Hạt gạo được làm nên từ tinh tuý của đất có vị phù sa, của nước có hương sen thơm và ấp ủ cả tình người trong lời ru ngọt ngào, đắng cay của mẹ.. Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.Ý
Trang 1Tâ ̣p đo ̣c: Ha ̣t ga ̣o làng ta
I Mục tiêu:
- Biết đọc bài thơ với giọng nhẹ nhàng, tình cảm, tha thiết.
+Đo ̣c đúng: bão, phù sa, tiền tuyến
- Hiểu các từ ngữ: gio ̣t mồ hôi sa, trút, hạt vàng
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
- Giáo dục H phải biết quý trọng hạt gạo, đó là do công sức con người vất vả
làm ra
+ Giáo dục kĩ năng sống: Biết chia sẻ, thấu hiểu sự vất vả của con người, quý trọng sức lao động của người nông dân.
II Chuẩn bị: T: Nội dung bài dạy, tranh minh hoạ bài
H: SGK, học thuộc lòng bài thơ
III Các hoạt động da ̣y ho ̣c:
1, Bài cũ: Gọi 2 H đo ̣c bài
“Chuỗi ngo ̣c lam”
Nêu nội dung bài
T nhận xét ghi điểm
2, Bài mới: * Giới thiệu bài:
Hạt gạo được làm ra trải qua bao công
sức của nhiều người Đặc biệt trong
kháng chiến chống Mĩ lại càng gặp
nhiều khó khăn, vất vả Bài: Hạt gạo
làng ta của nhà thơ Trần Đăng Khoa sẽ
giúp các em hiểu rõ hơn về giá trị của
hạt gạo thời kháng chiến
1 Luyện đọc.
- Go ̣i 1 H đọc toàn bài - Yêu cầu lớp
đọc thầm, tìm hiểu xem bài được chia
làm mấy đoạn?
- Gọi H đọc nối tiếp (Yêu cầu lớp đọc
thầm, phát hiện tiếng, từ, câu khó đọc)
T hướng dẫn cách vắt dòng
Có vị phù sa
Của sông Kinh Thầy
Nước như ai nấu
Chết cả cá cờ
Cua ngoi lên bờ/
H1: Đọc đoạn 1 H2: Đọc đoạn 2, nêu nội dung Lớp theo giõi, nhận xét
Lắng nghe
-1 H đọc bài (bài được chia làm 5 đoạn mỗi đoạn ứng với 1 khổ thơ)
- 5 H đọc nối tiếp, tìm tiếng, từ, câu khó (bão, phù sa, tiền tuyến)
- H đọc
Trang 2Mẹ em xuống cấy
2 dòng thơ này có ý đối lập, cần đọc
ngắt giọng, ngưng lại rõ rệt gây ấn
tượng về sự chăm chỉ, vất vả của mẹ
khi làm ra hạt gạo
Những dòng thơ khác chú ý ngắt nhịp
tương đương với một dấu phẩy
- Gọi H đọc cuốn chiếu từng khổ thơ,
giải nghĩa từ khó
+ Em biết sông Kinh Thầy ở đâu?
+ Cho H xem tranh sông Kinh Thầy
Đây là hình ảnh sông Kinh Thầy là
sông chia nước của sông Thái Bình
chảy qua tỉnh Hải Dương
-T giới thiệu hình ảnh hào giao thông
? Em hiểu như thế nào là hào giao
thông.
? Em biết gì về cái trành.
+T giải nghĩa từ tiền tuyến là nơi giao
chiến giữa ta và địch ngoài chiến
trường
- Gọi 5 H đọc nối tiếp 5 khổ thơ
+Yêu cầu lớp đọc thầm lưu ý cách đọc
ở các dòng thơ T nhận xét cách đọc
- Yêu cầu H đọc nhóm đôi theo từng
khổ thơ (thời gian 2 phút)
- Gọi H đọc lại toàn bài
+Yêu cầu lớp đọc thầm, nhận xét
T nhận xét H đọc
- T đọc mẫu toàn bài
2 Tìm hiểu bài
Gọi H đọc khổ thơ 1 trả lời câu hỏi:
- Em hiểu hạt gạo được làm nên từ
những gì?
*Như vậy hạt gạo được làm nên từ tinh
- 1 H đọc khổ thơ 1
ở tỉnh Hải Dương
- 1 H đọc khổ thơ 2
- 1 H đọc khổ thơ 3 là đường đào sâu dưới đất để đi lại được an toàn trong chiến đấu
- 1 H đọc khổ thơ 4
còn gọi là giành, xảo dụng cụ đan
bằng tre, nứa, đáy phẳng, có thành, dùng để chuyển đất, đá, phân trâu bò
- 1 H đọc khổ thơ 5
- 5 H đọc nối tiếp
- H đọc nhóm đôi
- 1 H đọc, nhận xét
- H lắng nghe
- 1 H đọc to khổ 1, lớp đọc thầm TLCH
vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát
Trang 3tuý của đất, của nước và công lao cuả
mẹ cha
+Vậy khổ thơ muốn nói lên điều gì?
*Ai ơi bưng bát cơm đầy - Dẻo thơm
một hạt đắng cay muôn phần” Đúng
vậy, hạt gạo không chỉ đơn thuần tạo
nên bát cơm thơm mà trong đó thấm
đượm cả những giọt mồ hôi của mẹ Để
thấy được sự vất vả đó các em tìm hiểu
khổ thơ 2
- Những hình ảnh nào nói lên nỗi vất vả
của người nông dân?
TN: “Giọt mồ hôi sa” ý nói gì?
*Hạt gạo phải trải qua mưa, bão, cùng
những giọt mồ hôi của mẹ rơi xuống
giữa trưa tháng sáu, nước dưới ruộng
nóng đến nỗi cá chết, cua phải ngoi lên
bờ nhưng mẹ lại lội xuống để cấy Hai
hình ảnh đối lập này làm cho chúng ta
thấu hiểu sâu sắc hơn về sự gian truân
của mẹ khi làm ra hạt gạo
+ Khổ thơ gợi cho em suy nghĩ gì?
*Để làm ra ha ̣t ga ̣o là vô cùng khó
khăn vất vả, đặc biệt trong cuộc kháng
chiến chống Mĩ hạt gạo được làm ra lại
vô cùng vất vả hơn Để thấy được điều
này các em tìm hiểu khổ thơ 3
- Câu thơ nào nói lên sự ác liệt của cuộc
chiến tranh?
TN: “trút” thể hiện điều gì?
* Trong những năm chiến tranh ác liệt
giặc Mĩ đã trút trên mái nhà, đồng
ruộng biết bao bom đạn nhưng mưa
bom bão đạn vẫn không khuất phục
được ý chí của người dân làm ra hạt
gạo Hạt gạo đã cùng cha anh đi đánh
giặc Những bát cơm thơm vẫn toả
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê
hương.
H đo ̣c thầm khổ thơ 2-TLCH có bão, mưa, giọt mồ hôi sa, những trưa tháng sáu
mồ hôi rơi trong những ngày nắng nóng mà người me ̣ phải trải qua
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
1 H đọc, lớp đọc thầm TLCH
“Những năm bom Mĩ Trút trên mái nhà”
động tác mạnh và nhiều
Trang 4hương khắp chiến hào.
+Ý của khổ thơ này là gì?
* Thấy được sự vất vả này các bạn nhỏ
gắng sức cùng làm ra hạt gạo Để thấy
được các bạn gắng sức như thế nào các
em đọc và tìm hiểu khổ thơ 4
-Tuổi nhỏ đã góp công sức như thế nào
để làm ra hạt gạo?
+ Vậy hạt gạo làm ra còn có công sức
của ai nữa?
- Giáo dục H: các em phải biết yêu lao
động, biết góp sức mình vào công việc
chung
* Các bạn nhỏ rất tự hào về những hạt
gạo được làm ra từ quê hương mình
Các bạn thể hiện sự tự hào đó như thế
nào các em tìm hiểu khổ thơ còn lại
- Vì sao tác giả go ̣i ha ̣t ga ̣o là “ha ̣t
vàng” ?
+ TN “ hạt vàng” ý nói gì?
*Hạt gạo làm ra phải trải qua biết bao
thử thách của thiên nhiên Nhưng quan
trọng hơn là hạt gạo còn thấm đượm
những giọt mồ hôi của mẹ cùng với
công sức của các bạn nhỏ Hạt gạo còn
nặng tình, nặng nghĩa với đất, nước và
cùng với con người làm nên chiến thắng
của dân tộc Vì vậy hạt gạo rất quý, hạt
gạo được so sánh như hạt vàng
+ Tác giả muốn nói với các em điều gì
ở khổ thơ này
*T giảng tranh minh họa bài đọc
Hạt gạo được làm nên từ tinh tuý của
đất có vị phù sa, của nước có hương
sen thơm và ấp ủ cả tình người trong
lời ru ngọt ngào, đắng cay của mẹ
Hạt phải chống chọi với bão tháng
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
tát nước chống hạn cho lúa, bắt sâu, gánh phân
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
- Vì ha ̣t ga ̣o rất quý, gửi ra tiền tuyến, đóng góp vào chiến thắng của dân tô ̣c
- hạt gạo quý như vàng
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
- H lắng nghe, cảm nhận
Trang 5bảy, mưa tháng ba, nắng tháng sáu
cùng với những giọt mồ hôi của mẹ
Hạt gạo còn có công của các bạn nhỏ
tát nước, bắt sâu, bón phân
Hạt gạo chính là hình ảnh của quê
hương, gắn bó máu thịt với quê
hương Và đáng qúy, đáng tự hào hơn
hạt gạo là tấm lòng của hậu phương
với tiền tuyến trong những năm chiến
tranh để đánh thắng kẻ thù
- Qua những hình đó giúp em cảm nhâ ̣n
đươ ̣c điều gì ?
3 Đo ̣c diễn cảm và học thuộc lòng.
- Gọi 5 H đọc nối tiếp 5 khổ thơ
Yêu cầu lớp đọc thầm, tìm gio ̣ng đo ̣c
của bài, dùng bút chì gạch chân các từ
cần nhấn giọng ?
- Gọi H nêu gio ̣ng đo ̣c, yêu cầu H nhận
xét
T kết luận hướng dẫn cách nhấn giọng
toàn bài
- Gọi 5 H đọc nối tiếp toàn bài
* T hướng dẫn luyện đo ̣c diễn cảm khổ
th thơ 2
+ Nêu cách đọc khổ thơ 2
- Yêu cầu H đọc theo nhóm
(1 phút)
T nhận xét – tuyên dương
- Yêu cầu H nhẩm đọc thuộc lòng bài
thơ (2 phút)
- Thi đọc thuộc lòng bằng hình thức trò
chơi mở ô số
- Liên hệ - giáo dục: Thấy sự vất vả của
cha mẹ mình khi làm ra hạt gạo, từ đó
biết quý trọng hạt gạo
3 Củng cố - dă ̣n dò:
Bài thơ gợi cho em điều gì?
Nêu một câu ca dao có ý khuyên răn,
nhắc nhở chúng ta nhớ tới công ơn to
- H rút nội dung bài
H nhắc lại (2 em)
- 5 H đọc nối tiếp
- Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giọng ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi
sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục
mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
- H đọc
- H nêu, nhận xét
- H cử đại diện (4 – 5 em) thi đọc Nhận xét, bình chọn bạn đọc xuất sắc
- H thi đọc thuộc lòng
H nhắc lại nội dung bài
Trang 6lớn khi làm ra hạt gạo?
Dă ̣n: thuộc lòng bài thơ
Chuẩn bị: “Buôn Chư-lênh đón cô giáo” đo ̣c và trả lời câu hỏi SGK
Nhận xét giờ học
Trang 7Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Trang 8Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Trang 9Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Trang 10Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
Trang 11+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
Trang 12+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.
+Hiểu nội dung ý nghĩa: Ha ̣t ga ̣o đươ ̣c làm nên từ công sức của nhiều người là tấm lòng của hâ ̣u phương với tiền tuyến trong những năm chiến tranh
Bài này cần thể hiện giọng đọc nhẹ nhàng, tình cảm, nhấn giong ở các từ ngữ: vị phù sa, hương sen thơm, lời mẹ hát, bão, mưa, mồ hôi sa, ngoi lên, xuống, trút, vàng, vục mẻ, rát mặt, quết đất, tiền tuyến, hạt vàng
Ý1: Hạt gạo có hương vị của quê hương.
Ý 2: Hạt gạo có những khó khăn của thiên nhiên và nỗi vất vả của người lao động
Ý 3: Hạt gạo được làm ra trong những năm đánh Mỹ gian khổ mà anh dũng.
Ý 4: Hạt gạo có công sức của các bạn thiếu nhi.
Ý5: Hạt gạo quý như vàng.