Kiểm soát chi thường xuyên ngân sách

KBNN là đơn vị trực thuộc Bộ Tài chính thực hiện chức năng quản lý nhà nước về quỹ NSNN, các quỹ tài chính nhà nước, đóng vai trò là công cụ quan trọng kiểm soát chi NSNN nói ch[r]

MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN

LỜI CẢM ƠN

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG BIỂU, HÌNH

TÓM TẮT LUẬN VĂN 6 PHẦN MỞ ĐẦU 1 Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC TỈNH Error! Bookmark not defined 1.1 Khái quát về Ngân sách nhà nước và chi thường xuyên Ngân sách nhà nước Error! Bookmark not defined 1.1.1 Ngân sách nhà nước Error! Bookmark not defined 1.1.2 Chi thường xuyên Ngân sách nhà nước Error! Bookmark not defined 1.2 Kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách nhà nước qua Kho bạc Nhà nước tỉnh Error! Bookmark not defined

1.2.1 Khái niệm, mục tiêu và đặc điểm của kiểm soát chi thường xuyên Ngân

sách nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Error! Bookmark not defined

1.2.2 Nguyên tắc kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách nhà nước qua Kho bạc

Nhà nước Error! Bookmark not defined

1.2.3 Sự cần thiết phải kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua

Kho bạc Nhà nước Error! Bookmark not defined

1.2.4 Phân cấp kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc

Nhà nước Error! Bookmark not defined

1.2.5 Nội dung và quy trình kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước

qua Kho bạc Nhà nước Error! Bookmark not defined

1.2.6 Các yếu tố ảnh hưởng đến kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà

nước qua Kho bạc Nhà nước tỉnh Error! Bookmark not defined 1.3 Kinh nghiệm hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên qua Kho bạc Nhà nước của một số địa phương và bài học cho Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined

1.3.1 Kinh nghiệm kiểm soát chi thường xuyên qua Kho bạc Nhà nước của

một số Kho bạc Nhà nước tỉnh Error! Bookmark not defined 1.3.2 Bài học cho Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined Chương 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC SƠN LA Error! Bookmark not defined 2.1 Giới thiệu về Kho bạc Nhà nước Sơn La và bộ máy kiểm soát chi thường xuyên tại Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined

2.1.1 Giới thiệu về Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined 2.1.2 Bộ máy kiểm soát chi thường xuyên tại Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined

2.2 Tình hình chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước và các đơn vị sử dụng Ngân sách Nhà nước giao dịch qua Kho bạc Nhà nước tỉnh Sơn La giai đoạn 2012-2016 Error! Bookmark not defined

2.2.1 Tình hình chi Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La giai

đoạn 2012-2016 Error! Bookmark not defined

2.2.2 Tình hình các đơn vị sử dụng Ngân sách Nhà nước giao dịch qua Kho bạc

Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined 2.3 Thực trạng kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước tỉnh Sơn La Error! Bookmark not defined 2.3.1 Tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ ban đầu Error! Bookmark not defined 2.3.2 Kiểm soát chi Error! Bookmark not defined 2.3.3 Kế toán trưởng kiểm soát và ký chứng từ Error! Bookmark not defined 2.3.4 Giám đốc kiểm soát và ký chứng từ” Error! Bookmark not defined 2.3.5 Thực hiện thanh toán Error! Bookmark not defined 2.3.6 Trả tài liệu, chứng từ cho khách hàng Error! Bookmark not defined 2.3.7 Chi tiền mặt tại quỹ Error! Bookmark not defined 2.4 Đánh giá thực trạng kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined

2.4.1 Điểm mạnh trong kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho

bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined

2.4.2 Điểm yếu trong kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho

bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined

2.4.3 Nguyên nhân của điểm yếu trong kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách

Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined Chương 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC QUA KHO BẠC NƯỚC SƠN LA ĐẾN NĂM 2020 Error! Bookmark not defined 3.1 Chiến lược phát triển Kho bạc Nhà nước và phương hướng hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn

La Error! Bookmark not defined 3.1.1 Chiến lược phát triển Kho bạc Nhà nước đến năm 2020Error! Bookmark not defined

3.1.2 Phương hướng hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà

nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined 3.2 Một số giải pháp hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined

3.2.1 Giải pháp nâng cao năng lực, trình độ, phẩm chất của đội ngũ cán bộ kiểm

soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước Error! Bookmark not defined

3.2.2 Giải pháp cải tiến thực hiện một số nội dung trong quy trình kiểm soát chi

thường xuyên Ngân sách Nhà nước Error! Bookmark not defined

3.2.3 Giải pháp ứng dụng công nghệ thông tin trong kiểm soát chi thường xuyên

Ngân sách Nhà nước tại Kho bạc Sơn La Error! Bookmark not defined

3.2.4 Giải pháp đổi mới công tác tự thanh tra, kiểm tra nội bộ đối với công tác

kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nướcError! Bookmark not defined

3.2.5 Giải pháp tăng cường phối hợp giữa Kho bạc Nhà nước Sơn La và các cơ quan

liên quan Error! Bookmark not defined 3.3 Một số kiến nghị để hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La Error! Bookmark not defined 3.3.1 Kiến nghị với Bộ Tài chính Error! Bookmark not defined 3.3.2 Kiến nghị với Kho bạc Nhà nước Error! Bookmark not defined 3.3.3 Kiến nghị với chính quyền địa phương Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

“ DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT ”

TABMIS Treasury and Budget Management

Information System ”

“ Hệ thống thông tin quản

lý Ngân sách và kho bạc ”

DANH MỤC BẢNG BIỂU, HÌNH BẢNG

Bảng 2.1 Trình độ cán bộ KSC thường xuyên NSNN tại KBNN Sơn La Error!

Bookmark not defined

Bảng 2.2 Tình hình chi NSNN tỉnh Sơn La giai đoạn 2012-2016Error! Bookmark

not defined

Bảng 2.3 Thống kê hồ sơ chưa đủ điều kiện thanh toán qua KBNN Sơn La Error!

Bookmark not defined

Bảng 2.4 Tình hình giải quyết thủ tục kiểm soát chi thường xuyên cho khách hàng

tại KBNN Sơn La giai đoạn 2012-2016 39 Bảng 2.5 Số món thanh toán chi thường xuyên bị từ chối theo các lỗi vi phạm

Error! Bookmark not defined Bảng 2.6 Tỷ lệ tiền chi thường xuyên NSNN bị từ chối thanh toán Error!

Bookmark not defined

Bảng 2.7 Cơ cấu chi thường xuyên theo nhóm mục chi tại KBNN Sơn La Error!

Bookmark not defined

Bảng 2.8 Tỷ lệ tiền chi tiền mặt trong tổng số chi NSNNError! Bookmark not

defined

Bảng 2.9 Tình hình thu hồi xuất toán chi thường xuyênError! Bookmark not

defined

HÌNH

Hình 1.1: Sơ đồ bộ máy kiểm soát chi thường xuyên hệ thống KBNN Error!

Bookmark not defined

Hình 1.2 Quy trình kiểm soát chi thường xuyên qua KBNNError! Bookmark not

defined

Hình 2.1 Sơ đồ cơ cấu tổ chức của KBNN Sơn La Error! Bookmark not defined Hình 2.2 Sơ đồ bộ máy kiểm soát chi thường xuyên tại KBNN Sơn La Error!

Bookmark not defined

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

“Hệ thống Kho bạc Nhà nước tại Việt Nam được thành lập và chính thức hoạt động từ ngày 01/4/1990 theo quyết định số 07/HĐBT của Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (nay là Thủ tướng Chính Phủ) KBNN là đơn vị trực thuộc Bộ Tài chính thực hiện chức năng quản lý nhà nước về quỹ NSNN, các quỹ tài chính nhà nước, đóng vai trò là công cụ quan trọng kiểm soát chi NSNN nói chung và kiểm soát chi thường xuyên NSNN nói riêng, đảm bảo để nguồn lực từ NSNN phát huy hiệu quả trong duy trì tổ chức hoạt động

bộ máy nhà nước và điều hành vĩ mô nền kinh tế.””

“Sơn La là một trong những tỉnh đặc biệt khó khăn, thu NSNN trên địa bàn không

đủ để cân đối các khoản chi NSNN, đặc biệt là chi thường xuyên NSNN Hàng năm, để cân đối thu chi NSNN, Ngân sách trung ương phải bổ sung số thu trợ cấp cho Ngân sách tỉnh Sơn La từ 80-85% Vì vậy, vấn đề tiết kiệm, hiệu quả trong quản lý chi NSNN là vấn

đề cấp thiết luôn đặt lên hàng đầu Kho bạc Nhà nước Sơn La là đơn vị trong hệ thống Kho bạc Nhà nước, đóng vai trò là công cụ thực hiện nhiệm vụ quản lý, kiểm soát các khoản chi NSNN trên địa bàn tỉnh Sơn La theo định hướng mục tiêu tiết kiệm, đúng chế

độ tiêu chuẩn định mức quy định, phòng chống tham nhũng, lãng phí Tuy nhiên, công tác kiểm soát chi thường xuyên NSNN tại KBNN Sơn La cũng còn bộc lộ nhiều hạn chế như công tác tổ chức bộ máy, trình độ năng lực của cán bộ kiểm soát chi, việc áp dụng quy trình kiểm soát chi và ứng dụng công nghệ thông tin trong kiểm soát chi dẫn đến còn thất thoát, lãng phí trong quản lý sử dụng kinh phí chi thường xuyên NSNN.” ”

"Trong điều kiện cả nước đang đẩy mạnh cải cách hành chính, đổi mới quản lý chi tiêu NSNN nhằm thực hành tiết kiệm, chống tham nhũng lãng phí thì việc kiểm soát chặt chẽ chi thường xuyên NSNN qua Kho bạc Nhà nước đang đặt ra rất cấp thiết Xuất phát

từ thực tiễn và những lý do trên, đề tài: “Kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La” được lựa chọn nghiên cứu.””

2 Mục tiêu nghiên cứu

“Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là nghiên cứu và đề xuất các giải pháp hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN Sơn La Để đạt được mục tiêu

đó, cần hoàn thành các mục tiêu cụ thể như sau:””

"- Xác định khung lý thuyết về kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN."

- Phân tích thực trạng kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN Sơn La giai đoạn 2012-2016, tìm ra những điểm mạnh, điểm yếu và một số nguyên nhân chủ yếu

- Đề xuất giải pháp hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN Sơn La đến năm 2020

3 Kết cấu đề tài

Ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn được kết cấu thành 3 chương, bao gồm:

Chương 1 Cơ sở lý luận và kinh nghiệm thực tiễn về kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN tỉnh

Chương 2 Phân tích thực trạng kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN Sơn

La

Chương 3 Phương hướng và một số giải pháp hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN Sơn La đến năm 2020

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ

KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC QUA

KHO BẠC NHÀ NƯỚC TỈNH ”

1.1 Khái quát về Ngân sách Nhà nước và chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước

“Trong nội dung 1.1, luận văn đã trình bày khái niệm về NSNN, chi NSNN, đặc điểm và phân loại chi NSNN; khái niệm, đặc điểm và vai trò của chi thường xuyên NSNN; điều kiện cấp phát, thanh toán các khoản chi thường xuyên NSNN và nội dung của chi thường xuyên NSNN.”

“ 1.2 Kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước tỉnh ””

“Trong nội dung 1.2, luận văn đã trình bày khái niệm, mục tiêu và đặc điểm của kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN; các nguyên tắc kiểm soát chi thường xuyên; sự cần thiết phải kiểm soát chi thường xuyên và phân cấp kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN; các yếu tố ảnh hưởng đến kiểm soát chi NSNN qua KBNN.”

“Một nội dung rất quan trọng trong phần 1.2 là nội dung và quy trình kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN, cụ thể:”

(1) “ Nội dung kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN ”

“Kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN được tiến hành theo ba nội dung

cơ bản sau:”

“- Kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của các chứng từ chi”

“- Kiểm tra các điều kiện chi theo chế độ quy định, bao gồm các khoản chi phải có trong dự toán được duyệt, còn đủ số dư tài khoản để chi trả, đúng chế độ, tiêu chuẩn định mức do cơ quan có thẩm quyền quy định; có đầy đủ hồ sơ, hóa đơn, chứng từ liên quan theo tính chất yêu cầu của từng khoản chi.”

“- Kiểm tra tồn quỹ NSNN của cấp NSNN tương ứng với khoản chi.”

(2) Quy trình kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN

“Quy trình kiểm soát chi thường xuyên qua KBNN được thực hiện chủ yếu ở khâu kiểm soát trong khi chi”, “bao gồm 7 bước sau:”

* Bước 1: “Tiếp nhận hồ sơ chứng từ và kiểm soát sơ bộ”

* Bước 2: “Kiểm soát chi”

“- Kiểm soát điều kiện chi”

“+ Kiểm“tra tính hợp lệ, hợp pháp và sự chính xác của hồ sơ chứng từ.””

“+ Nếu“số dư tài khoản không đủ hoặc các khoản chi không đủ điều kiện thanh

toán như sai chế độ, tiêu chuẩn, định mức, sai dự toán được duyệt, thì cán bộ kiểm soát chi lập thông báo từ chối thanh toán kèm theo hồ sơ chứng từ trình lãnh đạo ký duyệt gửi cho đơn vị khách”hàng.”

“- Kiểm soát nội dung khoản chi: Tuỳ thuộc nội dung từng khoản chi để thực hiện kiểm soát như khoản chi cấp bằng lệnh chi tiền, khoản chi từ tài khoản dự toán, khoản chi

từ tài khoản tiền gửi.”

* Bước 3: “Kế toán trưởng (hoặc người được ủy quyền) ký chứng từ””

* Bước 4: “Giám đốc (hoặc người được ủy quyền) ký duyệt””

* Bước 5: “Thực hiện thanh toán”

“- Khi thanh toán bằng chuyển khoản: Cán bộ kiểm soát chi phân loại chứng từ theo các kênh thanh toán và chuyển chứng từ cho các thanh toán viên để thanh toán cho khách hàng.”

“”- Khi thanh toán tiền mặt, cán bộ kiểm soát chi đóng dấu kế toán lên từng liên chứng từ, chuyển chứng từ theo đường nội bộ cho thủ quỹ để chi tiền mặt tại quầy cho khách hàng.””

* Bước 6: Lưu trữ và trả tài liệu, hồ sơ chứng từ cho khách hàng

* Bước 7: Chi tiền mặt tại quỹ”

1.3 Kinh nghiệm hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên qua Kho bạc Nhà nước của một số địa phương và bài học cho Kho bạc Nhà nước Sơn La

Trong nội dung 1.3, luận văn đã trình bày kinh nghiệm kiểm soát chi thường xuyên tại KBNN Hòa Bình và KBNN Phú Thọ Từ đó đã rút ra được những kinh nghiệm quý báu cho KBNN Sơn La

Chương 2 PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC SƠN LA

“ 2.1 Giới thiệu về Kho bạc Nhà nước Sơn La và bộ máy kiểm soát chi thường xuyên tại Kho bạc Nhà nước Sơn La ”

“Tại nội dung 2.1, luận văn đã trình bày sơ lược quá trình hình thành và phát triển của KBNN Sơn La, sơ đồ tổ chức bộ máy của KBNN Sơn La; chức năng, nhiệm vụ của KBNN Sơn La và bộ máy kiểm soát chi tại KBNN Sơn La.”

“Trong phần này, luận văn đã đánh giá thực trạng về số lượng, năng lực, trình độ của đội ngũ cán bộ thực hiện công tác kiểm soát chi thường xuyên tại KBNN Sơn La thông qua số liệu báo cáo và kết quả điều tra khảo sát.”

“ 2.2 Tình hình chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước và các đơn vị sử dụng Ngân sách Nhà nước giao dịch qua Kho bạc Nhà nước tỉnh Sơn La giai đoạn

2012-2016 ”

- Luận văn đã phân tích tình hình chi NSNN tỉnh Sơn La giai đoạn 2012-2016, từ

đó thấy được thực trạng về tốc độ tăng chi, cơ cấu chi của chi thường xuyên trong tổng chi NSNN tỉnh, cũng như so sánh với số liệu chi đầu tư XDCB

- Luận văn đã phân tích sơ lược về tình hình các đơn vị sử dụng NSNN giao dịch tại KBNN Sơn La theo các tiêu thức phân loại và tình hình đội ngũ cán bộ kế toán giao dịch tại KBNN Sơn La thông qua số liệu thống kê và kết quả phiếu điều tra khảo sát

2.3 Thực trạng kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La

“Luận văn đã phân tích thực trạng thực hiện quy trình kiểm soát chi thường xuyên qua bảy bước theo quy trình đang áp dụng tại KBNN Sơn La theo quyết định số 1116/QĐ-KBNN ngày 24/11/2009 của KBNN Trong mỗi bước đều mô tả quá trình thực hiện, kết quả thực hiện thông qua bảng số liệu, phân tích số liệu để rút ra kết quả đạt được, hạn chế chưa thực hiện được theo quy trình.”

2.4 Đánh giá thực trạng kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La

2.4.1 Điểm mạnh trong kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước qua Kho bạc Nhà nước Sơn La

- Bộ máy kiểm soát chi

“Đội ngũ cán bộ kế toán làm công tác kiểm soát chi thường xuyên cơ bản đã đảm bảo về số lượng đáp ứng yêu cầu kiểm soát chi Công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn được Ban lãnh đạo quan tâm Cán bộ có tinh thần tận tuy, nhiệt tình trong công tác chuyên môn.”