- Biết cách viết bài nghị luận về tác phẩm truyện (hay đoạn trích) cho đúng các yêu cầu học ở tiết trước.. - Rèn luyện kĩ năng thực hiện các bước khi làm bài nghị luận này (cách tổ chức,[r]
Trang 1UBND QUẬN BÌNH THẠNH
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
LAM SƠN
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC MÔN: NGỮ VĂN 9 TUẦN 26 ( 13/4/2020 – 18/4/2020 )
TIẾT 121
NGHỊ LUẬN VỀ TÁC PHẨM TRUYỆN ( HOẶC ĐOẠN
TRÍCH)
KẾT QUẢ CẦN ĐẠT:
Giúp học sinh:
- Hiểu rõ thế nào là nghị luận một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) nhận diện chính xác về thể loại nghị luận này
- Nắm vững các yêu cầu đối với một bài văn nghị luận về tác phẩm (đoạn trích) để có cơ sở tiếp thu, rèn luyện tốt về kiểu bài này ở các tiết tiếp theo
PHẦN 1: CHUẨN BỊ
1 Học sinh đọc kĩ văn bản trong SGK/trang 61,62 và trang 63
2 Trả lời những câu hỏi trong SGK/trang 61,62 và trang 63 ( HS làm vở
soạn )
Trang 2truyện ngắn “ Lặng lẽ Sapa” của Nguyễn Thành Long.
- Cách triển khai luận điểm:
+ Đoạn 1: Nêu vấn đề
+ Đoạn 2: Luận điểm 1: Lòng yêu đời , yêu nghề , ý thức trách nhiệm cao + Đoạn 3: Luận điểm 2: Lòng hiếu khách , sự quan tâm đến mọi người + Đoạn 4: Luận điểm 3: Sự sôi nổi và khiêm tốn
+ Đoạn 5: Kết thúc vấn đề
- Nhận xét cách lập luận:
+ Luận điểm rõ ràng , triển khai bằng lập luận phân tích và chứng minh
+ Dẫn chứng xác đáng , sinh động ( lấy từ tác phẩm )
+ Bố cục chặt chẽ , mạch lạc
+ Lời văn trong sáng , chính xác phù hợp với phong cách nghị luận
2/ Ghi nhớ :( SGK/63)
PHẦN 3: Luyên tập ( HS làm bài tập trong phần Luyện tập SGK/ trang 63,64)
( HS làm vào vở soạn)
DẶN DÒ:
- HS học thuộc ghi nhớ trong SGK/ trang 63
- Làm phần luyện tập vào vở soạn
- Nộp bài cho GVBM khi đi học trở lại sẽ nhận điểm cộng.
Trang 3Tiết 122-123
CÁCH LÀM BÀI NGHỊ LUẬN VỀ TÁC PHẨM TRUYỆN ( HOẶC ĐOẠN TRÍCH)
KẾT QUẢ CẦN ĐẠT:
Giúp học sinh :
- Biết cách viết bài nghị luận về tác phẩm truyện (hay đoạn trích) cho đúng các yêu cầu học ở tiết trước
- Rèn luyện kĩ năng thực hiện các bước khi làm bài nghị luận này (cách tổ chức, triển khai luận điểm)
PHẦN 1: CHUẨN BỊ
Học sinh đọc kĩ câu hỏi và trả lời câu hỏi trong SGK/tr 64,65 ( HS làm vở soạn )
PHẦN 2: NỘI DUNG GHI BÀI: (yêu cầu học sinh ghi vào vở học trên lớp)
I Đề bài nghị luận về tác phẩm truyện ( hoặc đoạn trích )
*Ví dụ ( SGK/64, 65 )
*Nhận xét :
Phân biệt mệnh lệnh :
- Phân tích : Xuất phát từ tác phẩm( cốt truyện , sự việc, tình tiết ) để lập luận Sau
đó mới nhận xét, đánh giá tác phẩm
- Suy nghĩ : Xuất phát từ cảm nhận, hiểu biết của mình để nhận xét, đánh giá tác phẩm trên tư tưởng, một góc nhìn nào đó
=> Đều là bài nghị luận về tác phẩm truyện ( hoặc đoạn trích )
II Các bước làm bài nghị luận về tác phẩm truyện ( hoặc đoạn trích )
Đề: Suy nghĩ về nhân vật ông Hai trong truyện ngắn Làng của Kim Lân
1 Tìm hiểu đề và tìm ý
a/ Tìm hiểu đề:
* Lưu ý:
Trang 4- Phân tích các chi tiết nghệ thuật.
2/ Lập dàn ý:
a Mở bài:
- Giới thiệu ngắn gọn về tác giả, tác phẩm và nhân vật cùng đặc điểm tiêu biểu của nhân vật
b Thân bài;
- Lần lượt trình bày từng luận điểm về nhân vật
- Nêu rõ các nhận xét, đánh giá của mình về nhân vật
- Trong từng luận điểm cần phân tích, chứng minh cụ thể, chính xác bằng những dẫn chứng trong tác phẩm
c Kết bài:
- Khẳng định lại các đặc điểm của nhân vật
- Khẳng định thành công về nghệ thuật khi xây dựng nhân vật
- Ý nghĩa, tác dụng giáo dục từ nhân vật
3/ Viết bài:
- Trên cơ sở dàn bài đã xây dựng
- Giữa các luận điểm, các đoạn văn cần có sự liên kết
4/Đọc lại bài viết và sửa chữa:
- Nội dung bài làm phải phù hợp với yêu cầu của đề bài
* Ghi nhớ: ( SGK/68)
PHẦN 3: Luyên tập
Đề : Suy nghĩ về nhân vật ông Hai trong truyện ngắn Làng của Kim Lân - Viết 1
đoạn thân bài ) ( HS làm vào vở soạn)
DẶN DÒ:
- HS học thuộc ghi nhớ trong SGK/ trang 68
- Làm phần luyện tập vào vở soạn
- Nộp bài cho GVBM khi đi học trở lại sẽ nhận điểm cộng.
Trang 5Tiết 123
TỔNG KẾT PHẦN VĂN BẢN NHẬT DỤNG
KẾT QUẢ CẦN ĐẠT:
Giúp hs:
- Trên cơ sở nhận thức rõ bản chất khái niệm văn bản nhật dụng là tính cập nhật về nội dung, hệ thống hóa được các chủ đề văn bản nhật dụng đã học bằng toàn bộ chương trình Ngữ văn THCS
-Rèn kĩ năng hệ thống hóa, so sánh, tổng hợp và liên hệ thực tế
-Giáo dục ý thức tự học, tự ôn tập hệ thống kiến thức ở hs
PHẦN 1: CHUẨN BỊ
Học sinh đọc kĩ yêu cầu trong SGK/trang 94, 95 và trang 96
PHẦN 2: NỘI DUNG GHI BÀI: (yêu cầu học sinh ghi vào vở học trên lớp)
I-Khái niệm về văn bản nhật dụng.
1-Khái niệm.
-Không phải là khái niệm thể loại
-Không chỉ kiểu văn bản
*Đặc điểm: đề cập đến chức năng đề tài và tính cập nhật nhất
2-Đề tài phong phú đề cập đến :
-Môi trường
-Thiên nhiên
-Văn hóa
-Giáo dục
-Chính trị, xã hội
-Thể thao, đạo đức, nếp sống
VD:
-Thiên nhiên, môi trường:Bức thư của thủ lĩnh da đỏ, Thông tin về trái đất năm
2000, Ôn dịch thuốc lá
-Văn hóa, giáo dục: Cổng trường mở ra, Mẹ tôi, Cuộc chia tay của những con búp
bê …
Trang 6=> Những vấn đề, những hiện tượng của đời sống con người và xã hội.
4-Tính cập nhật:
-Là tính thời sự kịp thời, đáp ứng yêu cầu, đòi hỏi cuộc sống hằng ngày, cuộc sống hiện tại gắn với những vấn đề cơ bản của cộng đồng xã hội Tuy nhiên các văn bản nhật dụng trong chương trình vừa có tính cập nhật vừa có tính lâu dài của sự phát triển lịch sử xã hội
VD : vấn đề môi trường, dân số bảo vệ di sản văn hóa chống chiến tranh hạt nhân, giáo dục, trẻ em, chống hút thuốc lá, đều là những vấn đề nóng bỏng của hôm nay nhưng đâu phải giải quyết triệt để trong ngày một ngày hai
5-Giá trị văn chương:
-Không phải là yêu cầu cao nhất nhưng đó là một yêu cầu quan trọng
-Mỗi văn bản nhật dụng lại thuộc kiểu văn bản nhất định
VD: Cầu Long biên chứng nhân lịch sử, Động phong nha (miêu tả)
VD: Cổng trường mở ra( Biểu cảm)
6-Tác dụng văn bản nhật dụng:
-Giúp hs mở rộng kiến thức hiểu biết toàn diện
-Tích cực hòa nhập vào cuộc sống xã hội
-Rút ngắn khoảng cách giữa nhà trường và xã hội
II-Hệ thống hóa nội dung văn bản nhật dụng.
( HS tự hệ thống lại các văn bản đã học từ lớp 6, 7, 8, 9 )
III-Hình thức văn bản nhật dụng.
-Văn bản nhật dụng có thể sử dụng tất cả mọi thể loại văn bản
IV-Phương pháp học văn bản nhật dụng
-Đọc kĩ các chú thích về sự kiện, hiện tượng hay vấn đề
-Liên hệ với thực tế bản thân
-Có ý kiến quan niệm riêng có thể đề xuất giải pháp
-Vận dụng các kiến thức của các môn khác để đọc- hiểu văn bản
-Căn cứ vào đặc điểm thể loại phân tích các chi tiết cụ thể và hình thức biểu đạt để khái quát chủ đề
-Kết hợp xem tranh ảnh nghe và xem các chương trình thời sự khoa học, truyền thống trên truyền hình, đài
*Ghi nhớ SGK/ trang 96
Trang 7PHẦN 3: Luyên tập ( HS hệ thống hóa lại các văn bản nhật dụng đã học từ lớp
6-9)
DẶN DÒ:
- HS học thuộc lòng bài thơ trong SGK/ trang 96
- Nộp bài cho GVBM khi đi học trở lại sẽ nhận điểm cộng.