Hợp chất dị vòng ngưng tụ

Gọi được tên các hợp chất dị vòng ngưng tụ theo quốc tế và thông thường.. Nêu được ứng dụng của chúng và alcaloid... Cã thÓ alkyl hãa purin vµ t¹o liªn kÕt N -oxyd.. Kh¶ n¨ng vµ vÞ trÝ c

Chương 36

HợP CHấT Dị VòNG NGưNG Tụ

Mục tiêu

1 Gọi được tên các hợp chất dị vòng ngưng tụ theo quốc tế và thông thường

2 Nêu được ứng dụng của chúng và alcaloid

Purin: Imidazo[4,5-d]pyrimidin

9 8 7 6

5 4 3 2

1 N

N

N N H

N N

N N H

1 2 3 4

5 6

7 8 9

a b c d

Purin là khung dị vòng ngưng tụ cơ bản của nhiều hợp chất thiên nhiên có trong động vật và thực vật như acid uric, xanthin, hypoxanthin và adenin

2,6,8-Trihydroxypurin

Acid Uric

9 8 7

6

5

4

3

2

N

N N H

OH

2,6-Dihydroxypurin

Xanthin

N N

N N H

OH HO

6-Hydroxypurin

Hypoxanthin

6

N N

N N H OH

6-Aminopurin

Adenin

6

N N

N N H

NH2

1 Dạng hỗ biến của vòng lactam

N N

N

N O

O

O

H

H

H

H

N N

N N

OH

Acid Uric H

N N

N N

OH

HO

H

N C N

C

N C N

O

O H

H

H Xanthin

Cã thÓ alkyl hãa purin vµ t¹o liªn kÕt N -oxyd Kh¶ n¨ng vµ vÞ trÝ cña ph¶n øng tuú thuéc vµo vÞ trÝ cña c¸c nhãm thÕ cã trªn khung purin Metyl hãa purin b»ng dimetyl sulfat trong m«i tr−êng n−íc x¶y ra ë vÞ trÝ 9, nh−ng metyl hãa adenin th× x¶y ra ë vÞ trÝ N -9, N-3 hoÆc N -1

N N

N N H

1 2 3 4 5

6

7 8 9

N N

N N

CH3

1 2 3 4 5

6

7 8 9

(CH3)2SO4

;

;

1-N-methyladenin 3-N-methyladenin

+

N N

N N H

NHCH3

6

+

N N

N N H

NH2

CH3

6

N N

N N

NH2

3

CH

6

N

N

N N

H

NH2

6

Adenin 9-N-methyladenin

(CH3)2SO4

2 TÝnh chÊt cña purin

Ph¶n øng thÕ ¸i ®iÖn tö cã thÓ x¶y ra ë vÞ trÝ 8 nh−ng víi hiÖu suÊt rÊt thÊp Ph¶n øng thÕ ¸i nh©n x¶y ra ë c¸c vÞ trÝ 2,6, 8 Kh¶ n¨ng ph¶n øng ë c¸c vÞ trÝ cã kh¸c nhau VÞ trÝ 8 > 6 > 2

VÝ dô:

2-Cloradenin

6

2 2

N N

N N H Cl

Cl

N N

N N H

NH2

Cl

6

2,6-Diclopurin

NH3- MeOH

ddich NaOH

6

N N

N C N Cl

Cl

O

CH3

H N

N

N N Cl

Cl

Cl

CH3

6

3 Mét sè alcaloid cã khung purin

7

C

HN

C

N

N N

CH3

O

O

CH3

Theobromin

3,7-Dimetylxanthin

3

Cafein

7 3

1

1,3,7-Trimetylxanthin

C N C N

N N

CH3

CH3

O

O

CH3

7

6 5 4 3 2 1

C N C N

N N H

CH3

CH3

O

O

Theophyllin

1,3-Dimetylxanthin

Guanin

C HN C N

N N

O

NH2

H

7

3

C HN C N

N N

S

NH2

H

7

Thioguanin

Adenin có trong thành phần của acid nucleic Acid desoxyribonucleic (ADN)

có 4 dị vòng base là thymin, cytosin, adenin và guanin Các base này kết hợp với từng đơn vị desoxyribose

c -Guanin - cytosin

b -Adenin-thymin a-Hai ủụn vũ caỏu truực baọc nhaỏt cuỷa ADN

b

a

c

goỏc ủửụứng O

N H H

N

N N N

goỏc ủửụứng

O H

H

goỏc ủửụứng H

O

O N

N N N

goỏc ủửụứng

O Base

OH O

O

O P O

Base O