêu được vấn đề, thân đoạn triển khai được vấn đề, kết đoạn
khẳng định lại vấn đề)
0.25
b Xác định đúng vấn đề
nghị luận: “Nhà” không chỉ còn có nghĩa là gia đình, mà còn có nghĩa
là quê hương.
0.25
c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm, vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ
và dẫn chứng, rút ra bài học nhận thức và hành động
-Dẫn dắt, giới thiệu vấn
đề nghị luận
- Nhà: là nơi tập hợp những người có quan hệ cùng huyết thống; nhà không chỉ là nơi để ở
mà nhà còn gắn với những người thân yêu của ta, gắn bó với cả
1.0
Trang 11mảnh đất ta được sinh ra
và nuôi lớn, gắn với xóm làng, ruộng đồng
- Tại sao “Nhà” không chỉ còn có nghĩa là gia đình, mà còn có nghĩa
là quê hương?
+ Mỗi người được sinh
ra trong một gia đình nhưng lại lớn lên và tồn tại, gắn bó trong một mối quan hệ cộng đồng chặt chẽ, cộng đồng đó chính là quê hương
+ Tình yêu gia đình là nền tảng của tình yêu quê hương Mấy ai đi xa nhớ nhà mà lại không nhớ những đặc trưng riêng của vùng miền mình được sinh ra và được nuôi lớn
- Mỗi người cần làm phải luôn dành tình cảm cho gia đình, quê hương mình, trân trọng nơi mình được sinh ra và được nuôi dạy tử tế nên người
- Phê phán những người thơ ơ với gia đình, với quê hương
- Khẳng định lại vấn đề, bài học và hành động
d Sáng tạo:Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận
0.25
e Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu
0.25
Câu 2 Phân tích và làm rõ ý
kiến sau: “Bài thơ Tự tình II vừa nói lên bi
5.00
Trang 12kịch duyên phận vừa
cho thấy khát vọng
sống, khát vọng hạnh
phúc của Hồ Xuân
Hương”
a Đảm bảo cấu trúc
bài văn nghị luận: có
đủ các phần mở bài,
thân bài, kết bài Mở bài
nêu được vấn đề; thân
bài triển khai được vấn
đề; kết bài kết luận được
vấn đề
0.25
b Xác định đúng vấn
đề cần nghị luận: Bài
thơ Tự tình II vừa nói
lên bi kịch duyên phận
vừa cho thấy khát vọng
sống, khát vọng hạnh
phúc của Hồ Xuân
Hương
0.50
c Triển khai vấn đề
nghị luận thành các luận
điểm phù hợp; thể hiện
sự cảm nhận sâu sắc,
vận dụng tốt các thao
tác lập kết hợp chặt chẽ
giữa lí lẽ và dẫn chứng
3.75
* Giới thiệu tác giả, tác
phẩm, vấn đề nghị luận
0.25
* Phân tích, bình luận,
chứng minh:
- Bi kịch duyên phận
được thể hiện qua nỗi
niềm buồn tủi, xót xa:
+ Nỗi buồn tủi gợi lên
từ sự tĩnh lặng trong
đêm khuya thanh vắng:
sự rối bời của tâm trạng,
sự bẽ bàng của duyên
phận (4 câu đầu)
+ Nỗi niềm buồn tủi thể
hiện qua tâm trạng chán
chường: nỗi chán ngán
khi tuổi xuân đi qua
không trở lại, tình duyên
0,25
0,75
0,75 1,25
Trang 13phải san sẻ (2 câu cuối)
- Khát vọng sống, khát vọng hạnh phúc:
+ Muốn cưỡng lại sự nghiệt ngã của số phận:
“trơ” + “nước non” bền gan thách đố, khát vọng vượt lên sự nghiệt ngã của cuộc đời
+ Sức sống mãnh liệt:
“xiên ngang, đâm toạc”,
“rêu từng đám, đá mấy hòn” sức sống của thiên nhiên cũng là sức sống của con người, khát khao hạnh phúc
Bài thơ nói lên bi kịch
và khát vọng sống, khát vọng hạnh phúc, giá trị nhân văn sâu sắc
*Đánh giá chung: về nghệ thuật, nội dung
d Sáng tạo: có cách diễn đạt sáng tạo; thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận, nhưng không trái với chuẩn mực đạo đức
và qui định của pháp luật
0.25
e Chính tả, dùng từ, đặt câu: đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu
0.25