Kiến thức - Nêu được mối liên hệ giữa độ cao và tần số của âm.. Kỹ năng: - Làm TN để hiểu tần số là gì, và mối quan hệ giữa tần số dao động và độ cao của âm.. Nhận xét: - Dao động càng n
Trang 1GIÁO ÁN DỰ THI GIÁO VIÊN GIỎI CẤP
CƠ SỞ MÔN VẬT LÍ 7
NĂM HỌC: 2010 - 2011
BÀI 11: ĐỘ CAO CỦA ÂM
-I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Nêu được mối liên hệ giữa độ cao và tần số của âm
- Sử dụng được thuật ngữ âm cao (âm bổng), âm thấp (âm trầm) và tần số khi so sánh hai âm
2 Kỹ năng:
- Làm TN để hiểu tần số là gì, và mối quan hệ giữa tần số dao động và độ cao của âm
3 Thái độ: Nghiêm túc trong học tập Có ý thức vận dụng kiến thức vào cuộc sống.
II PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ
Thảo luận chung, giám sát hoạt động nhóm
III THIẾT BỊ DẠY VÀ HỌC
- GV: Dụng cụ thí nghiệm Hình 11.1 11.3 SGK
- HS: Xem bài mới
IV TIẾN TRÌNH DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định: kiểm tra sỉ số
2 Kiểm tra bài cũ:
- Nguồn âm là gì? Cho VD minh họa? Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?
- Khi thổi sáo, bộ phận nào dao động và phát ra âm?
3 Bài mới
HOẠT ĐỘNG GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG HỌC SINH NỘI DUNG
HĐ1: Tổ chức học tập như
SGK.
HĐ2: Quan sát dao động
nhanh chậm - Nghiên cứu
SGK
I Dao động nhanh, chậm Tần số.
Tuần: 13 Tiết PPCT: 13
Ngày soạn: 14/11/2010
Ngày dạy: 16/11/2010
Lớp: 7A2 Tiết TKB: 03
Người dạy: HỒ VIỆT CẢNH
Trang 2tần số.
GV: Bố trí TN như Hình 11.1
SGK
- Hướng dẫn HS cách xác
định một dao động của vật
trong thời gian 10 giây Từ
đó tính số dao động trong
một giây
GV: Yêu cầu HS kéo con lắc
ra khỏi vị trí cân bằng một
góc như nhau Làm TN với
hai con lắc 20cm và 40cm
? Số dao động trong 10 giây
của hai con lắc là bao
nhiêu?
? Số dao động của con lắc a
và con lắc b trong 1 giây là
bao nhiêu?
GV: Nhận xét chung
- Yêu cầu HS đọc thông báo
SGK
GV: Số dao động trong 1
giây gọi là tần số Đơn vị
tần số là héc, kí hiệu là Hz
? Vậy tần số là gì?
? Tần số của con lắc a và
con lắc b là bao nhiêu?
GV: Nhận xét chung
- Yêu cầu HS trả lời câu C2
SGK
? Qua đó ta rút ra nhận xét
gì?
GV: Chốt lại phần nhận xét,
cho HS ghi vào vở
HS: Quan sát TN
HS: Số dao động của con lắc a và con lắc b trong 10 giây là:
Con lắc a = 10 dao động
- Con lắc b = 12 dao động
Số dao động của con lắc
a và con lắc b trong 1 giây là:
- Con lắc a = 01 dao động
- Con lắc b = 1.2 dao động
HS: Đọc thông báo SGK
Số dao động trong 1 giây gọi là tần số
HS: trả lời:
- Con lắc a = 01Hz
- Con lắc a = 1.2Hz
HS: Câu C2 Nhận xét:
- Dao động càng nhanh, tần số dao động càng lớn
- Số dao động trong một giây gọi là tần số
- Đơn vị của tần số là héc
- Kí hiệu là Hz
Nhận xét:
Dao động càng nhanh, tần số dao động càng lớn
II Âm cao (âm bổng), âm thấp (âm trầm).
Trang 3HĐ3: Nghiên cứu mối liên
hệ giữa độ cao của âm với
tần số.
GV: Giới thiệu dụng cụ TN
- Gọi HS đọc TN2, SGK
GV: Tiến hành làm TN cho
HS quan sát
- Yêu cầu HS trả lời câu C3,
SGK
GV: Nhận xét chung
GV: Giới thiệu dụng cụ TN
- Gọi HS đọc TN3, SGK
GV: Tiến hành làm TN cho
HS quan sát
- Yêu cầu HS trả lời câu C4,
SGK
GV: Nhận xét chung
? Qua hai TN trên ta rút ra
kết luận gì về mối quan hệ
giữa tần số và độ cao của
âm?
- GV: Gọi HS đọc kết luận
GV: Nhận xét chung
HĐ4: Vận dụng:
GV: Cho HS thảo luận (1')
trả lời câu C5, SGK
- Yêu cầu HS trả lời
GV: Nhận xét chung
HS: Quan sát
HS: Đọc TN2, SGK
HS: Quan sát
HS: Câu C3:
- Phần tự do của thước dài dao động chậm âm phát ra thấp
- Phần tự do của thước ngắn dao động nhanh âm phát ra cao
HS: Đọc TN3, SGK
HS: Quan sát
Câu C4:
- Khi đĩa quay chậm, góc
miếng bìa dao động chậm, âm phát ra thấp.
- Khi đĩa quay nhanh, góc
miếng bìa dao động nhanh, âm phát ra cao.
HS: Kết luận:
Dao động càng nhanh (chậm), tần số dao động càng lớn (nhỏ), âm phát ra càng cao (thấp).
HS: Thảo luận, trả lời:
C5: - Vật có tần số 70Hz dao động nhanh hơn
- Vật có tần số 50Hz phát ra âm thấp hơn
C6: Khi dây đàn căng âm
- Âm phát ra càng cao (càng bổng) khi tần số dao động càng lớn
- Âm phát ra càng thấp (càng trầm) khi tần số dao động càng nhỏ
Kết luận:
Dao động càng nhanh (chậm), tần số dao động càng lớn (nhỏ), âm phát ra càng cao (thấp).
III Vận dụng:
C5: - Vật có tần số 70Hz dao động nhanh hơn
- Vật có tần số 50Hz phát
ra âm thấp hơn
C6: Khi dây đàn căng âm phát ra cao và ngược lại
Trang 4- Yêu cầu HS trả lời câu C6;
C7, SGK
GV: Nhận xét đánh giá câu
trả lời của HS
GV: Kiểm tra lại câu C7
bằng thực nghiệm
phát ra cao và ngược lại
C7: Ở gần đĩa quay
C7: Ở gần đĩa quay
4 Tổng kết toàn bài
- Tần số là gì? Đơn vị? Kí hiệu?
- Nêu mối liên hệ giữa dao động, tần số và âm thanh phát ra?
5 Hoạt động nối tiếp
- Về nhà học bài, xem phần "Có thể em chưa biết".
- Làm bài tập 11.1 11.4 SBT
- Xem trước bài mới tiết sau học tốt hơn