slide bài giảng môn triết học

slide bài giảng môn triết học

Chương XVII

LỢI ÍCH KINH TẾ VÀ PHÂN PHỐI THU NHẬP

TRONG TKQĐ LÊN CNXH Ở VIỆT NAM

I Về lợi ích kinh tế (LIKT) :

I.1 Khái niệm:

LIKT là phạm trù kinh tế biểu hiện QHSX, phản ánh trong ý thức, trở thành động cơ thúc đẩy chủ thể tham gia vào hoạt động sản xuất- kinh doanh, nhằm có được nhu cầu kinh tế.

- LIKT quan hệ chặt chẽ với nhu cầu kinh tế

- LIKT mang tính lịch sử

- LIKT mang tính giai cấp

I.2 Vai trò của lợi ích kinh tế :

chung và động lực phát triển SX-KD nói riêng

thể kinh tế

của nền sản xuất xã hội

I.3 Cơ cấu LIKT trong TKQĐ ở Việt Nam:

đa dạng, bao gồm:

LIKT gắn với các thành phần kinh tế

LIKT gắn với các khâu của quá trình tái sản xuất xã hội

LIKT gắn với phạm vi thể hiện

Phương Hướng giải quyết mối quan hệ giữa các LIKT trong TKQĐ:

Kết hợp hài hòa các LIKT đồng thời đảm bảo tính ưu tiên của lợi ích xã hội

Thực hiện LIKT phải đảm bảo kết hợp lợi ích trước mắt với lâu dài, lợi ích tổng thể và bộ phận

Thực hiện LIKT gắn với yêu cầu của kinh tế thị

trường định hướng XHCN

II Về phân phối thu nhập:

II.1 Bản chất và vai trò của phân phối:

- Vai trò:

lý sẽ thúc đẩy sự phát

triển của sản xuất

phối thể hiện tính ưu việt

của chế độ xã hội và

tiến bộ xã hội

II.2 Các hình thức phân phối thu nhập chủ yếu trong TKQĐ:

- Tính tất yếu của sự tồn tại nhiều hình thức phân phối:Lợi ích kinh tế trong TKQĐ là một hệ thống đa dạng.Nền kinh tế nhiều thành phần gắn với nhiều phương thức sản xuất kinh doanh khác nhau

- Yêu cầu chung của các hình thức phân phối:

Thúc đẩy sản xuất phát triển

Đảm bảo sự ổn định và từng bước nâng cao đời sống kinh tế cho người lao động

Đảm bảo sự phát triển con người trên các mặt

Đáp ứng chính sách mở cửa và hội nhập kinh tế quốc tế

- Các hình thức phân phối thu nhập chủ yếu:

động:(hình thức phân

phối dựa trên sở hữu

công)

số lượng và chất lượng

lao động mà mỗi cá

nhân bỏ ra, để làm

thước đo quyết định

phần thu nhập cho cá

nhân đó.

- Tính tất yếu:

Trong TKQĐ chưa thể phân phối theo nhu cầu, cũng không thể phân phối bình quân trong các đơn vị

dựa trên chế độ công hữu về TLSX

Sự khác biệt về tính chất và trình độ lao động, dẫn tới việc mỗi người có sự cống hiến khác nhau

Lao động chưa trở thành một nhu cầu mà còn là

phương tiện để kiếm sống

- Căn cứ phân phối:

Thời gian lao động hoặc Số lượng sản phẩm Trình độ thành thạo, chất lượng sản phẩm Điều kiện, môi trường lao động.

Đặc điểm, tính chất lao động.

Ngành nghề cần được khuyến khích.

- Hình thức phân phối:

tiền công, tiền lương, tiền thưởng, tiền phụ cấp

C + ( V + M )

Tích luỹDự phòngQuản lýPhúc lợi

- Tác dụng và hạn chế của phân phối theo lao động:

 Phân phối qua quĩ tiêu dùng xã hội (quĩ phúc lợi):

trong xã hội (đặc biệt là bộ phận có thu nhập thấp) nhằm nâng cao mức sống.

công …

thức cộng đồng, giải quyết một phần khó khăn về đời

 Tính hợp lý trong việc sử dụng quĩ phúc lợi:

Quĩ phúc lợi không thể vượt quá khả năng cho phép của nền kinh tế (không thể bao cấp tràn lan)

Tốc độ tăng trưởng thu nhập trực tiếp(tiền công,tiền lương) phải nhanh hơn so với tốc độ tăng trưởng của phúc lợi

Thiết thực và tiết kiệm trong sử dụng

Là một bộ phận của chính sách xã hội, quĩ phúc lợi cần được thực hiện trên tinh thần xã hội hóa

 Các hình thức phân phối khác:

Phân phối trong kinh tế tập thể: có sự kết hợp giữa

phân phối theo lao động và vốn cổ phần

Phân phối trong kinh tế cá thể, tiểu chủ : dựa trên vốn đầu tư và khả năng tổ chức SX-KD của chủ đơn vị kinh tế

Phân phối trong kinh tế tư bản tư nhân và tư bản nhà nước : dựa trên sở hữu cổ phần, sở hữu sức lao động,

II.3 Giải pháp nâng cao thu nhập và thực hiện công bằng trong phân phối:

Phát triển sản xuất.

Hoàn thiện chính sách tiền công, tiền lương.

Điều tiết thu nhập dân cư.

Khuyến khích làm giàu hợp pháp đi đôi với xóa đói giảm nghèo.

Tài liệu tham khảo:

1 Giáo trình kinh tế chính trị ( Bộ giáo dục và đào tạo )

NXB CTQG 2002 Tr 453 – 470.

2 Văn kiện Đại hội Đảng thời kỳ đổi mới

( về phát triển kinh tế – xã hội ) NXB CT QG 2005

3 Vấn đề phân phối thu nhập trong các loại hình doanh nghiệp ở

Việt Nam: thực trạng, quan điểm và giải pháp hoàn thiện.

TS Nguyễn Công Nhự NXB Thống Kê HN 2003.

Câu hỏi ôn tập:

Bài tập tình huống:

TKQĐ lên CNXH ở nước ta Bạn có suy nghĩ gì vai trò của từng phân hệ lợi ích kinh tế trong hệ thống đó

lý trong thu nhập ở nước ta hiện nay là gì ? Bạn có giải pháp nào để khắc phục những nghịch lý đó

nguyên tắc phân phối làm bao nhiêu hưởng bấy nhiêu

Bài kiểm tra số 2: lớp QTKD1 K2005

 Câu 1: Vai trò của khoa học – công nghệ trong qúa trình công nghiệp hóa ? Anh (Chị) hãy

nhận xét về sự kết hợp công nghệ truyền thống với công nghệ hiện đại ở Việt Nam hiện nay.

 Câu 2: