Tuần 29 - sử 7

(Xem ảnh vua Gia long) hiện nay, hệ thống cung điện lăng tẩm của các vua Nguyễn đang còn ở Huế, được UNESCO công nhận là di sản văn hoá thế giới) - Tổ chức triều đình gồm 6 bộ (Bộ Hộ - [r]

Trang 1

UBND QUẬN BÌNH THẠNH

TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ

LAM SƠN

NỘI DUNG BÀI DẠY ÔN TẬP KIẾN THỨC CHO HỌC SINH TRONG THỜI GIAN NGHỈ DO DỊCH BỆNH Covid-19

Tổ, nhóm: Sử - Địa – GDCD, nhóm sử khối 7 Tuần 29 từ ngày 6/4 đến ngày 11/4

Nội dung:

I Lý thuyết:

Tuần 29 - Tiết 60: Bài 27: CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN NHÀ NGUYỄN

I/- TÌNH HÌNH CHÍNH TRỊ - KINH TẾ

Quang Trung mất là một tổn thất lớn cho cả nước, thái tử Quang Toản lên ngôi không dẹp được âm mưu của Nguyễn Ánh, triều Tây Sơn sụp đổ, chế độ phong kiến nhà Nguyễn thiết lập Vậy, nhà Nguyễn đã làm gì để lập lại chế

độ phong kiến tập quyền

Hoạt động của GV & HS Nội dung kiến thức

a, Hoạt động 1:

Gv: Ngày 16/9/1792, Quang Trung đột ngột qua đời Vậy,

khi Quang Trung mất triều đại Tây Sơn gặp phải

những khó khăn:

Quang Toản lên ngôi, không đủ năng lực, uy tính Nội bộ

triều đình Phú Xuân nảy sinh mâu thuẫn và suy yếu

- Nguyễn Nhạc an phận không lo việc nước, Nguyễn Lữ

bất tài

Gv: Sau khi được Pháp giúp sức, Nguyễn Ánh chiếm lại

vùng đất Gia Định Đứng trước bối cảnh nội bộ Tây

Sơn suy yếu, Nguyễn Ánh ở Gia Định có hành động :

- Đem quân lấn dần vùng đất Tây Sơn 1801, chiếm Quy

Nhơn -> Phú Xuân -> Quang Toản -> ra Bắc

- Giữa năm 1802, Nguyễn Ánh huy động 1 lực lượng lớn

tấn công ra Bắc, lần lượt chiếm các vùng đất từ Q Trị đến

Nam Định tiến về Thăng Long, Quang Toản lên Bắc

Giang, bị bắt, triều đại Tây Sơn sụp đổ

Gv: Nguyễn Ánh nhanh chóng tiêu diệt được nhà Tây

1 Nhà Nguyễn lập lại chế độ phong kiến tập quyền:

Năm 1802 Nguyễn Ánh đánh bại triều Tây Sơn, đặt niên hiệu là Gia Long,đóng đô ở Phú Xuân (Huế)

- Hành chính: xây dựng

bộ máy nhà nước tập quyền, chia nước thành

Trang 2

Sơn vì:

- Vua QTrung mất sớm, Q.Toản lên ngôi - không đủ năng

lực điều hành việc nước

- Nội bộ Tây Sơn chia rẽ, thế lực suy yếu

Gv: Sau khi lật đổ Tây Sơn Nguyễn Ánh đã lập lại và

củng cố chế độ phong kiến tập quyền:

- Lên ngôi vua - Gia Long, chọn Phú Xuân làm kinh đô,

1806 xưng đế (Xem ảnh vua Gia long) hiện nay, hệ thống

cung điện lăng tẩm của các vua Nguyễn đang còn ở Huế,

được UNESCO công nhận là di sản văn hoá thế giới)

- Tổ chức triều đình gồm 6 bộ (Bộ Hộ - tài chính, thuế

khóa; Bộ Lại - tuyển chọn quan lại, ban phẩm tước, soạn

thảo chiếu chỉ; Bộ Lễ - thi Cử, tế tự, phong thần; Bộ Binh

- tuyển, điều động binh lính; Bộ Hình - soạn luật, xét

duyệt tố tụng; Bộ Công - xây dựng cung điện, lăng tẩm,

thành luỹ ) đứng đầu mỗi bộ là quan thượng thư ngoài ra

còn có các cơ quan chuyên môn: Hàn lâm viện, Thái Y

viện, Quốc tử giám vua nắm mọi quyền hành, nhà nước

quân chủ được củng cố từ TW đến địa phương

- Chia cả nước làm 30 tỉnh và một phủ trực thuộc đứng

đầu tỉnh lớn chức tổng đốc, tỉnh vừa và nhỏ chức tuần

phủ Dưới tỉnh là phủ, huyện, châu rồi đến tổng và xã

Tên nứơc Việt Nam có từ thời Gia Long

(Chiếu bản đồ các tỉnh )

Gv: Em có nhận xét gì về cách tổ chức đơn vị hành

chính dưới triều Nguyễn?

Gv: Để tăng cường củng cố nền tập quyền chuyên chế và

tăng cường đàn áp kẻ phạm tội Vua Gia Long chú trọng

củng cố pháp luật Vậy sản phẩm tiêu biểu của hoạt

động lập pháp được thể hiện là:

-> năm 1815, ban hành bộ Hoàng triều luật lệ (luật Gia

Long) gồm 21 quyển chính với 398 điều và một quyển

phụ lục với 30 điều

Nội dung của bộ luật dựa hẳn vào bộ luật nhà Mãn Thanh

Thủ tiêu những điều luật tiến bộ thời Hồng Đức về luật

hôn nhân, gia đình và dân luật Tư tưởng chủ đạo của bộ

30 tỉnh và một phủ trực thuộc(Thừa Thiên)

- Luật pháp: năm 1815

ban hành bộ “ Hồng triều luật lệ” (Luật Gia Long)

Trang 3

luật Gia Long là bảo vệ quyền uy tuyệt đối của nhà vua,

khôi phục và củng cố chế độ phong kiến lạc hậu, thẳng

tay dàn áp mọi hành động phản kháng của nhân dân, bộ

luật đưa ra nhứng hình phạt rất tàn nhẫn

(GV Chiếu lên bảng minh hoạ)

"Bộ luật quy định hình phạt đối với cả bà con thân thuộc

của can phạm Đối với tội "phản nghịch" thì thủ phạm,

tòng phạm bị xử lăng trì, bà con thân thuộc của can phạm

là Nam trên 16 tuổi bị xử chém, dưới 16 tuổi và Nữ bị bắt

làm nô tì Các hình phạt áp dụng nhằm đày đoạ thân thể

con người như : lăng trì (xẻo thịt cho chế dần) trảm khiêu

(chém bêu đầu), phân thây, băm xác hình phạt đánh bằng

roi, gậy thì phổ biến trong mọi đều luật."

Gv: Bên cạnh luật pháp nhà Nguyễn rất chủ trọng đến

XD và củng cố quân đội Vậy nhà Nguyễn đã làm gì để

củng cố quân đội?

GV cho HS xem hai bức tranh quan võ và lính cận vệ thời

Nguyễn

Gv; Qua H.62 và H.63 em có nhận xét gì về binh lính

dưới triều Nguyễn?

Gv: nhà Nguyễn đã có những chính sách về đường lối

đối ngoại

- Đóng cửa không tiếp xúc với nước ngoài

- Thần phục nhà Thanh (vì cho rằng chỉ có Hoàng đế

phương Bắc mới là "đấng chí tôn chí đại" chỉ có "Thiên

triều" mới là chúa tể thiên hạ mà thôi

GV: Em có suy nghĩ gì về đường lối đối ngoại của nhà

Nguyễn? Sẽ đưa đến hậu quả gì?

- Bảo vệ chính quyền:

xây thành luỹ từ trung ương đến địa phương

- Ngoại giao:thần phục

nhà Thanh một cách mù quáng, khước từ mọi tiếp xúc với phương Tây

II Bài tập (yêu cầu của giáo viên)

Đánh dấu x vào ô trống đầu câu trả lời mà em cho là đúng về nguyên nhân thất bại của vương triều Tây Sơn trước cuộc tấn công của quân Nguyễn Ánh:

 Lực lượng quân Nguyễn Ánh mạnh, áp đảo được quân của vương triều Tây Sơn

 Quân Nguyễn Ánh được tư bản Pháp giúp về quân sự

 Vua Quang Trung mất, vương triều Tây Sơn suy yếu, mâu thuẫn nhau

Trang 4

 Nguyễn Ánh chiếm được Quy Nhơn, Phú Xuân khiến quân của vương triều Tây Sơn mất chỗ dựa cơ bản

III Những việc cần chuẩn bị:

- Học thuộc nội dung bài ghi

- Đọc nội dung bài 27 mục I.2

- Những hạn chế trong việc cai trị đất nước của triều Nguyễn? Hậu quả?

Kiểm tra, duyệt bài

Tổ trưởng chuyên môn Nhóm trưởng chuyên môn

……… ………

Ngày… tháng……năm 2020 Duyệt của Ban giám hiệu

UBND QUẬN BÌNH THẠNH

TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ

LAM SƠN

Trang 5

NỘI DUNG BÀI DẠY ÔN TẬP KIẾN THỨC CHO HỌC SINH TRONG THỜI GIAN NGHỈ DO DỊCH BỆNH Covid-19

Tổ, nhóm: Sử - Địa - GDCD Môn học: Lịch sử Khối lớp: 7 Tuần 29 từ ngày 6/4 đến ngày 11/4

Nội dung:

I Lý thuyết:

Tuần 29 Tiết 61

Bài 27: CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN NHÀ NGUYỄN (tiếp theo)

Quang Trung mất là một tổn thất lớn cho cả nước, thái tử Quang Toản lên ngôi không dẹp được âm mưu của Nguyễn Ánh, triều Tây Sơn sụp đổ, chế độ phong kiến nhà Nguyễn thiết lập Vậy, nhà Nguyễn đã làm gì để lập lại chế

độ phong kiến tập quyền

Hoạt động của GV & HS Nội dung kiến thức Tình hình kinh tế nông nghiệp nước ta đầu thế kỉ XIX

như thế nào?

Hs: Nông nghiệp sa sút ruộng đất bỏ hoang nhiều

Gv: Nhà Nguyễn đã đưa ra những biện pháp để phát

triển nông nghiệp:

Khai hoang (Doanh điền do Nguyễn Công Trứ đề ra

-chiêu mộ dân nghèo đi khai hoang Miền ven biển)

- Đặt lại chế độ quân điền

- Làm thuỷ lợi

Gv: Em hãy rút ra mặt tích cực và hạn chế trong

những biện pháp phát triển nông nghiệp thời Nguyễn?

Theo mẫu:

Biện pháp Mặt tích cực Mặt hạn chế

- Khai hoang

- Đặt lại chế

độ quân điền

- Làm thuỷ

lợi

2 Kinh tế dưới triều Nguyễn:

a Nông nghiệp:

- Khai hoang lập ấp, lập đồn điền

- Nhà nước không quan tâm đê điều dẫn đến hạn hán, lũ lụt, nhân dân phiêu tán

Trang 6

Gv chốt lại:

Khai hoang

(đẩy mạnh

dưới triều

Minh Mạng)

Tăng thêm diện tích canh tác

Nông dân vẫn bỏ làng đi lưu vong

(RĐ bỏ hoang vẫn còn nhiều nhưng nông dân không được chia để cày cấy, quan lại địa chủ cường hào chiếm hết

rđ (vua Minh Mạng tìm mọi biện pháp để ngăn chặn tình trạng này nhưng không hiệu qủa.)

Đặt lại chế độ

quân điền

chia ruông đất công cho Nông dân các làng xã

Quý tộc, vương hầu, quan lại được phần nhiều, đa số rđ tốt.Người nông dân chỉ được một phần nhỏ và xương xẩu nhất, phải nai lưng đóng to thuế, đi phu,

đi lính Làm thuỷ lợi Chống thiên

tai, hạn hán,

lũ lụt

- không được chú trọng (tài chính thiếu hụt, nạn tham nhũng phổ biến) ->

nạn vỡ đê, hạn hán,

lũ lụt xảy ra liên tiếp

Gv: Qua trên em có nhận xét gì về tình hình nông

nghiệp nước ta dưới triều Nguyễn?

Gv: Tình hình thủ công nghiệp dưới triều nguyễn:

- lập nhiều xưởng sản xuất

- Khai mỏ mở rộng

- Làng nghề thủ công ở nông thôn và thành thị phát triển

Hs đọc phần in nghiêng

b Công thương nghiệp:

Trang 7

Em có suy nghĩ gì về tài năng của người thợ thủ công?

Mặc dầu có nhiều tiềm lực nhưng vì sao thủ công

nghiệp không phát triển được?

Gv: Những biện pháp phát triển thương nghiệp ở

nước ta dưới triều Nguyễn:

- Mở rộng các thành thị, phố chợ đông đức, sầm uất, các

mặt hàng phong phú

- Mở rộng buôn bán với TQ, hạn chế buôn bán với

phương Tây

Có điều kiện phát triển nhưng đã bị kìm hãm: nhà nước đánh thuế nặng, tập hợp thợ giỏi về kinh đô

c Thương nghiệp:

Buôn bán trong nước tấp nập sầm uất và phát triển Tuy nhiên lại đóng cửa

và hạn chế buôn bán với các nước phương Tây

II Các cuộc nổi dậy của nhân dân (giảm tải)